I SA/Kr 1327/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, uznając, że uchylenie decyzji wymiarowej przez organ odwoławczy oznacza, iż część obowiązku podatkowego nie istniała.
Sprawa dotyczyła skargi K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego. Egzekwowano podatek dochodowy za 2001 rok, mimo że decyzja wymiarowa została uchylona przez organ odwoławczy, a następnie określono inną, niższą kwotę podatku. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że uchylenie decyzji wymiarowej oznacza, iż część obowiązku podatkowego nie istniała, a przepis rozporządzenia pozwalający na aktualizację tytułów wykonawczych został wydany z przekroczeniem upoważnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło zaległego podatku dochodowego za 2001 rok. Skarżący argumentował, że uchylenie decyzji wymiarowej przez organ odwoławczy powinno skutkować niedopuszczalnością egzekucji. Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko, powołując się na przepis rozporządzenia Ministra Finansów pozwalający na aktualizację tytułów wykonawczych w przypadku zmiany wysokości należności. Sąd uznał skargę za częściowo uzasadnioną. Wskazał, że decyzja wymiarowa jest deklaratoryjna, a obniżenie przez organ odwoławczy podatku oznacza, że obowiązek w części nie istniał. Sąd zakwestionował również legalność §9 ust.1b rozporządzenia Ministra Finansów, uznając go za wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i sprzeczny z art. 59 §1 pkt.2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd, działając na podstawie art. 145 §1 pkt.1 lit.c p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, uchylenie decyzji wymiarowej przez organ odwoławczy, które skutkuje stwierdzeniem, że obowiązek podatkowy w części nie istniał, powinno być podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Uzasadnienie
Decyzja wymiarowa jest deklaratoryjna, a jej uchylenie przez organ odwoławczy oznacza, że pierwotnie stwierdzony obowiązek podatkowy w części nie istniał. Organ egzekucyjny powinien umorzyć postępowanie w tej części.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt.2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie istniał.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt.1 lit.c
Ustawa z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt.7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Uchylenie decyzji wymiarowej przez organ odwoławczy może powodować stan niedopuszczalności egzekucji administracyjnej.
u.p.e.a. art. 6 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa upoważnienie dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do wydania rozporządzenia w sprawie trybu postępowania wierzycieli.
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 9 § ust. 1b
Pozwalało na aktualizację tytułów wykonawczych w przypadku zmiany wysokości należności pieniężnej.
o.p. art. 21 § § 3
Ustawa z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa
Określa, że decyzja wymiarowa jest decyzją deklaratoryjną, stwierdzającą wysokość zobowiązania podatkowego, które powstało z mocy prawa.
Konstytucja RP art. 178 § § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sędziowie w wykonywaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie decyzji wymiarowej przez organ odwoławczy oznacza, że obowiązek podatkowy w części nie istniał, co powinno skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego. Przepis rozporządzenia Ministra Finansów pozwalający na aktualizację tytułów wykonawczych został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i jest sprzeczny z ustawą.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja wymiarowa jest decyzją deklaratoryjną. Sędziowie w wykonywaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko konstytucji i ustawom.
Skład orzekający
Ewa Michna
przewodniczący
Józef Gach
sprawozdawca
Beata Cieloch
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji w przypadku uchylenia decyzji wymiarowej oraz kontrola legalności przepisów wykonawczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji wymiarowej i odmowy umorzenia egzekucji administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może zakwestionować przepisy wykonawcze, jeśli są sprzeczne z ustawą, co jest ważnym aspektem kontroli praworządności. Dotyczy też fundamentalnej kwestii egzekucji podatkowej.
“Sąd stanął w obronie podatnika: przepisy wykonawcze nie mogą stać ponad ustawą!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 1327/05 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2007-04-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-09-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Beata Cieloch Ewa Michna /przewodniczący/ Józef Gach /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Sentencja Sygn. akt I SA/Kr 1327/05 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ , Dnia 18 kwietnia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędziowie: NSA Józef Gach (spr), Asesor WSA Beata Cieloch, Protokolant: Katarzyna Dydaś, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007r., sprawy ze skargi K. S., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...], z dnia 21 lipca 2005r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia podstępowania egzekucyjnego, I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych) Uzasadnienie I SA/Kr 1327/05 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem -po rozpatrzeniu odwołania-utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] .2005r. nr[...],w którym zobowiązanemu K. S. odmówiono umorzenia postępowań egzekucyjnego prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...].2004r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] na zaległy podatek dochodowy za 2001rok w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że zobowiązany złożył w dniu [...] .2005r. wniosek o umorzenie w/w postępowań egzekucyjnych co uzasadnił tym, iż egzekwowane należności wynikały z decyzji wymiarowej organu I instancji, która została następnie uchylona decyzją organu odwoławczego z dnia [...] .2004r. Jednocześnie organ ten określił zaległy podatek dochodowy w kwocie [...] zł. Wniosek ten jednak nie był zasadny. Zgodnie bowiem z art.59 §1 pkt.2 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. nr.110, poz.968 ze zm.) postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego tytułu albo jeżeli obowiązek nie staniał. Przepis ten nie ma zastosowania w sprawie, gdyż po zmianie wysokości zaległego podatku dochodowego wystarczy zaktualizować tytuły wykonawcze. Nie ma więc przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W skardze na postępowanie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2005r. zobowiązany zarzucił między innymi, iż uchylenie decyzji wymiarowej I instancji przez organ odwoławczy spowodowało stan niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w rozumieniu art.59 §1 pkt.7 powołanej wyżej ustawy. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymując dotychczas zajmowane stanowisko wyjaśnił iż aktualizacja tytułów wykonawczych została dokonana w oparciu o § 9 ust.1b rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.07.1991r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr.137, poz.1541 ze zm. w tym Dz. U. z 2003r. nr.9 poz.106), w którym stwierdza się, że "jeżeli w trakcie postępowania egzekucyjnego zostanie wydane orzeczenie określające lub ustalające inną wysokość należności pieniężnej niż objęta tytułem wykonawczym wierzyciel niezwłocznie aktualizuje tytuł wykonawczy" Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Z przepisów ustawy o postępowaniu administracyjnym w administracji wynika, iż postępowanie egzekucyjne może być umorzone. W literaturze przyjmuje się, że umorzenie to może obejmować za równo całość postępowania egzekucyjnego jak i jego część (zob. Piotr Przybysz "Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji" str.198). Z tej ostatniej możliwości powinien też skorzystać organ I instancji w rozpoznawanej sprawie i to na podstawie art.59 §1 pkt.2 in fine wyżej powołanej ustawy. Stanowiącego iż postępowanie egzekucyjne umarza się gdy obowiązek nie istniał. Decyzja wymiarowa, z której wynikał zaległy podatek dochodowy jest zaś decyzją deklaratoryjną wydana na podstawie art. 21 §3 ustawy z dnia 29.08.1997r. ordynacja podatkowa (Dz.U. nr.139 poz.926 ze zm.). Oznacza to, że nie tworzy ona zobowiązania podatkowego lecz tylko stwierdza jego wysokość. Samo zobowiązanie podatkowe powstało bowiem z mocy prawa. W związku z tym obniżenie przez organ odwoławczy wymierzonego w tej decyzji zaległego podatku dochodowego za 2001r. jest równoznaczne ze stwierdzeniem, iż obowiązek ten w części nie istniał. Natomiast §9 ust.1b rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.07.1991r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji został on wydany z przekroczenie upoważnienia a w art.6 §2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w którym stwierdza się, że właściwy minister do spraw finansów publicznych określi w drodze rozporządzenia tryb postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, zapewniający prawidłowość i terminowość przesyłania do zobowiązanego pisemnych upomnień zawierających wezwanie do wykonania obowiązku zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, a także prawidłowość i terminowość kierowania do organów egzekucyjnych wniosków i tytułów egzekucyjnych. Przepis ten nie upoważnia więc do aktualizacji tytułów wykonawczych. Z resztą gdyby było inaczej to w przepisie wykonawczym nie można danej materii normować inaczej niż w przepisie rangi ustawowej w tym wypadku w art.59 §1 pkt.2 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z tego względu Sąd w niniejszym składzie odmówił zastosowania powołanego przepisu wykonawczego w oparciu o art.178 §1 Konstytucji RP stanowiącym, iż sędziowie w wykonywaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko konstytucji i ustawom. W tym stanie niniejszej sprawy skarga jest częściowo uzasadniona. Z tego względu Sąd działając na podstawie art.145 §1 pkt.1 lit.c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania postanowił stosownie do art.200 tej ustawy. Na marginesie sprawy należy zaznaczyć, iż nie mogły zostać rozpatrzone inne zarzuty zobowiązanego na prowadzone postępowanie egzekucyjne niż objęte wnioskiem z dnia [...] .2005r., gdyż postępowanie przed organami egzekucyjnymi w sprawie tych zarzutów nie zostało jeszcze zakończone.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI