I SA/KR 1233/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-02-24
NSApodatkoweWysokawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyreprezentacjareklamamateriały reklamoweodliczenie podatkuusługi doradczesprzedaż akcjiprawo autorskie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów podatkowych dotyczące podatku VAT za grudzień 1999 r., uznając, że spółka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupu materiałów reklamowych, które nie podlegały opodatkowaniu VAT.

Sprawa dotyczyła sporu o podatek od towarów i usług za grudzień 1999 r., gdzie spółka "H." S.A. kwestionowała decyzję Dyrektora Izby Skarbowej nakładającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Organy podatkowe uznały, że przekazanie i zużycie materiałów reklamowych na cele reprezentacji i reklamy powinno być opodatkowane VAT, a spółka zawyżyła podatek naliczony. Sąd uchylił decyzje organów, ale z innych przyczyn niż podnosiła strona skarżąca, wskazując na prawidłowość ustaleń organów co do braku prawa do odliczenia VAT.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę "H." S.A. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za grudzień 1999 r. Organy podatkowe zakwestionowały sposób rozliczenia materiałów reklamowych, uznając je za przekazane na cele reprezentacji i reklamy, co powinno podlegać opodatkowaniu VAT. Spółka nie opodatkowała tej czynności, a także zawyżyła podatek naliczony o kwotę 16 500 zł wynikającą z faktury za usługi doradztwa w zakresie sprzedaży akcji. Strona skarżąca argumentowała, że nie była właścicielem towarów i nie mogła ich przekazać na cele reprezentacji, a także podnosiła zarzuty proceduralne dotyczące sposobu prowadzenia postępowania przez organy podatkowe. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, ale stwierdził, że zarzuty strony skarżącej są nieuzasadnione. Sąd uznał, że spółka zleciła jedynie produkcję materiałów reklamowych, a ich dystrybucja i zużycie na cele reprezentacji leżały po jej stronie, co powinno być opodatkowane VAT. Sąd podkreślił, że spółka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupu materiałów reklamowych, ponieważ sprzedaż akcji, której dotyczyły usługi doradcze, nie podlegała VAT. Sąd uznał ustalenia organów podatkowych za prawidłowe i zgodne z przepisami, uchylając decyzje z przyczyn proceduralnych związanych z wcześniejszym wyrokiem w podobnej sprawie dotyczącej listopada 1999 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli dystrybucja i zużycie tych materiałów leżą po stronie zleceniodawcy, co powinno być opodatkowane VAT.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka zleciła jedynie produkcję materiałów reklamowych, a ich dystrybucja i zużycie na cele reprezentacji leżały po jej stronie, co powinno być opodatkowane VAT.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.p.t.u.i p.a. art. 2 § ust. 3 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegało między innymi świadczenie usług oraz przekazanie lub zużycie towarów na potrzeby reprezentacji albo reklamy, zarówno zakupionych, jak i własnych.

u.p.t.u.i p.a. art. 6 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania (dostarczenia), przekazania, zamiany, darowizny towaru lub wykonania usługi.

u.p.t.u.i p.a. art. 32 § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnicy wykonujący czynności wymienione w art. 2 ust. 3 pkt 1, 2, 4 i 5 są zobowiązani do wystawienia rachunków uproszczonych.

u.p.t.u.i p.a. art. 4 § pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Towarami podlegającymi podatkowi VAT były rzeczy ruchome, budynki, budowle lub ich części będące przedmiotem czynności określonych w art. 2, w tym sprzedaży. Prawa majątkowe nie były towarami w rozumieniu tej ustawy.

u.p.t.u.i p.a. art. 27 § ust. 6

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

W razie stwierdzenia, że podatnik wykazał kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od należnej, organ określa kwotę zwrotu w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe.

u.k.s. art. 20 § ust. 2

Ustawa o kontroli skarbowej

Inspektor, w związku z prowadzonym postępowaniem kontrolnym, może po okazaniu legitymacji służbowej dokonać sprawdzenia prawidłowości dokumentów u kontrahentów kontrolowanego.

Pomocnicze

u.p.t.u.i p.a. art. 19 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnik nabywał uprawnienie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną.

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 123 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 173 § § 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 229

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka nie była właścicielem towarów reklamowych i nie mogła ich przekazać na cele reprezentacji. Organy podatkowe naruszyły przepisy proceduralne (Ordynacja podatkowa, ustawa o kontroli skarbowej) poprzez wadliwe prowadzenie postępowania, brak wnikliwej analizy dowodów i nieprzeprowadzenie właściwego postępowania wyjaśniającego. Wartość towarów ustalono z naruszeniem przepisów, opierając się na ewidencji księgowej służącej do rozliczania kosztów. Zastosowano stawkę VAT 22% bez ustaleń co do charakteru towarów. Sprzedaż akcji powinna być uznana za usługi pośrednictwa finansowego objęte VAT.

Odrzucone argumenty

Przekazanie lub zużycie spornych towarów na potrzeby reprezentacji lub reklamy nie wynika z dokumentów spółki ani dowodów zgromadzonych zgodnie z procedurą. Organy oparły się jedynie na domniemaniu, że towary mogły być przedmiotem wydania na potrzeby reprezentacji lub reklamy. Protokół z badania dokumentów i ewidencji był wadliwy, gdyż nie uwzględniał wszystkich upoważnionych osób. Kontrola sprawdzająca u kontrahenta była przeprowadzona bez upoważnienia i bez możliwości udziału strony skarżącej. W protokole nie wyszczególniono, które faktury za usługi doradztwa dotyczyły spornym okresów.

Godne uwagi sformułowania

zleciła Agencji Reklamowej "H." Spółce z o. o. w K. tylko wyprodukowanie spornych materiałów. Umowa nie obejmowała natomiast ich dystrybucji, którą podatnik przeprowadził już samodzielnie. W momencie odbioru zamówionych produktów reklamowych na zamawiającego przechodziły przy tym związane z nimi prawa autorskie. Naruszenie ustawowych reguł dokumentowania poszczególnych czynności nie może natomiast prowadzić do uniknięcia opodatkowania. Prawo podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego, o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT wymagałoby wyraźnego przepisu ustawowego.

Skład orzekający

Bogusław Wolas

sprawozdawca

Grażyna Jarmasz

przewodniczący

Maria Zawadzka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania VAT przekazania towarów na cele reprezentacji i reklamy, a także kwestia prawa do odliczenia VAT od zakupów związanych z czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1999 r. i ustawy o VAT z 1993 r., która została zastąpiona nowymi przepisami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczania VAT od materiałów reklamowych i reprezentacyjnych, a także kwestii odliczenia VAT od usług związanych ze sprzedażą akcji, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Czy materiały reklamowe rozdawane klientom to zawsze koszt firmy? Sąd wyjaśnia, kiedy VAT jest należny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1233/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-02-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-05-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas /sprawozdawca/
Grażyna Jarmasz /przewodniczący/
Maria Zawadzka
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarasz Sędziowie: WSA Bogusław Wolas (spr) WSA Maria Zawadzka Protokolant:: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2005 r. sprawy ze skargi "H." S.A. w K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 18 kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1999 r. I. uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł [...] gr. ([...] złotych [...] groszy).
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].2001 r. Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej określił "H." Spółce Akcyjnej w K. wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym do przeniesienia na następny miesiąc za grudzień 1999 r., oraz wysokość dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za ten miesiąc.
W wyniku przeprowadzonej kontroli ustalono bowiem, że strona skarżąca nie opodatkowała w wyżej wymienionym miesiącu czynności przekazania i zużycia towarów na potrzeby reprezentacji i reklamy. Dotyczyło to otrzymanych od Agencji Reklamowej "H." Spółki z o. o. w K. kalendarzy, kubków, kufli, podstawek, zegarów, zapalniczek, terminarzy, kart katalogowych, bloczków reklamowych itp. Dostarczono je na podstawie umowy zawartej w dniu 10 marca 1998 r. pomiędzy wyżej wymienionymi spółkami, której przedmiotem, zgodnie z § 1 było przygotowanie i organizacja przez Agencję H. strategii marketingowej oraz zaprojektowanie kampanii marketingowej piwa "S. W. -BEZALKOHOLOWY", którego dystrybutorem była strona skarżąca. W tym celu na zamówienie podatnika miały być wykonane utwory słowne, plastyczne, audiowizualne, i znaki graficzne. Przy czym według § 8 powyższej umowy w momencie odbioru poszczególnych utworów powstałych w wyniku jej realizacji, na stronę skarżącą przechodziły majątkowe prawa autorskie oraz prawa do rozpowszechniania z użyciem wszelkich środków technicznych bez konieczności zapłaty Agencji Reklamowej dodatkowego wynagrodzenia.
W § 3 pkt 5 aneksu do wyżej wymienionej umowy, stanowiącym zamówienie nr 2, obejmujące między innymi opracowanie projektu i produkcję materiałów poligraficznych, określono iż wykonane utwory dostarczone zostaną stronie skarżącej pod wskazany przez nią adres. Także druga umowa zawarta pomiędzy tymi samymi stronami w dniu [...].1999 r., której przedmiotem było przygotowanie i organizacja strategii reklamowo-marketingowej, a w szczególności zaprojektowanie i realizacja multimedialnej kampanii reklamowej piwa bezalkoholowego oraz budowa realations, przewidywała, iż w momencie odbioru poszczególnych utworów powstałych w wyniku jej realizacji na stronę skarżącą przechodziły majątkowe prawa autorskie oraz prawo do rozpowszechniania z użyciem wszelkich środków technicznych bez konieczności zapłaty Agencji dodatkowego wynagrodzenia.
W związku z powyższym Inspektor Kontroli Skarbowej uznał, iż skoro podatnik dokonał przekazania lub zużycia wyżej wymienionych materiałów na potrzeby reprezentacji i reklamy, to czynność ta w myśl art. 2 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym powinna być opodatkowana podatkiem VAT, pomimo to podatnik nie odprowadził jednak tego podatku. Ustalono również, że ewidencja materiałów reklamowych prowadzona była z pominięciem magazynu, faktury zakupu ujmowane były na kontach 402 - usługi reklamowe i 490 rozliczenie kosztów na konto 640 rozliczenia międzyokresowe kosztów, a następnie w równych ratach 12 i 24 miesięcznych obciążały zespół "5" koszty danego roku sprawozdawczego. W związku z tym w dokumentacji strony skarżącej brak było danych odnośnie momentu przekazania i zużycia na cele reprezentacji i reklamy spornych materiałów, dlatego za ten moment przyjęto miesiąc obciążenia konta kosztów zespołu "5".
Stwierdzono także, że spółka zawyżyła wysokość podatku naliczonego o kwotę 16 500 zł wynikającą z faktury VAT nr [...] z dnia [...].1999 r. wystawionej przez A. dokumentującej nabycie usługi doradztwa w zakresie przygotowania do sprzedaży akcji Zakładów Piwowarskich w L.
Ponieważ sprzedaż praw majątkowych, w tym akcji nie jest czynnością wymienioną ani w art. 2, ani 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, to nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Skoro zatem w rozumieniu wyżej wymienionej ustawy akcje nie są towarem i do ich sprzedaży nie stosuje się jej przepisów, to również nie mają one zastosowania do zakupów związanych z tą czynnością.
Podkreślono przy tym, że zastosowanie odliczenia podatku naliczonego od zakupów związanych z czynnościami nie objętymi regulacją ustawy naruszałoby generalną zasadę działania tego podatku i byłoby nieracjonalne, prowadziło by bowiem do stosowania przepisów regulujących ten podatek do czynności, których ustawa nie dotyczy.
Od decyzji tej strona skarżąca złożyła odwołanie w którym wniosła o jej uchylenie w całości, nie była bowiem właścicielem spornych towarów, a w związku z czym nie mogła ich przekazać na potrzeby reprezentacji i reklamy. Prawo własności przysługiwało Agencji "H." która miała zajmować się całością reklamy piwa "S. W." i w jej ramach wydała sporne przedmioty z magazynu strony skarżącej w czasie prowadzonej przez siebie sprzedaży promocyjnej.
Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podzielając jego stanowisko. Zgłoszone zarzuty uznano przy tym za nieuzasadnione, gdyż strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na ich poparcie. Natomiast z przedłożonych umów wynika, że Agencja Reklamowa nie była zobowiązana do dostarczenia materiałów reklamowych do indywidualnych odbiorców, nie posiadała z resztą niezbędnych dla realizacji tego celu środków technicznych.
Wskazano również iż podatnik był zobowiązany zgodnie z treścią art. 32 ust 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym udokumentować rachunkiem uproszczonym przekazanie towarów na potrzeby reklamy. Skoro tego nie uczynił, to prawidłowo za moment powstania obowiązku podatkowego, w rozumieniu art. 6 ust 1 powyższej ustawy, przyjęto miesiąc obciążenia konta kosztów zespołu "5".
Uznano także za zasadne stanowisko Inspektora Kontroli Skarbowej w zakresie wysokości podatku naliczonego.
W skardze wniesiono o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji, lub o ich uchylenie i zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych.
Zarzucono rażące naruszenie art. 120, 121, 122, 123 § 1, 173 § 2 i 229 Ordynacji podatkowej, art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 20 ust.2 ustawy o kontroli skarbowej, jak również art. 2 ust. 3 pkt. 1, art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 2, art. 15 ust.3, art. 18 ust. i, art. 27 ust. 5 i 6 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym.
W uzasadnieniu podkreślono, że organ II instancji nie przeanalizował wnikliwie i obiektywnie decyzji inspektora kontroli skarbowej, ani nie zbadał dostatecznie dowodów na podstawie których została wydana, a także nie przeprowadził właściwego postępowania wyjaśniającego lub uzupełniającego przed wydaniem swojej decyzji, jak również nie zwrócił sprawy do uzupełnienia organowi I instancji, przez co naruszył przepisy art. 120, 121, 122, i 229 Ordynacji podatkowej. Wytknięto także wady dokumentów na których oparły się organy podatkowe. W szczególności protokół z badania dokumentów i ewidencji został podpisany tylko przez prezesa kontrolowanej spółki, pominięto natomiast główną księgową oraz jedną z pracownic, które zostały przez prezesa upoważnione do reprezentacji strony skarżącej w czasie jego nieobecności. Tym bardziej, iż główna księgowa dwukrotnie składała wyjaśnienia na piśmie. Naruszono w ten sposób art. 173 § 2 Ordynacji podatkowej.
Wskazano, na wadliwość protokołu z "kontroli sprawdzającej", gdyż została ona przeprowadzona bez stosowanego upoważnienia, a ponadto strona skarżąca została pozbawiona możliwości udziału w niej, czym naruszono art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej, a także art. 13 ust 1 i 2 ustawy o kontroli skarbowej, gdyż w wyniku tej kontroli zgromadzono nowe dowody tzn. specyfikacje do faktur oraz oświadczenia prezesów reprezentujących kontrahenta.
Zarzucono także naruszenie art. 2 ust 3 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz art. 120 i 122 Ordynacji podatkowej, gdyż bezpodstawnie zakwestionowano zadeklarowany przez podatnika podatek należny. Przekazanie lub zużycie spornych towarów na potrzeby reprezentacji lub reklamy nie wynika bowiem ani z dokumentów spółki, ani z dowodów zgromadzonych zgodnie z procedurą postępowania podatkowego. W szczególności nie ustalono, kiedy i kto w imieniu podatnika pokwitował odbiór lub wydanie towarów reklamowych, nie zarządzono przeprowadzenia inwentaryzacji tych towarów, nie dokonano oględzin towarów i miejsc ich przechowywania. Oparto się jedynie na domniemaniu iż mogły być one przedmiotem wydania na potrzeby reprezentacji lub reklamy.
Podniesiono również, że wartość tych towarów ustalona została z naruszeniem ar. 15 ust 3 ustawy o podatku od towarów i usług. Dokonano tego bowiem na podstawie ewidencji księgowej, która służyła tylko do statystycznego, proporcjonalnego rozliczania w czasie kosztów reklamy do danego miesiąca. W oparciu o te same dane ustalono datę obrotu czym naruszono art. 6 ust 1 powołanej wyżej ustawy.
Ponadto zastosowano najwyższą stawkę VAT tzn. 22%, bez jakichkolwiek ustaleń, co do charakteru towarów, oraz ich klasyfikacji. Stawka ta, bez względu na rodzaj towarów, może być zastosowana wyłącznie w przypadku nie prowadzenia wymaganej ewidencji przez podatników zwolnionych z podatku VAT, co w omawianej sprawie nie miało miejsca.
Wskazano także, iż przepis art. 27 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie stanowi samoistnej podstawy do wydania decyzji, określającej wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym.
Zarzucono, iż w protokole z badania dokumentów i ewidencji nie wyszczególniono które z zakwestionowanych faktur za usługi doradztwa w zakresie nabycia i sprzedaży akcji dotyczyły miesiąca października 1999 r., a które grudnia 1999 r. Spowodowało to naruszenie art. 122 ordynacji podatkowej.
Podniesiono również, iż obrót akcjami i wierzytelnościami powinien być uznany za usługi pośrednictwa finansowego, które są objęte zakresem przedmiotowym ustawy o VAT Naruszono także zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych wyrażoną w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem nie rozstrzygnięto występujących w toku postępowania podatkowego wątpliwości na korzyść podatnika.
Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W uzasadnieniu podkreślono, że wyroby reklamowe dostarczane były przez ich wykonawcę do siedziby strony skarżącej lub pod wskazany przez nią adres tj. do Browaru. Co prawda strona skarżąca utrzymywała, iż nie była odbiorcą materiałów reklamowych, a ich rozdysponowaniem zajmowała się Agencja H. Jednakże na poparcie tego twierdzenia nie _ przedstawiła żadnych dowodów, a wręcz przeciwnie z posiadanych przez podatnika umów jednoznacznie wynikało, iż prawa autorskie przechodziły na nią w momencie odbioru poszczególnych utworów, które wykonawca miał dostarczyć.
Wyjaśniono także, że kontrolę sprawdzającą w Agencji Reklamowej H. w K. przeprowadzono w trybie art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej, który upoważnia do przeprowadzenia takiej czynności po okazaniu tylko legitymacji służbowej, bez wystawiania upoważnienia do kontroli. W jej toku uzyskano oświadczenia prezesa M. K., oraz wiceprezesa M. H.
Pomimo to na wniosek strony skarżącej przesłuchano te osoby w charakterze świadków i w zeznaniach swoich potwierdziły one treść wcześniejszego oświadczenia.
W szczególności wyjaśniły, iż Agencja H. nie zajmowała się rozprowadzaniem materiałów reklamowych, przeprowadziła tylko szkolenie hostess wskazanych przez stronę skarżącą, które rozprowadzały w imieniu podatnika materiały reklamowe. Agencja nie zajmowała się dostarczaniem materiałów reklamowych do klientów strony skarżącej, jej usługa kończyła się w momencie dostarczenia tych towarów do siedziby spółki "H." lub Browaru. Natomiast rozprowadzanie materiałów reklamowych do klientów leżało już w gestii strony skarżącej.
Podkreślono również, iż podatnik, pomimo próśb kierowanych przez kontrolującego, nie określił momentu przekazania i zużycia na cele reprezentacji i reklamy materiałów zakupionych od Agencji Reklamowej, w związku z czym Inspektor przyjął za ten moment miesiąc obciążenia konta kosztów zespołu "5" (koszty danego roku sprawozdawczego).
Nie może bowiem powstać sytuacja, w której brak wypełnienia przez stronę skarżącą obowiązku określonego przepisem art. 6 ust. 1 i art. 32 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym będzie powodował niemożność określenia przez właściwe organy podatku VAT należnego od czynności wymienionych w art. 2 tej ustawy.
Zaznaczono przy tym, że organ I instancji opodatkował jedynie te towary, które mogły być przedmiotem wydania na cele reprezentacji i reklamy (tj. szklanki, kubki, magnesiki, kalendarze itp.).
Wskazano także, iż zarówno organ I, jak II instancji w sposób wyczerpujący i rozbudowany, z powołaniem obowiązujących przepisów prawa materialnego, wykazał z jakich przyczyn dokonane przez stronę skarżącą rozliczenie było nieprawidłowe. Spoczywający na organach skarbowych i podatkowych obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie oznacza natomiast, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego celu zwłaszcza, że nie udowodnienie danej okoliczności faktycznej może doprowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony.
Wspomniano także, że podstawą podjętego rozstrzygnięcia były dowody zgromadzone na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, z którymi strona skarżąca została zapoznana i co do których mogła złożyć wyjaśnienia jakie uznała za stosowne.
Wyjaśniono ponadto, iż usługi pośrednictwa finansowego obejmują obrót akcjami tzn. pośrednictwo w ich sprzedaży i kupnie. Strona skarżąca dokonała natomiast sprzedaży akcji, które wcześniej nabyła we własnym imieniu i na własny rachunek. Zaznaczono przy tym, że usługa pośrednictwa finansowego jest zwolniona od podatku VAT, a w związku z tym związany z nią podatek naliczony również nie może podlegać odliczeniu od podatku należnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Decyzja podlega uchyleniu, jednakże z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Wyrokiem z dnia 24 lutego 2005 r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/ Kr 1232/02 uchylono bowiem decyzje Izby Skarbowej z dnia 18 kwietnia 2002 r., oraz poprzedzającą ją decyzje Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...].2001 r. w sprawie określenia "H." S.A. w K. wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym za miesiąc listopad 1999 r. do obniżenia o tę różnicę podatku należnego za następne okresy. Wyrok ten ma zatem wpływ na wysokość nadwyżki za miesiąc grudzień 1999 r., której dotyczy spór w niniejszej sprawie
Nieuzasadnione są natomiast podniesione w skardze zarzuty. Zgodnie bowiem z art. 2 ust 3 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym opodatkowaniu podatkiem VAT podlegało między innymi świadczenie usług oraz przekazanie lub zużycie towarów na potrzeby reprezentacji albo reklamy. Przy czym dotyczyło to zarówno towarów zakupionych, jak i własnych. Powinny być one natomiast przekazane na wyżej wymienione cele przez samego podatnika. W przypadku bowiem zlecenia działań reklamowo - promocyjnych innemu podmiotowi, który wykonuje na rzecz zleceniodawcy kompleksową usługę obejmującą przygotowanie materiałów promocyjnych i ich dystrybucję, zleceniodawca nie ponosi obowiązku naliczenia podatku należnego z tytułu przekazania przez zleceniobiorcę tych towarów osobom trzecim.
W omawianej sprawie, jak wykazało przeprowadzone postępowanie, strona skarżąca zleciła Agencji Reklamowej "H." Spółce z o. o. w K. tylko wyprodukowanie spornych materiałów. Umowa nie obejmowała natomiast ich dystrybucji, którą podatnik przeprowadził już samodzielnie. W momencie odbioru zamówionych produktów reklamowych na zamawiającego przechodziły przy tym związane z nimi prawa autorskie. Potwierdzają to zarówno zawarte umowy, jak i zeznania świadków.
Wszystko to wskazuje, że ustalenia organów zarówno pierwszej jak i drugiej instancji są prawidłowe i dokonano ich w sposób zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Nie przekroczono także granic swobodnej oceny dowodów.
W szczególności bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 173 § 2 Ordynacji podatkowej przy sporządzeniu protokołu z badania dokumentów i ewidencji. Został on bowiem podpisany przez osobę uprawnioną do reprezentowania spółki, która ponadto czuła się w pełni do tego kompetentna, nie wyrażała bowiem w tym zakresie żadnych zastrzeżeń. Nieuzasadniony jest także zarzut iż "kontrola sprawdzająca" u kontrahenta podatnika, została przeprowadzona bez stosownego upoważnienia, oraz bez możliwości udziału w niej strony skarżącej. Czynności te wykonane zostały bowiem w trybie art. 20 ust 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej zgodnie z którym inspektor, w związku z prowadzonym, u kontrolowanego postępowaniem kontrolnym, może po okazaniu legitymacji służbowej dokonać sprawdzenia prawidłowości i rzetelności badanych dokumentów u kontrahentów kontrolowanego prowadzących działalność gospodarczą, bez względu na ich siedzibę. Przy czym z czynności tych sporządza się protokół, który podpisują osoby obecne przy ich dokonywaniu.
W związku z tym w omawianej sprawie nie miał zastosowania art. 13 ust 1 i 2 powołanej wyżej ustawy który wymaga aby, inspektor wszczynał postępowanie kontrolne po okazaniu kontrolowanemu legitymacji służbowej i upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, z równoczesnym doręczeniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania kontrolnego.
Nie naruszono również art. 123 § 1 ordynacji podatkowej, gdyż strona skarżąca miała możliwość zapoznania się z dokumentami zgromadzonymi w toku kontroli sprawdzającej, a uzyskanie w ramach tej czynności oświadczenie członków zarządu Agencji Reklamowej "H." Spółki z o. o. w K. zostało potwierdzone w toku przesłuchania tych osób w charakterze świadków. Dowód ten przeprowadzono na wniosek strony skarżącej, przy czym zapewniono jej możliwość udziału w tej czynności. W prawidłowy sposób określono także wartość spornych towarów, oraz moment ich przekazania na potrzeby reprezentacji i reklamy. Zgodnie bowiem z art. 6 ust 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania (dostarczenia), przekazania, zamiany, darowizny towaru lub wykonania usługi, o których mowa w art. 2. Równocześnie w art. 32 ust 4 powołanej wyżej ustawy zobowiązano podatników wykonujących czynności wymienione w art. 2 ust. 3 pkt 1. 2, 4 i 5, a więc także przekazania towarów na potrzeby reprezentacji i reklamy, do wystawienia rachunków uproszczonych. Pomimo to w omawianej sprawie strona skarżąca nie wywiązała się z tego obowiązku. Naruszenie ustawowych reguł dokumentowania poszczególnych czynności nie może natomiast prowadzić do uniknięcia opodatkowania. W związku z czym inspektor kontroli skarbowej prawidłowo oparł się na posiadanej przez spółkę dokumentacji z zakresu podatku dochodowego.
Prawidłowo zastosowano także stawkę podatku VAT w wysokości 22 % opierając się na posiadanych przez stronę skarżącą fakturach dokumentujących zakup tych towarów.
Z powyższych względów w prowadzonym postępowaniu nie naruszono ani zasady praworządności, ani prawdy obiektywnej, ani też zasady pogłębiania zaufania do organów państwowych. Nie budzi także wątpliwości zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego.
Nieuzasadniony jest także zarzut braku podstawy do wydania decyzji określających tylko wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Zgodnie bowiem z art.27 ust 6 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w razie stwierdzenia, że podatnik w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej, urząd skarbowy lub organ kontroli skarbowej określa kwotę zwrotu w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% kwoty zawyżenia. Dotyczy to również różnicy podatku, o której mowa w art. 21 ust. 1. Z części końcowej tego przepisu wynika zatem, że organ kontroli skarbowej określa nie
tylko wysokość zobowiązania podatkowego i zwrotu różnicy, o czym mowa w art. 10 ust. 2 omawianej ustawy, ale także wysokość różnicy podatku (nadwyżki podatku naliczonego nad należnym) podlegającej przeniesieniu na następny miesiąc o której mowa w art. 21 ust. 1 tej ustawy, oczywiście w razie stwierdzenia, że jest ona niższa od wykazanej w deklaracji podatkowej.
Pogląd ten podziela także orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone między innymi w wyroku z dnia 7 listopada 2001 r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/Łd 720/99 ( Przegląd Gospodarczy z 2002 r. nr10 str. 44 )
Tak więc w rozpatrywanej sprawie rozstrzygnięcie decyzji pierwszej instancji za miesiąc grudzień 1999 r. musiało zawierać wyraźnie wskazywać prawidłowej wysokość kwoty różnicy podatku za ten miesiąc do przeniesienia na następny miesiąc.
Nieuzasadniony jest także zarzut wadliwego określenia w zaskarżonych decyzjach wysokości podatku naliczonego. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym towarami podlegającymi podatkowi VAT były rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki, budowie lub ich części będące przedmiotem czynności określonych w art. 2 tej ustawy, w tym między innymi sprzedaży. Prawa majątkowe nie były więc towarami w rozumieniu tej ustawy. Dlatego też nie miały tego charakteru prawa przysługujące posiadaczom akcji lub udziałowcom spółki, w związku z czym ich sprzedaż nie była objęta zakresem tej ustawy. Nie powstawał zatem obowiązek podatkowy i wynikające z niego zobowiązanie podatkowe, od którego mógłby być dopiero odliczony podatek naliczony przy zakupach związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Nie miał zatem zastosowania art. 19 ust 1 wskazanej wyżej ustawy, zgodnie z którym podatnik nabywał uprawnienie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Z tego względu w sytuacji, gdy sprzedaż w ogóle nie była opodatkowana podatkiem VAT odliczenie nie przysługiwało Podatnik mógł bowiem skorzystać z odliczenia tylko w sytuacjach przewidzianych w ustawie, a w niej nie było mowy o czynnościach pozostających poza obszarem jej zainteresowania.
Prawo podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego, o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów i usług niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT wymagałoby wyraźnego przepisu ustawowego. Przepisem takim nie był do dnia 31 grudnia 2000 r. ani art. 19 ust 1 ani art. 20 ust 2 powołanej wyżej ustawy. Pierwszy z nich dotyczył podatników, którzy dokonują sprzedaży towarów i usług podlegających opodatkowaniu, a drugi odnosił się tylko do tej grupy podatników, którzy dokonują jednocześnie sprzedaży towarów i usług podlegających opodatkowaniu i zwolnionych od podatku.
Podobne stanowisko znajduje pełne potwierdzenie w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Pogląd taki wyrażono w szczególności w wyroku z dnia 21 stycznia 2003 r. wydanym w sprawie sygn. akt III SA 1670/01.
Stanowisko to podziela także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 5 października 2000 r. wydanym w sprawie sygn. akt III RN 21/00.
W związku z powyższym organy podatkowe obu instancji nie naruszyły przepisów prawa podatkowego, a wręcz przeciwnie zastosowały go w sposób prawidłowy i odpowiadający jego treści. Wskazano także prawidłowy podstawę prawną, nieuzasadniony jest zatem zarzut, że w przepisach ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie było w spornym okresie czasu regulacji, która odmawiała by podatnikowi prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego ze sprzedażą nie podlegającą opodatkowaniu. Brak możliwości odliczenia wynikał bowiem z zakresu obowiązywania ustawy o VAT.
Nie ma także znaczenia zarzut, że sprzedaż akcji miała charakter usługi pośrednictwa finansowego, na poparcie tego twierdzenia nie przedłożono bowiem żadnych materiałów. Ponadto usługi te, w spornym okresie czasu, podlegały na mocy art. 7 ust 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym zwolnieniu od tego podatku, gdyż zostały wymienione w załączniku nr 2 pod poz. 13. Natomiast art. 25 ust 1 pkt 1 powyższej ustawy wykluczał możliwość obniżenia kwoty, lub zwrotu różnicy podatku należnego w przypadku nabywanych przez podatnika towarów lub usług służących do wytworzenia lub odprzedaży towarów bądź świadczenia usług zwolnionych od podatku VAT.
Nieuzasadnione są także zastrzeżenia co do treści protokołu badania dokumentów i ewidencji, gdyż przedmiotem sporu nie była okoliczność w jakim miesiącu pokonano odliczenia podatku z tytułu zakupu usług doradczych, ale sama możliwość odliczenia podatku naliczonego z tytułu ich zakupu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 ust 1 lit a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając ponownie sprawę organy podatkowe uwzględnią decyzje określające wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc listopad 1999 r do przeniesienia na następny miesiąc. Wydając wyrok oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz U Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami ) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI