I SA/Kr 120/15

I SA/Kr 120/15 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2015-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-01-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Firek
Piotr Głowacki /przewodniczący sprawozdawca/
Waldemar Michaldo
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
II FSK 2231/15 - Wyrok NSA z 2017-09-28
II FSK 3530/15 - Wyrok NSA z 2017-10-20
I SA/Kr 717/15 - Wyrok WSA w Krakowie z 2015-07-22
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2014 poz 849
art. 1a ust 1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
Sentencja
|Sygn. akt I SA/Kr 120/15 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.), Sędziowie: WSA Grażyna Firek, WSA Waldemar Michaldo, Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2015 r., sprawy ze skarg E.R. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 grudnia 2014 r. nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata: 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013 - skargi oddala -
Uzasadnienie
Burmistrz B. decyzjami z dnia 22 września 2014r. znak:
-[...],
-[...],
-[...],
-[...],
-[...],
-[...]
odmówił uchylenia ostatecznych decyzji własnych z dnia 4 lipca 2012r., znak:
-[...],
-[...],
-[...],
-[...],
-[...],
oraz z dnia 5 lutego 2013r. znak: [...] (zmienionej ostateczną decyzją z 6 sierpnia 2013r. znak: [...]), ustalających podatek od nieruchomości za lata 2008- 2013.
Uzasadniając rozstrzygnięcia organ l instancji wskazał, iż na podstawie ewidencji gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w B. ustalono, że E. R. w okresie od daty nabycia, tj. 9.10.2007 r. do daty sprzedaży, tj. od 12.11.2013 r. figurowała w tej ewidencji, jako właściciel gruntów o pow. 5100 m.kw. oznaczonych nr działki 632, sklasyfikowanych jako "Inne tereny zabudowane - Bi". Ponadto z przedłożonej przez podatnika w dniu 4.06.2012 r. kserokopii wypisu aktu notarialnego Nr [...] z dnia 9.10.2007 r. wynika, iż częścią składową działki nr 632 jest wybudowany w latach siedemdziesiątych murowany, parterowy budynek magazynowy o powierzchni użytkowej 168 m.kw. Nadto stwierdził organ, że E. R. w okresie od dnia 1.08.2008 r. do dnia 1.07.2013 r. posiadała wpis w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, jako firma E. R. Usługi Sprzętowo-Transportowe. Adres głównego miejsca wykonywania działalności gospodarczej oraz adres do doręczeń określony został jako Bucze 342 (obecnie Bucze ul. Grądzik 9).
Przywołując treść art. 2 ust. 1 pkt. 1-3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (dalej upol) organ podatkowy stwierdził, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą budynku, budowli czy gruntu daje możliwość uznania tych przedmiotów opodatkowania jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponadto przepis art. 1a) ust. 1 pkt. 3 ustawy definiujący zakres znaczeniowy gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie zawiera warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą. Na poparcie swoich twierdzeń organ podatkowy przywołał orzecznictwo sądów administracyjnych, które stoją na stanowisku, że nieistotny jest zakres prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, a jedynie sam fakt, iż prowadzi on taką działalność.
Odwołanie od powyższych decyzji złożyła E. R. zarzucając:
1. naruszenie przepisów art. 240a § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie oczywistego faktu, iż decyzja została wydana w oparciu o fałszywe dowody, a także
2. naruszenie art. 1 a ust. 1 pkt 3 upol poprzez błędną jego interpretację.
Argumentując podniosła, iż działalność gospodarcza prowadzona przez nią to usługi transportowe, a nieruchomość to przede wszystkim 5100 m2 nieutwardzonego i podmokłego terenu, bez możliwości dojazdu samochodem o masie powyżej 3,5 tony. Ponadto organ zdaje się nie rozróżniać przedsiębiorcy - spółki, osoby prawnej - który powołany jest wyłącznie do prowadzenia działalności gospodarczej od osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą (świadczy o tym powoływane w uzasadnieniu orzecznictwo). Przedsiębiorca - osoba fizyczna – oprócz majątku związanego z działalnością gospodarczą posiada także majątek osobisty. Nieruchomość, której dotyczy decyzja jest dla E. R. majątkiem osobistym. Jedyne pomieszczenie w budynku, które w jakikolwiek sposób mogło być związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, to pomieszczenie o powierzchni 2,16m2, które po planowanym zamieszkaniu w remontowanym budynku miało być wykorzystywane na potrzeby działalności gospodarczej. Pomieszczenie to zostało wykazane w korekcie Informacji o nieruchomościach, obiektach budowlanych i gruntach. W rzeczywistości dla prowadzonej działalności wykorzystywany był tylko adres nieruchomości. Praktyczne wykorzystanie nieruchomości na potrzeby działalności transportowej jest technicznie niemożliwe, ponieważ do nieruchomości prowadzi droga i mostek, przez które nie mogą przejechać pojazdy o masie większej niż 3,5 tony. Ponadto teren nieruchomości jest nieutwardzony i podmokły. Wjazd ciężkim samochodem na teren nieruchomości jest niemożliwy także ze względu na bardzo wąską drogę. W działalności gospodarczej powadzonej przez E. R. samochody o masie całkowitej mniejszej niż 3,5 tony nie były wykorzystywane. Ponadto, jak już wyjaśniano nieruchomość, ani jej część nie została wykazana w ewidencji środków trwałych przedsiębiorcy, nie zostały rozliczone żadne koszty poniesione w związku z tą nieruchomością. Podatniczka nie osiągnęła także żadnych przychodów z nieruchomości. Reasumując stwierdzono, że powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym sam fakt posiadania nieruchomości przez osobę fizyczną będącą jednocześnie przedsiębiorcą nie jest uzasadnieniem dla ustalenia stawki podatku od nieruchomości, jak dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą.
Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia 2 grudnia 2014 r., znak: [...],[...],[...],[...],[...] i [...], utrzymało w mocy decyzje organu l instancji.
W uzasadnieniu podano, iż jak wynika z treści postanowienia z dnia 1 sierpnia 2014 r., organ podatkowy l instancji uznał, że zachodzi przesłanka przewidziana w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, tj., że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję; w uzasadnieniu złożenia korekty deklaracji podatnik wskazał, że złożył informację podatkową w dniu 4 czerwca 2012 r. podając w niej dane niezgodne ze stanem faktycznym. Zasadne było wznowienie postępowania, albowiem, wraz z zainicjowaniem przez stronę postępowania ukierunkowanego na wzruszenie szeregu decyzji ostatecznych, wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, tj. całkowicie odmienna od pierwotnie deklarowanej, podstawa opodatkowania. Dalej organ wskazał, że stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne - podstawę wymiaru podatków i świadczeń, stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do interpretacji przepisu art. 1 a) ust. 1 pkt 3 w związku z art. 2 ust. 1 upol. w kontekście ustalenia prawidłowego podatku od nieruchomości. Przepis art. 1 a) ust. 1 pkt 3 upol. stanowi, że użyte w ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 12 maja 2011 r., l SA/Kr 395/2011: podatek od nieruchomości ma charakter podatku majątkowego, co oznacza, że obowiązek podatkowy w tym podatku powstaje przez sam fakt posiadania nieruchomości, bez względu na to czy nieruchomość ta jest wykorzystywana, w jaki sposób i czy przynosi dochody. Odnośnie budynków lub ich części ustawodawca wyróżnił jako jedną kategorię - ze względu na stawki podatku, o których mowa w art. 5 ust. 1 upol - budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznawane były, zgodnie z definicją zawartą wart. 1a ust. 1 pkt 3 upol, grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami (...), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. A zatem opodatkowanie gruntów i budynków odrębną, wyższą stawką przewidzianą dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynika z samego faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą i nie zależy od sposobu ich wykorzystywania. Ten sam sąd w wyroku z dnia 7 września 2011 r., l SA/Kr 280/2011 wyjaśnił, że w orzecznictwie podnosi się, że różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą, jeśli tylko znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy. Przedsiębiorca musi zatem wykazać do opodatkowania podatkiem od nieruchomości każdy grunt, budynek i budowlę, nawet te, które nie są mu przydatne ze względu np. na przedmiot, czy zakres prowadzonej działalności. Wyjątki wskazane w przepisie art. 1 a) ust. 1 pkt 3 upol dotyczą budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, wbrew stanowisku wyrażonemu przez skarżącą, nie mamy do czynienia ze wskazanymi wyjątkami, w szczególności zaś przedmiot opodatkowania nie jest budynkiem mieszkalnym. Nie można zgodzić się także, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Jak wyjaśniono w toku prowadzonego postępowania wznowieniowego, strona pozostawała w posiadaniu gruntów o pow. 5100 mkw. oznaczonych nr działki 632, sklasyfikowanych jako "inne tereny zabudowane - Bi" w okresie od 9.10.2007 r. do 12.11.2013 r., czego potwierdzeniem jest dowód w postaci dokumentu wypisu z rejestru gruntów i budynków. Co więcej, z wypisu aktu notarialnego Nr 16670/2007 z dnia 9.10.2007 r. wynika, iż częścią składową działki nr 632 jest wybudowany w latach siedemdziesiątych murowany, parterowy budynek magazynowy o powierzchni użytkowej 168 mkw.
Ponadto strona w okresie od dnia 1.08.2008 r. do dnia 1.07.2013r. była przedsiębiorcą, czego potwierdzeniem jest wpis w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej dla przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą E. R. Usługi Sprzętowo-Transportowe.
Przeprowadzone postępowanie wznowieniowe ujawniło brak jakiejkolwiek przesłanki przewidzianej w przepisie art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. W szczególności zaś, w sprawie nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję, gdyż przyjęta pierwotnie przez organ podatkowy l instancji podstawa opodatkowania, wbrew twierdzeniom odwołującej się, była i jest prawidłowa.
Z tymi rozstrzygnięciami nie zgodziła się E. R., składając skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i zarzucając naruszenie art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej wespół z naruszeniem prawa materialnego poprzez uchybienie art. 1a ust. 1 pkt 3 upol. W uzasadnieniu skarg przywołano argumenty przedstawione w odwołaniach od decyzji organu I instancji podkreślając, iż rodzaj posiadanych nieruchomości nie pasował do profilu prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej, nigdy nie były one i nie mogły być wykorzystane do tej działalności. Rodzajem prowadzonej działalności były bowiem usługi transportowe, do czego nie nadawała się działka o pow. 0,51 ha nieutwardzonego i podmokłego terenu, (mostek i wąska droga) bez możliwości dojazdu samochodem o masie pow. 3,5 tony, a w takiej działalności pojazdy o mniejszej masie nie były wykorzystywane.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i zasądzenie kosztów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o oddalenie skarg, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Postanowieniem z dnia 31 marca 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy wynikające z zaskarżonych decyzji o sygn. od I SA/Kr 120/15 do I SA/Kr 125/15, celem ich łącznego rozpoznania, a także rozstrzygnięcia pod sygn. I SA/Kr 120/15.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r., poz. 270 - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a.- następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.
Skargi są niezasadne i podlegają oddaleniu, nie doszło bowiem do wskazywanych przez skarżącą naruszeń prawa ważących dla prawidłowości przyjętych przez organy rozstrzygnięć.
Punktem wyjścia dla tej oceny jest przywołanie powszechnego i utrwalonego w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądu, wedle którego stan techniczny budynku, czy też jego części, może być przyczyną wyłączenia tego budynku lub jego części z opodatkowania, przewidzianego dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, jednak wyeliminowanie takie jest możliwe wyłącznie w przypadku, gdy stan techniczny uniemożliwia wykorzystanie tego budynku (jego części) do działalności gospodarczej zarówno w chwili obecnej, jak i w przyszłości; tym samym wyłączenie o jakim mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 upol nie obejmuje sytuacji, gdy brak możliwości wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej wynika z przyczyn leżących po stronie przedsiębiorcy, na co m.in. wskazuje użyte przez ustawodawcę w tym przepisie sformułowanie "nie są i nie mogą być wykorzystywane" (por. np. wskazany w skardze wyrok NSA z 12.06.2012r. sygn. II FSK 2288/10).
Słusznie podnosi skarżąca, iż ten korzystny z punktu widzenia interesu fiskalnego pogląd nie może prowadzić do automatyzmu i ograniczenia postępowania dowodowego jedynie do ustalenia, czy właściciel nieruchomości jest przedsiębiorcą i kiedy formalnie prowadził on działalność gospodarczą. Zauważyć jednak należy, że w okolicznościach zaistniałych w niniejszych sprawach skarżąca wskazywała pierwotnie w deklaracjach podatkowych, iż sporne nieruchomości są związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, która to polegała na świadczeniu usług sprzętowo-transportowych, a to niewątpliwie oznacza, iż sporna nieruchomość (budynek magazynowy o pow. 168 m2 i działka gruntu pow. 0,51 ha, na której mogą stać pojazdy służące do transportu) co do zasady do takiej działalności może służyć. Powszechny także jest w orzecznictwie pogląd, iż do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być nawet te grunty lub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj prowadzonej działalności powoduje, że mogą być one wykorzystywane na ten cel. Decydujące jest zatem wykorzystywanie danej nieruchomości, choćby w sposób pośredni, dla celów przedsiębiorstwa. Warunków takich nie będzie spełniać jedynie nieruchomość (grunt, budynek, czy lokal) przeznaczona na realizację niegospodarczych osobistych celów życiowych podatnika (por. wyrok NSA z 22.01.2014r. sygn. II FSK 130/12). Zatem skarżąca wskazując na wystąpienie nowych okoliczności faktycznych i dowodów (w oparciu o art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej) i wyprowadzając z nich daleko idące wnioski w aspekcie prawnopodatkowym winna je konkretnie wskazać i jednocześnie wykazać, a nie ograniczać się jedynie do nieweryfikowalnego i w istocie gołosłownego negowania poprzednio przedstawionych danych zawartych w informacji złożonej do organu podatkowego. W żadnej mierze nie można uznać za wystarczające z tej perspektywy podniesienie przez skarżącą (reprezentowaną wszak przez profesjonalnego pełnomocnika) zarzutów dotyczących niemożności wykorzystania nieruchomości do prowadzonej działalności ze względów technicznych, bez jakiegokolwiek nawet próby uprawdopodobnienia przywołanych w związku z tym okoliczności. Nie jest przy tym rzeczą organu podatkowego badanie kwestii wystąpienia owych okoliczności, jeśli strona nie wskazuje żadnych w tym zakresie konkretnych dowodów, a nawet danych konkretyzujących podniesione twierdzenia, ani też nie podjęła wysiłku wskazania, na czym dokładnie polegała działalność przez nią prowadzona, jakie posiadała lub jakimi posługiwała się pojazdami (w tym samochodami ciężarowymi), czy też jakie składniki majątkowe wchodziły do przedsiębiorstwa. Skarżąca nie przedstawiła także żadnych dokumentów księgowych, z których wynikałoby, że nieruchomość nie wchodziła w skład jej przedsiębiorstwa jako środek trwały, czy że wprowadziła przedmiotową nieruchomość (budynek, grunt) do ewidencji takich środków, czy dokonywano odpisów amortyzacyjnych, wliczano jakiekolwiek wydatki w poczet kosztów uzyskania przychodu, czy wliczono w ramach prowadzonej działalności jakiekolwiek nakłady remontowe i modernizacyjne w poczet pośrednich lub bezpośrednich kosztów uzyskania przychodów. To przecież skarżąca winna przedstawić odpowiednie dokumenty pod kątem weryfikacji okoliczności, jakie wedle niej uniemożliwiały wykorzystanie posiadanych nieruchomości do prowadzonej działalności gospodarczej
Wobec przedstawionej pasywnej postawy podatniczki, nie można uznać, aby skarżone organy uchybiły zasadom wyrażonym w art. 122, 187, czy 191 Ordynacji podatkowej, a w konsekwencji dopuściły się obrazy prawa materialnego tj. art. 1 a) ust. 1 pkt 3 in fine upol.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a.