I SA/KR 1184/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-08-06
NSApodatkoweŚredniawsa
VATspółka cywilnanieważność decyzjistrona postępowaniaOrdynacja podatkowarozwiązanie spółkipodmiotowość prawnopodatkowa

WSA w Krakowie stwierdził nieważność decyzji podatkowych skierowanych do nieistniejącej spółki cywilnej, uznając wspólników za niebędących stronami postępowania.

Sprawa dotyczyła skarg G. W. i A. W. na decyzje Izby Skarbowej utrzymujące w mocy decyzje Urzędu Skarbowego dotyczące podatku od towarów i usług za 1997 rok. Skarżące zarzuciły naruszenie przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonych decyzji, ponieważ zostały one skierowane do spółki cywilnej, która w dacie ich wydania już nie istniała, co oznaczało, że nie była stroną postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargi G. W. i A. W. na decyzje Izby Skarbowej, które utrzymały w mocy decyzje Urzędu Skarbowego dotyczące podatku od towarów i usług za 1997 rok. Skarżące podnosiły zarzuty naruszenia przepisów ustawy o VAT, w tym prawa do odliczenia podatku naliczonego i korekty obrotu, a także naruszenia przepisów proceduralnych Ordynacji podatkowej. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że decyzje podatkowe zostały skierowane do spółki cywilnej, która została rozwiązana w 1997 roku, a decyzje wydano w 1999 roku. Zgodnie z przepisami, spółka cywilna była podatnikiem VAT, ale po jej rozwiązaniu przestała istnieć jako podmiot prawnopodatkowy. Wobec tego, decyzje skierowane do nieistniejącej spółki były skierowane do osób niebędących stronami postępowania, co stanowiło podstawę do stwierdzenia ich nieważności na mocy art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Sąd zasądził również od Dyrektora Izby Skarbowej koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzje podatkowe nie mogą być skierowane do nieistniejącej spółki cywilnej, ponieważ taka spółka nie jest już stroną postępowania podatkowego.

Uzasadnienie

Spółka cywilna, będąca podatnikiem VAT, przestaje istnieć z chwilą rozwiązania. Decyzje skierowane do nieistniejącego podmiotu są wadliwe i podlegają stwierdzeniu nieważności, gdyż naruszają art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (8)

Główne

PPSA art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

O.p. art. 247 § § 1 pkt 5

Ustawa Ordynacja podatkowa

Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, gdy decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 5

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnikami podatku od towarów i usług są m.in. jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, do których zalicza się spółki cywilne.

O.p. art. 133

Ustawa Ordynacja podatkowa

Definicja strony postępowania.

O.p. art. 134

Ustawa Ordynacja podatkowa

Definicja strony postępowania.

O.p. art. 107 § § 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązania podatkowe.

O.p. art. 115 § § 1 i 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

Określenie zobowiązania podatkowego w przypadku rozwiązania spółki cywilnej i odpowiedzialności wspólników.

PPSA art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzje podatkowe zostały skierowane do spółki cywilnej, która została rozwiązana przed datą ich wydania, co czyni ją nieistniejącą i niebędącą stroną postępowania.

Godne uwagi sformułowania

decyzje organu tak I jak i II instancji zostały skierowane do spółki cywilnej [...] która to spółka w dacie orzekania, a następnie doręczenia decyzji już nie istniała. Przepis art.5 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym [...] stanowi, że podatnikami podatku od towarów i usług są nie tylko osoby fizyczne i prawne, lecz także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, do których zalicza się między innymi spółki cywilne. W przypadku rozwiązania spółki automatycznie przestaje istnieć podmiot zarejestrowany jako podatnik podatku od towarów i usług, a więc nie może toczyć się postępowanie podatkowe, ani też do spółki cywilnej nie może zostać skierowana decyzja, bowiem przestaje ona być stroną postępowania w rozumieniu art. 133 i 134 w/w ustawy Ordynacja podatkowa.

Skład orzekający

Grażyna Jarmasz

przewodniczący-sprawozdawca

Józef Gach

członek

Bogusław Wolas

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podmiotowości spółek cywilnych w postępowaniu podatkowym oraz skutków ich rozwiązania dla ważności decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozwiązania spółki cywilnej i wydania decyzji po jej rozwiązaniu. Przepisy Ordynacji podatkowej i PPSA mogły ulec zmianie od daty orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe określenie strony postępowania podatkowego, a błąd w tym zakresie może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa podatkowego.

Decyzja podatkowa dla nieistniejącej firmy? Sąd stwierdza nieważność!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1184/00 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-08-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2000-06-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas
Grażyna Jarmasz /przewodniczący sprawozdawca/
Józef Gach
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Jarmasz (spr.) Sędziowie NSA Józef Gach WSA Bogusław Wolas Protokolant Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2004r. spraw ze skarg G. W. i A. W. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] z dnia 15 maja 2000 r. Nr [...] w przedmiocie podstawowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące: luty, marzec, czerwiec, lipiec, październik, listopad, grudzień 1997 r. oraz dodatkowego zobowiązania w tym podatku za miesiące od lutego do grudnia 1997 r. I. stwierdza nieważność zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej koszty postępowania w kwocie [...] zł (słownie: [...] złotych).
Uzasadnienie
I SA/Kr 1184/00
Uzasadnienie
W dniu [...].2000r. G. W. i A. W. wniosły do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargi na decyzje Izby Skarbowej wszystkie z 15 maja 2000 roku nr [...] od [...] do [...].
Rozstrzygnięciami tymi Izba utrzymała w mocy decyzje Urzędu Skarbowego w S. nr [...] do [...] wszystkie z dnia [...].1999r. w przedmiocie podatku od towarów i usług tj. zobowiązania podstawowego za miesiące luty, marzec, czerwiec, lipiec, październik, listopad, grudzień 1997r. i dodatkowego za okres od lutego do grudnia 1997 roku.
Skarżące zarzuciły organom podatkowym naruszenie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług z powodu zakwestionowania prawa do odliczenia podatku naliczonego przy zakupie energii elektrycznej i usług telekomunikacyjnych jak również z powodu pozbawienie prawa do skorygowania obrotu i podatku należnego o wielkości dokonanych zwrotów towarów. Nadto stwierdzono naruszenie prawa procesowego tj. art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz.926 ze zm./ w szczególności poprzez błędy w ustaleniach faktycznych rozstrzyganych spraw.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi ustosunkowując się do poszczególnych zarzutów.
Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, póz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
W myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 2 oraz § 2 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 247 § 1 pkt 5 w/w ustawy Ordynacja podatkowa, a więc także w przypadku, gdy decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie.
W niniejszych sprawach bezspornym jest, że decyzje organu tak I jak i II instancji zostały skierowane do spółki cywilnej Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe G. prowadzonej przez G. oraz A. W., która to spółka w dacie orzekania, a następnie doręczenia decyzji już nie istniała. Rozwiązanie spółki nastąpiło bowiem z dniem [...].1997r., a decyzje Urzędu Skarbowego w S. noszą datę [...].1999 roku, niniejszych wszystkie doręczone zostały w dniu [...].1999r. Decyzje te zostały utrzymane w mocy w postępowaniu odwoławczym przez Izbę Skarbową zaskarżonymi decyzjami z 15 maja 2000 roku.
Przepis art.5 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm./ stanowi, że podatnikami podatku od towarów i usług są nie tylko osoby fizyczne i prawne, lecz także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, do których zalicza się między innymi spółki cywilne. Tak więc, na gruncie tego podatku spółce cywilnej jako jednostce wspólników, a nie samym wspólnikom, przyznano podmiotowość prawnopodatkową. Tym samym wszelkie obowiązki i uprawnienia podatników tych podatków wynikające z ustawy o VAT odnoszą się do spółek cywilnych, a nie bezpośrednio do wspólników tych spółek.
W przypadku rozwiązania spółki automatycznie przestaje istnieć podmiot zarejestrowany jako podatnik podatku od towarów i usług, a więc nie może toczyć się postępowanie podatkowe, ani też do spółki cywilnej nie może zostać skierowana decyzja, bowiem przestaje ona być stroną postępowania w rozumieniu art. 133 i 134 w/w ustawy Ordynacja podatkowa.
W przypadku rozwiązania spółki cywilnej byli wspólnicy za jej zobowiązania odpowiadają w szczególnym trybie jako tzw. osoby trzecie, których odpowiedzialność uregulowana została w art. 107 § 2 i art. 115 § 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa.
Z omawianych przepisów jednoznacznie wynika, iż określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług ciążącego na rozwiązanej spółce cywilnej może nastąpić tylko w ramach decyzji wydanej przeciwko byłym wspólnikom spółki w trybie art. 115 Ordynacji podatkowej, orzekającej o odpowiedzialności wspólników spółki za jej zobowiązania.
Wobec powyższego decyzje organów podatkowych określające nie istniejącej spółce cywilnej podstawowe jak i dodatkowe zobowiązanie w podatku od towarów i usług zostały skierowane do osób nie będących stronami w rozstrzyganych sprawach.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270/ orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI