I SA/Kr 1166/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2024-02-21
NSAAdministracyjneWysokawsa
opłata za odpadynieruchomości mieszaneakademikiustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminachdeklaracja odpadówfaktyczne zamieszkiwanieKraków

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę uczelni wyższej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, uznając akademiki za nieruchomości mieszane.

Sprawa dotyczyła opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości zajmowanych przez akademiki uczelni wyższej. Organy administracji uznały, że akademiki należy traktować jako nieruchomości mieszane (częściowo zamieszkałe, częściowo niezamieszkałe), co skutkowało koniecznością stosowania innych formularzy deklaracji i wyższą opłatą. Uczelnia kwestionowała tę kwalifikację, argumentując, że akademiki powinny być traktowane jako nieruchomości niezamieszkałe. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji i uznając, że pojęcie 'zamieszkiwania' na potrzeby ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należy rozumieć szerzej niż w Kodeksie cywilnym, obejmując faktyczne przebywanie studentów w akademikach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę uczelni wyższej (A. w K.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości zajmowanych przez akademiki. Spór dotyczył kwalifikacji nieruchomości z akademikami – czy powinny być one traktowane jako nieruchomości niezamieszkałe, czy też jako nieruchomości mieszane (częściowo zamieszkałe, częściowo niezamieszkałe). Organy administracji, w tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uznały, że akademiki należy kwalifikować jako nieruchomości mieszane. Argumentowano, że studenci faktycznie zamieszkują w akademikach, nawet jeśli jest to pobyt tymczasowy lub okresowy w trakcie roku akademickiego. W związku z tym, konieczne było stosowanie formularzy deklaracji typu DM, uwzględniających zarówno liczbę mieszkańców (studentów) w części zamieszkałej, jak i liczbę pojemników w części niezamieszkałej. Wcześniej uczelnia składała deklaracje typu DB, zakładające brak mieszkańców. Uczelnia zarzucała organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym zmianę dotychczasowej praktyki organów w zakresie kwalifikacji nieruchomości, dowolną ocenę materiału dowodowego oraz błędną interpretację przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Podkreślano, że studenci nie są 'mieszkańcami' w rozumieniu Kodeksu cywilnego i że opłaty były uiszczane terminowo na podstawie złożonych deklaracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd uznał, że pojęcie 'zamieszkiwania' na potrzeby ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należy rozumieć szerzej niż w Kodeksie cywilnym i wiązać je z faktycznym przebywaniem na nieruchomości, a nie z zamiarem stałego pobytu. Wskazano, że akademiki, gdzie studenci zaspokajają codzienne potrzeby życiowe, stanowią centrum ich życia w okresie studiów i powinny być traktowane jako nieruchomości mieszane. Sąd podkreślił, że orzecznictwo sądów administracyjnych jest w tej kwestii ugruntowane i potwierdza taką kwalifikację. W konsekwencji, organy prawidłowo określiły wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Akademiki należy kwalifikować jako nieruchomości mieszane, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne.

Uzasadnienie

Pojęcie 'zamieszkiwania' na potrzeby ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należy rozumieć szerzej niż w Kodeksie cywilnym i wiązać je z faktycznym przebywaniem na nieruchomości, a nie z zamiarem stałego pobytu. Studenci faktycznie zamieszkują w akademikach, zaspokajając tam codzienne potrzeby życiowe, co powoduje powstawanie odpadów komunalnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.c.p.g. art. 6c § 1, 2, 2b

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Definiuje nieruchomości zamieszkałe, niezamieszkałe oraz mieszane, kluczowe dla kwalifikacji akademików.

u.c.p.g. art. 6i § 1 pkt 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Określa moment powstania obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

u.c.p.g. art. 6m § 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy wezwania do złożenia korekty deklaracji.

Pomocnicze

u.c.p.g. art. 6q

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6j

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6k

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 151

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa granice rozpoznawania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa środki podejmowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy uwzględnienia skargi.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę oddalenia skargi.

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 25

Kodeks cywilny

Definiuje miejsce zamieszkania osoby fizycznej.

o.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

o.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek rozważenia istotnych dla sprawy okoliczności.

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

o.p. art. 210

Ordynacja podatkowa

Wymogi uzasadnienia decyzji.

o.p. art. 2a

Ordynacja podatkowa

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Akademiki należy traktować jako nieruchomości mieszane, ponieważ studenci faktycznie w nich zamieszkują, co powoduje powstawanie odpadów komunalnych. Pojęcie 'zamieszkiwania' na potrzeby ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach obejmuje faktyczne przebywanie, a nie tylko stały pobyt z zamiarem stałego zamieszkania.

Odrzucone argumenty

Akademiki powinny być traktowane jako nieruchomości niezamieszkałe. Organy administracji dokonały nieuzasadnionej zmiany kwalifikacji nieruchomości i naruszyły zasady postępowania. Zastosowanie formularza DB było prawidłowe, a opłaty były uiszczane terminowo.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie 'zamieszkiwania' w rozumieniu u.c.p.g. należy wiązać z faktycznym jej zamieszkiwaniem, a nie odwoływać się do wąskiego rozumienia terminu 'zamieszkiwania', jakie przypisuje się mu na gruncie Kodeksu cywilnego zamiarem ustawodawcy nie było utożsamianie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, wyłącznie z nieruchomościami zamieszkałymi stale Chodzi o to, aby wszystkie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, choćby robili to nieregularnie, wchodziły w zakres abstrakcyjnego pojęcia 'nieruchomości zamieszkanych'

Skład orzekający

Bogusław Wolas

przewodniczący

Jarosław Wiśniewski

sprawozdawca

Wiesław Kuśnierz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja nieruchomości z akademikami jako nieruchomości mieszanych na potrzeby opłat za odpady komunalne oraz interpretacja pojęcia 'zamieszkiwania' w kontekście ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji akademików i może wymagać analizy lokalnych przepisów prawa miejscowego (uchwał rady gminy).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za odpady komunalne w kontekście specyficznych nieruchomości, takich jak akademiki, co może być interesujące dla zarządców nieruchomości i samorządów.

Akademiki a opłaty za śmieci: Czy studenci to 'mieszkańcy'?

Dane finansowe

WPS: 1 737 826,2 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1166/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-02-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-12-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas /przewodniczący/
Jarosław Wiśniewski /sprawozdawca/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III FSK 862/24 - Wyrok NSA z 2025-11-04
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 888
art. 6c, art. 6i, art. 6q
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
|Sygn. akt I SA/Kr 1166/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 lutego 2024 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: Sędzia WSA Bogusław Wolas, Sędziowie: Sędzia WSA Wiesław Kuśnierz, Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), , Protokolant: Referent Marcin Mastej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2024 r., sprawy ze skargi A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 31 października 2023 r. nr SKO.OŚ/4170/148/2023 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi skargę oddala.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 31 października 2023r., nr SKO.OŚ/4170/148/2023 utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 1 marca 2023r., nr PD-01-7.3139.4505.2018.EH, którą określono wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wobec A. w K. (dalej: "skarżąca", "strona" "A. w K."), jako właściciela nieruchomości położonych w K., przy ul. [...] działka nr [...], ul. [...] działka nr [...], za poszczególne miesiące w okresie od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r., jak niżej wskazano:
1. [...] działka nr [...] : za listopad 2020 r. - 81381,02 zł; za grudzień 2020 r. - 74 890,74 zł; za styczeń 2021 r. - 72 268,74 zł; za luty 2021r. - 72 383,74 zł; za marzec 2021 r. - 70 497,74 zł; za kwiecień 2021 r. - 65 138,74 zł; za maj 2021 r. - 64 540,74 zł; za czerwiec 2021 r. - 63 735,74 zł; za lipiec 2021 r. - 52 999,02 zł; za sierpień 2021 r. - 26 825,02 zł; za wrzesień 2021 r. - 98 654,02 zł; za październik 2021 r. - 101192,64 zł; za listopad 2021 r. - 96 040,64 zł; za grudzień 2021 r. - 95 204,02 zł; za styczeń 2022 r. - 94 560,02 zł; za luty 2022 r. - 96 377,02zł.
2. [...] działka nr [...]: za listopad 2020 r. - 34 392,02 zł; za grudzień 2020 r. - 31167,74 zł; za styczeń 2021 r. - 29 833,74 zł; za luty 2021 r. - 29 603,74 zł; za marzec 2021 r. - 28 315,74 zł; za kwiecień 2021 r. - 26 567,74 zł; za maj 2021 r. - 25 555,74 zł; za czerwiec 2021 r. - 25 164,74 zł; za lipiec 2021 r. - 20 362,02 zł; za sierpień 2021 r. - 13 462,02 zł; za wrzesień 2021 r. - 39 659,02 zł; za październik 2021 r. - 44 681,64 zł; za listopad 2021 r. - 41392,64 zł; za grudzień 2021 r. - 40 740,02 zł; za styczeń 2022 r. - 39 958,02 zł; za luty 2022 r. - 40 280,02zł.
Łączna wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r. wynosi 1737 826,20 zł plus należne odsetki za zwłokę (na dzień wydania decyzji do zapłaty pozostaje kwota 1518 406,27 zł plus należne odsetki za zwłokę).
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. A. w K. jest publiczną uczelnią akademicką, będącą właścicielem nieruchomości położonych w K. przy: ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] , obręb [...], jednostka ewidencyjna [...], objętej Księgą Wieczystą nr [...] oraz ul. [...], stanowiącej działkę nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna [...], objętej Księgą Wieczysta nr [...] .
Organ I instancji wskazał, że ww. strona złożyła nowe deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w dniu 5 listopada 2021r., z datą powstania przyczyny złożenia nowych deklaracji od 1 listopada 2020r. Wypełniony został druk deklaracji DB, czyli deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Takie same formularze zostały złożone dla ww. nieruchomości w okresie od 1 grudnia 2020r. do 28 lutego 2022r. W związku z podjętymi przez Radę Miasta Krakowa uchwałami: Nr XLVI/1261/20 w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanych przez właścicieli nieruchomości oraz Nr XLV/1197/20 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty, z dniem ich wejścia w życie tj. od dnia 1 listopada 2020r. nastąpiła konieczność złożenia przez właścicieli nieruchomości położonych na terenie Gminy Miejskiej Kraków - nowych (kolejnych) deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym m.in. przez domy pomocy społecznej, akademiki, bursy, internaty itp. Organ I instancji zaznaczył przy tym, że do daty ww. zmian tj. do 31.10.2020r. deklaracje DM i DB nie różniły się sposobem naliczenia opłaty (wysokość naliczana była tylko i wyłącznie od rodzaju i ilości pojemników oraz częstotliwości ich opróżniania). Natomiast od 1.11.2020r. w formularzach DM należało już wskazać dla części zamieszkałej ilość mieszkańców, a dla części niezamieszkałej rodzaj i ilość pojemników oraz częstotliwość ich opróżniania. W odniesieniu do ww. nieruchomości strona złożyła nowe deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w dniu 5 listopada 2020r., z datą powstania przyczyny złożenia nowej deklaracji od 1 listopada 2020r. Wypełnione zostały druki deklaracji DB, czyli deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Wskazano, iż w trakcie weryfikacji deklaracji złożonych za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r., stwierdzono wystąpienie nieprawidłowości w ich treści w zakresie wypełnienia błędnych formularzy deklaracji. Zgodnie z ustaleniami oraz stosownym orzecznictwem, obiekty typu akademiki powinny być zakwalifikowane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, wobec czego do powyższych nieruchomości powinny być stosowane formularze typu DM, uwzględniające w części zamieszkanej faktyczną ilość osób zamieszkujących w obiekcie (tj. studentów) oraz w części niezamieszkanej ilość pojemników i częstotliwość ich wywozu.
W związku z powyższym w dniu 22 marca 2022 r. wszczęto postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wobec ww. strony za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r., o czym podmiot został poinformowany pismem, które zostało doręczone w dniu 29 marca 2022r.
Następnie, decyzją nr PD-01-7.3139.4505.2018.EH z dnia 1 czerwca 2022r. organ I instancji określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla przedmiotowych nieruchomości za ww. okres.
SKO w Krakowie decyzją z dnia 24.10.2022r., nr SKO.Oś/4170/247/2022 uchyliło uprzednią decyzję I instancji z dnia 1.06.2022r., określającą po raz pierwszy wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za ww. okres. Przeprowadzono na nowo analizę przepisów będących postawą rozstrzygnięcia, w tym w szczególności przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, oraz wydanych na jej podstawie przepisów prawa miejscowego, w tym m.in. ww. uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1200/20 z dnia 16.09.2020r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Kraków. Organ odniósł się do zdefiniowanego tam pojęcia mieszkańca, a której to definicji, nie można było, zdaniem Kolegium, pominąć dokonując ustalenia, czy nieruchomości zabudowane akademikami są nieruchomościami zamieszkiwanymi, na których zamieszkują mieszkańcy, czy też nie. Organ ustosunkował się także do odmiennych poglądów orzeczniczych przywoływanych przez stronę. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ stwierdził, że brak jest podstaw do przyjęcia, jak domaga się tego odwołująca, że przedmiotowe nieruchomości, na których znajdują się ww. akademiki, kwalifikować należy, jako niezamieszkałe. W konsekwencji organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko o złożeniu przez stronę za ww. okres niewłaściwych deklaracji o odpadach, a wobec braku woli ich skorygowania, na nowo określił wysokość opłaty, przybliżając szczegółowo sposób obliczenia tej opłaty przy uwzględnieniu uzyskanych danych odnośnie ilości studentów zamieszkujących w poszczególnych miesiącach ww. okresu w ww. budynkach na ww. nieruchomości.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła A. w K.. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 121 § 1 o.p., poprzez niedopełnienie obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, polegającego na nieuzasadnionej zmianie dotychczas przyjmowanej przez organ klasyfikacji nieruchomości zabudowanych domami studenckimi (akademiki), jako nieruchomości niezamieszkałych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. 2022, poz. 1519 ze zm., dalej: "u.c.p.g.), a co za tym idzie obciążeniu odwołującego nową opłatą za wywóz odpadów komunalnych wraz z odsetkami za opóźnienie w spłacie należności, w sytuacji w której odwołujący, w oparciu o składane deklaracje uiszczał terminowo wszystkie opłaty za wywóz odpadów komunalnych, a zatem nie pozostawał w zwłoce, która mogłaby narazić go na zapłatę odsetek.
- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 o.p., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym oraz niedostateczne rozważenie istotnych dla sprawy okoliczności z pominięciem stanowiska odwołującego, wyrażanego w toku postępowania podatkowego.
- art. 191 o.p., poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału, brak odniesienia się do stanowiska odwołującego prezentowanego w toku postępowania podatkowego, co w konsekwencji doprowadzało do błędnego przyjęcia, że nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademiki), należy traktować, jak "nieruchomości zamieszkałe" w rozumieniu przepisów u.c.p.g.
- art. 210 o.p., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji, w tym w szczególności brak uwzględnienia w wydanej na skutek ponownego rozpoznania sprawy decyzji z dnia 1 marca 2023r. wskazań i zaleceń zawartych w decyzji SKO z dnia 24 października 2022r. dotyczących szczegółowego wyjaśnienia motywów rozstrzygnięcia, wszechstronnej analizy i podania powodów zmiany dotychczasowego stanowiska organu, co do klasyfikacji akademików, jako nieruchomości niezamieszkałych.
- art. 60 ust. 1 oraz 6m ust. 2 u.c.p.g., poprzez błędne ich zastosowanie i wydanie decyzji, w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki do wezwania do złożenia korekty deklaracji i w konsekwencji wydania decyzji, bowiem odwołujący złożył deklaracje DB, w oparciu o które została ustalona wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r., które bez zastrzeżeń zostały przyjęte przez organ i nie nastąpiła zmiana danych, będących podstawą do ustalenia wysokości należnej opłaty, jak również nie istniały żadne uzasadnione wątpliwości, co do danych zawartych w tych deklaracjach, które mogłyby stać się podstawą do wszczęcia postępowania podatkowego i wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
- § 2 , § 5 i § 7 uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1197/20 z dnia 16 września 2020r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5946), poprzez ich zastosowanie i przyjęcie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami oraz wysokości stawki, wynikających z tych przepisów, podczas gdy nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości niezamieszkałych, ale generujących odpady.
- art. 7 i 27 ust. 4 załącznika do uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1200/20 z dnia 16 września 2020r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Kraków (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5949) poprzez ich zastosowanie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i błędne przyjęcie, że nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne.
- art. 6 i 27 ust. 3 załącznika do uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1200/20 z dnia 16 września 2020 roku w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Kraków (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5949), poprzez ich pominięcie i nie zastosowanie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, mimo, iż nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości niezamieszkałych, ale generujących odpady.
5. innych przepisów u.c.p.g., poprzez ich błędną interpretację i wykładnię, odbiegającą od wykładni stosowanych przez inne organy oraz sądy administracyjne, orzekające w tych samych sprawach i przyjęciu stanowiska, że obiekty typu akademiki, powinny zostać zakwalifikowane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości na których zamieszkują mieszkańcy, a w części na której nie zamieszkują mieszkańcy, skutkującą koniecznością stosowania formularzy typu DM, uwzględniające w części zamieszkałej faktyczną ilość osób zamieszkałych/przebywających w obiekcie tj. studentów, uczniów oraz w części niezamieszkałej ilość pojemników i częstotliwość ich wywozu oraz znacznie wyższym opłatami.
W świetle powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, organ II instancji wydał decyzję z dnia 31 października 2023r., o której mowa na wstępie. W uzasadnieniu powołano się m.in. na treść art. 6m, art. 6o, art. 6c, art. 6q, art. 6j, art. 6k ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U.2022.2519 ze zm., dalej: "u.c.p.g.").
Organ II instancji wskazał, że w odniesieniu do nieruchomości przy ul. [...] oraz przy ul. [...], A. w K. od 2013r. składała kolejne deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami. Były to deklaracje składane na formularzach DB (dla nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne). Deklaracje na formularzach typu DB zostały też złożone od 1.11.2020r.
Kolegium wskazało, że Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę Nr XLV/1197/20 z dnia 16 września 2020r. (obowiązującą od 1 listopada 2020r.) w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty. Miesięczna opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie Gminy Miejskiej Kraków, powstającymi wyłącznie na nieruchomości, na których w części nieruchomości zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, stanowi sumę opłat: iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz sumę iloczynów deklarowanej liczby pojemników z odpadami komunalnymi, powstałymi w ciągu miesiąca na danej nieruchomości oraz odpowiedniej dla pojemnika o określonej objętości stawki jednostkowej. Uchwałą Nr XLVI/1261/20 z dnia 30 września 2020r. zostały określone wzory deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanych przez właścicieli nieruchomości.
Wobec powyższego, z dniem ich wejścia w życie tj. od dnia 1 listopada 2020r. nastąpiła konieczność złożenia przez właścicieli nieruchomości położonych na terenie Gminy Miejskiej Kraków - nowych deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Od tej daty zmienił się na terenie Gminy Miejskiej Kraków tryb naliczania opłat dla ww. nieruchomości tzw. mieszanych. O ile przed tą datą dla nieruchomości zgłoszonej na formularzu DM wysokość opłaty (podobnie jak dla deklaracji DB) naliczana była tylko i wyłącznie od rodzaju i ilości pojemników oraz częstotliwości ich opróżniania, to po tej dacie, należy już wskazać ilość mieszkańców części nieruchomości zamieszkałej, bo ta ma obecnie wpływ na wysokość opłaty dla tej części, a dla części niezamieszkałej opłatę ustala się w odniesieniu do rodzaju, ilości pojemników i częstotliwości ich opróżniania.
Organ II instancji podał, że w przedmiotowej sprawie, strona w odniesieniu do ww. nieruchomości złożyła nowe deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w dniu 5 listopada 2021r., z datą powstania przyczyny złożenia nowej deklaracji od 1 listopada 2020r. Wypełniony jednak został druk deklaracji DB, czyli deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. W trakcie weryfikacji deklaracji złożonych za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r., stwierdzono wystąpienie nieprawidłowości w ich treści w zakresie wypełnienia błędnych formularzy deklaracji. Kolegium wskazało, że organ I instancji stanął na stanowisku, że obiekty typu akademiki, powinny być zakwalifikowane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, wobec czego do powyższych nieruchomości, powinny być stosowane formularze typu DM, uwzględniające w części zamieszkanej faktyczną ilość osób zamieszkujących w obiekcie (tj. uczniów) oraz w części niezamieszkanej ilość pojemników i częstotliwość ich wywozu, o czym organ I instancji poinformował stronę pismem z dnia 19 lipca 2021r. Strona wezwana do korekty ww. deklaracji, nie zastosowała się do wezwania, wchodząc w spór z organem odnośnie należytej kwalifikacji nieruchomości i formułując stanowisko, że ww. nieruchomość powinna być traktowana, jak niezamieszkana.
Organ odwoławczy podał, że ustawodawca nie zdefiniował użytych w art. 6c ust. 1 i ust. 2 up.c.p.g. pojęć "nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy" oraz "nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy". Zatem kluczowe w rozpatrywanej sprawie było ustalenie znaczenia pojęcia "zamieszkiwanie" w rozumieniu u.c.p.g. W tym celu odniesiono się w pierwszej kolejności do orzecznictwa sądów administracyjnych, na gruncie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, formułującego i wyjaśniającego pojęcie "zamieszkiwania" na danej nieruchomości. W tym zakresie organ odwoławczy powołał się na treść wyroku WSA w Szczecinie z dnia 14 lutego 2014r., sygn. akt I SA/Sz 1050/17, gdzie wskazano, że ujęty w ww. przepisach u.c.p.g. termin "nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy", w odniesieniu do obowiązku zorganizowania odbioru odpadów komunalnych, należy wiązać z faktycznym jej zamieszkiwaniem, a nie odwoływać się do wąskiego rozumienia terminu "zamieszkiwania", jakie przypisuje się mu na gruncie Kodeksu cywilnego. W myśl art. 25 Kodeksu cywilnego, zgodnie z ujednoliconą na gruncie przepisów prawa cywilnego interpretacją, do uznania określonego miejsca za miejsce zamieszkania, konieczne jest łączne spełnienie przesłanek: przebywania w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz woli (zamiaru) stałego pobytu w tym miejscu (animus). Niewątpliwie spod takiego cywilistycznego rozumienia terminu "zamieszkiwania" wymykają się nieruchomości zamieszkałe nieregularnie, sezonowo, czy nieruchomości zabudowane obiektami letniskowymi. Treść art. 6c ust. 1 i ust. 2 u.c.p.g. prowadzi do wniosku, że zamiarem ustawodawcy nie było utożsamianie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, wyłącznie z nieruchomościami zamieszkałymi stale. Chodzi o to, aby wszystkie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, czyli faktycznie tam przebywają, choćby czynili to nieregularnie, wchodziły w zakres abstrakcyjnego pojęcia "nieruchomości zamieszkanych", w przeciwieństwie do tych, na których nie mieszkają mieszkańcy, a powstają na nich odpady komunalne. Ustawodawca przewidział dychotomiczny podział systemu odbioru odpadów komunalnych, w oparciu o relewantną przesłankę "zamieszkiwania na nieruchomości". Trzeba zatem przyjąć, że wytwarzać odpady komunalne mogą zarówno stali mieszkańcy gminy, jak i osoby przebywające na jej terenie tymczasowo, czy nieregularnie.
Zdaniem Kolegium nie można pomijać faktu, że danej osobie fizycznej mogą zdarzyć się sytuacje życiowe, kiedy osoba ta przez pewien czas będzie przebywać, czyli zamieszkiwać, w miejscu innym, niż miejsce określone w art. 25 k.c., np. w wynajmowanych mieszkaniach, akademikach, internatach, bursach, domach pomocy społecznej oraz w innych miejscach. W przypadku obiektów takich, jak domy pomocy społecznej, akademiki, internaty i bursy szkolne, ich mieszkańcy zamieszkują te obiekty w rozumieniu art. 6c ust. 1 i art. 6i ust. 1 pkt 1 u.c.p.g., choćby przebywały w nich okresowo. Zatem powyższe obiekty nie mogą być kwalifikowane, jako obiekty (nieruchomości) niezamieszkane. Uzasadnionym było przyjęcie, iż obiekty typu akademiki, powinny być zakwalifikowane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, wobec czego do powyższych nieruchomości, powinny być stosowane formularze deklaracji typu DM, uwzględniające w części zamieszkałej faktyczną liczbę osób zamieszkałych w obiekcie, tj. studentów oraz w części niezamieszkałej liczbę i wielkość pojemników oraz częstotliwość ich wywozu.
W związku z powyższym, w ocenie Kolegium, zasadnym było złożenie korekty deklaracji (od 1 listopada 2020r.), w przypadku zamieszkiwania studentów na terenie akademików A. w K. w tym okresie, o czym odwołujący został poinformowany pismami z dnia 19 lipca 2021r., 2 września 2021 r. oraz 16 listopada 2021r.
Wobec niezastosowania się do wezwania o dokonanie korekty za ww. okresy, zdaniem organu odwoławczego, zaistniały podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022r. w odniesieniu do ww. nieruchomości.
SKO w Krakowie podało, że po wszczęciu z urzędu w dniu 22 marca 2022r., postępowania w sprawie, pismem z dnia 30 marca 2022r. oraz pismem z dnia 28 kwietnia 2022r. wezwano stronę do udzielenia informacji w zakresie liczby osób zamieszkujących na ww. nieruchomościach w odniesieniu do każdego miesiąca osobno. Stosownej odpowiedzi strona udzieliła pismem z dnia 27 kwietnia 2022r. i pismem z dnia 12 maja 2022r. Z zestawienia wynika fakt, iż w ww. okresie na przedmiotowych nieruchomościach, na których działają domy studenckie, przebywali studenci A.. Co istotne, pobyt uczniów na terenie akademików wiąże się z ich przebywaniem w celu mieszkalnym na okres przynajmniej roku akademickiego, a wychowankowie są tam meldowani na pobyt tymczasowy. Okresem rozliczeniowym dla gospodarki odpadami jest jeden miesiąc kalendarzowy, wobec czego, zdaniem organu wystarczy, że student będzie zamieszkiwał w akademiku, choćby jeden dzień w danym miesiącu, a powstanie obowiązek uiszczenia opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi.
Organ odwoławczy wskazał także, że opłata, wynikająca z obowiązującej od 1 listopada 2020r. deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (deklaracja DM), jest naliczana odrębnie dla części zamieszkanej i odrębnie dla części niezamieszkanej, gdzie ostateczna wysokość opłaty, stanowi sumę tych dwóch składowych.
Na str. 11-16 decyzji organu II instancji przedstawiono szczegółowe wyliczenia w zakresie wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla części zamieszkałej oraz dla części niezamieszkałej i uznano, że łączna wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za ww. okres wynosi 1737 826,20 zł plus należne odsetki za zwłokę (na dzień wydania decyzji do zapłaty pozostaje kwota 1 518 406,27 zł plus należne odsetki za zwłokę).
Odnosząc się do zarzutów odwołania w zakresie zmiany przyjętej kwalifikacji nieruchomości, Kolegium podało, że organ I instancji podjął wszelkie niezbędne czynności do wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego w kierunkach nakazanych przez organ odwoławczy. Przeprowadzono na nowo analizę przepisów, będących postawą rozstrzygnięcia, w tym w szczególności przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz wydanych na jej podstawie przepisów prawa miejscowego. Organ I instancji odniósł się również do zdefiniowanego tam pojęcia mieszkańca, a której to definicji, nie można było, zdaniem Kolegium, pominąć dokonując ustalenia, czy nieruchomości zabudowane akademikami są nieruchomościami zamieszkiwanymi, na których zamieszkują mieszkańcy, czy też nie. Organ ustosunkował się także do odmiennych poglądów orzeczniczych przywoływanych przez stronę. Wskazano ponadto, że Kolegium w decyzji z dnia 24 października 2022r., nr SKO.OS/4170/247/2022 nie przesądziło o wyniku postępowania, nakazało jedynie dokonanie uzupełniających analiz. W zakresie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, wskazano, iż znajduje ona zastosowanie tylko do sytuacji, gdy istnieją wątpliwości takiej natury, których nie da się rozstrzygnąć. Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszym postępowaniu. Wątpliwości zostały rozstrzygnięte w skutek dogłębnej analizy i prawidłowo dokonanej wykładni prawa. W świetle powyższego SKO w Krakowie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący ww. decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 233 § 1 pkt 1 o.p., poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji.
- art. 121 § 1 o.p., poprzez niedopełnienie obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, polegającego na nieuzasadnionej zmianie dotychczas przyjmowanej przez organ klasyfikacji nieruchomości zabudowanych domami studenckimi (akademiki), jako nieruchomości niezamieszkałych w rozumieniu u.c.p.g., a co za tym idzie obciążeniu odwołującego nową opłatą za wywóz odpadów komunalnych wraz z odsetkami za opóźnienie w spłacie należności, w sytuacji w której odwołujący, w oparciu o składane deklaracje uiszczał terminowo wszystkie opłaty za wywóz odpadów komunalnych, a zatem nie pozostawał w zwłoce, która mogłaby narazić go na zapłatę odsetek.
- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 o.p., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym oraz niedostateczne rozważenie istotnych dla sprawy okoliczności z pominięciem stanowiska odwołującego, wyrażanego w toku postępowania podatkowego.
- art. 191 o.p., poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału, brak odniesienia się do stanowiska odwołującego prezentowanego w toku postępowania podatkowego, co w konsekwencji doprowadzało do błędnego przyjęcia, że nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademiki) należy traktować, jak "nieruchomości zamieszkałe" w rozumieniu przepisów u.c.p.g.
- art. 210 o.p., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji, w tym w szczególności brak uwzględnienia w wydanej na skutek ponownego rozpoznania sprawy decyzji z dnia 1 marca 2023r. wskazań i zaleceń zawartych w decyzji SKO z dnia 24 października 2022r. dotyczących szczegółowego wyjaśnienia motywów rozstrzygnięcia, wszechstronnej analizy i podania powodów zmiany dotychczasowego stanowiska organu, co do klasyfikacji akademików, jako nieruchomości niezamieszkałych.
- art. 2a o.p., poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości, co do treści przepisów prawa podatkowego na korzyść skarżącej.
- art. 6o ust. 1 oraz 6m ust. 2 u.c.p.g., poprzez błędne ich zastosowanie i wydanie decyzji, w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki do wezwania do złożenia korekty deklaracji i złożył deklaracje DB, w oparciu o które została ustalona wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 listopada 2020r. do 28 lutego 2022 roku, które bez zastrzeżeń zostały przyjęte przez Organ i nie nastąpiła zmiana danych, będących podstawą do ustalenia wysokości należnej opłaty, jak również nie istniały żadne uzasadnione wątpliwości, co do danych zawartych w tych deklaracjach, które mogłyby stać się podstawą do wszczęcia postępowania podatkowego i wydania decyzji określającej wysokość opłaty z gospodarowanie odpadami komunalnymi.
- § 2 , § 5 i § 7 uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1197/20 z dnia 16 września 2020r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5946), poprzez ich zastosowanie i przyjęcie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami oraz wysokości stawki, wynikających z tych przepisów, podczas gdy nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości niezamieszkałych, ale generujących odpady.
- art. 7 i 27 ust. 4 załącznika do uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1200/20 z dnia 16 września 2020r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Kraków (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5949), poprzez ich zastosowanie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i błędne przyjęcie, że nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne.
- art. 6 i 27 ust. 3 załącznika do uchwały Rady Miasta Krakowa nr XLV/1200/20 z dnia 16 września 2020r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Kraków (Dz. Urz. z 2020r., poz. 5949), poprzez ich pominięcie i nie zastosowanie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, mimo, iż nieruchomości zabudowane domami studenckimi (akademikami), powinny być kwalifikowane i zaliczane do nieruchomości niezamieszkałych, ale generujących odpady.
- art. 6c ust. 1, 2 i 2b u.c.p.g., poprzez błędne jego zastosowanie i ustalenie, iż domy studenckie (akademiki), stanowią nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy (tzw. nieruchomości mieszane).
- innych przepisów u.c.p.g., poprzez ich błędną interpretację i wykładnię odbiegającą
od wykładni stosowanych przez inne organy oraz sądy administracyjne orzekające w tych samych sprawach i przyjęciu stanowiska, że obiekty typu akademiki powinny zostać zakwalifikowane do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części na której nie zamieszkują mieszkańcy, skutkującą koniecznością stosowania formularzy typu DM, uwzględniające w części zamieszkałej faktyczną ilość osób zamieszkałych/przebywających w obiekcie, tj. studentów, uczniów oraz w części niezamieszkałej ilość pojemników i częstotliwość ich wywozu oraz znacznie wyższym opłatami.
W uzasadnieniu skargi, skarżący przedstawił uzasadnienie merytoryczne ww. zarzutów z przytoczeniem orzecznictwa w tym zakresie i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonej decyzji. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023r., poz. 1634, ze zm.; dalej-p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt. 2 p.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w §1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie (art. 145§3 p.p.s.a.)
W rozpoznawanej sprawie oceniając pod tym kątem zaskarżoną przez stronę skarżącą decyzję organu odwoławczego, Sąd nie dopatrzył się wskazanych wyżej uchybień, a tym samym podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie.
Zdaniem Sądu, organy podatkowe wyczerpująco zebrały materiał dowodowy przydatny do wydania decyzji oraz dokonały wszechstronnej i trafnej jego oceny. Stan faktyczny i prawny sprawy w tym zakresie zostały ustalone zgodnie z wymogami zawartymi w O.p., a w szczególności w art. 122, art. 180, art. 181, art. 187, art.188, art.193 i art.194 O.p., zaś dokonana przez organy ocena materiału dowodowego nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ podatkowy w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też jest w niniejszej sprawie. Organ II instancji rozważył całość zebranego materiału dowodowego, odniósł się do wszystkich zgłoszonych przez Skarżącą twierdzeń.
Sąd wskazuje, iż zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia jest słuszny tylko wówczas, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, a zatem gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski, naruszają przesłanki swobodnej oceny dowodów. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, dopuściły się organy podatkowe.
To zaś, że organy podatkowe dokonały na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustaleń odmiennych od tych, które prezentuje strona skarżąca, nie świadczy jeszcze o naruszeniu reguł rządzących postępowaniem dowodowym.
Tym samym, skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska.
Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego.
Zasadnicza istota kontrowersji sprowadza się do kwestii czy organy podatkowe prawidłowo zakwalifikowały akademik (akademiki) do nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, Sąd wskazuje, że organ odwoławczy prawidłowo zakwalifikował przedmiotową nieruchomość jako nieruchomość która w części stanowi nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość na której nie zamieszkują mieszkańcy.
Z przepisów art. 6c u.u.c.p.g. wynika, że ustawodawca dla potrzeb zorganizowania odbioru odpadów wprowadził dwie podstawowe kategorie nieruchomości na gruncie u.u.c.p.g. tj.: nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (ust. 1), nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (ust. 2) oraz kategorię mieszaną wywodząca się z dwóch powyższych kategorii tj. nieruchomości, które w części stanowią nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy (ust. 2b).
Ustawodawca nie zdefiniował użytych w art. 6c ust. 1 i ust. 2 u.u.c.p.g. pojęć "nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy" oraz "nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy". Zatem wbrew opinii wyrażonej w odwołaniu i skardze, kluczowe w rozpatrywanej sprawie jest ustalenie znaczenia pojęcia "zamieszkiwanie" w rozumieniu u.u.c.p.g.
"Nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy", w kontekście konieczności zorganizowania odbioru odpadów komunalnych, należy wiązać z faktycznym jej zamieszkiwaniem, a nie odwoływać się do wąskiego rozumienia terminu "zamieszkiwania", jakie przypisuje się mu na gruncie K.c. Zgodnie z art. 25 K.c. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Do uznania określonego miejsca za miejsce zamieszkania konieczne jest, więc łączne spełnienie przesłanek: przebywania w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz woli (zamiaru) stałego pobytu w tym miejscu (animus). Niewątpliwie spod takiego cywilistycznego rozumienia terminu "zamieszkiwania" wymykają się nieruchomości zamieszkałe nieregularnie, sezonowo, czyli bursy, internaty, czy akademiki. Redakcja normatywna przepisów art. 6c ust. 1 i ust. 2 oraz ust. 2b u.u.c.p.g. prowadzi do wniosku, że zamiarem ustawodawcy nie było utożsamianie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, wyłącznie z nieruchomościami zamieszkałymi stale. Chodzi o to, aby wszystkie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, choćby robili to nieregularnie, wchodziły w zakres abstrakcyjnego pojęcia "nieruchomości zamieszkanych", w przeciwieństwie do tych, na których nie mieszkają mieszkańcy, a powstają odpady komunalne.
W u.u.c.p.g. nie posłużono się więc kategorią "miejsce zamieszkania", lecz posłużono się wyłącznie pojęciem "zamieszkiwania". Użycie tego pojęcia jest świadomym zabiegiem legislacyjnym, wskazującym, że na gruncie tej ustawy żadnego znaczenia nie ma zamiar stałego pobytu, ani zameldowanie, a znaczenie ma wyłącznie faktyczne przebywanie danej osoby na nieruchomości. Tym samym w u.u.c.p.g. nacisk położony jest na faktyczne przebywanie (bytowanie) danej osoby na nieruchomości, na koncentrację życia w danym miejscu, co powoduje wytwarzanie na tej nieruchomości odpadów komunalnych przez tę osobę i konieczność zagospodarowania tych odpadów.
Z doświadczenia, życiowego jednoznacznie wynika, że wytwarzać odpady komunalne mogą zarówno stali mieszkańcy, jak i osoby przebywające na danej nieruchomości tymczasowo, a nawet nieregularnie.
Odnosząc powyższe do realiów rozpatrywanej sprawy Sąd wskazuje, że nie ma najmniejszej wątpliwości, że akademik jest placówką zapewniającą zakwaterowanie studentom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania. W tym okresie odbywania studiów stacjonarnych poza miejscem stałego zamieszkania, akademik stanowi dla studenta centrum życia, a w szczególności stołowania się, uczenia się, wypoczynku po nauce i nocowania. Zamieszkiwanie studentów w akademiku jest więc tym rodzajem pobytu, który cechuje zaspokajaniem codziennych potrzeb życiowych studenta w kwaterze faktycznie zajmowanej. Zatem w akademikach zamieszkują tymczasowo studenci i co jest oczywiste, wytwarzają odpady komunalne.
Podane realia funkcjonowania akademika nakazują zakwalifikować nieruchomość, na której działa akademik, jako nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 2b u.u.c.p.g., czyli nieruchomość, która w części stanowi nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość, na której nie zamieszkują mieszkańcy.
Dominujący i ugruntowany jest pogląd przedstawiony powyżej przez Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę, który wnika z analizy bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych jak również doktryny (por. np. wyroki: NSA z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 118/15; WSA w Olsztynie z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 765/13, WSA w Gdańsku z dnia 25 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 674/14, WSA w Szczecinie z dnia 14 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 992/17, WSA w Bydgoszczy z dnia 20 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 54/18; WSA w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 122/18 i z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 196/21, WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 15 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Go 221/20). Sąd w pełni podziela stanowisko wynikające z tych wyroków, czemu dał wyraz w niniejszym uzasadnieniu posługując się częściowo argumentacją zawartą w tych wyrokach.
W najnowszych komentarzach do art. 6c u.u.c.p.g. jako właściwe prezentowane jest stanowisko przyjęte przez Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę (por. Budziarek Magdalena, Szymczak Aneta, Utrzymanie czystości i porządku w gminach. Komentarz 2021 wd. Lex., komentarz do art. 6c u.u.c.p.g. – "Pogląd przeciwny, do którego należy się przychylić, kwestionuje z kolei dopuszczalność ustalania miejsca zamieszkania, a więc i znaczenia pojęć nieruchomości, na których zamieszkują lub też nie zamieszkują mieszkańcy w świetle wymogów art. 25 k.c. Przyjmuje się bowiem, że pojęcie "nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy", w kontekście konieczności zorganizowania przez gminę odbioru odpadów komunalnych, należy wiązać z faktycznym jej zamieszkiwaniem, bez odwoływania się do wąskiego rozumienia terminu "zamieszkiwanie" na gruncie Kodeksu cywilnego") (podkreślenie sądu).
W myśl art. 6i ust. 1 u.u.c.p.g. obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje: 1) w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1 - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec; (...). Zobowiązanie z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest więc zobowiązaniem powstającym za okresy miesięczne. Przepis ten nie wprowadza możliwości proporcjonalnego podziału opłaty ze względu na ilość "zamieszkiwanych" dni w miesiącu.
Zatem jeżeli w okresie danego miesiąca zajdzie zdarzenie warunkujące powstanie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, czyli dojdzie do zamieszkania studenta w akademiku niezależnie przez ile dni, powstaje obowiązek ponoszenia tej opłaty.
W sytuacji, gdy nieruchomość, na której znajduje się akademik, została prawidłowo uznana przez organy orzekające w sprawie za nieruchomość, która w części stanowi nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, organy orzekające prawidłowo zastosowały stawki opłaty określone w przytoczonych przepisach.
W odniesieniu do obszernie przedstawionych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego, wskazać należy, iż to kwestia uznania nieruchomości położonych w K., w K., przy ul. [...] działka nr [...], ul. [...] działka nr [...], za nieruchomości w części zamieszkałych była sporna i została ona dokładnie wyjaśniona dogłębnie. W szczególności organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny, w tym cechy spornych budynków i charakter zamieszkiwania w nich, odwołując się wyczerpująco do statusu prawnego przedmiotowej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków (jako mieszkalnych), wynikającego z odrębnych uregulowań m.in. z zakresu prawa budowalnego oraz na podstawie ewidencji budynku.
W ocenie sądu materiał dowodowy, który posłużył organom podatkowym do rozstrzygnięcia jest dostatecznie wyczerpujący, a jego ocena nie pozwala na przyjęcie dowolności w analizie. Nie została w związku z tym naruszona zasada obiektywnej prawdy materialnej, a posłużenie się przy uzasadnieniu decyzji przez organ odwoławczy dowodami i wnioskami organu I instancji, nie naruszyło zasady własnej autonomicznej analizy zebranych dowodów, gdyż organ II instancji przedstawił własne rozumowanie i własną ocenę całokształtu okoliczności sprawy, a także przeprowadził szereg własnych dowodów.
Skarżąca forsuje w skardze własną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Czyni to jednak w oderwaniu od wymowy, kontekstu i wzajemnych relacji dowodów, które legły u podstaw dokonania niewątpliwych, istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń. Zarówno dowody te, jak i ich ocena, a także oparta na nich faktografia zostały obszernie przedstawione w uzasadnieniach decyzji. Dokonanej przez organy ocenie dowodów nie sposób zarzucić przekroczenia granic dowolności.
Aby w ramach owej swobodnej oceny nie zostały przekroczone granice dowolności, organ podatkowy przy ocenie zebranych w sprawie dowodów powinien, m.in. kierować się prawidłami logiki, zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego, traktowania zebranych dowodów jako zjawisk obiektywnych, oceniania dowodów wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla rozpatrywanej sprawy, wszechstronnością oceny (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 października 2015 r., sygn. akt I FSK 1148/14, Lex Omega nr 1815078). Nie wystarczy wskazać w sposób wybiórczy na określony dowód, ponieważ jego moc i wiarygodność powinna być zbadana i oceniona na podstawie całego zebranego materiału dowodowego przy uwzględnieniu wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu oraz wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych środków dowodowych, mających znaczenie dla sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 48/13, Lex Omega nr 1452060).
W nakreślonym kontekście, to jest wystarczającego wykazania przez organy już przeprowadzonymi dowodami istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy faktów i okoliczności, postrzegać należy zarzuty wskazujące na konieczność przeprowadzenia w sprawie dodatkowych czynności dowodowych i uznać je za chybione. Należy zauważyć, że w toku postępowania skarżąca nie składała wniosków dowodowych, które nie zostałyby rozpoznane
Nieuprawniony jest zarzut niepodjęcia niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zebrany materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia decyzji. Pomiędzy ustaleniami, a podjętymi ocenami organów nie wystąpiły sprzeczności, a organy orzekające w sprawie dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 6c ust. 1, ust. 2 i ust. 2b u.u.c.p.g. Wyciągnięte przez organy wnioski są logiczne i spójne. Reprezentowanie przez organy odmiennego od skarżącego stanowiska w zakresie oceny materiału dowodowego, nie uzasadnia zarzutu naruszenia prawa procesowego, skoro także okoliczności istotne dla przedmiotu sprawy były przedmiotem analizy, której rezultaty zostały opisane i ocenione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 2a O.p. bowiem okoliczność, że strona odmiennie interpretuje dany przepis niż organ, nie oznacza, że organ ma obowiązek zastosować zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, o której mowa w art. 2a O.p.
Podsumowując Sąd wskazuje, że wszystkie zarzuty skargi okazały się niezasadne. Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji innych niż zarzucane w skardze uchybień i nieprawidłowości, które stanowiłyby podstawę do uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji SKO.
Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI