Orzeczenie · 2022-03-09

I SA/Kr 110/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2022-03-09
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty egzekucyjneopłata manipulacyjnaopłata za czynności egzekucyjneustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiTrybunał Konstytucyjnyniekonstytucyjnośćpraworządnośćkontrola sądowasądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W. Ś. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie określenia wysokości opłaty manipulacyjnej i opłaty za czynności egzekucyjne. Spór dotyczył stosowania przepisów przejściowych po nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zgodności naliczonych kosztów z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. (sygn. akt SK 31/14), który uznał poprzednie przepisy za niekonstytucyjne z powodu braku określenia maksymalnej wysokości opłat. Skarżący argumentował, że pobrane kwoty ponad limity powinny zostać zwrócone lub zaliczone na poczet zaległości podatkowej. Organy administracji utrzymywały, że koszty wyegzekwowane przed wejściem w życie nowych przepisów nie podlegają zwrotowi ani zmniejszeniu. Sąd administracyjny przyznał rację skarżącemu, stwierdzając, że organy obu instancji nie zbadały indywidualnie sprawy i nie wykazały adekwatności naliczonych kosztów do faktycznego nakładu pracy i stopnia skomplikowania czynności egzekucyjnych. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych po zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz stosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego w zakresie kosztów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których koszty egzekucyjne były naliczane i wyegzekwowane przed wejściem w życie nowelizacji ustawy, a postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą.

Zagadnienia prawne (2)

Czy koszty postępowania egzekucyjnego (opłata manipulacyjna i opłata za czynności egzekucyjne) naliczone i wyegzekwowane przed dniem 20 lutego 2021 r. podlegają ograniczeniu lub zwrotowi na podstawie przepisów przejściowych po zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, koszty te powinny być oceniane pod kątem adekwatności do nakładu pracy organu i stopnia skomplikowania czynności, a organy nie mogą powielać przepisów uznanych za niekonstytucyjne bez indywidualnej analizy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały, iż naliczone koszty egzekucyjne są adekwatne do faktycznie poniesionych nakładów pracy i stopnia skomplikowania czynności. Powołanie się na przepisy przejściowe bez uwzględnienia wyroku TK i indywidualnej oceny sprawy było błędne.

Czy organy egzekucyjne dochowały standardów dotyczących określenia wysokości kosztów egzekucyjnych wskazanych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. (sygn. akt SK 31/14)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie zbadały sprawy indywidualnie i nie wykazały adekwatności kosztów do pracochłonności i czasochłonności podjętych działań.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził brak rozważań organów co do pracochłonności i czasochłonności czynności egzekucyjnych oraz brak powiązania wysokości kosztów z rzeczywistymi wydatkami, co narusza standardy określone przez TK.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego.

Przepisy (32)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

u.p.e.a. art. 64 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis uznany za niekonstytucyjny w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty.

u.p.e.a. art. 64 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis uznany za niekonstytucyjny w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty.

u.p.e.a. art. 64 § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis uznany za niekonstytucyjny w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty.

u.p.e.a. art. 64 § 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis uznany za niekonstytucyjny w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, jest obowiązany podjąć czynności w celu wykonania orzeczenia sądu, jednakże w zakresie i w sposób określony w tym orzeczeniu.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 126

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 17

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 23 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.z.u.p.e.a. art. 6

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw

u.z.u.p.e.a. art. 7

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw

u.z.u.p.e.a. art. 8

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw

u.z.u.p.e.a. art. 13 § 3

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw

u.z.u.p.e.a. art. 15

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 190 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały adekwatności kosztów egzekucyjnych do nakładu pracy i stopnia skomplikowania czynności. • Naliczanie kosztów egzekucyjnych powinno uwzględniać wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający poprzednie przepisy za niekonstytucyjne. • Koszty wyegzekwowane ponad limity powinny podlegać zwrotowi lub zaliczeniu na poczet zaległości podatkowej, jeśli postępowanie jest w toku.

Odrzucone argumenty

Koszty wyegzekwowane przed 20 lutego 2021 r. nie podlegają zmniejszeniu ani zwrotowi do wysokości limitów określonych w nowych przepisach.

Godne uwagi sformułowania

brak określenia górnej granicy opłaty powoduje, że w pewnych warunkach następuje całkowite wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego, a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. • Opłaty te nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy podmiotu obciążonego kosztami stają się jedynie sankcją pieniężną. • Organy nie zbadały sprawy w sposób indywidualny. • nie powiązały wysokości kosztów egzekucyjnych z rzeczywistymi kosztami prowadzonego postępowania egzekucyjnego

Skład orzekający

Inga Gołowska

sprawozdawca

Piotr Głowacki

przewodniczący

Urszula Zięba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych po zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz stosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego w zakresie kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których koszty egzekucyjne były naliczane i wyegzekwowane przed wejściem w życie nowelizacji ustawy, a postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kosztów egzekucyjnych i ich zgodności z Konstytucją, co jest istotne dla wielu podatników i przedsiębiorców.

Czy koszty egzekucji mogą być nieograniczone? WSA stawia granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst