Orzeczenie · 2022-02-23

I SA/Kr 1096/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2022-02-23
NSApodatkoweWysokawsa
odpowiedzialność podatkowaosoba trzeciazaległości podatkoweVATOrdynacja podatkowawłaściwość organówdoręczeniepostępowanie podatkoweuchylenie decyzjiczłonek zarządu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) dotyczącą orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej W. F. jako członka zarządu spółki za zaległości w podatku od towarów i usług. Sąd uznał, że DIAS błędnie przyjął, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w K. był właściwym organem do prowadzenia postępowania, naruszając tym samym przepisy o właściwości miejscowej. Kluczowe znaczenie miało zastosowanie art. 22 ustawy nowelizującej Ordynację podatkową, który nakazywał stosowanie przepisów w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2016 r. do zaległości powstałych przed tą datą, co wykluczało zastosowanie znowelizowanego art. 18b O.p. dotyczącego utrwalenia właściwości organu. Ponadto, Sąd zakwestionował prawidłowość wszczęcia postępowania podatkowego wobec skarżącego, wskazując na nieprawidłowości w doręczeniu postanowienia o wszczęciu postępowania. Sąd stwierdził, że organ I instancji nie dopełnił obowiązków związanych z ustaleniem prawidłowego adresu skarżącego oraz z procedurą doręczenia zastępczego, co naruszało zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości organów podatkowych w sprawach odpowiedzialności osób trzecich, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów i przepisów międzyczasowych. Prawidłowość wszczęcia postępowania podatkowego i skutki wadliwego doręczenia postanowienia o wszczęciu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze zmianą przepisów Ordynacji podatkowej i odpowiedzialnością za zaległości powstałe przed tą zmianą.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy właściwy do orzekania o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zaległości podatkowe powstałe przed 1 stycznia 2016 r. powinien stosować przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed tą datą, czy też przepisy znowelizowane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed 1 stycznia 2016 r. stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, co oznacza, że przepisy o właściwości organów również powinny być stosowane w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2016 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 22 ustawy nowelizującej Ordynację podatkową jednoznacznie nakazuje stosowanie przepisów w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2016 r. do zaległości powstałych przed tą datą, bez podziału na przepisy materialne i procesowe. Twierdzenie organu odwoławczego o proceduralnym charakterze przepisów o właściwości i możliwości stosowania nowego prawa było błędne.

Czy postępowanie podatkowe w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej zostało prawidłowo wszczęte, jeśli postanowienie o wszczęciu zostało wysłane na adres, który mógł być nieaktualny, a procedura doręczenia zastępczego nie została należycie przeprowadzona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie nie zostało prawidłowo wszczęte, ponieważ organ nie dopełnił obowiązków związanych z ustaleniem prawidłowego adresu skarżącego oraz z procedurą doręczenia zastępczego, co naruszało zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ nie wyjaśnił wątpliwości dotyczących adresu skarżącego wynikających z systemu SeRCe oraz nie wykazał, że doręczyciel dopełnił obowiązków związanych z pozostawieniem awiza. Brak prawidłowego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania skutkuje tym, że postępowanie nie zostało wszczęte, a wszelkie podjęte czynności mają charakter faktyczny, a nie prawnoprocesowy.

Czy organ podatkowy, który wszczął kontrolę podatkową wobec spółki, pozostaje właściwy do prowadzenia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu tej spółki za zaległości powstałe przed zmianą właściwości miejscowej organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ właściwy w dniu wszczęcia kontroli podatkowej nie pozostaje właściwy w sprawie odpowiedzialności osób trzecich, jeśli postępowania te są odrębne podmiotowo i przedmiotowo, a zaległości powstały przed zmianą właściwości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie wobec spółki i postępowanie w sprawie odpowiedzialności członka zarządu są odrębnymi sprawami, różniącymi się podmiotowo i przedmiotowo. Dlatego przepis art. 18b O.p. w brzmieniu do 31 grudnia 2015 r. nie znajduje zastosowania w tej sytuacji, a właściwość organu należy ustalać na podstawie art. 17a O.p.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 24 czerwca 2021 r. z powodu naruszenia przepisów o właściwości organów i nieprawidłowego wszczęcia postępowania.

Przepisy (16)

Główne

O.p. art. 18b

Ordynacja podatkowa

Przepis art. 18b O.p. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. nie znajduje zastosowania w sprawie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości powstałe przed tą datą, gdyż postępowanie w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej jest odrębną sprawą od postępowania wobec podatnika.

O.p. art. 17a

Ordynacja podatkowa

Organem właściwym miejscowo w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej jest organ podatkowy właściwy dla podatnika.

ustawa nowelizująca art. 22

Ustawa o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw

Do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.

O.p. art. 116

Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.

Pomocnicze

O.p. art. 165 § 1

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe podejmowane z urzędu inicjuje postanowienie o jego wszczęciu.

O.p. art. 165 § 4

Ordynacja podatkowa

Datą wszczęcia postępowania z urzędu jest dzień doręczenia stronie postanowienia w tym przedmiocie.

O.p. art. 123 § 1

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania.

O.p. art. 148 § 1

Ordynacja podatkowa

Pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju.

O.p. art. 150 § 1

Ordynacja podatkowa

Określa procedurę fikcji doręczenia w przypadku niepodjęcia pisma.

u.z.e.i.p.p. art. 9 § 1d

Ustawa o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników

Aktualizacja adresu zamieszkania przez osobę fizyczną objętą rejestrem PESEL, nieprowadzącą działalności gospodarczej lub niebędącą zarejestrowanym podatnikiem VAT, następuje poprzez podanie aktualnego adresu w składanej deklaracji lub innym dokumencie związanym z obowiązkiem podatkowym.

O.p. art. 211 § 1

Ordynacja podatkowa

Decyzję doręcza się stronie na piśmie.

O.p. art. 219

Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące decyzji stosuje się odpowiednio do postanowień.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe obowiązane są podejmować wszelkie niezbędne czynności dowodowe w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i utrwalić dowody i materiały istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwość organu prowadzącego postępowanie w pierwszej instancji ze względu na błędne zastosowanie przepisów o właściwości miejscowej. • Nieprawidłowe wszczęcie postępowania podatkowego z powodu wadliwego doręczenia postanowienia o wszczęciu. • Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wynikające z nieprawidłowego doręczenia.

Godne uwagi sformułowania

Przepis intertemporalny zawarty w art. 22 ustawy nowelizującej nie rodzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. • Nie można twierdzić, że regulacja ta odsyła wyłącznie do przepisów 'materialnych' a nie odnosi się do przepisów 'procesowych'. • Brak prawidłowego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania powoduje, że postępowanie nie zostało wszczęte. • Wszelkie działania organu podatkowego podejmowane w sytuacji braku wszczęcia postępowania mogą mieć wyłącznie charakter faktyczny.

Skład orzekający

Wiesław Kuśnierz

przewodniczący sprawozdawca

Waldemar Michaldo

sędzia

Jarosław Wiśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organów podatkowych w sprawach odpowiedzialności osób trzecich, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów i przepisów międzyczasowych. Prawidłowość wszczęcia postępowania podatkowego i skutki wadliwego doręczenia postanowienia o wszczęciu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze zmianą przepisów Ordynacji podatkowej i odpowiedzialnością za zaległości powstałe przed tą zmianą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym: właściwości organów i prawidłowości wszczęcia postępowania, które mają istotne znaczenie praktyczne dla podatników i prawników.

Kluczowe błędy organów podatkowych: niewłaściwa właściwość i wadliwe wszczęcie postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst