I SA/Kr 1070/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie uchylił decyzję Izby Skarbowej w części dotyczącej odsetek za zwłokę, uznając częściowo zasadność skargi spółki w tym zakresie, a w pozostałej części skargę oddalił.
Spółka W.J. S.A. zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r., kwestionując opodatkowanie odszkodowania otrzymanego od ubezpieczyciela za szkodę spowodowaną przez audytora oraz sposób naliczania odsetek za zwłokę. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej odsetek z powodu błędnego wskazania daty początkowej ich naliczania, uznając, że termin płatności podatku przypadał na dzień wolny od pracy. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając, że odszkodowanie było przychodem podlegającym opodatkowaniu, a spółka nie nabyła prawa do zwolnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W.J. S.A. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. Spółka kwestionowała opodatkowanie odszkodowania otrzymanego od ubezpieczyciela tytułem zwrotu części zapłaconych odsetek od zaległości podatkowej, które powstały wskutek błędu audytora. Izba Skarbowa uznała, że odszkodowanie to stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, ponieważ przepis wyłączający odszkodowania z opodatkowania został skreślony przed datą powstania szkody (tj. zapłaty odsetek). Spółka argumentowała, że szkoda powstała wcześniej, a zmiana prawa pozbawiła ją nabytych praw. Ponadto, skarżąca kwestionowała sposób naliczania odsetek za zwłokę, wskazując na błędną datę początkową. Sąd uznał skargę za częściowo zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odsetek za zwłokę z powodu błędu w ustaleniu daty początkowej ich naliczania (dzień wolny od pracy). W pozostałym zakresie skargę oddalono, podzielając stanowisko organu, że odszkodowanie było przychodem podlegającym opodatkowaniu, a spółka nie nabyła prawa do zwolnienia, gdyż szkoda powstała w dacie zapłaty odsetek, kiedy przepis wyłączający odszkodowania z opodatkowania już nie obowiązywał.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, odszkodowanie stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, ponieważ szkoda (zapłata odsetek) powstała w dacie, gdy nie obowiązywał już przepis wyłączający odszkodowania z opodatkowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że szkoda powstała w momencie zapłaty odsetek od zaległości podatkowej, a nie w dacie sporządzenia wadliwego bilansu. W dacie powstania szkody obowiązywał już przepis art. 17 ust. 4 pkt 12 ustawy o pdop w brzmieniu zmienionym ustawą z 28.11.1998 r., który skreślił zwolnienie od podatku otrzymanych odszkodowań. W związku z tym, odszkodowanie powinno być zaliczone do przychodów spółki na mocy art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o pdop.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.p.d.o.f. art. 12 § 1 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Stanowi, że przychodami są otrzymane pieniądze, co w kontekście sprawy oznaczało, że odszkodowanie powinno być zaliczone do przychodów spółki.
PPSA art. 145 § § 1 pkt 1a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 17 § 4 pkt 12
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Przepis ten, dotyczący zwolnienia od podatku otrzymanych odszkodowań, został skreślony z dniem 1.01.1999 r., co oznacza, że od tej daty odszkodowania co do zasady podlegają opodatkowaniu.
u.p.d.o.p. art. 12 § 4 pkt 6a
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Sąd uznał, że przepis ten nie ma zastosowania do sytuacji, gdy otrzymane odszkodowanie jest przychodem podlegającym opodatkowaniu.
o.p. art. 53 § § 1 i 4
Ordynacja podatkowa
Dotyczy określenia daty początkowej naliczania odsetek za zwłokę.
o.p. art. 161 § § 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy terminu płatności podatku i jego wpływu na naliczanie odsetek.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy Ordynacja podatkowa art. 10 § ust. 1
Reguluje kwestie związane z wykonaniem przepisów Ordynacji podatkowej, w tym naliczaniem odsetek.
u.p.d.o.p. art. 12 § 4 pkt 6 lit. a
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Argumentacja spółki dotycząca wyłączenia z przychodów.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumentacja spółki dotycząca ochrony praw nabytych.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1
Reguluje przejście spraw do właściwych wojewódzkich sądów administracyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne wskazanie daty początkowej naliczania odsetek za zwłokę, ponieważ dzień ten był ustawowo wolny od pracy.
Odrzucone argumenty
Odszkodowanie nie powinno być zaliczone do przychodów podlegających opodatkowaniu. Szkoda powstała w dacie sporządzenia wadliwego bilansu, kiedy obowiązywał przepis wyłączający odszkodowania z opodatkowania (ochrona praw nabytych). Niezastosowanie art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o pdop prowadzi do dwukrotnego opodatkowania. Błędne ustalenie daty powstania zaległości podatkowej.
Godne uwagi sformułowania
Szkoda powstała nie jak chce Spółka w dacie sporządzenia błędnego bilansu ale w dacie przelania tych odsetek na konto Urzędu Skarbowego tj. z dniem [...].VIII.1999 r. Konsekwencją tak ustalonej daty szkody jest to, że w tej dacie nie obowiązywał już przepis 17 ust. 4 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zwalniający otrzymane odszkodowania od opodatkowania. Tak więc, nie można twierdzić, że Spółka nabyła prawo do zwolnienia tego odszkodowania od podatku.
Skład orzekający
Bogusław Wolas
przewodniczący
Ewa Rojek
sprawozdawca
Grażyna Jarmasz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania odszkodowań otrzymanych od ubezpieczycieli za szkody spowodowane przez osoby trzecie (np. audytorów), a także kwestia prawidłowego naliczania odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2000 r. i specyficznego stanu faktycznego związanego z błędem audytora i umową ubezpieczeniową.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa porusza ciekawy problem opodatkowania odszkodowań, które są niejako zwrotem wydatków, co może prowadzić do zarzutów o podwójne opodatkowanie. Dodatkowo, kwestia daty powstania szkody i jej wpływu na stosowanie przepisów jest istotna.
“Czy odszkodowanie za błąd audytora to przychód? WSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 1070/02 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-10-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-05-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Bogusław Wolas /przewodniczący/ Ewa Rojek /sprawozdawca/ Grażyna Jarmasz Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję w części Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz SO (del.) Ewa Rójek (spr.) Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2004 r. sprawy ze skargi W.J. S.A. w K. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia 3 kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję w części określającej wysokość odsetek za zwłokę, II. w pozostałej części skargę oddala, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 273,17 zł (słownie: dwieście siedemdziesiąt trzy złote siedemnaście groszy). Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia 3 kwietnia 2002 r. Izba Skarbowa w K. uchyliła decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. "W. J." SA i określiła: 1. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r. w kwocie [...] zł 2. wysokość zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r. w kwocie [...] zł 3. wysokość odsetek za zwłokę od powyższej zaległości podatkowej na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Izba wskazała, że "W. J." SA w K. nie wykazało w zeznaniu podatkowym za rok 2000r. po stronie przychodów kwoty [...] zł. Kwotę tą Spółka otrzymała dnia [...].XII.2000r. od Towarzystwa Ubezpieczeniowego "I." SA w K. tytułem odszkodowania za szkodę wyrządzoną jej przez ubezpieczonego w nim rewidenta. Szkoda polegała na zapłacie dnia [...] sierpnia 1999r. odsetek od zaległości podatkowej w związku z nieprawidłowym rozliczeniem przez rewidenta podatku za lata poprzednie. Odszkodowanie wypłacono na podstawie umowy pomiędzy audytorem a Towarzystwem Ubezpieczeniowym "I." zaś jego kwota obejmowała część wpłaconych przez Spółkę odsetek od powstałej z winy rewidenta zaległości podatkowej. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w 2000r. przewidywała opodatkowanie odszkodowań, albowiem art. 17 ust. 4 pkt 12 wym. ustawy traktujący o zwolnieniu od podatku dochodowego otrzymanych odszkodowań został przez ustawodawcę skreślony z dniem 1.l.1999r. ustawą z dnia 28.XI.1998r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Oznacza to, że sporna kwota powinna zostać zaliczona do przychodów Spółki na mocy art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który stanowi, że przychodami są otrzymane pieniądze. Odsetki za zwłokę naliczone zostały w decyzji na dzień wydania decyzji wydanej przez organ l instancji zaś jako datę początkową wskazano dzień 1.IV.2001r. jako dzień następny po upływie terminu płatności podatku - art. 53 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej i § 10 ust.1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4.V.2001r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 40 poz.463 z poz. zm.). W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego "W. J." SA w K. wnosiło o uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 12 ust. 4 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. (Dz. U. Nr 54 poz. 654 za 2000r. ze zm.) o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez jego niezastosowanie z powody błędnej wykładni, art. 2 Konstytucji poprzez naruszenie zasadny ochrony praw nabytych! art. 27 ust. 1 w/wym. ustawy w zw. a art. 51 § 1 i 53 § 1 oraz art. 161 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie tych przepisów i przyjęcie, że zaległość podatkowa, od której naliczono odsetki za zwłokę, powstała w dniu 1 kwietnia 2001 podczas gdy powstała ona dopiero w dniu 3 kwietnia 2001. Zdaniem skarżącego do przedmiotowej sprawy winien mieć zastosowanie art. 12 ust. 4 pkt 6a mówiący, że do przychodów nie zalicza się innych wydatków nie zaliczonych do kosztów uzyskania przychód ów. Nie zastosowanie tego przepisu prowadzi do dwukrotnego opodatkowania gdyż ani wydatek (odsetki) nie jest kosztem ani zwrot tego wydatku nie jest wyłączony z przychodów. Nadto naruszone zostały zasady prawidłowej legislacji albowiem zdaniem Spółki szkoda powstała w 1998r. kiedy to doszło do sporządzenia wadliwego bilansu a więc w czasie gdy obowiązywał przepis wyłączający otrzymane odszkodowania z opodatkowania. Zmiana prawa w tym zakresie od dnia 1.l.1999r. spowodowała pozbawienie Spółki praw nabytych. W odpowiedzi na skargę Izba podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko podnosząc, że zwrot równowartości części odsetek od zaległości podatkowej nie został dokonany przez organ podatkowy na podstawie decyzji tego organu a na podstawie umowy cywilno-prawnej. Z uwagi na różne tytuły kwoty zapłaconej przez Spółkę i kwoty otrzymanej od ubezpieczyciela brak podstaw do zastosowania w sprawie art. 12 ust. 4 pkt 6a. Nadto Izba podzieliła stanowisko strony skarżącej, że naruszony został art. 161 § 1 Ordynacji poprzez przyjęcie, że zaległość podatkowa od której naliczono odsetki powstała w dniu 1.IV.2001r. a nie w dniu 3.IV.2001r. Termin płatności podatku przypadał bowiem na dzień wolny od pracy. Tak więc kwota zaległości podatkowej na dzień wydania decyzji przez Inspektora Kontroli Skarbowej powinna wynosić [...].094,80zł a nie jak wskazano w decyzji [...].134,10zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasadna jest jedynie częściowo. W zaskarżonej decyzji błędnie wskazano datę początkową naliczania odsetek od zaległości podatkowej przeoczając, że wskazany w decyzji dzień był ustawowo wolny od pracy. Nie jest aktualnie sporne, że zaległość powstała z dniem 3.IV.2001r. nie zaś z dniem 1.IV.2001r. W związku z powyższym w tym zakresie należało decyzję uchylić celem prawidłowego wyliczenia kwoty odsetek od zaległości podatkowej. W pozostałym zakresie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Izba prawidłowo ustaliła, że sporna kwota jest odszkodowaniem należnym Spółce za szkodę jaką poniosła poprzez konieczność zapłaty odsetek od zaległości podatkowej powstałej wskutek błędu audytora. Szkoda powstała nie jak chce Spółka w dacie sporządzenia błędnego bilansu ale w dacie przelania tych odsetek na konto Urzędu Skarbowego tj. z dniem [...].VIII.1999 r. Konsekwencją tak ustalonej daty szkody jest to, że w tej dacie nie obowiązywał już przepis 17 ust. 4 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zwalniający otrzymane odszkodowania od opodatkowania. Tak więc, nie można twierdzić, że Spółka nabyła prawo do zwolnienia tego odszkodowania od podatku. Tym samym poprawnie Izba przyjęła, że odszkodowanie to na podstawie art. 12 ust.1 w/wym. ustawy winno być zaliczone do przychodów Spółki zaś art. 12 ust. 4 pkt 6a nie ma zastosowania do powyższego stanu faktycznego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowania nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI