I SA/Ke 667/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę rolnika na decyzję odmawiającą przyznania płatności unijnych z powodu zaniechania prowadzenia działalności rolniczej i nieutrzymywania gruntów zgodnie z normami.
Rolnik złożył skargę na decyzję odmawiającą przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2014 oraz nałożenia sankcji. Powodem odmowy było stwierdzenie zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na części zgłoszonych działek oraz nieutrzymywanie ich zgodnie z normami dobrej kultury rolnej. Sąd administracyjny uznał ustalenia organów obu instancji za prawidłowe, podkreślając, że ciężar udowodnienia spełnienia wymogów spoczywa na rolniku, a przedstawione przez niego dowody nie obaliły ustaleń kontroli.
Sprawa dotyczyła skargi rolnika I. S. na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2014 oraz nałożeniu sankcji finansowej. Podstawą odmowy były ustalenia kontroli wskazujące na zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na części zgłoszonych działek oraz nieutrzymywanie ich zgodnie z normami dobrej kultury rolnej, w tym wymaganego koszenia. Rolnik zarzucał organom naruszenie prawa, nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i brak umożliwienia mu wypowiedzenia się co do zebranych materiałów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe i oparte na zebranym materiale dowodowym, w tym dokumentacji fotograficznej. Sąd podkreślił, że przyznanie płatności wymaga faktycznego użytkowania gruntów rolnych i utrzymywania ich zgodnie z normami przez cały rok, a ciężar udowodnienia spełnienia tych warunków spoczywa na rolniku. Uznano, że skarżący nie przedstawił skutecznych dowodów podważających ustalenia organów, a jego zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych nie znalazły potwierdzenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej i nieutrzymywanie gruntów zgodnie z normami stanowi podstawę do odmowy przyznania płatności i nałożenia sankcji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyznanie płatności wymaga faktycznego użytkowania gruntów rolnych i utrzymywania ich zgodnie z normami przez cały rok. Ciężar udowodnienia spełnienia tych warunków spoczywa na rolniku, a przedstawione przez niego dowody nie obaliły ustaleń kontroli wskazujących na zaniechanie działalności i nieprawidłowe utrzymanie gruntów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.w.s.b. art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do posiadanych gruntów rolnych, jeżeli spełnia określone warunki, w tym utrzymuje wszystkie grunty rolne zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku braku naruszenia prawa, sąd oddala skargę.
Pomocnicze
u.p.w.s.b. art. 3 § ust. 1,2, 3
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Do postępowań w sprawach indywidualnych stosuje się przepisy k.p.a., chyba że ustawa stanowi inaczej. W postępowaniu dotyczącym płatności organ stoi na straży praworządności, rozpatruje materiał dowodowy, udziela pouczeń i zapewnia czynny udział strony. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne.
k.p.a. art. 107 § par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 73/2009 art. 20
Określa zasady przyznawania płatności bezpośrednich.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 73/2009 art. 29 § ust. 3
Wskazuje na konieczność spełnienia warunków kwalifikowalności przez beneficjenta.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1122/2009 art. 58
Reguluje zasady stosowania zmniejszeń lub wykluczeń z płatności w przypadku stwierdzenia niezgodności.
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm
Określa zasady utrzymania gruntów w dobrej kulturze rolnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na części zgłoszonych działek. Nieuwzględnianie norm dobrej kultury rolnej, w tym wymaganego koszenia. Ciężar udowodnienia spełnienia wymogów spoczywa na rolniku. Prawidłowość ustaleń organów administracji oparta na zebranym materiale dowodowym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia prawa procesowego, w tym braku czynnego udziału w postępowaniu. Twierdzenia o nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego i braku weryfikacji dowodów przez organ odwoławczy. Przedstawione przez skarżącego dowody nie obaliły ustaleń organów.
Godne uwagi sformułowania
ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni działek zgłoszonych do płatności utrzymywanie wszystkich gruntów rolnych zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy
Skład orzekający
Maria Grabowska
przewodniczący
Artur Adamiec
członek
Mirosław Surma
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyznania płatności unijnych z powodu niewłaściwego utrzymania gruntów rolnych i zaniechania działalności rolniczej, a także interpretacja przepisów dotyczących ciężaru dowodu w postępowaniach administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących płatności bezpośrednich w rolnictwie i stanu faktycznego sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje konsekwencje zaniedbań w prowadzeniu gospodarstwa rolnego w kontekście ubiegania się o dopłaty unijne. Jest to istotne dla rolników i doradców rolnych.
“Rolnik stracił unijne dopłaty przez zaniedbanie. Sąd potwierdza: brak dbałości o ziemię to koniec dotacji.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 667/15 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2016-02-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2015-11-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Artur Adamiec Maria Grabowska /przewodniczący/ Mirosław Surma /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6550 Hasła tematyczne Środki unijne Sygn. powiązane I GSK 781/18 - Postanowienie NSA z 2023-09-22 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 1164 art. 7 ust. 1, art. 3 ust. 1,2, 3 Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity. Dz.U. 2013 poz 267 art. 81art. 7, art. 107 par. 3, Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2012 poz 270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2016 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Dyrektora Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2014 oddala skargę. Uzasadnienie 1. Decyzja organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania 1.1. Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. (Dyrektor ARiMR) decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie przyznania I. S. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. 1.2. W motywach swojego rozstrzygnięcia Dyrektor ARiMR wskazał, że do Biura Powiatowego ARiMR w Końskich wpłynął w dniu 15 maja 2014 r. wniosek I. S. o przyznanie płatności na rok 2014. W przedmiotowym wniosku strona ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) do działek rolnych o łącznej powierzchni 8,17 ha położonych na działkach ewidencyjnych w obrębach: nr 1, 4 i 5, N. K.oraz D.w gminie K. (powiat konecki, województwo świętokrzyskie). 1.3. Kontrola na miejscu przeprowadzona metodą teledetekcji w dniu 29 września 2014 r. w gospodarstwie rolnym I. S. (na podstawie wywiadu terenowego przeprowadzonego w dniach 18 - 22 sierpnia 2014 r.) w zakresie kwalifikowalności powierzchni działek rolnych zgłoszonych do płatności w 2014 r., wykazała szereg nieprawidłowości. Na działkach rolnych A, B, D, H, I, L, Ł, M stwierdzono zaniechanie prowadzenie działalności rolniczej na całej powierzchni. Na działce rolnej K stwierdzono, że producent rolny na całej powierzchni nie przeprowadził wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej lub nie wypasał zwierząt w terminie do 31 lipca 2014 r. Ponadto dla działek rolnych C, E, F, G, K i N stwierdzono zmianę zasięgu pola zagospodarowania (kod DR52 i DR53). W dniach 19-21 listopada 2014 r. w gospodarstwie I. S. została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności, która wykazała, że rolnik nie przeprowadził na łąkach i pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na niej wypasane zwierzęta (norma N.04.1). Na działkach rolnych A, D, H, I i L stwierdzono nieużytki, liczne samosiejki drzew oraz trawy i chwasty wieloletnie. Ponadto nie skontrolowano działek rolnych M i Ł z uwagi na zalanie działek wodą. Na dowód dokonanych ustaleń został sporządzony raport z czynności kontrolnych, szkice kontrolowanych powierzchni oraz zdjęcia dokumentujące stan zagospodarowania kontrolowanych działek. Ponadto na podstawie kontroli administracyjnej wniosku, w oparciu o system identyfikacji działek rolnych stwierdzono, że powierzchnia działki rolnej G kwalifikująca się do płatności wynosi 0,29 ha, a nie jak pierwotnie została zadeklarowana na powierzchni 0,31 ha. Dodatkowo stwierdzono, że powierzchnia działki rolnej N wynosi 0,63 ha, a nie jak pierwotnie została zadeklarowana na powierzchni 0,68 ha. W związku z powyższym Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K.decyzją z dnia [...] r. odmówił I. S. przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożył na producenta sankcję w wysokości 3.452,20 zł. 1.4. Dyrektor ARiMR, w wyniku rozpatrzenia odwołania na powyższą decyzję, wskazał, że szczegółowe warunki i tryb udzielania płatności do gruntów rolnych na rok 2014 określają przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164, ze zm.), dalej jako "ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r." wraz z wydanymi na jej podstawie aktami wykonawczymi, w tym Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326, ze zm.) oraz przepisy unijne, które organ przytoczył. Organ odwoławczy wskazał na materialno - prawne podstawy rozstrzygnięta, cytując art. 7 ust.1 oraz 31 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r., art. 29 ust. 3 Rozporządzenia nr 73/2009 oraz art. 58 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Następnie zważył, że między innymi w kompetencji ARiMR jest dokonanie sprawdzenia, czy beneficjent sytemu wsparcia bezpośredniego spełnia zarówno warunki kwalifikujące go do otrzymania wnioskowanych płatności, jak i normy i wymogi wynikające z odrębnych przepisów krajowych, przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności wyrazem czego jest zapis art. 29 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 73/2009. Wskazując na art. 20 oraz art. 4 ust 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 73/2009 organ II instancji podniósł, że w przypadku wystąpienia przez rolnika z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych, dofinansowanie jest uzależnione od powierzchni posiadanych gruntów rolnych. W związku z czym rozstrzygnięcie winno być poprzedzone przeprowadzeniem wnikliwego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia faktycznej (rzeczywistej) powierzchni gruntów rolnych posiadanych przez wnioskodawcę i spełniających wymogi przyznania płatności. W przypadku, gdy w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego zostanie ustalone, że powierzchnia zgłoszona do płatności jest większa od powierzchni stwierdzonej podczas weryfikacji wniosku, zastosowanie znajduje ww. art. 58 Rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009, który reguluje zasady stosowania zmniejszeń lub ewentualnych wykluczeń z płatności. 1.5. I. S., wnioskując w dniu 15 maja 2014 r. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014 oświadczył, że zna zasady przyznania płatności oraz jest świadomy skutków składania fałszywych oświadczeń wynikających z art. 297 § 1 i § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Ponadto skarżący zobowiązał się do utrzymywania wszystkich gruntów rolnych zgodnie z normami oraz przestrzeganie wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności. W związku z faktem, że przedmiotem wniosku była wola otrzymania jednolitej płatności obszarowej do powierzchni 8,17 ha, przedmiotowe powierzchnie zgłoszone we wniosku podlegały kontrolom zarówno na miejscu, jak i administracyjnym. Na podstawie przeprowadzonych kontroli ustalono, że powierzchnia zadeklarowana do płatności nie kwalifikuje się do jednolitej płatności obszarowej, bowiem stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni działek zgłoszonych do płatności. W związku z ustaleniem, że różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosiła 100 % zastosowanie znalazł art. 58 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, na mocy którego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Końskich odmówił stronie przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2014 oraz nałożył sankcje z tytułu przedeklarowania powierzchni uprawnionej do płatności i przedstawił sposób wyliczenia sankcji. 1.6. Ustosunkowując się do twierdzeń strony zawartych w odwołaniu, Dyrektor ARiMR zaznaczył, że kontrole na miejscu przeprowadzone w sierpniu i listopadzie wykazały, że producent rolny na części powierzchni zadeklarowanych do płatności nie prowadzi działalności rolniczej, przy zachowaniu zasad dobrej kultury rolnej, o których mowa w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r., w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r., Nr 39, poz. 211, ze zm.). Wbrew twierdzeniom odwołującego, zdjęcia wykonane na działkach A, B, D, H, I, L, Ł, M wskazują, że znajdująca się na nich okrywa roślinna nie była wykoszona w terminach wymienionych w ww. rozporządzeniu. Organ odwoławczy wyjaśnił jakie czynność, w oparciu o przepisy ww. rozporządzenia, muszą być podejmowane aby grunty rolne były utrzymywane zgodnie z normami. Jednocześnie podkreślił, że w przepisach rozporządzenia wyraźnie jest wskazane, że obowiązkiem rolnika jest co najmniej raz w roku w terminie do 31 lipca roku złożenia wniosku, wykonanie koszenia i zebrania okrywy roślinnej lub podjęcia innych czynności zapobiegających występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Przy czym zaznaczył, że określenie "co najmniej raz w roku" nie zwalnia rolnika z obowiązku całorocznego utrzymania gruntów w dobrej kulturze rolnej, a więc przede wszystkich w stanie niezachwaszczonym. Zdaniem Dyrektora ARiMR skoro I. S. wskazywał, że koszenia dokonał w okresie od maja do 31 lipca, a kontrole przeprowadzone w sierpniu i listopadzie wykazały część gruntów zaprzeczających definicji dobrej kultury rolnej, to w konsekwencji doprowadziło to wykluczenia ich z płatności. Odnosząc się do twierdzeń strony dotyczących działek Ł i M, organ odwoławczy podniósł, że materiał zdjęciowy przedstawiający ww. działki daje podstawy do uznania, że roślinność znajdująca się na gruncie nie była koszona w roku 2014. Dodatkowo organ podkreślił, że skarżący na poparcie swoich twierdzeń zawartych w odwołaniu jak również w składanych wyjaśnieniach w toku prowadzonego postępowania, nie wykazał żadnych dowodów, które obaliłyby wnioski wynikające z kontroli przeprowadzonych na miejscu w sierpniu i listopadzie. Te zaś, w ocenie Dyrektora ARiMR, przeczą twierdzeniom skarżącego i dowodzą, że nie zachowywał on norm wymaganych dla tego typu gruntów. Zdaniem Dyrektora w sytuacji bowiem stosowania zalecanych zabiegów agrotechnicznych nie powinien zaistnieć stan stwierdzony na zakwestionowanej działce. Ponadto, co do działki rolnej B mimo rozbieżności pomiędzy raportem w zakresie kwalifikowalności powierzchni a raportem kontroli wzajemnej zgodności organ zważył, że bezspornym dowodem w tej kwestii jest pięć zdjęć wykonanych w dniu 18 sierpnia 2014 r., na których widoczna jest niewykoszona trawa, w większości wysuszona, liczne samosiejki drzew liściastych, co w pełni potwierdza, że działka rolna B do dnia 18 sierpnia 2014 r, nie była użytkowana rolniczo. 1.7. Posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu ściśle wiąże się z produkcją rolną wobec czego konieczne jest faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Takie rozumienie posiadania połączonego z faktycznym użytkowaniem gruntów rolnych wiąże się z celem tych dopłat, czyli dofinansowaniem do produkcji rolnej i pomocy rolnikom rzeczywiście użytkującym posiadane grunty rolne. Organ odwoławczy wyjaśnił, że aby zostać beneficjentem pomocy w ramach mechanizmu bezpośredniego wsparcia nie wystarczy być posiadaczem gruntów rolnych, ale należy je przede wszystkim rolniczo użytkować, zachowując zasady ich utrzymania w należytym stanie. Jednocześnie wskazał, że każdy wnioskodawca obowiązany jest zapoznać się zasadami przyznawania danej płatności oraz pomocy objętej wnioskiem oraz powinien mieć świadomość, że jego wniosek i zadeklarowane grunty będą podlegały kontroli w zakresie spełnienia tych zasad. Ponadto producent musi wiedzieć, iż grunty, które nie spełniają wymogów określonych w prawie unijnym i krajowym podlegają wyłączeniu, a w razie przekroczenia dopuszczalnej różnicy w stosunku do powierzchni stwierdzonej podczas kontroli, że grozi mu sankcja finansowa, chyba, że wykaże, iż zachodzą nadzwyczajne okoliczności uwalniające od sankcji. Beneficjent pomocy ma także obowiązek informowania organów o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależnie bądź nadmiernie przyznanie płatności, jak również o każdej zmianie w szczególności gdy dotyczy wykorzystania gruntów rolnych czy wielkości upraw. 2. Skarga do Sądu 2.1. Na powyższą decyzję I. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Podniósł, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa. Wyjaśnił, że przedstawił dowody ze zdjęć skompletowanych na płycie, przedstawiające trawę przed skoszeniem i po koszeniu. Urzędnicy ich nie uwzględnili oraz nie zgodzili się na wyjazd na grunty w celu potwierdzenie, że gruntu utrzymywane są w dobrej kulturze rolnej. Ponadto skarżący zarzucił niezapewnienie mu udziału w toczącym się postępowaniu oraz umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych materiałów. Wskazał na rozbieżności w raportach dotyczących działki B powstałych na skutek pomyłki inspektora terenowego. Niezrozumiałym dla skarżącego jest też okoliczność, że kontrolerzy z firmy dokonującej kontroli na zlecenie poświadczają nieprawdę poprawiając raport poprzez wpisanie kodu DR 18. 2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. 2.3. W załączniku do protokołu z rozprawy, złożonym w dniu 11 lutego 2016 r., skarżący doprecyzował, że wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Jego zdaniem, organy obu instancji w sposób niewystarczający wyjaśniły i udowodniły, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku skarżącego za rok 2014. Organ I instancji przywołał jedynie podstawę jej dokonania i wynik, a organ II instancji powielił te ustalenia nie dokonując ich weryfikacji. Zdaniem skarżącego, popartym orzecznictwem i poglądami doktryny, organ II instancji rozpoznając odwołanie nie jest związany ani ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organ I instancji, ani żądaniami zawartymi w odwołaniu. Dodatkowo podkreślił, że organ II instancji obowiązany jest rozpatrzyć sprawę w jej całokształcie oraz zobligowany jest dążyć z urzędu, tak jak organ pierwszej instancji, do wykrycia prawdy obiektywnej, czyli do ustalenia rzeczywistego stanu sprawy (art. 7 k.p.a.). Powinien też ocenić całe postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji, a zwłaszcza materiał dowodowy zebrany przez ten organ. W sytuacji, gdy stwierdzi braki w postępowaniu lub pewne niejasności, powinien przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu i uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, o ile oczywiście nie zostaną przekroczone granice zakreślone art. 136 k.p.a. W ocenie skarżącego ustalenia dokonane w oparciu o kontrole i pomiary powierzchni ewidencyjno - gospodarczej stanowią podstawę do określenia powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności ONW, jednakże nie oznacza to, że nie podlegają one weryfikacji przez organ prowadzący postępowanie. Wręcz przeciwnie, jak każdy dowód w sprawie powinny być oceniane przez organ, zaś w sytuacji gdy nie odpowiadają stanowi faktycznemu powinny zostać odpowiednio zmodyfikowane. W niniejszych sprawach, zdaniem skarżącego, organ II instancji nie dokonał weryfikacji tych danych. Nie dopuszczono dowodu z wykonanych przez skarżącego zdjęć oraz ze świadków na okoliczność dokonanego koszenia działek. Dowody te mogły mieć znaczący wpływ na ustalenia faktyczne organu. Końcowo skarżący przywołał treść art. 7 k.p.a., art. 80 k.p.a. i wskazał na powinności organów administracyjnych wypływające z tych przepisów. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, i co do zasady nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie też należy wskazać, że stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Dlatego ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe. 3.2. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Agencji w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi kwestia istnienia podstaw faktycznych dla odmowy przyznania tych płatności, tj. prawidłowość ustaleń organów, co do zaniechania prowadzenie działalności rolniczej na powierzchni zgłoszonych do płatności. 3.3. W ocenie Sądu, organ w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny czyniąc to na podstawie rzetelnie zebranych i ocenionych dowodów. Ustalenia w tym zakresie Sąd w pełni akceptuje, a zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Skarżący nie spełnił wszystkich wymaganych prawem warunków, umożliwiających przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 r. 3.4. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: (1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; (2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; (2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; (3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Stosownie do art. 7 ust. 1a ww. ustawy jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Przesłanką przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego jest posiadanie zadeklarowanych gruntów ornych, do których ma być przyznana płatność oraz utrzymywanie ich zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy. Sens płatności polega na rekompensowaniu faktycznie poniesionych kosztów w związku z utrzymaniem gruntów rolnych zgodnie z normami, dlatego płatności przyznawane są osobie, która jest faktycznym użytkownikiem gruntów, która rzeczywiście je uprawia, tzn. decyduje co uprawiać i dokonuje swobodnie odpowiednich zabiegów agrotechnicznych oraz zbiera plony. Sprawdzenie spełnienia powyższych warunków przyznania płatności (warunków kwalifikowalności) odbywa się w ramach kontroli administracyjnych i kontroli na miejscu - art.30 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. oraz art.29 ust 3 w zw. z art. 20 rozporządzenia nr 73/2009. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy bezsprzecznie wynika, że skarżący w 2014 r. zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni działek zgłoszonych do płatności. Świadczą o tym wyniki opisanych wyżej kontroli (pkt 1.3.). Przy tym, w ocenie Sądu, zgromadzona w sprawie dokumentacja fotograficzna w sposób jednoznaczny potwierdza, że na zadeklarowanych działkach nie wykonywano zabiegów agrotechnicznych, w tym koszenia okrywy roślinnej oraz nie zapobiegano występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Przeciwne twierdzenia skarżącego należy uznać za gołosłowne. Skarżący nie przedstawił w toku postępowania żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów administracji. Organ wyjaśnił również na czym polegała pomyłka w zakresie działki rolnej B, odwołując się w tej kwestii do materiału fotograficznego. Odnosząc się natomiast do twierdzeń zawartych w końcowej części skargi należy wskazać, że jeżeli kontrola formalna raportu z kontroli ujawni nieprawidłowości organ zobowiązany jest przekazać raport do wykonawcy zewnętrznego celem dokonania stosownych zmian. Taka stan rzeczy nie nosi znamion, jak to ujął skarżący, poświadczania nieprawdy na zlecenie. 3.5. W kontekście pozostałych zarzutów skargi, w tym tych ujętych w załączniku do protokołu rozprawy, należy wskazać, że stosownie do art.3 ust.1 ustawy z 26 stycznia 2007 r., z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Ustęp 2 ww. artykułu stanowi z kolei, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania płatności organ: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art.3 ust. 3). Jak wynika z przytoczonej wyżej regulacji, w postępowaniach dotyczących płatności ustawodawca zobowiązał organ do stania na straży praworządności, powtarzając tym samym zasadę sformułowaną w art. 7 k.p.a.. Bezsporne przy tym jest, że na podstawie art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. zostały wyłączone niektóre z zasad postępowania dowodowego wynikających z k.p.a., w szczególności zasady w zakresie rozkładu ciężaru dowodów, co do zaistnienia określonych faktów. W art. 3 ust. 3 tej ustawy postanowiono, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. 3.6. W kontekście powyższego, w tym braku inicjatywy strony w zwalczaniu ustaleń organów, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty niepodjęcia wszelkich działań przez organy zmierzających dla ustalenia stanu faktycznego. Organ uprawniony był przy tym do wykorzystania w postępowaniu wszelkich dokumentów, w tym dokumentów z kontroli na miejscu. W kontekście zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu wskazać należy, że strona prowadziła liczną korespondencję z organami, w odwołaniu nie wskazywała na pozbawienie jej tych uprawnień procesowych. Przypomnieć zaś należy, że stosownie do powołanych wyżej przepisów wyłączających stosownie poszczególnych instytucji procesowych określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, umożliwienie stronie wypowiedzenia się w sprawie następuje wyłącznie na jej żądanie. I. S. z takim żądaniem nie występował. Należy też podkreślić, że to wnioskodawca określa wypełniając wniosek o przyznanie dofinansowania zakres swojego żądania i to on ponosi pełną odpowiedzialność za jego rzetelność, tym bardziej, że składając wniosek na urzędowym formularzu oświadczył, że zna zasady przyznawania płatności objętych wnioskiem. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy. Poddał ocenie wniosek skarżącego o przyznanie płatności w kontekście przedkładanych przez niego dokumentów. Organ odniósł się również do zarzutów przedstawionych przez skarżącego. Wbrew twierdzeniom skargi dał temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która wypełniając warunki określone w art. 107 § 3 k.p.a., poddaje się kontroli. Ocena zebranych dowodów jest przekonująca, zgodna z wymogami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Sposób prowadzenia postępowania w sprawie w pełni odpowiada też wymogom zasady budzenia zaufania do organów administracji. W decyzji wyjaśniono powody nieuwzględniania argumentacji prezentowanej przez stronę. Skarżący mając możliwość przedstawienia dowodów na poparcie swojego stanowiska, skutecznie nie podważył tych ustaleń. Materiał dowodowy sprawy nie potwierdza jakoby skarżący w toku postępowania składał wnioski dowodowe, w tym żądał przesłuchania świadków czy też przedstawiał dokumentację fotograficzną. Za takie żądanie przeprowadzenia dowodu nie można uznać zawartego w odwołaniu jedynie stwierdzenia, że strona posiada zdjęcia oraz może podać świadków. Wbrew również zarzutom skargi, przez ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy nie można rozumieć konieczności ponowienia postępowania dowodowego przed tym organem. Należy zgodzić się ze stwierdzeniem, że w sytuacji, gdy organ odwoławczy stwierdzi braki w postępowaniu, to powinien przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu jego uzupełnienia. W niniejszej sprawie jednak taka sytuacja nie zaistniała. Materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji uprawniał do skonstruowania stanu faktycznego sprawy, a podważające go twierdzenia strony zostały obalone. 3.7. Skoro Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy przepisów postępowania, którego wynik doprowadził z kolei, wbrew zarzutom skargi, do prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego, na podstawie art.151 ustawy p.p.s.a. należało oddalić skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI