I SA/KE 548/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga C. sp. z o.o. w K. na akt Starosty z dnia 11 kwietnia 2024 r. zatwierdzający stałą organizację ruchu dla drogi powiatowej, wprowadzający m.in. zakaz wjazdu pojazdów o rzeczywistej masie ponad 10 ton (znak B-18). Skarżąca spółka, posiadająca koncesje na wydobycie wapienia i piasku, argumentowała, że ograniczenie to uniemożliwia jej ekonomicznie uzasadniony transport urobku tą drogą, naruszając jej interes prawny i zasady wolności gospodarczej. Zarzuciła organowi naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy Prawo przedsiębiorców oraz rozporządzeń wykonawczych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał skargę za zasadną i stwierdził nieważność zaskarżonego aktu. Sąd podkreślił, że zatwierdzenie organizacji ruchu jest aktem władztwa publicznego podlegającym kontroli sądowej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia były wady formalne projektu stałej organizacji ruchu, który nie zawierał wystarczającej analizy stanu technicznego drogi, natężenia ruchu (zarówno istniejącego, jak i prognozowanego), a także nie uzasadniał w sposób przekonujący wprowadzenia zakazu tonażowego oraz wyjątków od niego. Sąd wskazał, że projekt powinien zawierać szczegółową charakterystykę drogi i ruchu, a organ powinien rozważyć proporcje między interesem indywidualnym (przedsiębiorcy) a publicznym (mieszkańców, bezpieczeństwa ruchu). Brak tych elementów, a także późniejsze próby uzupełnienia informacji przez organ w trakcie postępowania sądowego, świadczyły o dowolności i arbitralności działania organu. Sąd nie podzielił zarzutów dotyczących naruszenia zasady wolności gospodarczej, proporcjonalności i równości, uznając je za przedwczesne lub niewykazane w kontekście wadliwości samego aktu administracyjnego. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na rzecz skarżącej spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWymogi formalne dotyczące projektów organizacji ruchu, obowiązek analizy i uzasadnienia wprowadzanych ograniczeń, kontrola sądowa aktów zatwierdzających organizację ruchu.
Dotyczy specyfiki zatwierdzania organizacji ruchu przez starostę i wymogów proceduralnych projektu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy akt zatwierdzający stałą organizację ruchu, wprowadzający ograniczenie tonażu na drodze powiatowej, został wydany z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności w zakresie procedury sporządzenia projektu i jego uzasadnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, akt został wydany z naruszeniem przepisów, głównie z powodu istotnych braków formalnych projektu organizacji ruchu, braku analizy stanu technicznego drogi i natężenia ruchu, a także nieodpowiedniego uzasadnienia wprowadzonych ograniczeń.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że projekt organizacji ruchu nie spełniał wymogów formalnych, takich jak analiza stanu technicznego, natężenia ruchu czy uzasadnienie wprowadzonych zakazów. Brak tych elementów oraz późniejsze próby uzupełnienia informacji przez organ świadczą o dowolności i arbitralności działania.
Czy ograniczenie tonażu na drodze powiatowej narusza konstytucyjną zasadę wolności działalności gospodarczej skarżącej spółki?
Odpowiedź sądu
Nie można jednoznacznie stwierdzić naruszenia wolności gospodarczej na tym etapie, ponieważ spółka nie wykazała, że zakaz całkowicie uniemożliwia jej działalność, a jedynie ją utrudnia i czyni nieekonomiczną. Kluczowe są wady samego aktu administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spółka nie wykazała całkowitej niemożności prowadzenia działalności, a jedynie jej utrudnienie. Wady samego aktu administracyjnego są podstawą do jego unieważnienia, niezależnie od potencjalnego wpływu na wolność gospodarczą.
Czy skarżąca spółka posiada legitymację procesową do zaskarżenia aktu zatwierdzającego organizację ruchu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spółka wykazała i uzasadniła swoją legitymację procesową poprzez przedstawienie koncesji i decyzji środowiskowych, które wskazują na potrzebę korzystania z drogi powiatowej do transportu urobku.
Uzasadnienie
Spółka posiada interes prawny w zaskarżeniu aktu, ponieważ ograniczenie tonażu bezpośrednio wpływa na jej działalność gospodarczą i sposób transportu urobku z kopalni.
Przepisy (9)
Główne
p.r.d. art. 10 § 5, 12
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Starosta zarządza ruchem na drogach powiatowych i gminnych. Celem zarządzania ruchem jest zapewnienie bezpieczeństwa, efektywnego wykorzystania dróg i uwzględnienie potrzeb społeczności lokalnej.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem § 3 ust. 1 pkt 3, 5, 6 ust. 1, 8 ust. 1
Organ zarządzający ruchem rozpatruje projekty, zleca ich opracowanie i zatwierdza organizację ruchu. Zatwierdzenie nie jest czynnością mechaniczną, wymaga analizy projektu, który powinien zawierać m.in. opis techniczny z charakterystyką drogi i ruchu. Organ może zatwierdzić projekt, odesłać go do poprawki lub odrzucić.
r.w.t.z.d.s. § Załącznik nr 1, pkt 3.1.1, 3.2.19.1, 3.2.34.1, 3.2.34.2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach
Znaki zakazu powinny być umieszczane po wnikliwej analizie skutków. Znak B-18 stosuje się przed odcinkami dróg o niewystarczającej nośności lub gdy ruch ciężkich pojazdów jest szkodliwy dla obiektów przy drodze. Znak B-33 powinien być stosowany, gdy warunki drogowe nie wskazują dostatecznie na konieczność zmniejszenia prędkości.
Pomocnicze
u.s.p. art. 87 § 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
Przepisy dotyczące zaskarżania aktów stosuje się odpowiednio, gdy organ powiatu narusza prawa osób trzecich.
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad aktami dotyczącymi zatwierdzenia organizacji ruchu.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd bada legalność zaskarżonego aktu w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
Konstytucja RP art. 2, 20, 22, 31 ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zarzuty naruszenia zasady zaufania do państwa, wolności gospodarczej, proporcjonalności i równości.
u.P.p. art. 37 § 1, 3
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Zarzuty naruszenia zasady wolności gospodarczej.
p.g.g. art. 21 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze
Zarzuty dotyczące pominięcia koncesji spółki.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istotne braki formalne projektu stałej organizacji ruchu (brak analizy stanu technicznego, natężenia ruchu, uzasadnienia zakazu). • Niewłaściwa analiza organu dotycząca zasadności wprowadzanych ograniczeń. • Dowolność i arbitralność działania organu przy zatwierdzaniu organizacji ruchu. • Naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie zarządzania ruchem oraz przepisów dotyczących znaków drogowych.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia zasady wolności gospodarczej (uznany za przedwczesny lub niewykazany). • Zarzut naruszenia zasady proporcjonalności i równości (uznany za przedwczesny).
Godne uwagi sformułowania
zatwierdzenie organizacji ruchu [...] jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. • zatwierdzenie organizacji ruchu nie jest i nie może być czynnością mechaniczną i arbitralną • organ zatwierdzając stałą organizację ruchu popadł w wewnętrzną sprzeczność • akt ten nie może być uznany za zgodny z prawem i w konsekwencji stwierdza jego nieważność
Skład orzekający
Mirosław Surma
przewodniczący
Magdalena Chraniuk-Stępniak
sprawozdawca
Andrzej Mącznik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące projektów organizacji ruchu, obowiązek analizy i uzasadnienia wprowadzanych ograniczeń, kontrola sądowa aktów zatwierdzających organizację ruchu."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zatwierdzania organizacji ruchu przez starostę i wymogów proceduralnych projektu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty procedury administracyjnej i jak sąd może unieważnić decyzję organu z powodu braków w dokumentacji, nawet jeśli sprawa dotyczy technicznych aspektów zarządzania ruchem.
“Błędy formalne w projekcie organizacji ruchu doprowadziły do unieważnienia zakazu dla ciężarówek.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.