I SA/Ke 484/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził bezskuteczność czynności Wójta Gminy dotyczącej ustalenia i wypłaty dotacji dla niepublicznego przedszkola, nakazując zwrot kosztów postępowania.
Skarga dotyczyła ustalenia i wypłaty dotacji dla niepublicznego przedszkola. Skarżący zarzucił zaniżenie dotacji poprzez nieuwzględnienie wszystkich wydatków bieżących, w tym kosztów obsługi administracyjnej i księgowej. Sąd uznał, że organ dotujący ma obowiązek weryfikacji danych przekazanych przez gminę najbliższą i samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty dotacji, a nie tylko prostego obliczenia 75% z podanej kwoty. W związku z tym stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności.
Sprawa dotyczyła skargi niepublicznego przedszkola na czynność Wójta Gminy związaną z ustaleniem i wypłatą dotacji za październik 2025 roku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, wskazując na błędne ustalenie podstawy naliczenia dotacji, zaniżoną jej wysokość oraz nieuwzględnienie wydatków na obsługę administracyjną i księgową. Sąd administracyjny, analizując przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, podkreślił, że organ dotujący ma obowiązek weryfikacji danych przekazanych przez gminę najbliższą i samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty dotacji, a nie tylko mechanicznego zastosowania 75% stawki. Stwierdzono, że organ nie wykazał, iż uwzględnił wszystkie należne wydatki bieżące, co mogło prowadzić do zaniżenia dotacji. W związku z tym sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zasądził zwrot kosztów postępowania, jednocześnie wskazując organowi na konieczność ponownego przeanalizowania wyliczenia dotacji z uwzględnieniem wszystkich wydatków.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Organ dotujący ma obowiązek weryfikacji danych przekazanych przez gminę najbliższą i samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty dotacji, a nie tylko prostego obliczenia 75% z podanej kwoty.
Uzasadnienie
Językowa i systemowa wykładnia przepisów art. 10 ust. 20 w zw. z art. 12 ust. 1 i art. 9 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych wskazuje, że organ dotujący dysponuje kompetencjami do weryfikacji danych i samodzielnego ustalenia lub korekty podstawowej kwoty dotacji. Inna interpretacja naruszałaby zasady sprawiedliwości i równości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (11)
Główne
u.f.z.o. art. 17 § 3
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 17 § 4
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 12 § 1
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 9
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 10 § 20
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.f.p. art. 236 § 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
u.s.o. art. 90u § 1
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dotujący ma obowiązek samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty dotacji, a nie tylko mechanicznego zastosowania 75% stawki z danych przekazanych przez gminę najbliższą. Do podstawowej kwoty dotacji należy uwzględnić wydatki na obsługę administracyjną i księgową, jeśli są one związane z prowadzeniem przedszkoli gminnych i mogą być wyodrębnione.
Godne uwagi sformułowania
Organ dotujący ma obowiązek weryfikacji tych danych, w tym żądania przekazania bardziej szczegółowych danych, i w konsekwencji samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty opodatkowania, czy też korekty wysokości tej kwoty podanej przez gminę najbliższą. Inna interpretacja opisanych wyżej regulacji oznaczałaby, że czynność ustalenia wysokości dotacji dla przedszkola niepublicznego, na podstawie danych przekazanych przez gminę najbliższą pozostawałaby poza jakąkolwiek kontrolą oraz prowadziłoby do naruszenia zasad sprawiedliwości i równości podmiotów wobec prawa z art. 32 Konstytucji RP.
Skład orzekający
Magdalena Chraniuk-Stępniak
przewodniczący sprawozdawca
Beata Ziomek
sędzia
Andrzej Mącznik
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych, obowiązki organów dotujących w zakresie weryfikacji danych i samodzielnego ustalania podstawy dotacji, uwzględnianie kosztów obsługi administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przedszkola gminnego w danej gminie i korzystania z danych gminy najbliższej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu finansowania edukacji niepublicznej i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące dotacji, podkreślając obowiązki organów administracji w zakresie dokładności i sprawiedliwości.
“Czy gmina może zaniżać dotacje dla przedszkoli niepublicznych? Sąd administracyjny wyjaśnia obowiązki organów.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 484/25 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2026-01-22 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-12-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Andrzej Mącznik Beata Ziomek Magdalena Chraniuk-Stępniak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego Hasła tematyczne Oświata Skarżony organ Wójt Gminy Treść wyniku Stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności Zasądzono zwrot kosztów postępowania Powołane przepisy Dz.U. 2025 poz 439 art. 47, art. 17 ust. 3, art. 9, art. 10 ust. 20, Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych Dz.U. 2024 poz 935 art. 53 par. 2, art. 146 par. 1 i 2, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek Asesor WSA Andrzej Mącznik Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi S. K. na czynność Wójta Gminy w przedmiocie ustalenia i wypłaty dotacji za październik 2025 r. 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2. zasądza od Wójta Gminy na rzecz S. K. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] prowadzące Niepubliczne Przedszkole "Przedszkole [...]" w M. (skarżący), wniosło skargę na czynność Wójta Gminy (organ) związaną z przyznaniem, ustaleniem oraz wypłatą dotacji za październik 2025 roku. Zarzuciło naruszenie: I. przepisów prawa materialnego: - art. 17 ust. 3 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.) poprzez jego błędne zastosowanie i ustalenie na rzecz skarżącego dotacji w nieprawidłowej oraz zaniżonej wysokości na skutek błędnego ustalenia podstawy naliczenia dotacji, na skutek nieuwzględnienia wszystkich wydatków bieżących ponoszonych na utrzymanie przedszkoli gminnych, prowadzonych przez gminę najbliższą, tj. Gminę [...]; - art. 9 w zw. z art. 12 ust. 1 u.f.z.o. przez nieprawidłowe ustalenie podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli na skutek błędnego ustalenia kwoty wydatków bieżących zaplanowanych na rok budżetowy na prowadzenie przez Gminę S. (gminę najbliższą) przedszkola gminnego, podczas gdy powyżej przywołane przepisy w sposób jasny i niebudzący wątpliwości wskazują jaka powinna być podstawa ustalenia dotacji, a zwłaszcza jakie wydatki bieżące należy uwzględnić przy obliczaniu dotacji oraz jaką statystyczną liczbę uczniów należy uwzględnić; II. przepisów postępowania: - art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez brak dokładnego rozważenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, podważenie zasady zaufania obywateli do władzy publicznej i naruszenie słusznego interesu skarżącego przez ustalenie podstawowej kwoty dotacji za rok 2025 w nieprawidłowej wysokości, a mianowicie w wysokości zaniżonej, niezgodnej z treścią obowiązujących przepisów u.f.z.o. Skarżący wniósł o: stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności wójta; uznanie uprawnienia skarżącego do wypłaty na jego rzecz dotacji w prawidłowej wysokości; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto wniósł o dopuszczenie oraz przeprowadzenie dowodu z dokumentów: 1/ informacji publicznej udzielonej przez Wójta Gminy S. w zakresie struktury wydatków na okoliczność ustalenia prawidłowej wysokości podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, obliczonej w oparciu o wydatki Gminy S.; 2/ sprawozdań budżetowych Gminy S. oraz Przedszkola Gminnego w S. - na okoliczność ustalenia prawidłowej wysokości podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, obliczonej w oparciu o wydatki Gminy S.. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że Gmina M. nie prowadzi przedszkola gminnego. W związku z tym, mając na uwadze treść art. 10 ust. 1 u.f.z.o. dotacja należna skarżącemu obliczana jest w oparciu o plan wydatków i dochodów gminy najbliższej, tj. Gminy S.. W dalszej kolejności przytoczył treść art. 9, art. 12 ust. 1, art. 17 ust. 3 u.f.z.o. Skarżący argumentował, że do obliczenia podstawowej kwoty dotacji w roku 2025 po pierwszej aktualizacji dla przedszkoli w Gminie M. należy uwzględnić następujące dane z gminy najbliższej, tj. Gminy S. sprawozdań z wykonania: planu wydatków budżetowych [...] Gminy S., według stanu na 28 lutego 2025 r.; planu dochodów budżetowych [...] Gminy S., według stanu na 28 lutego 2025 r.; planu wydatków budżetowych [...] przedszkola gminnego, według stanu na 28 lutego 2025 r.; planu wydatków budżetowych [...] przedszkola gminnego, według stanu na 28 lutego 2025 r.; metryczkę subwencji oświatowej Gminy S. za rok 2025; informację o liczbie dzieci w przedszkolu gminnym; informację publiczną o strukturze wydatków w Gminie S.. Zdaniem skarżącego zgodnie ze sprawozdaniem budżetowym Gminy S. oraz udzielonymi informacjami przez Wójta Gminy S. podstawa ustalenia dotacji powinna zostać powiększona o wydatki z tytułu obsługi administracyjnej i księgowej przedszkola, która jest realizowana przez pracowników urzędu gminy. Nie zgodził się ze stanowiskiem Gminy S., że nie jest możliwe wyodrębnienie wysokości wydatków z tego tytułu, która przypada na przedszkole. Nie jest to stanowisko, które może zyskać aprobatę. Bez wątpienia w tym zakresie zachodzi nieprawidłowość w zakresie ustalenia dotacji, albowiem do ustalenia dotacji należy uwzględnić każdy wydatek, który dotyczy przedszkola. Za absurdalne uznać należy stwierdzenie Wójta Gminy S., że niemożność ustalenia proporcji wydatku sprawia, że ten wydatek nie został doliczony do podstawy ustalenia dotacji. W informacji publicznej organ ten wskazuje natomiast, że w ramach urzędu gminy zadania na rzecz przedszkola wykonuje 4 pracowników, którzy poza przedszkolem obsługują również szkołę, GOPS, klub dziecięcy i bibliotekę. Przyjmując, że każdy z pracowników [...] swojego czasu pracy poświęca na zadania dotyczące przedszkola i ustalając, że każdy z tych pracowników w roku budżetowym ma zaplanowane wynagrodzenie wraz z pochodnymi na poziomie [...] złotych, to za każdego z czterech pracowników należy do podstawy ustalenia dotacji przyjąć dodatkowe [...] złotych, a więc łącznie za czterech pracowników [...] złotych. Kwota [...]złotych przy statystycznej liczbie uczniów na poziomie 74 powoduje zaniżenie podstawy ustalenia dotacji o [...] zł w skali roku, co daje miesięcznie kwotę [...]zł. W zakresie stawki miesięcznej dla przedszkola niepublicznego jest to 75% z kwoty [...]zł, a więc [...] zł. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że Gmina M. nie prowadzi przedszkola prowadzonego przez jednostkę samorządu terytorialnego, dlatego też wysokość dotacji ustalana jest na podstawie danych pochodzących z najbliższej jednostki samorządu terytorialnego (gminy lub powiatu). Centrum Usług Wspólnych w M. wystąpiło do Urzędu Gminy w S. z pisemną prośbą, w szczególności o: podanie statystycznej liczby uczniów w przedszkolach na terenie Gminy S. pomniejszoną o statystyczną liczbę uczniów niepełnosprawnych w tych przedszkolach oraz danych niezbędnych do obliczenia aktualizacji podstawowej kwoty dotacji na 2025 r., w szczególnie uzasadnionych przypadkach o której mowa w art. 43 ust. 2 pkt 3, którą dokonuje się zgodnie z art. 44 ust. 1 pkt 3 i 4 u.f.z.o., tj. informacje o wydatkach bieżących zaplanowanych według stanu na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc aktualizacji, tj. ostatni dzień lipca 2025 r., ustalonych zgodnie z przepisami art. 9 ustawy, tj. wydatkach bieżących, o których mowa w art. 236 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych na prowadzenie wszystkich gminnych przedszkoli. Ponadto, Centrum Usług Wspólnych w M. prowadziło pisemną korespondencję z Urzędem Gminy S. w sprawie ustalenia wysokości dotacji w grudniu 2024 r. (pismo z 31 grudnia 2024 r., znak: [...]). Organ podkreślił, że wszelkie kwestie związane z ustaleniem należytej wysokości dotacji uzależnione są od współdziałania z Gminą S.. W wyniku otrzymanej odpowiedzi na pismo z 5 sierpnia 2025 r., znak: [...], z jakim Centrum Usług Wspólnych w M. wystąpiło do Urzędu Gminy w S., przygotowano aktualizację podstawowej kwoty dotacji. Nadmienił, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach kwota dotacji nie uległa zmianie w stosunku do transzy, jakie były wypłacane od stycznia do sierpnia 2025 r. Wójt Gminy podniósł, że działa w sposób ściśle zgodny z ustawą, tj. art. 10 ust. 20 u.f.z.o., a twierdzenia strony skarżącej jakoby organ błędnie ustalał podstawę wyliczenia dotacji lub zaniechał samodzielnego jej obliczenia, są bezpodstawne i wynikają z błędnej interpretacji przepisów. Jednocześnie Wójt Gminy nie jest uprawniony do kwestionowania poprawności danych przekazanych przez Gminę S., która działa w tym zakresie w granicach swojej kompetencji. Celem Wójta Gminy jest wyłącznie prawidłowe i zgodne z prawem wyliczenie wysokości dotacji dla niepublicznych jednostek oświatowych. W piśmie procesowym z 8 grudnia 2025 r. skarżący podniósł, że niezasadnie Wójt Gminy wskazał, że fakt, iż dotacja dla skarżącego obliczana jest w oparciu o wydatki ponoszone na przedszkole samorządowe przez gminę najbliższą powoduje, że czynność obliczenia podstawowej kwoty dotacji spoczywa na organie wykonawczym tej gminy najbliższej, a nie organu wykonawczego gminy dotującej. Obliczenie dotacji i ciężar wykonania wyliczeń w tym zakresie spoczywa na Wójcie Gminy, który powinien pozyskać wszelkie niezbędne dane budżetowe i w oparciu o te dokumenty wykonać obliczenie podstawowej kwoty dotacji. Wójt Gminy nie może i nie powinien poprzestawać wyłącznie na informacji otrzymanej z Gminy S.. Ponadto skarżący zarzucił, że organ pomija w obliczeniu podstawowej kwoty dotacji wydatki na pracowników Urzędu Gminy S., którzy zapewniają obsługę administracyjną i księgową przedszkola samorządowego. Kierowanie pism o udzielenie wyjaśnień przez Gminę S. przez organ nie jest uzasadnione i jest działaniem zbytecznym, bowiem organ posiada dokumenty budżetowe, które pozwalają na wyliczenie prawidłowej stawki podstawowej kwoty dotacji. W toku postępowania sądowego organ dotujący został wezwany o przesłanie informacji wyjaśniającej sposób ustalenia przekazanej stronie skarżącej dotacji za październik 2025 r. W odpowiedzi organ wyjaśnił m.in. że Gmina M. nie prowadzi przedszkola publicznego. Z tego względu, zgodnie z art. 10 u.f.z.o. podstawową kwotę dotacji (PKD) ustalono na podstawie danych najbliższej gminy spełniającej ustawowe warunki – Gminy S.. Na wniosek Gminy M. z 5 sierpnia 2025 r. Gmina S. przekazała dane dotyczące: statystycznej liczby uczniów: - 74. Planowanych wydatków bieżących na 2025 r. – [...] zł, na tej podstawie obliczono: Roczna PKD: [...] zł ÷ 74; Miesięczna PKD: [...] zł. Wysokość dotacji – 75% PKD, zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy. Dlatego dla ucznia pełnosprawnego stawka wyniosła: [...] zł *75%= [...] zł rocznie – [...] zł miesięcznie. Powyższe stawki obowiązywały niezmiennie od stycznia do października 2025 r., ponieważ mimo przeprowadzenia aktualizacji podstawowa kwota dotacji nie uległa zmianie. Odpowiedź organu dotyczyła również kwot dotacji dla uczniów niepełnosprawnych. Na rozprawie sąd, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), odmówił przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne określa ustawa z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), stanowiąc w art. 1 § 2, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, przy czym zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany granicami skargi. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności (decyzje administracyjne, postanowienia) z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa. W myśl art. 47 u.f.z.o. czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Z powyższego wynika, że czynność organu dotującego polegająca na ustaleniu wysokości dotacji lub jej przekazaniu, stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie ma zatem wątpliwości, że przekazanie skarżącemu przez organ administracyjny dotacji oświatowej podlega kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W niniejszej sprawie należało przyjąć, że strona skarżąca powzięła powyższą wiedzę w związku z dokonaniem przez organ przelewu kwoty dotacji, którą otrzymała 22 października 2025 r., stąd skarga wniesiona 27 października 2025 r. (data stempla pocztowego; k. 88 akt sądowych) została złożona w terminie. Przedmiotem kontroli sądu jest czynność ustalenia i przekazania dotacji przez organ dotujący dla prowadzonego przez stronę skarżącą przedszkola niepublicznego, znajdującego się w gminie, na terenie której brak jest przedszkola prowadzonego przez gminę, tj. przedszkola publicznego. Zasady ustalania wysokości dotacji dla przedszkoli niepublicznych określają przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Zgodnie art. 17 ust. 3 u.f.z.o., niepubliczne przedszkole niebędące przedszkolem specjalnym niespełniające warunków, o których mowa w ust. 1, otrzymuje na każdego ucznia dotację z budżetu gminy w wysokości równej 75% podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli (...). Z kolei stosownie do art. 17 ust. 4 u.f.z.o., w przypadku braku na terenie gminy przedszkola prowadzonego przez gminę, w którym zaplanowane wydatki bieżące finansowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej nie przekraczają 50% jego zaplanowanych wydatków bieżących, niebędącego przedszkolem specjalnym, kwotę dotacji, o której mowa w ust. 3, określa się w wysokości równej 75% podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli w najbliższej gminie prowadzącej przedszkole (...). Definicję podstawowej kwoty dotacji zawiera natomiast przepis art. 12 ust. 1 u.f.z.o. Wynika z niego, że ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o podstawowej kwocie dotacji dla przedszkoli, należy przez to rozumieć kwotę wydatków bieżących zaplanowanych na rok budżetowy na prowadzenie przez gminę przedszkoli, z wyłączeniem przedszkoli specjalnych i przedszkoli, w których zaplanowane wydatki bieżące finansowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej przekraczają 50% ich zaplanowanych wydatków bieżących, pomniejszonych o: 1) zaplanowane na rok budżetowy w budżecie gminy opłaty za korzystanie z wychowania przedszkolnego w tych przedszkolach, stanowiące dochody budżetu gminy, 2) zaplanowane na rok budżetowy w budżecie gminy opłaty za wyżywienie w tych przedszkolach, stanowiące dochody budżetu gminy, 3) sumę iloczynów odpowiednich przewidzianych na rok budżetowy kwot potrzeb oświatowych dla gminy na uczniów niepełnosprawnych zdanymi rodzajami niepełnosprawności w przedszkolach oraz statystycznej liczby uczniów niepełnosprawnych z danymi rodzajami niepełnosprawności w tych przedszkolach, 4) zaplanowane na rok budżetowy w budżecie gminy wydatki bieżące finansowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej na prowadzenie tych przedszkoli, 5) iloczyn przewidzianej na rok budżetowy kwoty potrzeb oświatowych dla gminy na dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju w przedszkolu oraz statystycznej liczby dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju w tych przedszkolach, 6) iloczyn przewidzianej na rok budżetowy kwoty potrzeb oświatowych dla gminy na uczestnika zajęć rewalidacyjno-wychowawczych w przedszkolu oraz statystycznej liczby uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych w tych przedszkolach, 7) zaplanowane na rok budżetowy w budżecie gminy wydatki bieżące na realizację programów rządowych, o których mowa w art. 90u ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, zwanej dalej "ustawą o systemie oświaty", w tych przedszkolach - i podzielonych przez statystyczną liczbę uczniów w tych przedszkolach pomniejszoną o statystyczną liczbę uczniów niepełnosprawnych w tych przedszkolach. Podstawowa kwota dotacji podlega aktualizacji zgodnie z regulacjami u.f.z.o. Ideą procesu dokonywania aktualizacji podstawowej kwoty dotacji jest ustalenie, jaka dokładnie kwota przysługuje danemu podmiotowi w roku dotowanym. Pojęcie wydatków bieżących zostało zawarte w art. 9 u.f.z.o - ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o wydatkach bieżących, należy przez to rozumieć wydatki bieżące, o których mowa w art. 236 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, na prowadzenie przez jednostkę samorządu terytorialnego odpowiednio przedszkoli, szkół podstawowych, w których zorganizowano oddział przedszkolny, z przeznaczeniem na ten oddział przedszkolny, innych form wychowania przedszkolnego, szkół danego typu lub placówek danego rodzaju lub na finansowanie działalności internatów w szkołach prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego, w tym w jednostkach organizujących wspólną obsługę administracyjną, finansową i organizacyjną przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek, odpowiednio zaplanowane na rok budżetowy w budżecie jednostki samorządu terytorialnego lub poniesione w roku budżetowym z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, bez uwzględnienia wydatków odpowiednio zaplanowanych na wydzielonym rachunku, o którym mowa w art. 223 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, lub poniesionych ze środków zgromadzonych na tym rachunku, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 5 i art. 35 ust. 2. Ponadto, stosownie do treści art. 10 ust. 20 u.f.z.o. najbliższa gmina (...) przekazuje gminie dotującej lub powiatowi dotującemu, o których mowa w art. 16 ust. 1, art. 17 ust. 1 i 3, art. 18 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 3, art. 20 ust. 1, art. 21 ust. 1 i 3 oraz art. 25 ust. 1, 2, 4 i 8, dane niezbędne do wyliczenia podstawowej kwoty dotacji, o której mowa w art. 12, oraz wskaźnika zwiększającego, o którym mowa w art. 14, w terminie 30 dni od dnia wystąpienia przez gminę dotującą lub powiat dotujący o przekazanie tych danych. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że gminą najbliższą dla Gminy M. jest Gmina S. oraz że organ dotujący ustalił dotację dla skarżącego przedszkola na podstawie danych przekazanych przez ww. gminę najbliższą. Dane te ograniczone zostały do wskazania wyliczonej już podstawowej kwoty dotacji dla przedszkola prowadzonego przez gminę. Czynność ustalenia dotacji dla przedszkola niepublicznego prowadzonego przez stronę skarżącą przez organ dotujący polegała natomiast na wykonaniu działania matematycznego ustalającego 75% wysokości podstawowej kwoty dotacji przekazanej przez gminę najbliższą. W ocenie strony skarżącej podstawowa kwota dotacji nie uwzględnia wszystkich wydatków bieżących ponoszonych na utrzymanie przedszkoli gminnych prowadzonych przez gminę najbliższą – Gminę S., tj. wydatków z tytułu obsługi administracyjnej i księgowej przedszkola. W konsekwencji skarżący zarzucił ustalenie dotacji na rzecz prowadzonego przez niego przedszkola niepublicznego w nieprawidłowej (zaniżonej) wysokości. Organ dotujący nie odnosi się do zarzutów strony skarżącej w powyższym zakresie. Jego stanowisko w sprawie koncentruje się natomiast na kwestii związania danymi przekazanymi przez gminę najbliższą. Ocena zgodności z prawem zaskarżonej czynności wymagała zatem rozstrzygnięcia co do zakresu kompetencji organu dotującego przy ustalaniu wysokości dotacji na podstawie art. 17 ust. 4 w zw. z ust. 3 i art. 10 ust. 20 u.f.z.o. Inaczej mówiąc chodzi o rozstrzygnięcie, czy kompetencje te ograniczają się do prostej matematycznej czynności polegającej na obliczeniu 75% z kwoty przekazanej przez gminę najbliższą, czy też kompetencje te są większe i dają możliwość weryfikowania przekazanych danych, a nawet możliwość zmiany wysokości podstawowej kwoty dotacji. Wynik wykładni językowej i systemowej wewnętrznej art. 10 ust. 20 w zw. z art. 12 ust. 1 i art. 9 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, prowadzi do wniosku, że organ dotujący ustalając wysokość dotacji na podstawie art. 17 ust. 4 w zw. z ust. 3 tej ustawy, dysponując danymi przekazanymi przez gminę najbliższą, ma obowiązek weryfikacji tych danych, w tym żądania przekazania bardziej szczegółowych danych, i w konsekwencji samodzielnego ustalenia podstawowej kwoty opodatkowania, czy też korekty wysokości tej kwoty podanej przez gminę najbliższą. Inna interpretacja opisanych wyżej regulacji oznaczałaby, że czynność ustalenia wysokości dotacji dla przedszkola niepublicznego, na podstawie danych przekazanych przez gminę najbliższą pozostawałaby poza jakąkolwiek kontrolą oraz prowadziłoby do naruszenia zasad sprawiedliwości i równości podmiotów wobec prawa z art. 32 Konstytucji RP, tj. równego dostępu do pomocy podmiotów, które znajdują się w tej samej sytuacji (w stanie faktycznym sprawy: przedszkoli prowadzonych przez gminę oraz przedszkoli niepublicznych). Jednocześnie wymaga podkreślenia, że zgodnie z art. 12 ust. 1 u.f.z.o. przy ustalaniu podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, uwzględnia się jedynie wydatki budżetowe przeznaczone na prowadzenie gminnych przedszkoli. Jeżeli zatem nie podważy się zaplanowanych wydatków bieżących związanych z prowadzeniem przedszkoli gminnych, to przy zastosowaniu ustawowego procentowego udziału wynoszącego 75%, brak jest podstaw do kwestionowania dotacji dla przedszkola niepublicznego. W świetle powyższego należy stwierdzić, że przy ustalaniu kwoty dotacji dla przedszkola niepublicznego znaczenie mają bieżące wydatki budżetowe przewidziane w planie budżetowym, ale jedynie w części, w której są one przeznaczone na prowadzenie gminnych przedszkoli. Jeżeli zatem ze względu na szeroki zakres jakiegoś rozdziału, jego nazwę, jednak nie zaplanowano wydatków dla przedszkoli gminnych, to wielkości z takiego rozdziału nie mogą kreować wielkości podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli publicznych i tym samym mieć wpływu na wysokość dotacji dla przedszkoli niepublicznych. Odnosząc się do zarzucanej w skardze zasadniczej kwestii nieujęcia przy obliczaniu podstawowej kwoty dofinansowania wydatku bieżącego w postaci obsługi administracyjnej i księgowej przedszkola, która realizowana jest przez pracowników urzędu gminy, należy wskazać, że w przypadku, gdy wydatki ujęte w planie budżetowym odnoszą się w sposób ogólny do wszystkich obsługiwanych placówek oświatowych z określeniem danych podstaw wydatkowania, bez wyraźnego wskazania, jaka konkretnie kwota jest przewidziana na obsługę przedszkoli, to tym samym sprowadza się to do konieczności dokonania pewnych założeń. W innym bowiem przypadku nie będzie możliwe wyliczenie wysokości kwoty wydatków bieżących przewidzianych na prowadzenie przedszkoli gminnych, a tym samym prawidłowe ustalenie kwoty dotacji dla przedszkoli niepublicznych. Przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, podobnie jak poprzednio obowiązujące w tym zakresie przepisy ustawy o systemie oświaty nie wskazują, w jaki sposób wyodrębnić koszty odnoszące się tylko do przedszkola. Z tego względu dana jednostka samorządu terytorialnego samodzielnie może określić mechanizm wyodrębnienia środków. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 29 lutego 2024 r., sygn. akt I GSK 56/23 (dostępny na CBOSA), zgodnie z którym "art. 10 ust. 20 u.f.z.o. korespondujący z innymi jednostkami redakcyjnymi tej ustawy nakłada na najbliższą gminę skonkretyzowany obowiązek do wykonania w określonym terminie. Omawiana regulacja prawna jest jasna i nie wymaga nadzwyczajnych zabiegów interpretacyjnych. Po wyznaczeniu najbliższego samorządu, samorząd dotujący występuje do tego samorządu o dane niezbędne do wyliczenia podstawowej kwoty dotacji oraz wskaźnika zwiększającego. Najbliższy samorząd ma obowiązek przekazać samorządowi dotującemu powyższe dane w terminie 30 dni od dnia wystąpienia. Wyznaczony zgodnie z definicją najbliższy samorząd nie dokonuje obliczeń podstawowej kwoty dotacji i wskaźnika zwiększającego, a jedynie przekazuje dane niezbędne do ich wyliczenia. Oznacza to, że nawet jeżeli najbliższy samorząd ma już wyliczoną podstawową kwotę dotacji lub wskaźnik zwiększający do dotowania szkół na swoim terenie, to formalnie samorząd dotujący powinien dokonać sprawdzenia i sam na podstawie przekazanych danych wyliczyć podstawową kwotę dotacji lub wskaźnik zwiększający. Jeżeli samorząd dotujący nie dokona samodzielnie wyliczenia, to nie zwalnia go to z odpowiedzialności za błędnie wyliczoną kwotę dotacji w oparciu o podstawową kwotę dotacji lub wskaźnik zwiększający, które kalkulował najbliższy samorząd." Ponownie rozpatrując sprawę, organ będzie miał na uwadze wywody i wskazania sądu zawarte w tym uzasadnieniu wyroku. Organ obowiązany będzie bez zbędnej zwłoki ponownie przeanalizować wyliczenie dotacji dla strony skarżącej, z uwzględnieniem szczegółowych danych dotyczących wydatków bieżących zaplanowanych na rok budżetowy w budżecie gminy najbliższej lub poniesionych w roku budżetowym z budżetu tej gminy. W przypadku gdy stwierdzi, że przekazanie tej dotacji nastąpiło w zaniżonej wysokości, to dokona wypłaty w prawidłowej wysokości. Organ odniesie się też do kwestii naliczania odsetek stosownie do art. 48 u.f.z.o. Zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W § 2 stanowi zaś, że w sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa. Należy podkreślić, że przepis art. 146 § 2 p.p.s.a. stanowi wyjątek od kasacyjnego charakteru kompetencji orzeczniczych sądu administracyjnego. Wyrok sądu uznający uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa zastępuje rozstrzygnięcie organu administracji. Ponieważ organ nie prowadził ustaleń w zakresie wszystkich wydatków bieżących, należy wskazać, że nie jest możliwe na obecnym etapie postępowania uwzględnienie wniosku skargi zawartego w pkt 2. Stanowiska tego nie zmienia załączenie przez skarżącego licznych dowodów z dokumentów. Dokumenty te winny być zweryfikowane przez organ. Przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. wyraźnie stanowi bowiem o przeprowadzeniu dowodu, a nie o prowadzeniu postępowania dowodowego. Z tych względów sąd, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania sąd orzekł w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi (200 zł), wysokość opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł) oraz wysokość wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego, będącego adwokatem (480 zł), stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964; ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI