I SA/KE 414/24

I SA/Ke 414/24 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2024-11-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Andrzej Mącznik /sprawozdawca/
Artur Adamiec
Magdalena Chraniuk-Stępniak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 622
art. 103 ust. 1 pkt 4,
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami  - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 250 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec Asesor WSA Andrzej Mącznik (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2024 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 29 lipca 2024 r. nr SKO.RD-52/1937/181/2024 w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata D. W. kwotę 590,40 (pięćset dziewięćdziesiąt 40/100) złotych, w tym 110,40 (sto dziesięć 40/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (organ odwoławczy) decyzją z 29 lipca 2024 r. nr SKO.RD-52/1937/181/2024 uchyliło decyzję Starosty Buskiego (organ pierwszej instancji) nr KT.5430.2.14.2021 z 1 lutego 2024 r. o cofnięciu S. S. (strona, skarżący) uprawnienia kategorii B i w to miejsce orzekło o cofnięciu mu tego uprawnienia na okres 5 lat, tj. od 22 grudnia 2023 r. do 22 grudnia 2028 r.
Organ odwoławczy ustalił, że do organu pierwszej instancji 15 stycznia 2024 r. wpłynął prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Busku - Zdroju z 14 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 338/22, z którego wynikało, że wobec S. S. orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat. Wyrok uprawomocnił się 22 grudnia 2023 r.
Decyzją z 1 lutego 2024 r. organ pierwszej instancji orzekł o cofnięciu stronie uprawnienia kategorii B dokument nr 00235092601 druk nr K0184087 wydane 17 lutego 2009 r. przez Starostę Buskiego. W podstawie prawnej powołał art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2023 r., poz. 622; ze zm., dalej "ustawa").
W odwołaniu od decyzji skarżący wskazał, że w sprawie zostało złożone zawiadomienie do prokuratury i aktualnie toczy się postępowanie. Załączył zawiadomienie do Prokuratury Rejonowej w Busku – Zdroju, z którego wynika że strona kwestionuje prawomocność i prawidłowość wyroku skazującego.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja wydawana na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że organ musi działać w granicach związania i nie ma możliwości interpretacji wydanego wyroku sądu karnego. Nie może też dokonywać ani rozszerzenia, ani zawężenia orzeczonego przez sąd zakazu. Jednocześnie organ nie jest uprawniony do weryfikacji wyroku sądu karnego.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że orzeczenie organu o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, bez powiązania wydanej decyzji z zakresem, na jaki orzeczono zakaz prowadzenia pojazdu, jest orzeczeniem wadliwym. Organy administracji wykonujące wyrok sądu karnego są bowiem związane jego treścią, co oznacza, że mogą cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami tylko na ściśle wskazany w wyroku okres. W świetle art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego organ administracji publicznej, któremu przesłany został odpis wyroku z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów, jest zobowiązany cofnąć uprawnienie do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie.
Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że nie dostrzegł jakichkolwiek podstaw do kwestionowania prawomocnego wyroku sądu karnego, wobec czego zarzuty strony w tym zakresie pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Końcowo wskazał, że jako związany treścią wyroku sądu karnego, zobowiązany był do zmodyfikowania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
Na powyższą decyzję S. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, w której nie przedstawił żadnych zarzutów w zakresie niniejszej sprawy administracyjnej. Wskazał, że jest prześladowany przez Policję i władzę sądowniczą w Busku – Zdroju. Sformułował jedynie zarzuty dotyczące przeprowadzonego postępowania karnego. Wniósł o uznanie zaskarżonej decyzji za nieważną.
Wyznaczony w ramach prawa pomocy pełnomocnik na rozprawie 21 listopada 2024 r. przyłączył się do stanowiska strony, precyzując że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy i polegało na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego, w szczególności zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa przy wydaniu wyroku przez Sąd Rejonowy w Busku – Zdroju, który był podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Nadto wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny sprawy, jako prawidłowo ustalony przez organy administracji, przyjęto za podstawę rozważań sądu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji).
Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 4 tej ustawy starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów.
W stosunku do skarżącego wyrokiem Sądu Rejonowego w Busku - Zdroju II Wydział Karny z 14 grudnia 2023 r., sygn. II K 338/22, który jest prawomocny od dnia 22 grudnia 2023 r. orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres pięciu lat. Powyższa okoliczność nie budzi wątpliwości sądu i znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Kwestionowanie wyroku sądu karnego i skierowanie w tym zakresie zawiadomienia do Prokuratury Rejonowej w Busku – Zdroju pozostaje bez wpływu na fakt istnienia w obrocie prawnym prawomocnego wyroku sądu karnego.
W świetle zaś art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego (k.k.w.), organ administracji publicznej, któremu przesłany został odpis wyroku z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów, jest zobowiązany cofnąć uprawnienie do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie. Z przepisu art. 182 § 2 k.k.w. wynika więc obowiązek organu cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie orzeczonym w wyroku sądu karnego - tj. zarówno w zakresie przedmiotowym, jak i co do okresu, na jaki sąd orzekł zakaz prowadzenia pojazdów.
Organy administracji wykonujące wyrok sądu karnego związane są zatem jego treścią, co oznacza, że mogą cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami jedynie w zakresie kategorii objętej zakazem i tylko na ściśle wskazany w danym wyroku okres. Należy podkreślić, że organy nie są uprawnione do modyfikacji powyższych elementów wyroku karnego, w tym okresu, na jaki został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Decyzja organu pierwszej instancji, a następnie organu odwoławczego w przedmiocie cofnięcia uprawień do kierowania pojazdami ma w istocie charakter wykonawczy i jest ściśle zdeterminowana wcześniejszym prawomocnym wyrokiem, orzekającym środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, co wynika z treści art. 182 k.k.w. w zw. z art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy.
Jak już to wyżej wskazano, decyzja wydawana na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że organ musi działać w granicach związania i nie ma możliwości interpretacji wydanego wyroku sądu karnego. Nie może też dokonywać ani rozszerzenia, ani zawężenia orzeczonego przez sąd zakazu. Jednocześnie organ nie jest uprawniony do weryfikacji wyroku sądu karnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 sierpnia 2020 r., I OSK 140/20 i wymienione tam orzecznictwo oraz orzecznictwo przywołane w dalszej części uzasadnienia dostępne w CBOSA na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Decyzją organu pierwszej instancji cofnięto skarżącemu uprawnienie kategorii B bezterminowo, co było niezgodne z treścią wydanego przez Sąd Rejonowy w Busku – Zdroju wyroku. Orzeczenie tego organu o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, bez powiązania wydanej decyzji z zakresem, na jaki orzeczono zakaz prowadzenia pojazdu, było orzeczeniem wadliwym. Co podkreślano już powyżej organy administracji wykonujące wyrok sądu karnego są związane jego treścią, co oznacza, że mogą cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami tylko na ściśle wskazany w wyroku okres. Podkreślenia przy tym wymaga, że tego rodzaju rozstrzygnięcie powinno zostać zamieszczone w osnowie decyzji (jej rozstrzygnięciu) jako istotny element rozstrzygnięcia (tak WSA w Łodzi w wyroku z 3 kwietnia 2024 r., III SA/Łd 27/24).
Zaskarżoną decyzją cofnięto skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami w orzeczonym przez sąd karny zakresie, usuwając z obrotu prawnego wadliwe orzeczenie organu pierwszej instancji. Orzeczono wobec skarżącego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres pięciu lat. Zakres przedmiotowy ww. wyroku karnego obejmował bowiem dwie okoliczności, tj. zakaz prowadzenia określonych w nim kategorii pojazdów oraz czas, na jaki orzeczono ten środek karny. Stąd też rozstrzygnięcie decyzji winno obejmować oba te elementy. Zaskarżona decyzja spełnia te wymogi. W związku z ustaleniem przez organ pierwszej instancji, że skarżący posiadał uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B - orzeczono o cofnięciu uprawnień w tej kategorii. Okres cofnięcia wyznaczono zgodnie z wyrokiem sądu karnego na okres pięciu lat od dnia uprawomocnienia się wyroku, tj. od 22 grudnia 2023 r. do 22 grudnia 2028 r.
Odnosząc się natomiast do twierdzeń skarżącego, że w trakcie postępowania karnego został pozbawiony uczciwego i sprawiedliwego procesu, a orzekający w jego sprawie sąd karny wielokrotnie dopuszczał się łamania prawa i procedur sądowych wskazać należy, że zarzuty te w niniejszym postępowaniu nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Podstawę wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji stanowił prawomocny wyrok sądu karnego, w żaden sposób niepodważony w prawem przewidziany sposób.
Z wyżej wymienionych przyczyn zaskarżonej decyzji nie można czynić zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego. Organ odwoławczy prawidłowo bowiem zastosował i zinterpretował przepisy prawa obowiązujące w chwili wydawania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.
W realiach niniejszej sprawy nie zostały również naruszone przepisy prawa materialnego.
Końcowo podkreślić należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonego aktu prawnego, jak i prawomocnego wyroku karnego nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku. Wynagrodzenie pełnomocnikowi, ustanowionemu z urzędu, sąd przyznał w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 r. poz. 763) uznając, że należy je ustalić w wysokości stawki podstawowej (480 zł plus 110,40 zł podatek od towarów i usług). Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ww. przepisie rozporządzenia następuje z uwzględnieniem m.in. nakładu pracy adwokata, jego wkładu w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych czy stopnia zawiłości sprawy. Przedmiotowa sprawa nie wymagała podjęcia tych czynności w ponadstandardowym wymiarze. Nie należy bowiem do spraw o wyjątkowym stopniu skomplikowania czy też wymagających zapoznania się z obszernym materiałem dowodowym. Nadto sprawa nie wymagała też wyjaśnienia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie czy doktrynie.