II SA/Rz 687/05

II SA/Rz 687/05 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-03-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Anna Lechowska /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Zdrzałka
Robert Sawuła
Symbol z opisem
6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 77 par. 1, art. 8, art. 11, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lechowska /spr./ Sędziowie WSA Robert Sawuła AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [....] r. Nr [....] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
IISA/Rz 687/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [....] r. Nr [....] Dyrektor Oddziału Regionalnego w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - po rozpatrzeniu odwołania J.W. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. z dnia [....]r. Nr [....] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach działania, w pomniejszonej wysokości - utrzymał w mocy zaskarżoną nim decyzję.
Jako jej podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 Kpa a także art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), § 2 ust 1 pkt 1, 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze . zm.), art. 32 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92 (Dz. Urz. UE Nr L 327 z 12 grudnia 2001 str. 11 ze zm.) w związku z art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz. UE Nr L 153/30 z 30 kwietnia 2004).
Z uzasadnienia decyzji wynika, że do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. wpłynął w dniu [....]r. wniosek J.W. o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, w którym wnioskodawca zadeklarował 20 działek ewidencyjnych wykorzystywanych w celu rolniczym o łącznej powierzchni 18,12 ha. W dniu 12 sierpnia 2004 r. w gospodarstwie J.W. została przeprowadzona przez wykonawcę zewnętrznego kontroli na miejscu - stosowna kontrola. Według raportu z tejże kontroli typowanie odbyło się metodą analizy ryzyka. O zamiarze jej przeprowadzenia została powiadomiona K.W. - żona wnioskodawcy. Inspektorzy terenowi stwierdzili nieprawidłowości dotyczące trzech działek rolnych: działki rolnej A, gdzie różnica pomiędzy wielkością działki deklarowaną przez wnioskodawcę a rzeczywistą wyniosła 0,62 ha, działki rolnej C, gdzie różnica pomiędzy wielkością działki deklarowaną przez wnioskodawcę a rzeczywistą wyniosła 0,14 ha oraz działki rolnej G, gdzie różnica pomiędzy wielkością działki deklarowaną przez wnioskodawcę a rzeczywistą wyniosła 0,23 ha. Różnica między wnioskowaną powierzchnią a określoną przez inspektorów terenowych w całym gospodarstwie wyniosła 0,74 ha. Ustalenia te zostały ujęte w raporcie z kontroli, który podpisała K.W., obecna przy jej wykonywaniu.
W następstwie kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono nieścisłości dotyczące niezgodności z ewidencją gruntów w zadeklarowanej działce ewidencyjnej nr 103/1. W dniu 12 października 2004 r. wysłano do wnioskodawcy wezwanie do złożenia wyjaśnień zakresie niezgodności wykrytych w sprawie. W odpowiedzi na wezwanie J.W. zgłosił się osobiście do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. i uzupełnił we wniosku brakujący wpis.
Z kolei w wyniku weryfikacji powierzchni działek rolnych przez kontrolę na miejscu we wniosku o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania pozostały działki rolne o łącznej powierzchni 17,38 ha, które kwalifikowały się do objęcia płatnościami na podstawie § 2 ust 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. przyznał płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości w łącznej kwocie 4197,60, w tym z tytułu ONW - Nizinne strefa nizinna II w wysokości 184,80 oraz ONW -Obszary ze specyficznymi utrudnieniami w wysokości 4012,80, gdyż zastosował sankcję finansową wynikającą z zawyżonej o 4,34% deklaracji powierzchni działki rolnej.
J.W. złożył odwołanie od tej decyzji, z którego wynikało, że nie zgadza się z protokołem kontroli na miejscu. Zarzucił, że inspektorzy terenowi poinformowali go, że wykryte błędy w powierzchni działek rolnych nie będą skutkować sankcjami. Złożył wniosek o ponowne przeprowadzenia kontroli z uwagi na wykonanie jej pod nieobecność właściciela. Obszerne protokoły zostały podpisane bez czytania, po zapewnieniu, iż różnice w powierzchniach działek mieszczą się w granicach błędu.
Rozpoznając odwołanie Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. nie dopatrzył się w postępowaniu przed organem I instancji naruszenia przepisów prawa materialnego, gdyż zgodnie z art. 32 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz. Urz. WE z 2001 Nr L 327.11, z późn. zm.) w związku z art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz. WE nr L 153/30 z 30.04.2004) jeżeli, w odniesieniu do grupy upraw, zadeklarowana powierzchnia przekracza powierzchnię określoną zgodnie z artykułem 31 ust.2 Rozporządzenia 2419/2001, pomoc jest obliczana na podstawie określonej powierzchni zmniejszonej o podwójną stwierdzoną różnicę, jeżeli różnica ta jest większa niż 3% albo 2 hektary, ale nie więcej niż 20% określonej powierzchni. W sprawie różnica pomiędzy zadeklarowaną, a rzeczywistą powierzchnią upraw wyniosła 4,34%.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo przyznał płatności w pomniejszonej wysokości ze względu na nieprawidłowości, tj. zawyżenie powierzchni działek rolnych położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania ONW - Obszary ze specyficznymi utrudnieniami z deklarowanej powierzchni 17,42 ha do powierzchni 15,2 ha, co stanowiło 4,34% różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a określoną, a więc kwalifikowało się do zmniejszenia płatności na mocy art. 32 ust 1 powołanego powyżej Rozporządzenia Komisji (WE) 2419/2001.
W odniesieniu do zarzutu odwołania dotyczącego braku obecności wnioskodawcy przy kontroli na miejscu, organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z art. 20 ust. 2 powołanego powyżej Rozporządzenia Komisji (WE) 2419/2001 rolnik lub jego przedstawiciel powinni mieć możliwość podpisania raportu w celu zaświadczenia swojej obecności przy kontroli, oraz w celu dodania uwag. W trakcie kontroli obecna była K.W., żona wnioskodawcy, która jako jego przedstawiciel podpisała raport z kontroli nie wnosząc do niego uwag. K.W., jako współwłaściciel gospodarstwa rolnego , wyraziła zgodę na to, aby współmałżonek dokonał wpisu do ewidencji producentów a następnie złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004 r. W związku z tym, jest ona osobą upoważnioną do wykonywania wszelkich czynności dotyczących współwłasności gospodarstwa rolnego, w tym także do obecności podczas przeprowadzonej kontroli gospodarstwa rolnego. Natomiast w odniesieniu do zarzutu zawartego w odwołaniu dotyczącego naliczenia sankcji finansowych w stosunku do działki L, organ odwoławczy informuje, że takie sankcje nie zostały naliczone. W protokole z kontroli na miejscu, na stronie dotyczącej przedmiotowej działki w miejscu przeznaczonym na uwagi inspektora terenowego jest wpisana adnotacja "Działki H i L stanowią całość. Pomierzono łącznie 3.32 ha, tolerancja: 0,17 ha. Przyjęto powierzchnię zgodną z deklaracją w wyniku pomiaru całej uprawy, ponieważ zidentyfikować granic każdej z nich oddzielnie". W związku z tym płatności dla działki L zostały przyznane w pełnej wysokości, a sankcje zostały naliczone jedynie dla działek, co do których wnioskodawca zawyżył powierzchnię, mianowicie dla działek A, C i G.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dopatrzył się natomiast, iż decyzja wydana przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w J. narusza art. 107 § 1 k.p.a. bowiem w decyzji tej brak podstawy prawnej wynikającej z art. 32 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz. Urz. WE Nr L 327/2001, 11 z późn. zm.) w związku z art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz.UE Nr L 153/30 z 30.04.2004). Powołane są jedynie przepisy proceduralne, natomiast przepisy wynikające powołanych powyżej Rozporządzeń Komisji (WE) powołane są dopiero w uzasadnieniu decyzji.
To jednak uchybienie art. 107 §1 kpa organ II instancji uznał, za nie mające wpływu na wynik sprawy, bowiem rozstrzygnięcie decyzji, co do istoty sprawy jest prawidłowe. Czyni to odwołanie nieuzasadnionym - konkluduje organ II instancji.
Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył J.W. nie precyzując kierunku jej weryfikacji. W jej motywach zarzucił, że dane dotyczące powierzchni działek wskazane we wniosku uzyskał z aktualnego na dzień 20 września 2003r. wypisu z rejestru gruntów i budynków. Kontrola wykazała, że posiadają one inne powierzchnie a to: działka A, odpowiadająca Nr ewid. 58/6 jest mniejsza o 0,62ha, działka C, odpowiadająca działce ewid. Nr 1908/2 jest mniejsza o 0,14 ha, działka G, odpowiadająca działce ewid. Nr 59 jest mniejsza o 0,16 ha.
Pomiary w trakcie kontroli dokonywane były bez udziału właścicieli działek, tj. skarżącego i żony. Żona wprawdzie podpisała protokół ale po upewnieniu się, że inspektorzy nie mają uwag skutkujących sankcjami, co znalazło odzwierciedlenie w protokole, w którym brak było adnotacji w rubrykach - uwagi inspektora terenowego.
Skarżący zarzuca brak rzetelności w wyjaśnieniu sprawy, czego dowodzi fakt powołania się w jej uzasadnieniu na wezwanie z dnia 12 października 2004r. dotyczące działki Nr 103/1, która nie jest przedmiotem sprawy.
Niezrozumiale sformułowany został w protokole kontroli zapis dotyczący działki oznaczonej przez kontrolerów lit. L. Zapisu tego zresztą brak w posiadanej przezeń kopii protokołu kontroli. Po sprawdzeniu w archiwum organu oryginału protokółu okazało się , ze figurują w nich także inne dopiski na str.6, 7, 8,9, 11 i 17. Zmiany w stosunku do posiadanej przez skarżącego kopii protokołu zostały wprowadzone bez wiedzy jego i jego żony, już po podpisaniu przez nią protokołu. Zaznaczył także , iż w uzasadnieniu decyzji podano, że różnica pomiędzy powierzchnią działki G zdeklarowaną we wniosku a zmierzoną w czasie kontroli wynosi 0, 16 ha , podczas gdy z protokołu kontroli wynika, ze wynosi ona 0,23 ha. Skarżący dołączył do skargi kserokopię kopii protokołu kontroli oraz wypisu z rejestru gruntów a także decyzji wydanych w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnił, że istotnie istnieją różnice między kopią protokołu kontroli posiadaną przez skarżącego a oryginałem , jednak są to uwagi naniesione już po jego podpisaniu przez żonę skarżącego, które mają charakter wskazówek dla pracowników rozpatrujących sprawę, natomiast nie zmieniają jego merytorycznej treści. Dotyczą one działek, co do których nie naliczono sankcji. W stosunku do działki, do której sankcje zostały naliczone, uwaga inspektora poczyniona po podpisaniu protokołu przez K. W. zawiera jedynie ocenę błędu, co do powierzchni wykazanego przez kontrolujących a uwidocznionego w protokole, bowiem jej treść brzmi " stwierdzono błąd oczywisty".. W przypadku działki L wprowadzone poprawki dotyczą powierzchni tej działki na korzyść wnioskodawcy.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji błędnie wskazano różnicę miedzy powierzchnią zadeklarowaną działki G a zamierzoną, jest to jednak skutek pomyłki. Nie posiada ona znaczenia, bowiem organ I instancji prawidłowo wskazał tę różnicę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Po myśli art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1). Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§2). Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( §1).
Oznacza to po stronie Sądu obowiązek zbadania, niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów i wniosków, czy zaskarżony akt odpowiada prawu i jeśli jest to - jak w niniejszej sprawie - decyzja administracyjna, uwzględnienia skargi, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, w pkt 2, jak również w przypadku przewidzianym w pkt 3 tego przepisu.
Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli, Sąd doszedł do konkluzji, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakowoż przede wszystkim z przyczyn wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu.
Decyzja dotyczy pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanej "płatnością ONW". Pomoc taka przyznawana jest z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej w oparciu o przepisy prawa unijnego i wewnętrznego, a w szczególności rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych wspólnotowych schematów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) Nr 3508/92 -Dz. ,Urz. UE. L.01.327.11 ze zm, znajdującego w sprawie zastosowanie na podstawie przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) - Dz. Urz.UE L.04. 153.30. Jeśli idzie o przepisy krajowe zastosowanie znajduje ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273, ze zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657, ze zm.).
Formę procesową w jakiej następuje udzielenie takiej pomocy określają przepisy wspomnianej ustawy polskiej z dnia 28 listopada 2003r. która art. 5 w ust. 2 stanowi, że ten między innymi rodzaj pomocy jest udzielany wstrzymywany, zawieszany lub zmniejszany w drodze decyzji administracyjnej.
Decyzyjny tryb udzielania pomocy oznacza ( wobec braku odmiennych postanowień we wspomnianych przepisach unijnych) , iż w postępowaniu dotyczącym przyznania prawa pomocy będącej przedmiotem sprawy zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Dotyczy to między innymi art. 7 kpa ustanawiającego zasadę dążenia do prawdy obiektywnej, poprzez zobowiązanie organów administracji publicznej w rozumieniu art. 1 kpa do stania na straży praworządności i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego sprawy oraz jej załatwienia z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, art. 77 §1 kpa stanowiącego gwarancję realizacji tejże zasady a zobowiązującego organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przed rozstrzygnięciem sprawy, art. 8 kpa ustanawiającego zasadę prowadzenia postępowania w taki sposób, by pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz ich świadomość i kulturę prawną, art. 11 kpa, z którego wynika obowiązek wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, jakimi organy kierują się przy załatwianiu sprawy a także art. 107 §3 kpa, który nakazuje w uzasadnieniu faktycznym decyzji wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody , na których się oparł, przyczyny dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś w uzasadnieniu prawnym wyjaśnić podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Standardom tym nie odpowiada żadna z wydanych w sprawie decyzji. Ich zachowanie miało w sprawie znaczenie szczególne, jako że decyzja dotyczy przyznania pomocy w obniżonej wysokości, będącej następstwem niezgodnego z rzeczywistym stanem rzeczy - ujawnionym w toku kontroli na miejscu -zadeklarowania przez skarżącego obszaru upraw. Oznacza to, że w jej następstwie nastąpiło ograniczenie należnego skarżącemu uprawnienia. W takiej bowiem sytuacji, art. 32 ust. 1 wspomnianego wyżej rozporządzenia WE Nr 2419/ 2001 przewiduje pomniejszenie pomocy przewidzianej dla obszaru ustalonego o dwukrotność stwierdzonej (w trakcie kontroli) różnicy, jeśli jest ona większa niż 3 % lub 2 hektary, lecz nie więcej niż 20 % obszaru ustalonego. Jeśli różnica taka przekracza 20 % obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw.
Decyzja o obniżeniu wysokości przyznanej pomocy wydana zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami kpa wymaga nie budzącego wątpliwości ustalenie, iż powierzchnia upraw zadeklarowana przez wnioskodawcę przekracza ustaloną w trakcie kontroli, ustalenia wielkości owego przekroczenia, ustalenia jaki procent obszaru ustalonego w czasie kontroli stanowi ta różnica i w zależności od tych ustaleń dokonania pomniejszenia pomocy o dwukrotność tak stwierdzonej różnicy.
Ustalenia te winny znaleźć swe odbicie w uzasadnieniu decyzji, która określa wysokość pomniejszonej płatności . Decyzja tego rodzaju - jak już Sąd zaznaczył - orzeka o ograniczeniu prawa rolnika do świadczenia w określonej wysokości. Ograniczenie owo stanowi część rozstrzygnięcia, zatem zgodnie z powołanymi wyżej standardami wynikającymi z kpa przedstawienie tych ustaleń i szczegółowego sposobu obliczenia zastosowanej w danym wypadku sankcji winny stanowić niezbędny element uzasadnienia. Tylko wówczas wnioskodawca, oraz organ odwoławczy i Sąd mieć będą możliwość dokonania kontroli prawidłowości zastosowania sankcji.
Tymczasem w uzasadnieniu decyzji I instancji organ nie podał, jakich działek dotyczy różnica powierzchni i jakiej jest ona wielkości, nie wskazał też sposobu ustalenia obniżenia kwoty płatności ONW, ograniczając się w pozycji, w której obniżenie zastosował tj. "ONW obszary ze specyficznymi utrudnieniami" do wskazania powierzchni deklarowanej (ogółem ?) i powierzchni, na którą płatność naliczono a także podania przyznanej kwoty.
Organ II instancji, który utrzymał we mocy tę decyzję starał się konwalidować braki jej uzasadnienia , bowiem wskazał działki, na których zadeklarowano większą, niż ustalona w trakcie kontroli powierzchnię upraw oraz różnice tych dwu wielkości w odniesieniu do tych działek , jednak w stosunku do działki G różnica ta nie odpowiada wynikającej z protokołu kontroli (0, 32ha - decyzja, 0, 16ha - protokół). Już ta różnica dyskwalifikuje tę decyzję i przy braku w tym zakresie uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej, czyni gołosłownym twierdzenie odpowiedzi na skargę, że błąd organu II instancji nie ma wpływu na merytoryczne rozstrzygniecie sprawy, bowiem decyzja I instancji uwzględniała prawidłową różnicę powierzchni działki oznaczonej symbolem G.
Nadto, choć decyzja II instancji cytuje wynikający z art. 32 ust, 1 rozporządzenia WE Nr 2419/2001 sposób obliczania obniżenia płatności, to nie przedstawia tegoż obliczenia ( działania matematycznego) odnośnie procentu różnicy w stosunku do powierzchni ustalonej na podstawie kontroli, ograniczając się jedynie do podania wyniku owego działania, stwierdzając, że różnica owa wynosiła 4, 34 %.
Przy uwzględnieniu błędu, co do różnicy powierzchni działki oznaczonej symbolem G, czyni to decyzję organu II instancji nie poddającą się kontroli Sądu.
Nieuzasadniony wydaje się natomiast zarzut skargi, iż okoliczność, że skarżący wskazał powierzchnie działek w oparciu o dane z rejestru gruntów i budynków stanowi podstawę do zwolnienia go od zastosowania przewidzianych przepisami cytowanego rozporządzenia WE obniżek. Obniżki owe są, co wynika z przepisu art. 32 ust. 1 skutkiem zawyżenia deklarowanej powierzchni upraw w stosunku do stwierdzonej w trakcie kontroli faktycznej powierzchni upraw i nie są bezpośrednio związane z ewidencyjna powierzchnią działek . Powierzchnia ewidencyjna i powierzchnia upraw stanowią zresztą odrębne pozycje oświadczeń składanych przez wnioskodawcę przy wniosku.
Skarżący podważał w odwołaniu i skardze wyniki kontroli na miejscu, opierając ów zarzut na stwierdzeniu, iż pomiary kontrolne zostały dokonane bez jego obecności jako właściciela gospodarstwa , jak również obecności jego żony, która miała podpisać protokół po zapewnieniu ze strony kontrolujących , że nie ujawnili oni różnic powierzchni skutkujących sankcjami.
Po myśli art. 17 rozporządzenia 2419/2001 znajdującego zastosowanie z mocy art. 69 mocy rozporządzenia WE Nr 817/2004 kontrole na miejscu są niezapowiedziane. Jeżeli cel kontroli nie jest zagrożony dopuszcza się wcześniejsze powiadomienie ograniczone do 48 godzin ( poza odpowiednio uzasadnionymi przypadkami). Z art. 20 ust. 2 wynika natomiast możliwość po stronie rolnika lub jego przedstawiciela podpisania sprawozdania z kontroli w celu poświadczenia swojej obecności oraz dodania uwag. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości rolnik otrzymuje kopię sprawozdania z kontroli.
Przepisy powołanej wyżej ustawy polskiej z dnia 28 listopada 2003r. przewidują podpisanie protokołu kontroli, między innymi przez podmiot kontrolowany. Brak definicji we wspomnianym rozporządzeniu WE i ustawie polskiej pojęcia "przedstawiciel" , "kontrolowany", przy uwzględnieniu zasady , iż decyzyjny sposób załatwienia sprawy przesądza o zastosowaniu w postępowaniu nią zakończonym przepisów kpa - czyni uzasadnionym pogląd, że wnioskodawca, będący stroną postępowania może występować w trakcie kontroli osobiście lub przez pełnomocnika ( art. 32 kpa). Pełnomocnikiem strony zgodnie z przepisem art. 33 kpa może być osoba fizyczna mająca pełną zdolności do czynności prawnej. Pełnomocnictwo winno być udzielone na piśmie lub złożone do protokołu. Przy pełnomocnictwie pisemnym jego oryginał lub urzędowo poświadczony odpis winien być dołączony do akt. Jedynie w sprawach mniejszej wagi z mocy art. 33 §4 kpa organ administracji może nie żądać pełnomocnictwa, jeżeli pełnomocnikiem jest członek najbliżej rodziny lub domownik strony a nie ma wątpliwości, co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.
Z protokołów kontroli wynika, że żona skarżącego podpisała je jako osoba przy niej obecna, jak również, -że to ona została zawiadomiona o jej terminie. W aktach sprawy brak pełnomocnictwa skarżącego dla żony. Organ II instancji dokonując oceny przedstawionego w odwołaniu zarzutu skarżącego powołał się na okoliczność, że jest ona współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, wywodząc to z faktu udzielenia zgody na wpis skarżącego do rejestru producentów rolnych i zapisu w ewidencji gruntów. Na te okoliczności brak jednak w aktach sprawy dowodów . Współwłasność działek , których dotyczy sprawa nie wynika także z zapisów przedłożonej przez pełnomocnika organu na rozprawie sądowej kserokopii wniosku o wpis do ewidencji producentów rolnych, jako że podpis żony skarżącego figuruje w rubryce 67 wniosku o treści "zgoda na wpis do ewidencji producentów ( Współmałżonka/ Współposiadacza)". Ta okoliczność oraz brak w zaskarżonej decyzji bliższych wywodów, co do pojęcia "przedstawiciel" nie pozwala Sądowi na ocenę, czy zawiadomienie żony skarżącego, i złożenie przez nią podpisu na protokole było wystarczające dla zachowania wspomnianych przepisów unijnych i ewentualnie (w przypadku niesprzeczności) ustawodawstwa polskiego.
Za uzasadniony należy natomiast uznać zarzut skargi dotyczący różnic między niektórymi zapisami protokołu z kontroli na miejscu a jego kopią, jaką przedłożył przy skardze skarżący. Kopia , którym to pojęciem posługuje się art. 20 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia WE Nr 2419/2001, ze swej istoty jest dokładnym powtórzeniem, odtworzeniem oryginału a zatem różnice miedzy kopią a oryginałem, o ile dotyczą tej części dokumentu, która opatrzona jest podpisem osoby uczestniczącej w czynności, pozbawiają kopię jej waloru. Winny być one zatem ocenione w aspekcie wiarygodności danych zawartych w protokole kontroli będącym podstawą zaskarżonej decyzji, nawet jeśli ta wiarygodności jest potwierdzona podpisem osoby uprawnionej do uczestniczenia w protokołowanej czynności. Oceny takiej brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jako że okoliczność istnienia różnic została podniesiona dopiero w skardze.
Wykazane wyżej naruszenia przepisów art. 7 i 77 §1, 8, 11, i 107 §3 kpa, Sąd uznał za mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co obligowało go uwzględnienie skargi.
Mając powyższe na względzie, Sąd w oparciu o przepis art. 145 §1 pkt 1 lit.c. P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.
Na podstawie art. 152 tej ustawy stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Sąd nie zasądził na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, bowiem nie złożył on wniosku przewidzianego art. 209 P.p.s.a., co w świetle art. 210 §1 tej ustawy skutkowało utratą uprawnienia do złożenia takiego żądania z chwilą zamknięcia rozprawy .
W postępowaniu ponownym organ rzetelnie wyjaśni kwestię różnic między oryginałem protokołu kontroli na miejscu a jego kopią i w świetle poczynionych ustaleń i przepisów prawa dokona oceny wiarygodności tegoż protokołu, jak również wyjaśni i oceni kwestię udziału w kontroli żony skarżącego i podejmie decyzję, odpowiadającą przepisom prawa materialnego i przepisom postępowania.