I SA/KE 386/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Kielcach oddalił skargę na karę pieniężną nałożoną na członka zarządu spółki urządzającej gry hazardowe bez koncesji, potwierdzając odpowiedzialność osoby zarządzającej.
Sprawa dotyczyła skargi N. E. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy karę pieniężną nałożoną na skarżącą jako osobę wchodzącą w skład organu zarządzającego spółki S. P. s.r.o. urządzającej gry hazardowe bez koncesji. Skarżąca kwestionowała swoją odpowiedzialność, twierdząc, że nie zajmowała się faktycznym prowadzeniem działalności w Polsce i że inny podmiot był faktycznym organizatorem gier. Sąd uznał, że sama przynależność do organu zarządzającego w momencie naruszenia jest wystarczająca do nałożenia kary, a kwestia odpowiedzialności spółki została już prawomocnie rozstrzygnięta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał sprawę ze skargi N. E. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Ś. Urzędu Celno-Skarbowego w K. nakładającą na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł. Kara została nałożona na N. E. jako osobę wchodzącą w skład organu zarządzającego spółki S. P. s.r.o., która urządzając gry hazardowe bez koncesji, używała dwóch niezarejestrowanych automatów do gier. Spółka S. została wcześniej ukarana karą pieniężną w wysokości [...] zł, a decyzja ta stała się ostateczna. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym błędnej wykładni art. 89 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, twierdząc, że nie była faktycznie zaangażowana w prowadzenie działalności w Polsce i że inny podmiot (R. Z. s.r.o.) był faktycznym organizatorem gier. Kwestionowała również wysokość nałożonej kary, wskazując na swoją trudną sytuację finansową. Sąd uznał skargę za niezasadną. Podkreślił, że odpowiedzialność na podstawie art. 89 ust. 3 ustawy o grach hazardowych wynika z samego faktu pełnienia funkcji w organie zarządzającym w czasie urządzania gier bez koncesji, niezależnie od aktywnego udziału w działalności. Kwestia, czy spółka S. była podmiotem urządzającym gry hazardowe bez koncesji, została już prawomocnie rozstrzygnięta w odrębnym postępowaniu dotyczącym ukarania samej spółki. Sąd stwierdził również, że organy prawidłowo uwzględniły przesłanki miarkowania kary, takie jak niewielka skala działalności, krótki czas naruszenia oraz sytuacja finansowa skarżącej, co uzasadniało nałożenie kary w wysokości 8% kwoty maksymalnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sama przynależność do organu zarządzającego w momencie urządzania gier hazardowych bez koncesji jest wystarczająca do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 3 ustawy o grach hazardowych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przepis art. 89 ust. 3 ustawy o grach hazardowych sankcjonuje samo uczestnictwo, nawet bierne, w organach zarządzających podmiotu urządzającego gry hazardowe bez koncesji. Nie jest wymagane udowodnienie aktywnego działania tej osoby w prowadzeniu działalności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.g.h. art. 89 § ust. 3
Ustawa o grach hazardowych
Pomocnicze
u.g.h. art. 89 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o grach hazardowych
u.g.h. art. 90 § ust. 1a
Ustawa o grach hazardowych
u.g.h. art. 90 § ust. 1b pkt 1
Ustawa o grach hazardowych
u.g.h. art. 89 § ust. 4 pkt 8
Ustawa o grach hazardowych
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § par 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Skarżąca twierdziła, że nie była faktycznie zaangażowana w prowadzenie działalności hazardowej w Polsce i że inny podmiot był faktycznym organizatorem gier. Skarżąca kwestionowała możliwość pociągnięcia jej do odpowiedzialności administracyjnej, twierdząc, że nie mogła ponosić odpowiedzialności z tytułu pełnienia funkcji w zagranicznej osobie prawnej. Skarżąca podnosiła, że wysokość kary pieniężnej była nieprawidłowo ustalona, nie uwzględniając jej sytuacji finansowej i okoliczności faktycznych sprawy.
Godne uwagi sformułowania
sam fakt członkostwa, tj. bycia przez daną osobę fizyczną w składzie organów zarządzających osoby prawnej w chwili urządzania gry hazardowej bez koncesji jest wystarczającym do wymierzenia kary pieniężnej tej osobie fizycznej. Organ podatkowy nie był zatem zobligowany do ustalenia w toku postępowania czy ukarana w sposób aktywny realizowała swój mandat członka organu zarządzającego.
Skład orzekający
Mirosław Surma
przewodniczący
Magdalena Chraniuk-Stępniak
sprawozdawca
Andrzej Mącznik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności członków organów zarządzających spółek za naruszenia prawa przez spółkę, nawet przy braku aktywnego udziału w działalności, oraz zasady ustalania wysokości kar pieniężnych w sprawach hazardowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji urządzania gier hazardowych bez koncesji i odpowiedzialności osób zarządzających w kontekście przepisów ustawy o grach hazardowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności członków zarządu za działania spółki, co jest częstym problemem w praktyce. Wyjaśnia, że sama funkcja może rodzić odpowiedzialność, co jest istotne dla kadry zarządzającej.
“Czy bycie w zarządzie spółki oznacza automatyczną odpowiedzialność za jej długi i naruszenia prawa?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 386/22 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2022-12-29
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-08-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Andrzej Mącznik
Magdalena Chraniuk-Stępniak /sprawozdawca/
Mirosław Surma /przewodniczący/
Symbol z opisem
6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne
Gry losowe
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 137
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 134 par 1 i art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 2094
art. 89 ust. 3 i 4 pkt 8 i art. 90 ust. 1b pkt 1
Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.) Asesor WSA Andrzej Mącznik Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi N. E. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 27 czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] ("Dyrektor") decyzją z 27 czerwca 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Ś. Urzędu Celno - Skarbowego w K. ("Naczelnik") z 14 lutego 2022 r., nr [...], nakładającą na N. E. jako osobę wchodzącą w skład organu zarządzającego spółki S. P. s.r.o., urządzającej gry hazardowe bez koncesji na ujawnionych 5 września 2017 r. niezarejestrowanych automatach do gier: [...] nr [...] i [...] (bez numeru) w lokalu Stacji paliw [...] w O. karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W dniu 5 września 2017 r. funkcjonariusze Ś. Urzędu Celno - Skarbowego w K. przeprowadzili czynności kontrolne w lokalu stacji Paliw [...] w O., ul. [...], gdzie ujawnili dwa wyżej opisane automaty do gier.
Następnie decyzją z 3 września 2019 r., Naczelnik nałożył na S. P. s.r.o. Oddział w Polsce ("spółka S.") karę pieniężną w łącznej wysokości [...] zł w związku z urządzaniem gier hazardowych bez koncesji na dwóch niezarejestrowanych automatach do gier. W wyniku przeprowadzonego postępowania uznano spółkę za podmiot urządzający gry hazardowe bez koncesji, tj. podmiot, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania, zatem stała się ona ostateczna.
Z wyciągu z publicznego czeskiego rejestru przedsiębiorców - wyciąg z Rejestru Handlowego prowadzonego przez Sąd Miejski w P. dla spółki S. P. s.r.o., będącej przedsiębiorcą zagranicznym wynika, że organem zarządzającym tej osoby prawnej - spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest członek zarządu spółki/dyrektor zarządzający, działający w imieniu spółki samodzielnie. Z rejestru tego wynika również, że jedyną osobą wchodzącą w skład organu zarządzającego spółką S. P. s.r.o., w chwili ujawnienia wyżej wskazanych niezarejestrowanych automatów do gier, tj. 5 września 2017 r. była N. Ć. (obecnie E.), która od 2 grudnia 2016 r. do 28 lutego 2018 r. pełniła w niej funkcję członka zarządu spółki/dyrektora zarządzającego.
W związku z powyższym Naczelnik postanowieniem z 25 sierpnia 2020 r. wszczął z postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej N. Ć. (obecnie E.).
W wyniku przeprowadzonego postępowania Naczelnik decyzją z 14 lutego 2022 r., nałożył na N. E. karę pieniężną w wysokości [...] zł jako na osobę wchodzącą w skład organu zarządzającego spółką S., urządzającej gry hazardowe bez koncesji na ujawnionych automatach.
Dyrektor rozpoznając odwołanie podkreślił, że opiera się na ustaleniach wynikających z ostatecznej decyzji Naczelnika z 3 września 2019 r., a dowody potwierdzające te okoliczności włączono do prowadzonego postępowania. Zatem udowodnione jest to, że dwa urządzenia ujawnione 5 września 2017 r. w lokalu stacji paliw [...] przy ul. [...] w O. były niezarejestrowanymi automatami do gry umożliwiającymi rozgrywanie gier hazardowych na automatach oraz że spółka S., działająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez oddział przedsiębiorcy zagranicznego urządzała gry hazardowe bez koncesji na automatach do gier w miejscu ich ujawnienia.
Organ przytoczył podstawę prawną wydanego wobec N. E. rozstrzygnięcia tj art. 89 ust. 3 u.g.h. Zdaniem organu odwoławczego niezależnie od kary pieniężnej wymierzanej przedsiębiorcy (urządzającemu gry hazardowe bez koncesji), naczelnik urzędu celno-skarbowego może wymierzyć karę pieniężną osobom pełniącym funkcje kierownicze lub wchodzącym w skład organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej urządzających gry hazardowe bez koncesji. Przepis ten zawiera zatem dwie normy prawne sankcjonujące karą administracyjną dwie okoliczności, tj. pełnienie funkcji kierowniczej w osobie prawnej urządzającej gry hazardowe bez koncesji lub uczestniczenie w składzie organów zarządzających w osobie prawnej urządzających gry hazardowe bez koncesji.
Wywiódł, że spółka S., działająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez oddział przedsiębiorcy zagranicznego zarejestrowany pod nazwą S. P. s.r.o. Sp. z o.o. urządzała gry hazardowe na automatach bez koncesji, za co została nałożona na nią kara administracyjna, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. W ocenie Naczelnika zasadnym było wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej również osobie wchodzącej w skład organu zarządzającego tej spółki.
Dyrektor ustalił, że spółka S. jest przedsiębiorcą zagranicznym i prowadziła działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach oddziału wpisanego do rejestru przedsiębiorców pod nazwą S. P. s.r.o. Sp. z o.o. Oddział w Polsce. Z kolei wszelkie działania dokonane przez oddział przedsiębiorcy zagranicznego oraz wobec tego oddziału odnoszą bezpośrednio skutek prawny w stosunku do przedsiębiorcy zagranicznego. Z tego też powodu stroną decyzji nr [...] z 3 września 2019 r., a tym samym przedsiębiorcą urządzającym gry na hazardowe bez koncesji jest bezpośrednio sam przedsiębiorca zagraniczny, tj. spółka S. P. s.r.o.
Organ odwoławczy podał, że z wyciągu z publicznego czeskiego rejestru przedsiębiorców - wyciąg z Rejestru Handlowego prowadzonego przez Sąd Miejski w P. dla spółki S. P. s.r.o., będącej przedsiębiorcą zagranicznym wynika, że organem zarządzającym tej osoby prawnej - spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest członek zarządu spółki/dyrektor zarządzający, działający w imieniu spółki samodzielnie. Z rejestru tego wynika również, że jedyną osobą wchodzącą w skład organu zarządzającego spółką S. P. s.r.o., w chwili ujawnienia wyżej wskazanych niezarejestrowanych automatów do gier, tj. 5 września 2017 r. była N. Ć. (obecnie E.), która od 2 grudnia 2016 r. do 28 lutego 2018 r. pełniła w niej funkcję członka zarządu spółki/dyrektora zarządzającego.
W ocenie Dyrektora, skoro N. E. wchodziła w skład organów zarządzających osoby prawnej urządzającej gry hazardowe bez koncesji w dniu ujawnienia automatów do gier – czyli 5 września 2017 r., to w pełni uzasadnionym było wymierzenie jej kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 3 u.g.h.
Następnie organ odwoławczy mając na uwadze treść art. 89 ust. 4 pkt 8 i art. 90 ust. 1 a u.g.h. wyjaśnił, że nielegalne urządzanie gier na automatach w ilości nieprzekraczającej 2 sztuk stanowi niewielką skalę prowadzonej działalności, bowiem za salon gier może być uznany lokal wyposażony w co najmniej 3 automaty. Natomiast minimalna liczba automatów w kasynie wynosi 5 sztuk i przekroczenie tej wielkości może być uznane za znaczną skalę naruszenia. Ustalając wysokość kary pieniężnej organ podatkowy uwzględnił również czas trwania naruszenia, tj. około 4 miesiące. Ujawnione automaty nie mogły być eksploatowane w lokalu przed 1 kwietnia 2017 r. Od tej daty bowiem Spółka weszła w posiadanie części pomieszczenia tego lokalu na podstawie najmu powierzchni. W tym samym dniu doszło też do umowy dzierżawy powierzchni użytkowej lokalu ze spółką R. Z. s.r.o. Organ uwzględnił także, ze w dniu 27 kwietnia 2017 r. miała miejsce w tym lokalu kontrola, która zakończyła się zatrzymaniem znajdujących się tam dwóch automatów do gier. Zatem ujawnione w trakcie kontroli w dniu 5 września 2017 r. automaty nie mogły być ze względu na wcześniejszą kontrolę, eksploatowane w lokalu przed 27 kwietnia 2017 r.
Orzekając o wysokości kary organ uwzględnił także sytuację finansową N. E.. Organowi z urzędu znany jest fakt, że na stronę została nałożona decyzją Naczelnika z 17 sierpnia 2021 r. kara pieniężna w wysokości [...] zł.
Organ ustalił również, że ukarana nie była zatrudniona, a w 2020 r. uzyskała dochód jedynie z tytułu świadczeń socjalnych: zasiłku macierzyńskiego i świadczeń rodzicielskich w wysokości 116.624,- CZK., przebywała na urlopie macierzyńskim od 5 grudnia 2019 r.
W konsekwencji organy oceniając przesłanki do ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej, tj. niewielką skalę prowadzonej działalności, krótki czas trwania naruszenia oraz opisaną wyżej sytuację finansową podmiotu, nałożyły karę pieniężną w wysokości [...] złotych.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Dyrektor wskazał, że ustawa o grach hazardowych w art. 89 ust. 3 przewiduje możliwość nałożenia przez naczelnika urzędu celno-skarbowego dodatkowej (względem kary nakładanej na osoby prawne albo jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej z tytułu urządzania gier hazardowych bez koncesji, zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia) kary pieniężnej na osoby pełniące funkcje kierownicze lub członków organów zarządzających podmiotów podlegających sankcjom zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h.
Uprzednio wydano decyzję względem spółki S., w której wymierzono jej karę [...] zł za urządzanie gier hazardowych bez koncesji, a decyzja ta jest ostateczna.
Organ odwoławczy podał, że zastosowanie sankcji przewidzianej art. 89 ust. 3 u.g.h. zależy od zaistnienia dwóch okoliczności: po pierwsze od potwierdzonego faktu pełnienia przez stronę funkcji kierowniczej w składzie organu zarządzającego albo członkostwa w składzie organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia i po drugie pełnienia ww. funkcji w czasie gdy zarządzany przez tę osobę podmiot urządzał gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia. W niniejszej sprawie - jak wykazano - obydwie wyżej wskazane okoliczności zaistniały. Dlatego też organ, postanowieniem z 27 czerwca 2022 r. odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka D. G. na okoliczność reprezentowania przez świadka spółki S. - Oddział w Polsce na terytorium Polski.
Dyrektor podkreślił, że sam fakt członkostwa tj. bycia przez daną osobę fizyczną w składzie organu zarządzającego osoby prawnej w chwili urządzania gry hazardowej bez koncesji jest wystarczające do wymierzenia kary.
Zdaniem organu nie doszło do naruszenia art. 89 ust. 4 pkt 8 u.g.h. poprzez błędną jego wykładnię i jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, polegające na pociągnięciu ukaranej się do odpowiedzialności administracyjnej i wymierzeniu jej kary pieniężnej w wysokości [...] zł, w przypadku w którym jej sytuacja finansowa, jak również okoliczności faktyczne sprawy przemawiały za niższym wymiarem kary bądź odstąpieniem od jej wymierzenia.
Przepisy ustawy nie przewidują jakiegokolwiek mechanizmu obliczania wysokości przedmiotowej kary pieniężnej. W art. 90 ust. 1a u.g.h. wskazano jedynie, że organ bierze pod uwagę skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia, natomiast w art. 89 ust. 4 pkt 8 ustawy - że wysokość kary pieniężnej wynosi do 100 tys. złotych. Ponadto w art. 90 ust. 1b pkt 1 ustawy wskazano, że ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 4 pkt 8 ustawy, organ bierze pod uwagę sytuację finansową podmiotu podlegającego karze, skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia.
Wymierzając przedmiotową karę organ I instancji zastosował regulacje wskazane w wyżej cytowanych przepisach ustawy o grach hazardowych. Organ wziął pod uwagę skalę prowadzonej działalności, a także czas trwania naruszenia. Biorąc pod uwagę sytuację finansową podmiotu podlegającego karze, tj. brak zatrudnienia i pobieranie świadczeń socjalnych (zasiłków chorobowych i zasiłku macierzyńskiego) organ nałożył karę w wysokości 8 % kwoty maksymalnej.
W ocenie organu odwoławczego przedstawione okoliczności, przy uwzględnieniu zapisów ustawy o grach hazardowych, uzasadniały nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości [...] zł.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła:
I. naruszenie przepisów postępowania, tj. 89 ust. 3 u.g.h. poprzez jego błędną wykładnię, i przyjęcie, iż skarżąca była osobą wchodzącą w skład organów zarządzających osoby prawnej urządzającej gry hazardowe bez koncesji, tj. S. P. s.r.o. z siedzibą w P., w sytuacji w której z materiału dowodowego sprawy wynika, iż podmiotem urządzającym gry na automatach [...] nr [...] i [...] bez numeru w lokalu na stacji paliw [...] w O. była spółka R. Z. s.r.o. z siedzibą w P.,
II. naruszenie przepisów art. 89 ust. 3 u.g.h., poprzez skierowanie decyzji wymierzającej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry do podmiotu, który wchodząc w skład organów zagranicznej osoby prawnej, nie zajmował się faktycznym prowadzeniem działalności tej osoby prawnej w oddziale w Polsce, a tym samym nie mogącym ponosić odpowiedzialności z tego tytułu;
III. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 89 ust. 4 pkt. 8 u.g.h., poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, polegające na pociągnięciu odwołującej się do odpowiedzialności administracyjnej i wymierzeniu jej kary pieniężnej w wysokości [...] zł, w sytuacji w której sytuacja finansowa odwołującej się, jak również okoliczności faktyczne sprawy przemawiały za niższym wymiarem kary bądź odstąpieniem od jej wymierzenia.
Zdaniem skarżącej z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w szczególności umów najmu, dotyczących części lokalu na stacji paliw [...] w O., wynika, że ostatnim podmiotem władającym tą powierzchnią byłą czeska spółka prawa handlowego R. Z. s.r.o. z siedzibą w P.. Wyżej wymieniony podmiot urządzał gry na automatach [...] w przedmiotowym lokalu. Okoliczności tej nie zmienia fakt nałożenia kary pieniężnej na S. P. s.r.o. w trybie art. 89 ust. 1 pkt. 1) u.g.h. Mając na uwadze istnienie drugiego podmiotu gospodarczego, który był zaangażowany w najem powierzchni, organ powinien wnikliwie przeanalizować kwestię faktycznego urządzania gier na automatach objętych postępowaniem. Na żadnym etapie postępowania nie udowodniono, iż zatrzymane urządzenia [...] należały do spółki S., co mogłoby jedynie aktualizować odpowiedzialność skarżącej w niniejszym postępowaniu.
N. E. nie powinna ponosić odpowiedzialności z tytułu kary pieniężnej nakładanej w trybie art. 89 ust. 3 u.g.h. pomimo tego, że w dacie naruszenia prawa zgodnie z Rejestrem Handlowym była dyrektorem zarządzającym tej osoby prawnej w [...].
Osobą reprezentującą zagranicznego przedsiębiorcę w Polsce, a tym samym prowadzącą tę działalność był D. G.. Jego umocowanie wynikające z Rejestru Przedsiębiorców KRS nie było niczym ograniczone, i obejmowało m.in. zawieranie umów w obrocie gospodarczym.
Sam fakt pełnienia przez ukaraną stanowiska w organach spółki, nie powinien automatycznie aktualizować jej odpowiedzialności z tego tytułu. Organ I instancji powinien w pierwszej kolejności przeanalizować okoliczności faktyczne towarzyszące zawarciu umowy przez S. P. s.r.o. sp. z o. o. Oddział w Polsce dotyczącą najmu powierzchni na stacji paliw [...] w O. w celu ustalenia kręgu osób, które faktycznie podjęły tą decyzję.
W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której strona nie mając szczegółowej wiedzy o działalności oddziału zagranicznego w Polsce, musi ponosić z tego tytułu odpowiedzialność administracyjną.
Skarżąca podniosła, że nie powinna ponosić kary administracyjnej w wysokości określonej przez Naczelnika. Po pierwsze, organ stosując przepisy art. 90 ust. 1a oraz 90 ust. 1b pkt. 1 u.g.h. dokonał miarkowania wymierzonej kary, jednak uczynił to w sposób nie uwzględniający wszystkich okoliczności sprawy.
Odnosząc się do kwestii skali i czasu trwania naruszenia prawa wskazał, że czas trwania naruszenia przyjęty przez organ obejmował około 4 miesiące. Niewątpliwie naruszenie istniało w trakcie kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy KAS (1 dzień). Natomiast uzasadnione wątpliwości budzi wcześniejszy okres najmu, co do którego brak jest przekonujących dowodów, iż urządzano podczas niego gry na automatach do gier.
Nadto organ I instancji nie posiadał pełnych informacji dotyczących stanu majątkowego odwołującej się. Aktualnie skarżąca pobiera zasiłek macierzyński w wysokości 10.000 koron czeskich miesięcznie (około [...] zł) oraz dodatek na dziecko w wysokości 800 koron czeskich (około [...] zł), nie ma innych źródeł dochodów. Posiada na utrzymaniu małoletniego syna - N. E. (urodzonego 27 stycznia 2020 r.).
Powyższe okoliczności uzasadniały jeszcze dalej idące zmniejszenie wymierzonej kary, a nawet odstąpienie od jej wymierzenia.
Dyrektor w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2021.137) i art. 134 § 1 ustawy
z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(j.t. Dz.U.2022.329 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak
i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Stan faktyczny sprawy, jako prawidłowo ustalony przez organy przyjęto za podstawę rozważań sądu.
Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja dotycząca wymierzenia skarżącej kary pieniężnej w kwocie [...]zł jako osobie wchodzącej w skład organu zarządzającego spółki S. P. s.r.o., urządzającej gry hazardowe bez koncesji na ujawnionych 5 września 2017 r. niezarejestrowanych automatach do gier: [...] nr [...] i [...] w m. O..
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 89 ust. 3, oraz art. 90 ust. 1a i ust. 1b pkt 1 u.g.h.
Zgodnie z art. 89 ust. 3 u.g.h., niezależnie od kary pieniężnej wymierzanej przedsiębiorcy określonej w ust. 1 pkt 1, naczelnik urzędu celno-skarbowego może wymierzyć karę pieniężną osobom pełniącym funkcje kierownicze lub wchodzącym w skład organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia. Przepis art. 90 ust. 1a u.g.h. przewiduje, że ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 3, naczelnik urzędu celno-skarbowego bierze pod uwagę skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia. Ponadto, w myśl art. 90 ust. 1b pkt 1 ustawy, ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 4 pkt 8, naczelnik urzędu celno-skarbowego bierze pod uwagę sytuację finansową podmiotu podlegającego karze, skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia.
Przepisy art. 89 ust. 3 oraz art. 90 ust. 1a i 1b pkt 1 u.g.h. weszły w życie z dniem 1 kwietnia 2017 r. na mocy ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017.88). Generalnie, zmiany polegające (m.in.) na rozszerzeniu katalogu podmiotów podlegających karze pieniężnej, podyktowane były koniecznością dążenia do zminimalizowania występowania negatywnych zjawisk społecznych związanych z hazardem, w szczególności występowania zjawiska "szarej strefy". Przepis art. 89 ust. 3 u.g.h. wprowadził możliwość nałożenia kary pieniężnej na osoby fizyczne pełniące funkcje kierownicze lub wchodzące w skład organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia. Nadto, wysokość nałożonej na podstawie tego przepisu kary powinna uwzględniać zawarte w art. 90 ust. 1a i 1b pkt 1 ustawy dyrektywy. Wynika to z faktu, że wysokość przewidzianej w art. 89 ust. 3 u.g.h. kary nie stanowi kwoty sztywnej. Karę tę wymierza się w wysokości do [...] złotych - art. 89 ust. 4 pkt 8 u.g.h. Zatem kara ta nie jest karą obligatoryjną ani karą wymierzaną w sztywnej wysokości.
Prawidłowo organ wskazał, że zastosowanie sankcji przewidzianej art. 89 ust. 3 u.g.h. zależy od zaistnienia dwóch okoliczności: po pierwsze od potwierdzonego faktu pełnienia przez stronę funkcji kierowniczej w składzie organu zarządzającego albo członkostwa w składzie organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia i po drugie pełnienia ww. funkcji w czasie gdy zarządzany przez tę osobę podmiot urządzał gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia.
Okoliczności powyższe zostały w sprawie wykazane i udowodnione o czym będzie mowa poniżej.
Tytułem wstępu zaznaczenia wymaga, że okolicznością w sprawie niesporną jest to, że decyzją z 3 września 2019 r., Naczelnik nałożył na spółkę S. P. s.r.o. karę pieniężną w łącznej wysokości [...] zł w związku z urządzaniem gier hazardowych bez koncesji na ww. dwóch niezarejestrowanych automatach do gier. W wyniku przeprowadzonego postępowania uznano spółkę za podmiot urządzający gry hazardowe bez koncesji, tj. podmiot, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. Od decyzji tej ww. podmiot nie wniósł odwołania, a zatem stała się ona ostateczna.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd zważył, co następuje.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że spółka S. P. s.r.o. była przedsiębiorcą zagranicznym i prowadziła działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach oddziału wpisanego do rejestru przedsiębiorców pod nazwą S. P. s.r.o. Sp. z o.o. Oddział w Polsce. Z kolei wszelkie działania dokonane przez oddział przedsiębiorcy zagranicznego oraz wobec tego oddziału odnoszą bezpośrednio skutek prawny w stosunku do przedsiębiorcy zagranicznego.
Z wyciągu z publicznego czeskiego rejestru przedsiębiorców - wyciąg z Rejestru Handlowego prowadzonego przez Sąd Miejski w P. wydanego dla spółki S. P. s.r.o. wynika, że jedyną osobą wchodzącą w skład organu zarządzającego spółką S. P. s.r.o., w chwili ujawnienia niezarejestrowanych automatów do gier, tj. 5 września 2017 r., była N. Ć. (obecnie E.), która od 2 grudnia 2016 r. do 28 lutego 2018 r. pełniła w niej funkcję członka zarządu spółki/dyrektora zarządzającego.
Zatem przeprowadzone postępowanie dowiodło, że ukarana wchodziła w skład organów zarządzających osoby prawnej urządzającej gry hazardowe bez koncesji, co determinuje jej odpowiedzialność na podstawie art. 89 ust. 3 u.g.h.
Znamiennym jest, że zastosowanie sankcji przewidzianej art. 89 ust. 3 u.g.h. zależy od zaistnienia dwóch okoliczności: po pierwsze od potwierdzonego faktu pełnienia przez stronę funkcji kierowniczej albo członkostwa w składzie organów zarządzających osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, urządzających gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia i po drugie pełnienia ww. funkcji w czasie gdy zarządzany przez tę osobę podmiot urządzał gry hazardowe bez koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia.
W niniejszej sprawie obydwie wyżej wskazane okoliczności zaistniały.
Podkreślenia przy tym wymaga, że sam fakt członkostwa, tj. bycia przez daną osobę fizyczną w składzie organów zarządzających osoby prawnej w chwili urządzania gry hazardowej bez koncesji jest wystarczającym do wymierzenia kary pieniężnej tej osobie fizycznej. Oznacza to, że dana osoba fizyczna nie musi czynnie sprawować funkcji do jakich została powołana jako członek składu organu zarządzającego przedsiębiorcy urządzającego gry bez koncesji.
Z treści tej normy prawnej stanowiącej podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że zamiarem ustawodawcy było sankcjonowanie samego uczestnictwa, nawet biernego. Organ podatkowy nie był zatem zobligowany do ustalenia w toku postępowania czy ukarana w sposób aktywny realizowała swój mandat członka organu zarządzającego osoby prawnej urządzającej gry hazardowe bez koncesji, tj. spółki S. P. s.r.o.
Niemniej jednak zauważyć należy, że skarżąca – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – nie była bierna podczas pełnienia powierzonych jej funkcji. Świadczą o tym mi.in. podpisanie pisma przewodniego do Sądu Rejonowego w G. VII Wydziału Gospodarczego KRS – k. 105, podpisanie wniosku o rejestrację podmiotu w rejestrze przedsiębiorców – k. 83 i 109.
Powyższe ustalenia i ich prawne konsekwencje dla skarżącej czynią zasadnym odmowę przeprowadzenia przez organ dowodu z przesłuchania świadka D. G. na okoliczność reprezentowania S. P. s.r.o. Sp. z o.o. Oddział w Polsce na terytorium Polski.
Z powyżej powołanych względów nie zasługuje na uwzględnienie zarzut opisany w punkcie 2 skargi.
Przechodząc do rozważenia kolejnego zarzutu – punkt 3 skargi – wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z treścią art. 89 ust. 4 pkt 8 u.g.h. wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa w ust. 3 wynosi do 100 tys. złotych. Natomiast w myśl art. 90 ust. 1a ww. ustawy, ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 3, naczelnik urzędu celno-skarbowego bierze pod uwagę skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia. Z kolei zgodnie z art. 90 ust. 1b pkt 1 u.g.h ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 4 pkt 1 lit. c), pkt 2 i 8 naczelnik urzędu celno-skarbowego bierze pod uwagę sytuację finansową podmiotu podlegającego karze, skalę prowadzonej działalności oraz czas trwania naruszenia.
Analiza treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy wymierzając karę pieniężną stronie uwzględnił wszystkie przesłanki wynikające z ww. przepisów. W szczególności organ rozważył okoliczności przedmiotowo istotne miarkując wysokość wymierzonej kary pieniężnej. Ocena wszystkich wymienionych powyżej okoliczności we wzajemnym powiązaniu doprowadziła w efekcie do nałożenia kary w wysokości równej 8 % kwoty maksymalnej. Organ miał na uwadze skalę prowadzonej działalności – przyjęto, że skala jest mała (dwa automaty), a także czas trwania naruszenia – przyjęto krótki czas trwania naruszenia. Słusznie przy tym organ podał, że czas trwania naruszenia wynosił około 4 miesięcy, albowiem przeprowadzona w tym samym miejscu w dniu 27 kwietnia 2017 r. kontrola ujawniła dwa inne automaty do gier. Zatem automaty ujawnione w trakcie kontroli w dniu 5 września 2017 r. mogły zostać umieszczone w lokalu po dacie uprzedniej kontroli. Organ nie jest natomiast zobowiązany do dokładnego określenia okresu trwania naruszenia.
Wbrew przeciwnemu stanowisku skarżącej, prawidłowo ustalono i następnie uwzględniono trudną sytuację finansową strony, w szczególności brak zatrudnienia i pobieranie świadczeń socjalnych (zasiłków chorobowych i zasiłku macierzyńskiego). Podkreślenia przy tym wymaga, że strona w trakcie postępowania była bierna, organ natomiast, ze względu na brak danych we własnych systemach informatycznych, ustalił sytuację finansową strony na podstawie danych przekazanych przez administrację podatkową [...]. Z danych tych wynikało, że N. E. nie była zatrudniona, a w 2020 r. uzyskała dochód jedynie z tytułu świadczeń socjalnych: zasiłku macierzyńskiego i świadczeń rodzicielskich w wysokości 116.624 CZK. Ustalone przez organ kwoty odpowiadają tym, które strona podała w odwołaniu. Organ uwzględnił także okoliczność nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w wysokości [...] zł decyzją Naczelnika z dnia 17 sierpnia 2021 r.
Zdaniem Sądu oceniając wyższej wskazane przesłanki do ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej, tj. niewielką skalę prowadzonej działalności, krótki czas trwania naruszenia oraz opisaną wyżej sytuację finansową podmiotu, organ prawidłowo ustalił i zmiarkował wysokość kary pieniężnej. Ogół tych okoliczności ocenianych łącznie w pełni uzasadniał wymierzenie kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Stanowi ona 8% maksymalnej sumy jaka mogła być przez organ wymierzona tytułem przedmiotowej kary.
Przy uznaniowym charakterze tego orzeczenia trudno zarzucić organowi, by naruszył przepisy prawa. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie dopatrzył się sprzeczności między motywami organów celno-skarbowych, a ustaleniami faktycznymi dotyczącymi wysokości nałożonej kary. Argumentacja organów, w zakresie dostosowania wysokości kary pieniężnej do skali prowadzonej działalności i czasu trwania naruszenia pozbawiona była cech dowolności.
Natomiast wobec bierności strony w trakcie trwającego postępowania, nie mogą zostać potraktowane jako mające wpływ na wynik kontroli, podniesione po raz pierwszy w skardze, argumenty dotyczące sytuacji finansowej skarżącej.
W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 89 ust. 4 pkt 8 u.g.h., należało uznać za niezasadny.
Jednocześnie należy podkreślić, że przeprowadzony przez organy wywód w przedmiocie oceny zebranych dowodów jest w pełni logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd podziela w tym zakresie argumentację organów, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest w pełni uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów.
Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak w zakresie ustalenia stanu faktycznego, jak i jego oceny. Organy orzekające wyjaśniły motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona argumentacja jest wystarczająca do jego podjęcia. Organy rzetelnie zebrały wystarczający materiał dowodowy, dokonały jego wnikliwej analizy, akcentując jego wzajemną koherentność i wykazały przesłanki zastosowania art. 89 ust. 3 u.g.h., zawierając stosowne rozważania wyjaśniające wszelkie istotne kwestie w uzasadnieniach decyzji.
W szczególności organy wskazały w uzasadnieniu decyzji, że skarżąca wchodziła w skład organu zarządzającego spółki S. i pełniła tą funkcję w dacie przeprowadzenia czynności kontrolnych (5 września 2017 r.), w wyniku których ujawniono dwa automaty do gier. Powołując istnienie w obrocie prawnym decyzji ostatecznej Naczelnika z 3 września 2019 r. organ wykazał, że urządzającym gry hazardowe była spółka S..
Końcowo podniesienia wymaga, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut sformułowany w punkcie 1 skargi, a mianowicie zarzut naruszenia art. 89 ust 3 u.g.h. poprzez przyjęcie, że urządzającym gry hazardowe była spółka S., podczas gdy zdaniem skarżącej z materiału dowodowego wynikało, że urządzającym gry hazardowe była spółka R..
Zdaniem Sądu, zarzutu co do kwestii prawidłowego przyjęcia danego podmiotu jako urządzającego gry hazardowe bez koncesji nie można skutecznie podnosić na etapie postępowania prowadzonego na podstawie art. 89 ust 3 u.g.h. wobec osoby pełniącej określoną funkcję w tym podmiocie.
Okoliczność spełniania przez spółkę S. ustawowej definicji podmiotu urządzającego gry hazardowe bez koncesji została bowiem ustalona przez organ w zakończonym ostateczną decyzją postępowaniu w sprawie ukarania spółki S. karą pieniężną w wysokości [...] zł (decyzja z 3 września 2019 r.).
Podnoszenie argumentacji kwestionującej przyjęcie danego podmiotu jako urządzającego gry bez koncesji jest na etapie obecnie kontrolowanego postępowania spóźnione.
Biorąc pod uwagę cytowane wcześniej brzmienie przepisów stanowiących podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, rolą i obowiązkiem organu było ustalenie, czy skarżąca pełniła w spółce S. funkcję kierowniczą lub wchodziła w skład organu zarządzającego spółki w czasie ujawnionych nieprawidłowości oraz – przy wymierzaniu kary – uwzględnienie: sytuacji finansowej podmiotu podlegającego karze, skali prowadzonej działalności i czasu trwania naruszenia. Obowiązkom tym organy w realiach przedmiotowej sprawy sprostały.
Natomiast wyjaśnienie, czy podmiot w którym skarżąca pełniła określone funkcje, prawidłowo został przez organ (w innym postępowaniu administracyjnym) uznany jako urządzający gry hazardowe bez koncesji, wykracza poza granice poddanej obecnie pod ocenę Sądu sprawy.
Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI