I SA/Ke 35/06

I SA/Ke 35/06 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Andrzej Jagiełło /przewodniczący/
Ewa Rojek /sprawozdawca/
Mirosław Surma
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 1088/06 - Wyrok NSA z 2007-07-19
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
art.19ust.1,
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Dz.U. 2002 nr 27 poz 268
par.35ust.1,par.48 ust.4 pkt 5 lit. a
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art.122,124,187 par.1, 210 par. 1pkt 6 i par.4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Sygnatura akt: I SA/Ke 35/06 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant: Referent stażysta Łukasz Pastuszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13.04.2006 r. sprawy ze skargi J.P, J.K. "E." Spółka cywilna w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec 2002 r., lipiec 2002 r., sierpień 2002 r. skargę oddala
Uzasadnienie
I SA/Ke 35/06
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr. [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nr. [...] w przedmiocie określenia dla "E." J.P., J. K. zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2002r. w kwocie 9011 zł, za miesiąc lipiec 2002r. w kwocie 29.601 zł, za miesiąc sierpień 2002r. w kwocie 14.759 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podał, że kontrola skarbowa przeprowadzona w spółce cywilnej "E." wykazała, że w miesiącach od czerwca do sierpnia 2002r. Spółka "E." otrzymała od firmy "K. – " Przedsiębiorstwo portowo- Spedycyjne M. K. w R. 12 faktur na zakup 42.162 litrów oleju napędowego, 27.759 litrów benzyny Pb-95 i 45.787 litrów benzyny U-95. Faktury te Spółka zaewidencjonowała w rejestrze zakupów, zaś wynikający z nich podatek VAT ujęła w deklaracjach podatkowych VAT-7.
W wyniku postępowania kontrolnego przeprowadzonego przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. oraz przy wykorzystaniu ustaleń kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w R. a także dowodów w postaci protokołów przesłuchań świadków i podejrzanych dokonanych przez Prokuratora Okręgowego w Katowicach w ramach postępowania karnego sygn. akt VI Ds 1/03/S stwierdzono, że faktury wystawione przez firmę "K.- " stwierdzały wykonanie przez w/wym firmę czynności (sprzedaż paliw), które w rzeczywistości nie zostały wykonane. Przesłuchany w charakterze podejrzanego w dniu 18.III.2003r. M. K. wyjaśnił, że firmę zarejestrował na polecenie A.R. późniejszego pełnomocnika firmy. Za firmowanie przedsięwzięcia otrzymywał od pełnomocnika miesięczne wynagrodzenie w kwocie 500 – 600 zł. Wskazał, że nie miał świadomości, że firma handluje paliwami. Wyjaśnienia te korelują z wyjaśnieniami złożonymi w charakterze podejrzanego w dniu 11.VI.2003r. przez A.R.. Wyjaśnił on, że pełnomocnictwo w firmie "K-T" zaproponował mu D.Z., który faktycznie firmą kierował. Jego praca za którą otrzymywał wynagrodzenie od Z. polegała na podpisywaniu przygotowanych wcześniej faktur. Wyjaśnił, że firma nie miała bazy paliwowej ani środków portu paliwa jak również zakupów paliwa nie dokonywała. Potwierdza to informacja zasięgnięta na wniosek spółki "E." z rafinerii C. gdzie Spółka K. miała kupować sprzedawane później paliwo. Informacja ta stwierdza, że wśród kontrahentów rafinerii C. nie ma firmy "K.- ". Nadto w firmie "K.- " brak było dokumentacji podatkowej. Zdaniem organów skarbowych powyższe dowody jednoznacznie wskazały, że przedmiotowe faktury zakupu otrzymane przez skarżącą Spółkę od "K. " nie dokumentowały opisanych w nich zdarzeń gospodarczych.
Uprawnienie podatnika do do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, wynikające z art. 19 ust. 1 ustawy VAT może być zrealizowane pod warunkiem ścisłego przestrzegania przepisów tej ustawy i przepisów zawartych w aktach wykonawczych do tej ustawy. Art. 19 ustawy VAT stanowi zasadę , zgodnie z którą podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, którą stanowi suma kwot podatku określona w fakturach stwierdzających nabycie tych towarów i usług. Dane jakie powinna zawierać faktura zostały określone w art. 32 ustawy VAT. Zgodnie z nimi prawidłowa faktura winna stwierdzać dokonanie sprzedaży. Konsekwencja takiej regulacji jest kolejna zasada, zgodnie z którą faktura stwierdzająca czynności, które nie zostały dokonane w świetle par. 48 ust. 5 lit. A rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.III. 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, nie stanowi dla nabywcy podstawy do obniżenia podatku należnego lub otrzymania zwrotu różnicy podatku. Prawo nabywcy nie jest w tym przypadku samoistne, a uzależnione jest od tego czy akcja wynikająca z faktur faktycznie miała miejsce. Przepisy rozporządzenia stanowią więc doprecyzowanie zasady wynikającej wprost z ustawy. Zgodnie z utrwalona linią orzecznictwa NSA(np. SA/Wr 753/95) uprawnienie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie istnieje, gdy faktura w rzeczywistości nie odzwierciedla zdarzenia gospodarczego, w szczególności gdy akcja w ogóle nie istniała, zaistniała w rozmiarach innych niż to stwierdza faktura, bądź też zaistniała między innymi podmiotami gospodarczymi i wykazane wady merytoryczne miały wpływ na wysokość podatku należnego lub naliczonego. W firmie "K. " nie występował faktyczny zakup towaru, jak również sprzedaż towarów i usług. Tym samym faktury wystawione przez ta firmę jako nie odzwierciedlające rzeczywistych czynności nie mogą dla ich nabywców stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego.
Na powyższe rozstrzygnięcie Spółka "E." J. P., J. K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Zarzuciła naruszenie § 48 ust 4 pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.III.2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym oraz art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8.I.1993r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym poprzez uznanie, że nabycie paliwa rzeczywiście nie nastąpiło od podmiotu wskazanego w treści faktury. Na poparcie swego stanowiska skarżąca wskazała, że zapłaciła na rzecz firmy "K.- " pełne kwoty należne według faktur. Zapłata tych należności jest okolicznością potwierdzającą faktyczny zakup paliw od firmy M. K. Fakt, że wystawca faktur nie zapłacił kwot podatku należnego wynikającego z tych faktur nie może w świetle przepisów prawa podatkowego wpływać na prawo do odliczenia podatku naliczonego u nabywcy. Zdaniem skarżącego niedopuszczalna jest rozszerzająca w tym kierunku interpretacja przepisów rozporządzenia z dnia 22.III.200r. Nadto zaskarżona decyzja narusza art. 210 par.1 pkt 6 i par. 4 Ordynacji podatkowej gdyż nie zawiera prawidłowego uzasadniania faktycznego i prawnego. Organy obu instancji przeprowadziły dowody jedynie z zeznań jednej ze stron czynności i nie wykazały dlaczego tak postąpiły. Materiał dowodowy wbrew dyspozycji art. 187 par.1 Ordynacji podatkowej nie został rozpatrzony wyczerpująco albowiem organy pominęły okoliczność zapłaty przez Spółkę za zakupione paliwo co miało decydujące znaczenie dla uznania pozorności bądź nie przedmiotowych akcji. Nadto naruszono zasadę wynikającą z art. 122 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez nie podjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Skarżący podkreślił też , że ciężar dowodu spoczywał na organach podatkowych.
W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o oddalenie skargi podnosząc argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 1 ustawy a dnia 25.VII.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz.U.Nr. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Oznacza to. Że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie taką decyzję, która narusza prawo i to w stopniu mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym(Dz.U.Nr. 11 poz. 50 za 1993r. ze zm.) podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, przy czym kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług ( art. 19 ust. 2). Z przepisu tego wynika uprawnienie podatnika, które może on zrealizować, jeżeli spełni określone w nim przesłanki, tj. kwota podatku naliczonego związana jest z nabyciem towarów i usług oraz wynika z faktury dokumentującej to nabycie. Z kolei art. 32 tejże ustawy stanowi jakie wymogi musi spełniać faktura aby można było zrealizować uprawnienie z art. 19 ust. 1 ustawy. Jednym z tych wymogów jest wskazanie w fakturze podatnika i nabywcy. Doprecyzowanie powyższego zawiera par. 35 ust. 1 rozporządzenia Min.Fin. z dnia 22.III.2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym(DZ.U.02.27.268). Stanowi on, że faktura VAT stwierdzająca dokonanie sprzedaży winna zawierać m.in. nazwę sprzedawcy oraz jego adres. Prawidłowo organy skarbowe ustaliły, że przedmiotowe faktury wymogom tym nie odpowiadają albowiem nie zawiera nazwy faktycznego sprzedawcy paliw. Skoro zatem faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych poprawnie organy stwierdziły, że nie mogą być one podstawą do obniżenia podatku należnego czy zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Sytuację taka normuje par. 48 ust. 4 pkt 5 lit.a cyt. rozporządzenia Min. Fin. z dnia 22.III.2002r. prawidłowo zastosowany w sprawie. Nie był zatem uprawniony argument skarżącej Spółki, że par. 48 ust. 4 pkt 5 lit. a rozporządzenia organy zinterpretowały rozszerzająco. Decydującym było bowiem to , że faktura nie odzwierciedlała rzeczywistych zdarzeń gospodarczych a nie to, że zbywca podatku nie uiścił. Samo bowiem nie uiszczenie podatku przez zbywcę nie jest w świetle art. 19 ust. 1 ustawy VAT okolicznością wyłączającą możliwość obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Ograniczenie takie wypływać musi z ustawy bądź innego aktu prawnego wydanego z upoważnienia ustawy. Powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji par. 48 ust. 4 pkt 5a rozporządzenia wykonawczego jest właśnie takim ograniczeniem prawa podatnika wynikającego z art. 19 ust. 1 ustawy VAT.
W postępowaniu wymiarowym zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono stan faktyczny i poddano go wyczerpującej ocenie w pisemnych motywach decyzji. Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia prawa procesowego tj. art. 122,124,187 par. 1,191 oraz 210 par. 1 pkt 6 i par. 4 Ordynacji podatkowej. Art. 122 Ordynacji podatkowej przyjął jako naczelną zasadę postępowania podatkowego zasadę prawdy obiektywnej. Oznacza ona obowiązek organu ustalenie stany faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Prawdą jest, że zasada ta nakłada na organ obowiązek gromadzenia dowodów. Nie oznacza to jednak, że podatnik kwestionujący ustalenia organu nie ma obowiązku wskazywania dowodów na poparcie swych twierdzeń, tym bardziej , że jako uczestnik czynności stan faktyczny i towarzyszące mu okoliczności zna lepiej. W sprawie niniejszej podatnik kwestionuje okoliczność, że sprzedawcą paliw nie była firma "K.- ". Na poparcie swych twierdzeń skarżący nie zaoferował żadnego dowodu wskazując jedynie, że skoro zapłacił kwoty wynikające ze spornych faktur to oznacza to, że kupił paliwo od wystawcy faktur. Zarzutem skarżącego jest to, że organy na okoliczność zapłaty za faktury nie przeprowadziły żadnego dowodu. Umknęło skarżącemu, że okoliczność zapłaty kwot wynikających z faktur nie było przez organy kwestionowana. Zdaniem organów fakt zapłaty firmie "K." nie powoduje automatycznie, że firma ta była sprzedawca paliw. Na okoliczność, że firma "K-T" nie sprzedawała paliw organ przeprowadził dowody wymienione w postanowieniu dowodowym z dnia 11 lutego 2005r. Przeprowadzone dowody zostały wyczerpująco omówione a wyprowadzone z nich wnioski są logiczne. Skarżący okoliczności wykazanych przeprowadzonymi dowodami skutecznie nie zakwestionował a przeprowadzony z jego inicjatywy dowód z informacji rafinerii w Czechowicach potwierdził okoliczność ,że firma "K." nie kupowała paliwa w miejscu przez nią wskazanym. W tej sytuacji gołosłowny jest zarzut , ze organy oparły się na przesłuchaniach tylko jednej strony. O tym bowiem jak działała firma "K." wobec braku dokumentacji księgowej wiedzieli tylko jej pracownicy i oni złożyli w tym zakresie spójne i uzupełniające się zeznania. Prawdą jest, że A.R. przesłuchany w charakterze podejrzanego zeznał, że od odbiorców paliwa nie inkasował kwot z faktur ale były to kwoty liczone w inny sposób. Nie wynika jednak z tych zeznań czy proceder ten odnosił się do wszystkich odbiorców a w szczególności nie mówił on, że tak płaciła skarżąca Spółka. W związku z powyższym zeznania jego w tym zakresie nie mogą świadczyć o tym, że skarżąca Spółka nie płaciła kwot uwidocznionych w fakturach . Organy skarbowe przyjęły że skarżący płacił kwoty uwidocznione na fakturach co nie jest sprzeczne z treścią wyjaśnień A. R. wobec ich ogólnikowości w tym zakresie. Wbrew zarzutom postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało starannie, materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony wyczerpująco. Oznacza to, że nie doszło do naruszenia przepisów art. 122, 124, 187 par. 1. Nie została tez naruszona zasada swobodnej oceny dowodów(art. 191 OP) albowiem organ rozstrzygnął sprawę na podstawie swojego przekonania w oparciu o zgromadzony i zanalizowany materiał dowodowy. Nie doszło też do naruszenia art. 210 par. 1 pkt 6 i par 4 Ordynacji podatkowej albowiem decyzja zawiera szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ wskazał na których dowodach oparł się rozstrzygając sprawę i stanowisko swoje w tym zakresie dostatecznie umotywował. Wyjaśnił też podstawę prawną rozstrzygnięcia. Tym samym zaskarżona decyzja w pełni odpowiada wymogom z art. 210 Ordynacji podatkowej.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr.153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.