I SA/Ke 326/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpatrzył skargę J. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą kwotę zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2018 r. Spór dotyczył rozliczenia ulgi prorodzinnej na dwoje dzieci. Skarżąca odliczyła 2224,08 zł, podczas gdy ojciec dzieci, M. K., odliczył 1112,04 zł. Łączna kwota przekroczyła limit, co doprowadziło do zakwestionowania przez organy podatkowe rozliczenia skarżącej w całości. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów, uznając, że oboje rodzice wykonywali władzę rodzicielską nad dziećmi, co potwierdzają zeznania ojca i dokumenty dotyczące kontaktów z dziećmi oraz ich utrzymania. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 27f ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT, do skorzystania z ulgi wystarczy faktyczne wykonywanie władzy rodzicielskiej, nawet w ograniczonym zakresie. W sytuacji braku porozumienia między rodzicami co do podziału ulgi, przysługuje ona w częściach równych (art. 27f ust. 4 u.p.d.o.f.). Sąd odrzucił argumentację skarżącej, że ojciec dzieci nie wykonywał władzy rodzicielskiej w wystarczającym stopniu, wskazując na jego kontakty z dziećmi, dbanie o ich potrzeby materialne i duchowe, pomoc w nauce oraz regularne płacenie alimentów. Sąd zaznaczył, że organy podatkowe nie są uprawnione do szczegółowego ustalania zakresu wykonywania władzy rodzicielskiej, a w przypadku braku porozumienia, ulga dzielona jest po równo. Sąd odniósł się również do nowelizacji przepisów od 2022 r., która wprowadziła kryterium miejsca zamieszkania dziecka w przypadku braku porozumienia, co potwierdza, że przed nowelizacją wspólne wykonywanie władzy rodzicielskiej uprawniało do podziału ulgi po połowie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ulgi prorodzinnej, w szczególności w kontekście wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej przez rozwiedzionych rodziców i podziału ulgi w braku porozumienia.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów od 1 stycznia 2022 r. oraz specyficznej sytuacji faktycznej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy samo posiadanie władzy rodzicielskiej, bez jej faktycznego wykonywania w znaczącym zakresie, uprawnia do skorzystania z ulgi prorodzinnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, do skorzystania z ulgi prorodzinnej niezbędne jest zarówno posiadanie władzy rodzicielskiej, jak i jej faktyczne wykonywanie, choćby w ograniczonym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonywanie władzy rodzicielskiej oznacza aktywne uczestnictwo w życiu dziecka, zaspokajanie jego potrzeb fizycznych i duchowych, a nie tylko formalne posiadanie praw rodzicielskich. W przypadku braku porozumienia między rodzicami, ulga dzielona jest po połowie.
Jak należy podzielić ulgę prorodzinną między rodziców, którzy wspólnie wykonują władzę rodzicielską, ale nie osiągnęli porozumienia co do sposobu jej podziału?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku braku porozumienia między rodzicami, ulga prorodzinna dzielona jest w częściach równych.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o PIT (art. 27f ust. 4) przewidują podział ulgi w częściach równych lub w dowolnej proporcji. W sytuacji braku porozumienia, sąd administracyjny i organy podatkowe nie mają obowiązku szczegółowego ustalania zakresu faktycznego wykonywania władzy rodzicielskiej przez każdego z rodziców, a ulga dzielona jest po połowie.
Czy fakt płacenia alimentów przez jednego z rodziców jest wystarczający do uznania, że wykonuje on władzę rodzicielską w rozumieniu przepisów o uldze prorodzinnej?
Odpowiedź sądu
Nie, samo wykonywanie obowiązku alimentacyjnego nie jest rozstrzygające dla uznania, że rodzic wykonuje władzę rodzicielską.
Uzasadnienie
Obowiązek alimentacyjny jest niezależny od władzy rodzicielskiej. Dla skorzystania z ulgi prorodzinnej kluczowe jest faktyczne uczestnictwo w wychowaniu dziecka i sprawowaniu opieki.
Przepisy (7)
Główne
u.p.d.o.f. art. 27f § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Prawo do odliczenia ulgi prorodzinnej przysługuje podatnikowi, który w roku podatkowym wykonywał władzę rodzicielską nad małoletnim dzieckiem. Samo posiadanie władzy rodzicielskiej nie jest wystarczające, konieczne jest jej faktyczne wykonywanie.
u.p.d.o.f. art. 27f § ust. 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 27f § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Odliczenie ulgi prorodzinnej przysługuje łącznie obojgu rodzicom i może być dokonane w częściach równych lub w dowolnej proporcji. W przypadku braku porozumienia, ulga dzielona jest w częściach równych.
u.p.d.o.f. art. 27f § ust. 1 pkt 1, ust. 2, 4, 3
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oboje rodzice wykonywali władzę rodzicielską nad dziećmi, co uprawnia ich do skorzystania z ulgi prorodzinnej. • W braku porozumienia co do podziału ulgi, przysługuje ona w częściach równych. • Fakt sporadycznych kontaktów i płacenia alimentów przez ojca dzieci świadczy o wykonywaniu przez niego władzy rodzicielskiej w rozumieniu przepisów.
Odrzucone argumenty
Skarżąca argumentowała, że ojciec dzieci nie wykonywał władzy rodzicielskiej w wystarczającym stopniu, a cały trud wychowawczy spoczywał na niej. • Skarżąca podniosła, że dochody ojca dzieci nie uprawniały go do skorzystania z ulgi prorodzinnej.
Godne uwagi sformułowania
Samo posiadanie władzy rodzicielskiej nie oznacza jeszcze jej wykonywania. • Dla nabycia prawa do odliczenia ulgi prorodzinnej nie wystarczy, że podatnik wykazał wyłącznie to, że jest rodzicem posiadającym władzę rodzicielską. Konieczne jest w szczególności uczestniczenie przez podatnika w wychowywaniu swego dziecka. • W przypadku braku porozumienia między rodzicami, ulga dzielona jest w częściach równych.
Skład orzekający
Mirosław Surma
przewodniczący
Agnieszka Banach
członek
Magdalena Stępniak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi prorodzinnej, w szczególności w kontekście wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej przez rozwiedzionych rodziców i podziału ulgi w braku porozumienia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów od 1 stycznia 2022 r. oraz specyficznej sytuacji faktycznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnej ulgi podatkowej, a jej rozstrzygnięcie opiera się na interpretacji pojęcia 'wykonywania władzy rodzicielskiej', co może być interesujące dla wielu podatników.
“Czy sporadyczne kontakty z dzieckiem i płacenie alimentów wystarczą do skorzystania z ulgi prorodzinnej?”
Dane finansowe
WPS: 1812 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.