I SA/KE 308/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2023-05-11
NSApodatkoweWysokawsa
VATprzedawnienieegzekucja administracyjnaCOVID-19prawo podatkoweprawo administracyjnesądy administracyjneuchwała NSA

WSA w Kielcach uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że zobowiązanie podatkowe w VAT za część 2016 roku uległo przedawnieniu z uwagi na brak zastosowania przepisów COVID-19 do zawieszenia biegu terminów przedawnienia w prawie podatkowym.

Sprawa dotyczyła zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdzie skarżąca podnosiła, że zobowiązanie podatkowe w VAT za część 2016 roku uległo przedawnieniu. Organ egzekucyjny oddalił zarzuty, argumentując, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na mocy przepisów związanych z COVID-19. WSA w Kielcach uchylił zaskarżone postanowienie, opierając się na uchwale NSA I FPS 2/22, która stwierdziła, że art. 15zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie dotyczy zawieszenia biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych. W konsekwencji sąd uznał, że zobowiązanie za część 2016 roku uległo przedawnieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach, które utrzymało w mocy postanowienie o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżąca podnosiła, że zobowiązanie podatkowe w VAT za część 2016 roku uległo przedawnieniu, kwestionując jednocześnie podstawę prawną tytułów wykonawczych i doręczenie decyzji. Organ egzekucyjny argumentował, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o COVID-19, co przedłużyło termin przedawnienia. Spór prawny koncentrował się na tym, czy wspomniany przepis zawiesza bieg terminów przedawnienia w prawie podatkowym. Sąd, opierając się na uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2023 r. (sygn. akt I FPS 2/22), uznał, że art. 15zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie ma zastosowania do zawieszania biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych. W związku z tym, zobowiązanie w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do listopada 2016 r. uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2021 r., co czyniło zarzut wygaśnięcia obowiązku zasadnym. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie koszty postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 15zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie dotyczy wstrzymania rozpoczęcia i zawieszenia biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Uzasadnienie

Sąd podzielił tezę uchwały NSA I FPS 2/22, zgodnie z którą przepis art. 15zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie ma zastosowania do terminów przedawnienia w prawie podatkowym, ponieważ prawo podatkowe jest odrębną gałęzią prawa od prawa administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § 1, 2, 4 pkt 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

ustawa o Covid art. 15 zzr § 1 pkt 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Nie dotyczy zawieszenia biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ord. pod. art. 70 § 1

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 3a § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.d.o.u. art. 103 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zobowiązanie podatkowe w VAT za część 2016 roku uległo przedawnieniu, ponieważ art. 15zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie zawiesza biegu terminów przedawnienia w prawie podatkowym.

Odrzucone argumenty

Zarzut nieistnienia obowiązku z powodu niedoręczenia decyzji. Zarzut nieprawidłowej podstawy prawnej w tytułach wykonawczych.

Godne uwagi sformułowania

Prawo podatkowe jest odrębną od prawa administracyjnego gałęzią prawa. Art. 15 zzr ust. 1 ustawy COVID-19 nie dotyczy wstrzymania rozpoczęcia i zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Skład orzekający

Artur Adamiec

przewodniczący

Magdalena Chraniuk-Stępniak

członek

Magdalena Stępniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminów przedawnienia w prawie podatkowym w okresie pandemii COVID-19 oraz stosowanie uchwał NSA."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale NSA I FPS 2/22, która stanowi wiążącą wykładnię prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19 i ich wpływu na przedawnienie zobowiązań podatkowych, co miało szerokie znaczenie praktyczne.

Pandemia COVID-19 nie zawiesza przedawnienia podatków? WSA w Kielcach rozstrzyga kluczową kwestię.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ke 308/22 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-05-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Artur Adamiec /przewodniczący/
Magdalena Chraniuk-Stępniak
Magdalena Stępniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 33 par. 1,2,art. 3a par. 1art. 34 par. 4 pkt 3art. 34, art. 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2020 poz 374
art. 15 zzr ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dz.U. 2023 poz 259
art. 269 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Asesor WSA Magdalena Stępniak (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 maja 2023 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 11 maja 2022 r. nr 2601-IEW.711.4.2022 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach na rzecz M. M. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Kiecach postanowieniem
z 11 maja 2022 r. nr 2601-IEW.711.4.2022 utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ostrowcu Św. z 24 lutego 2022 r. nr 2608-SEW.711.2.2022
w sprawie oddalenia zarzutów wniesionych przez M. M. w sprawie egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie tytułów wykonawczych
z 11 stycznia 2022 r. o nr [...],
2608-723.15901.2022.
W uzasadnieniu organ wskazał, że pomimo ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 13 grudnia 2021 r. nr [...] określającej na podstawie ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz Ordynacji podatkowej, zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do września 2016 r. oraz od listopada do grudnia 2016 r. w łącznej wysokości [...] zł, M. M. nie wpłaciła dobrowolnie żadnej kwoty tytułem tego podatku. Zatem wierzyciel zobowiązany był wystawić tytuł wykonawczy na ww. zaległość i wdrożyć postępowanie egzekucyjne, co prawidłowo uczynił organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ostrowcu Św. W wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zaległości objęte ww. tytułami wykonawczymi z 11 stycznia 2022 r. zostały wyegzekwowane 25 stycznia 2022 r.
W świetle art. 33 § 1 i § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U.2022.479) dalej "u.p.e.a.", zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów zostały określone w art. 33 § 2 u.p.e.a.
W sprawie strona wniosła zarzuty: 1. nieistnienie obowiązku w zakresie egzekucji, gdyż sprawa nie została rozstrzygnięta w toku postępowania administracyjnego, decyzja o sygnaturze podanej w rubryce D4 i 5 nie została doręczona; 2. wszystkie tytuły posługują się nieprawidłową podstawą prawną (rubryka D.1.), co uzasadnia ich uchylenia na podstawie art. 33 § 2 pkt 2c; 3. wygaśnięcie zobowiązania podatkowego z tytułu przedawnienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Organ wskazał, że ww. decyzja z 13 grudnia 2021 r. została do zobowiązanej nadana 13 grudnia 2021 r. za pośrednictwem Poczty [...] S.A. Z powodu niemożności doręczenia decyzji pod wskazanym adresem do doręczeń i miejsca zamieszkania tj. ul. [...], [...]., 15 grudnia 2021 r., doręczyciel pozostawił ją na okres 14 dni do jej odbioru w placówce pocztowej Filia UP O. Ś.. 1, ul. [...]. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tej placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, doręczający umieścił pod wskazanym adresem w skrzynce pocztowej 15 grudnia 2021 r. Z powodu nie podjęcia w terminie 7 dni pismo awizowano powtórnie 23 grudnia 2021 r. strona nie podjęła awizowanej przesyłki,
w związku z czym 30 grudnia 2021 r. placówka pocztowa zwróciła ją do nadawcy. Zatem decyzja ta została uznana za doręczoną 29 grudnia 2021 r. i stała się ostateczna, a ponadto nie wniesiono na nią skargi. Organ wyjaśnił ponadto, że ww. decyzja z 13 grudnia 2021 r. zawierała m.in. przepisy ustawy o podatku od towarów
i usług tj. art. 99 ust. 1 i 12 oraz przepisy Ordynacji podatkowej, co prawidłowo zostało wskazane przez wierzyciela w rubryce D.1. wystawionych tytułów wykonawczych.
W ocenie organu dlatego też, zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku oraz zarzut zastosowanej nieprawidłowej podstawy prawnej w ww. tytułach wykonawczych, należało uznać za nieuzasadnione i je oddalić.
Organ wskazał ponadto, że zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej pięcioletni okres przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów
i usług za m-ce styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i listopad 2016 r., rozpoczął swój bieg 31 grudnia 2016 r., a jego koniec przypadał na 31 grudnia 2021 r., natomiast za grudzień 2016 r. rozpoczął swój bieg
31 grudnia 2017 r., a jego koniec przypada na 31 grudnia 2022 r. Nadto, w sprawie wystąpiła dodatkowa okoliczność, która miała wpływ na bieg terminów przedawnienia, która wynika z art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374) dalej "ustawa o Covid". Zgodnie ze wskazanym przepisem w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego
z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten został uchylony 16 maja 2020 r. na mocy art. 46 pkt 20, w związku z art. 76 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r., poz. 875). Zgodnie z art. 68 ust. 2 ww. ustawy z 14 maja 2020 r. terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1 ustawy o C0VID-19, podjęły swój dalszy bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie noweli z 14 maja 2020 r. Wspomniana nowela stosownie do jej art. 76, w zakresie istotnym dla omawianej kwestii, weszła w życie 16 maja 2020 r., tj. w następnym dniu po jej ogłoszeniu. Zatem, dzień 24 maja 2020 r. jest pierwszym dniem po upływie siedmiu dni od wejścia wżycie ustawy nowelizującej i jednocześnie dniem, od którego ponownie po zawieszeniu biegnie termin przedawnienia. Wobec powyższego należy stwierdzić, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego spoczywał (był zawieszony) przez okres 54 dni, tj. od dnia 31 marca 2020 r. (od dnia wejścia w życie rozporządzenia w sprawie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego) do dnia 23 maja 2020 r. (do dnia wskazanego w art. 68 ust. 2 wyżej wskazanej ustawy z dnia 14 maja 2020 r.). Zatem termin przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2016 r. do listopada 2016 r. na podstawie art. 15zzr ustawy o COVID-19 z mocy prawa został przesunięty o 54 dni. Oznacza to, że termin ww. zobowiązań podatkowych nie upływał z końcem 31 grudnia 2021 r., jak to sugeruje w zażaleniu zobowiązana. Do tej daty należy dodać 54 dni, w związku z czym dopiero z upływem 23 lutego 2022r., przedmiotowe zobowiązania przedawniłyby się. Przy czym przed upływem tego dnia tj. 23 lutego 2022 r. zaistniały w sprawie okoliczności mające wpływ na bieg terminu przedawnienia zaległości w podatku VAT za 2016 rok, poprzez zastosowanie w dniu 12 stycznia 2022 roku (tj. w dniu doręczenia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w BNP Paribas Bank Polska S.A.) środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, o czym zobowiązana została powiadomiona. W takiej sytuacji nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2016 r. do września 2016 roku oraz za listopad 2016 roku i zaczął on na nowo biec od 13 stycznia 2022 r. Zatem termin przedawnienia spornych zaległości przypadałby na 13 stycznia 2027 r.
W ocenie organu zatem zarzut dotyczący wygaśnięcia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi z powodu przedawnienia oraz zarzut naruszenia przepisów art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o COVID-19, jest bezzasadny.
Na powyższe postanowienie M. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego. Zarzuciła niezastosowanie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, nieprawidłowe zastosowanie art. 15 zzr i art. 15 zzs ustawy o Covid, a w konsekwencji naruszenie art. 33 § 2 pkt 1 i 5 u.p.e.a.
Uzasadniając zarzuty skarżąca wskazała, że organ przyjął, że w pojęciu prawa administracyjnego mieści się prawo podatkowe i konsekwentnie zawieszenie biegu terminów przedawnienia przewidzianych przepisami prawa administracyjnego obejmuje zawieszenie biegu terminów przedawnienia na gruncie prawa podatkowego. Argumentując przeciwko rozstrzygnięciu i jego uzasadnieniu wskazał na autonomię prawa podatkowego oraz fakt, że z samego brzmienia przepisów nie wynika teza o tak szerokim pojmowaniu pojęcia zawieszenia biegu przedawnienia. Za zasadny zatem uznać należy wniosek, że jako taki bieg terminów przedawnienia na gruncie prawa podatkowego nie został zawieszony i upłynął 31 grudnia 2021 r., co czyni zasadnymi zarzuty egzekucyjne.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione
w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z 27 października 2022 r. postanowił zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy
z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(j.t. Dz.U.2023.259) dalej "p.p.s.a." Sporna w sprawie problematyka stanowi bowiem przedmiot postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października
2022 r. sygn. akt I FSK 2545/21 o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez skład siedmiu sędziów tego sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zadał pytania:
1.Czy art. 15 zzr ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374,
ze zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy
o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem
i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 568, ze zm.) dotyczy również wstrzymania rozpoczęcia i zawieszenia biegu terminów przewidzianych przepisami prawa podatkowego?
2. W przypadku pozytywnej odpowiedzi dotyczącej ww. zagadnienia, czy
art. 15 zzr ust. 1 wyżej wymienionej ustawy z dnia 2 marca 2020 r. powinien być interpretowany w ten sposób, że z uwagi na wynikający z art. 2 Konstytucji RP ochronny charakter wskazanych w nim terminów, wstrzymanie rozpoczęcia
i zawieszenia biegu tych terminów może mieć miejsce jedynie na korzyść podatników?
Postanowieniem z 5 kwietnia 2023 r. są postanowił podjąć zawieszone postępowanie, w związku z podjęciem przez Naczelny Sąd Administracyjny
27 marca 2023 r. uchwały sygn. akt I FPS 2/22.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Sprawa została rozpoznana przez sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1
pkt 1 lit. a - c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Przedmiotem kontroli sądu jest postanowienie wierzyciela w przedmiocie zarzutów zobowiązanej (skarżącej) w sprawie egzekucji administracyjnej. Zaskarżonym postanowieniem wierzyciel oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie tytułów wykonawczych z 11 stycznia 2022 r. o nr [...].
W sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy egzekucyjnej, w tym
w szczególności art. 33 § 1 ustawy 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j. t. Dz.U.2020.1427 ze zm.) dalej "u.p.e.a.", w brzmieniu wprowadzonym ustawą z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2019.2070), obowiązujących od 30 lipca 2020 r.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W świetle art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa
w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości lub części; 6) brak wymagalności obowiązku
w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Przedstawione w art. 33 § 2 u.p.e.a. przesłanki stanowią katalog zamknięty, natomiast procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a. W tym zakresie przywołania wymaga przepis art. 34 § 4 pkt 3 b u.p.e.a. Zgodnie z tą regulacją organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia
o wydaniu ostatecznego postanowienia o uznaniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 1-5 - umarza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części. Umorzenie postępowania egzekucyjnego powoduje uchylenie czynności egzekucyjnych (art. 60 § 1 zdanie pierwsze u.p.e.a.). Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 60 § 1 u.p.e.a. prowadzi, poprzez uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, do przywrócenia w ten sposób stanu istniejącego przed wszczęciem egzekucji. Jest to w pełni uzasadnione w przypadku, gdy postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte lub było prowadzone z naruszeniem prawa.
Skarżąca, na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 w zw. z pkt 6c oraz pkt 5 u.p.e.a., podniosła zarzut nieistnienia obowiązku w zakresie egzekucji, gdyż ujawniona należność pieniężna w ww. tytułach wykonawczych w postaci decyzji znak: [...] - nie została jej doręczona. Wskazała, że tytuły wykonawcze zawierają nieprawidłową podstawę prawną (rubryka D.1), co uzasadnia ich uchylenie na podstawie art. 33 § 2 pkt 2c. Jej zdaniem ponadto egzekucja jest niedopuszczalna, ponieważ zaległość ta jest przedawniona, w związku z czym egzekucja winna być umorzona – zarzut wygaśnięcia obowiązku art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.
Istota sporu w sprawie sprowadza się do kwestii możliwości zawieszenia biegu terminu przedawnienia, egzekwowanego od skarżącej zobowiązania podatkowego
w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące (z wyjątkiem października) 2016 r., na podstawie art. 15 zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o Covid.
Stosownie do powołanej regulacji w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.
W ocenie skarżącej przepis ten nie ma zastosowania do biegu terminów przedawnia przewidzianych przez prawo podatkowe, ponieważ prawo podatkowe jest odrębną od prawa administracyjnego gałęzią prawa. W związku z tym zobowiązanie w podatku od towarów i usług wynikające z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 13 grudnia 2021 r. nr [...] uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2021 r., co uzasadnia zarzut wygaśnięcia obowiązku na dzień wszczęcia egzekucji administracyjnej wobec skarżącej
tj. 11 stycznia 2022 r.
Zdaniem organu z kolei omawiany przepis ma w sprawie zastosowanie.
W konsekwencji bieg terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów
i usług za styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień
i listopad 2016 r. został przedłużony i upływał dopiero 23 lutego 2022 r. Z tych względów wierzyciel, będący jednocześnie w niniejszej sprawie organem egzekucyjnym, zobowiązany był do oddalenia zarzutu wygaśnięcia obowiązku.
Rozstrzygnięcie tak zarysowanego sporu wymaga wskazania, że 27 marca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I FPS 2/22 podjął uchwałę zgodnie, z którą: "Art. 15 zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
(Dz. U. poz. 374, ze zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 31 marca 2020 r.
o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 568, ze zm.) nie dotyczy wstrzymania, rozpoczęcia i zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych.
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela tezę przytoczonej uchwały i nie znajduje podstaw do odstąpienia od stanowiska w niej wyrażonego. Przepis
art. 269 § 1 p.p.s.a. statuuje ogólną moc wiążącą uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte
w uchwale wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w uchwale, dopóty sądy administracyjne stanowisko to powinny respektować. Jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby, albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi.
Z tych względów zarzuty skargi okazały się zasadne. W stanie faktycznym sprawy nie ma bowiem zastosowania przepis art. 15 zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o Covid, zawieszający w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
W konsekwencji zobowiązanie w podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i listopad 2016 r., określone skarżącej decyzją Dyrektora Izby Skarbowej
z 13 grudnia 2021 r. nr [...], stosownie do przepisów art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT, uległo przedawnieniu 31 grudnia 2021 r. Zatem, na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej, obowiązek wygasł w części, tj. co do ww. miesięcy. Zobowiązanie za grudzień 2016 r., na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie uległo bowiem przedawnieniu. Bieg terminu przedawnienia tego zobowiązania, stosownie do ww. regulacji upływał z dniem 31 grudnia 2022 r.
Powyższe oznacza zasadność zarzutu określonego w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.
Sąd, kontrolując legalność zaskarżonego postanowienia w granicach
art. 134 § 1 p.p.s.a. stwierdza natomiast, że organ prawidłowo oddalił zarzut nieistnienia obowiązku z art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a., w związku z prawidłowym doręczeniem skarżącej ww. decyzji. Zarzut z art. 33 § 2 pkt 2c u.p.e.a. jest z kolei niezasadny, ponieważ egzekwowany obowiązek wynikał z decyzji, tj. orzeczenia,
o którym mowa w art. 3 u.p.e.a., a nie bezpośrednio z przepisu prawa.
Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni powyższe rozważania i wyda stosowne rozstrzygnięcie.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania
(wpis – [...] zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa - [...] zł, koszty zastępstwa prawnego - [...] zł) w punkcie 2 sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 200
i art. 205 § 2 w związku z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z 16 sierpnia 2018 r., w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego
w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1687).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI