I SA/Ke 282/23

I SA/Ke 282/23 - Postanowienie WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-07-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Andrzej Mącznik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 3 par. 2, art. 58 par. 1 pkt 6, art, 58 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Andrzej Mącznik po rozpoznaniu 11 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. B. na orzeczenie lekarskie nr [...] z 14 czerwca 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
M. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na wydane w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Kielcach orzeczenie lekarskie nr [...] z 14 czerwca 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, twierdząc jednocześnie że odwołał się od niego do jednostki nadrzędnej w Łodzi.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Kielcach wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania związanego z wydaniem orzeczenia lekarskiego. Wyjaśnił, że M. B. złożył wniosek o przeprowadzenie badań lekarskich w związku z kierowaniem przez niego pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu oraz decyzją Prezydenta Miasta Kielce wydaną ze względu na istnienie uzasadnionych i poważnych zastrzeżeń co do stanu jego zdrowia. Wyjaśnił ponadto, że z powodu kwestionowania tego orzeczenia przez skarżącego, dokumentacja została przekazana Instytutowi Medycyny Pracy im. prof. dra med. Jerzego Nofera w Łodzi, celem przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego. Przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych, organ argumentował, że orzeczenie lekarskie nie jest decyzją administracyjną i nie należy do kategorii aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Tym samym nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie.
Zgodnie z regulacją art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji sądu został unormowany w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Stosownie zaś do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Skarga w rozpoznawanej sprawie dotyczy orzeczenia lekarskiego Nr [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Kielcach z 14 czerwca 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia u skarżącego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Podstawą prawną do wydanego i zaskarżonego orzeczenia lekarskiego był art. 75 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 622; ze zm., dalej: "u.k.p."). Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 u.k.p. badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Badaniu lekarskiemu podlega także osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia (art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.).
Badania osób, o których mowa w ust. 1 pkt 3-5, przeprowadza się w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy (art. 75 ust. 5 u.k.p.).
Z art. 77 ust. 1 u.k.p. wynika, że badanie lekarskie przeprowadza uprawniony lekarz.
W przepisach art. 78-79 u.k.p. określono tryb przeprowadzania badań oraz orzekania o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Szczegółowe warunki i tryb przeprowadzania badania lekarskiego, na mocy delegacji ustawowej z art. 81 ust. 1 ww. ustawy, określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 grudnia 2022 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. z 2022 r. poz. 2503; dalej: "rozporządzenie"). Uprawniony lekarz po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wystawia orzeczenie lekarskie (7 ust. 1 rozporządzenia). Stosownie do § 11 pkt 2 rozporządzenia jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania ponownego badania lekarskiego, o którym mowa w art. 79 ust. 4 i 5 ustawy, są w przypadku orzeczenia lekarskiego wydanego przez uprawnionego lekarza zatrudnionego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy:
a) Centrum Naukowe Medycyny Kolejowej w Warszawie,
b) Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. Jerzego Nofera w Łodzi,
c) Instytut Medycyny Wsi im. Witolda Chodźki w Lublinie,
d) Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni,
e) Wojskowy Instytut Medycyny Lotniczej w Warszawie.
Na tle tak ukształtowanego stanu prawnego należy stwierdzić, że procedura przed jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich i wydawania orzeczeń lekarskich w sprawie badań lekarskich kierujących pojazdami jest autonomiczna, odrębna od procedury administracyjnej regulowanej przepisami kodeksu postępowania administracyjnego i do niej nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), co wynika wprost z brzmienia art. 1 k.p.a. oraz faktu braku odesłania w rozporządzeniu do odpowiedniego stosowania norm kodeksowych. W konsekwencji organ administracji publicznej w sprawach kontroli uprawnień do kierowania pojazdami jest związany treścią ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych, a procedura ich wydawania, określona rozporządzeniem, mieści się w granicach ustawowego upoważnienia. Przepisy rozporządzenia nie przewidują uzasadniania tego orzeczenia i ma ono charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a., stanowiąc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Tym samym korzysta z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. W konsekwencji, jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w motywach wyroku z dnia 17 marca 2005 r. OSK 1273/2004 - regulacja przewidziana w wymienionym rozporządzeniu (poprzednio obowiązującym, tj. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami t.j. Dz.U.2013, poz. 133, z uwagi na analogiczne - jak w obecnie obowiązującym rozporządzeniu - unormowania, powyższa teza pozostaje aktualna), a dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są badania lekarskie, sposób ich przeprowadzania i rozpoznawania odwołań, stanowi procedurę odrębną od procedury administracyjnej. Organy nie mają prawnych możliwości weryfikacji treści takiego orzeczenia lekarskiego tak pod względem ich treści, jak i procedowania. Są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Przedstawione poglądy znajdują odzwierciedlenie w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych i są ugruntowane ( np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2013 r. I OSK 952/12, z dnia 25 października 2011 r. I OSK 1859/2010, z dnia 25 maja 2011 r. I OSK 837/11, z dnia 8 lutego 2011 r. I OSK 547/2010, z dnia 3 lipca 2009 r. I OSK 973/2008, z dnia 22 czerwca 2009 I OSK 840/2008, z dnia 11 stycznia 2007 r. I OSK 251/2006; dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
W myśl z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn niż wskazane w pkt 1-5a przedmiotowego przepisu wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie, jako że skarżone orzeczenie lekarskie nie należy do któregokolwiek aktu (czynności) organu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., a zatem skarga na niego z tej przyczyny jest niedopuszczalna.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 p.p.s.a.