I SA/Sz 21/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług, uznając, że nierzetelność ksiąg i szacowanie przychodu były uzasadnione, a naruszenia proceduralne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Sprawa dotyczyła skargi L. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. Podatnik zarzucił naruszenie art. 123 i 193 Ordynacji podatkowej oraz przepisów dotyczących prowadzenia ksiąg. Sąd uznał, że nierzetelność ksiąg była podstawą do oszacowania przychodu, a zarzucane naruszenia proceduralne, w tym wadliwe doręczenie korespondencji, nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ podatnik nie wykazał takiego wpływu. W konsekwencji skarga została oddalona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę L. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie podatku od towarów i usług. Podstawą rozstrzygnięcia było ustalenie nierzetelności podatkowej księgi przychodów i rozchodów, co skutkowało oszacowaniem przychodu (obrotu) z działalności gospodarczej. Sąd ustalił, że przekroczono limit zwolnienia od VAT oraz termin rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu przy użyciu kasy rejestrującej, co pociągnęło za sobą konsekwencje w postaci utraty prawa do odliczenia podatku naliczonego i odliczenia kosztów zakupu kasy fiskalnej. Skarżący zarzucił naruszenie art. 123 Ordynacji podatkowej poprzez brak czynnego udziału w postępowaniu oraz art. 193 w zw. z art. 23 § 1 Ordynacji poprzez uznanie ksiąg za nierzetelne. Sąd uznał, że wadliwe doręczenie korespondencji (na nazwisko syna, który nie był pełnomocnikiem w tej sprawie) stanowiło naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji, jednakże nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż skarżący nie wykazał takiego wpływu. Pozostałe zarzuty dotyczące szacowania podstawy opodatkowania uznał za bezzasadne, wskazując na wcześniejsze rozstrzygnięcia dotyczące podatku dochodowego i straty, które stanowiły podstawę dla decyzji w sprawie VAT. Wobec braku merytorycznych zarzutów co do przepisów ustawy o VAT, skargę oddalono na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwe doręczenie korespondencji stanowi naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, jednakże może skutkować uchyleniem decyzji tylko wtedy, gdy miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć organ odwoławczy naruszył art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe doręczenie korespondencji, skarżący nie wykazał, jaki istotny wpływ miało to uchybienie na wynik sprawy. Sąd z urzędu również nie dostrzegł takiej zależności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (22)
Główne
o.p. art. 123 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 200 § 1
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 2 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 6
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 9 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 10
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 14 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 14 § 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 15 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 15 § 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 18
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 26 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 27 § 4
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 29 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 29 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 29 § 2b
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
o.p. art. 193
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 23 § 1
Ordynacja podatkowa
rozp. MF art. 11 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000r. w sprawie prowadzenia p.k.p i r.
rozp. MF art. 11 § 4
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000r. w sprawie prowadzenia p.k.p i r.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierzetelność ksiąg podatkowych uzasadnia oszacowanie przychodu. Naruszenia proceduralne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż strona nie wykazała takiego wpływu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 123 Ordynacji podatkowej poprzez niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu. Naruszenie art. 193 w zw. z art. 23 § 1 Ordynacji poprzez uznanie ksiąg za nierzetelne i zastosowanie szacowania.
Godne uwagi sformułowania
naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji [...] jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący nie wykazał czy i jaki wpływ na wynik sprawy miało wspomniane uchybienie, nie przedstawił żadnych argumentów, które by przemawiały za tym, że gdyby przesyłka była zaadresowana na jego nazwisko, to jego wypowiedź co do zgromadzonego materiału dowodowego wpłynęłaby na inny wynik sprawy.
Skład orzekający
Kazimiera Sobocińska
przewodniczący sprawozdawca
Krystyna Zaremba
członek
Marzena Kowalewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dla stosowania szacowania przychodu w przypadku nierzetelności ksiąg oraz analiza wpływu naruszeń proceduralnych na wynik sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o VAT i Ordynacji podatkowej obowiązujących w czasie orzekania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy związane z nierzetelnością ksiąg podatkowych i konsekwencjami dla podatku VAT, a także ważną kwestię wpływu naruszeń proceduralnych na wynik sprawy.
“Nierzetelne księgi i błąd w adresie: jak sąd ocenił wpływ naruszeń na wynik sprawy VAT?”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Sz 21/06 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2006-06-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-01-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Kazimiera Sobocińska /przewodniczący sprawozdawca/ Krystyna Zaremba Marzena Kowalewska Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I FSK 1385/06 - Wyrok NSA z 2008-03-28 II FSK 1687/06 - Wyrok NSA z 2008-02-15 I SA/Sz 22/06 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2006-06-29 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 art. 123 par. 1 art. 200 par. 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi L. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...]. o d d a l a skargę Uzasadnienie Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją z dnia [...], wydaną w trybie odwoławczym, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego L. O. w podatku od towarów i usług za [...] oraz określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za [...] – podzielając w pełni dokonane ustalenia i ocenę prawną. Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 2 ust.1, art. 6, art. 9 ust.1, art. 14 ust.1 i 3, art. 15 ust.1 i 3, art. 18, art. 26 ust.1, art. 27 ust.4, art. 29 ust.1, 2 , 2b ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11 poz. 50 ze zm./. W zakresie stanu faktycznego ustalono, że L. O. w [...] prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług gastronomicznych i handlu w dwóch punktach: Bar "K" przy ul. [...] i "R" przy ul. [...]. W dniu [...] L. O. dokonał zgłoszenia rejestracyjnego [...] w związku z przekroczeniem kwoty sprzedaży uprawniającej do korzystania ze zwolnienia od podatku VAT, która wówczas wynosiła [...]. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych ustalono, że podatkowa księga przychodów i rozchodów była nierzetelna w zakresie przychodów w stopniu znacznie przekraczającym dopuszczalną granicę błędu [...] określoną w § 11 ust.1 rozporządzenia Ministra Finansów z 15 grudnia 2000r. w sprawie prowadzenia p.k.p i r. /Dz.U. Nr 116 poz. 1222/, w związku z czym dokonano oszacowania przychodu /obrotu/ z działalności gospodarczej podatnika i ustalono, że przychód ten wyniósł [...] (w tym z działalności gastronomicznej [...]) i był wyższy od zadeklarowanego w zeznaniu [...] w kwocie [...]. Po uwzględnieniu oszacowanego obrotu uległa zmianie miesięczna wartość obrotów osiągniętych przez podatnika w okresie od [...] do [...]. Wyliczono (str. [...] decyzji I instancji), że kwota obrotu uprawniająca do zwolnienia od podatku VAT [...]. została przekroczona w dniu [...], co oznacza, że z tym dniem podatnik zobowiązany był do dokonania zgłoszenia rejestracyjnego w podatku VAT (art. 9 ust.1 ustawy o VAT), zaprowadzenia ewidencji dla celów tego podatku (art. 27 ust.4 ustawy o VAT), opodatkowania sprzedaży towarów (art. 2 ust.1 ustawy o VAT) i dokonywania rozliczeń tego podatku (art. 10 i 26 ustawy o VAT). Ponadto uległ zmianie moment rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu na rzecz osób, o których mowa w art. 29 ust.1 ustawy o VAT przy zastosowaniu kas rejestrujących. Obrót w wysokości [...] został przekroczony [...] (k.[...] decyzji I instancji), zatem podatnik był zobowiązany do rozpoczęcia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kasy fiskalnej od [...]. Faktycznie podatnik rozpoczął ewidencjonowanie obrotu i kwot podatku należnego od [...]. Konsekwencją tego opóźnienia jest utrata prawa do obniżenia podatku należnego o [...] podatku naliczonego na podstawie art. 29 ust.2 ustawy o VAT ([...] za [...] i [...] za okres od [...] do [...]) jak również utrata prawa do odliczenia kwoty [...] wydatkowanej na zakup kasy fiskalnej. Stwierdzono ponadto, że w [...] podatnik zawyżył podatek naliczony o [...] błędnie wpisując kwotę [...] zamiast [...] wynikającą z faktury [...] z [...] wystawionej przez firmę "D". Wyliczenia oszacowanego obrotu dla poszczególnych miesięcy od [...] do [...] dokonano wskaźnikiem udziału w obrocie. Na podstawie wskaźnika procentowego udziału sprzedaży, wg stawek VAT [...] i [...] w ogólnej wartości sprzedaży, określono oszacowany obrót z podziałem na właściwe stawki. Następnie wyliczono podatek należny w danej stawce (str. [...] decyzji I instancji) i wyliczono zobowiązanie podatkowe w poszczególnych miesiącach [...]) oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym ([...]), co szczegółowo przedstawiono na str. [...] decyzji I instancji. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podatnik domaga się uchylenia decyzji obu instancji zarzucając, że wydane zostały z naruszeniem prawa: 1) art. 123 Ordynacji podatkowej poprzez nie zapewnienie podatnikowi czynnego udziału w postępowaniu przed organem II instancji oraz braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszenia nowych - zapowiedzianych w odwołaniu; Podatnik w postępowaniu odwoławczym nie był reprezentowany przez pełnomocnika, dlatego nie otrzymywał korespondencji, która była wadliwie adresowana do rzekomego pełnomocnika, tj. syna podatnika p. O. O., który był pełnomocnikiem w toczącym się postępowaniu podatkowym dotyczącym określenia wysokość i straty poniesionej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej [...]. 2) art. 193 w zw. z art. 23 § 1 Ordynacji poprzez uznanie prowadzonych przez podatnika ksiąg jako nierzetelne i tym samym przeprowadzenie szacowania przychodu, oraz § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. Nr 116, poz. 1222 z późno zm.) w związku z art. 23 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż strona nie prowadziła rzetelnie księgi, co dało podstawę do zastosowania zewnętrznej metody szacunkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W odniesieniu do zarzutu wadliwego adresowania korespondencji do syna skarżącego, O. O., organ odwoławczy wyjaśnił, że w odwołaniu skarżący podał adres dla doręczeń: ul. [...] w K. i na ten adres wysłano zawiadomienie z [...] o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się odnośnie materiału dowodowego, jak i zaskarżoną decyzję dyrektora Izby Skarbowej. Obie te przesyłki pocztowe jako adresata wskazywały O. O., który nie był pełnomocnikiem skarżącego w sprawie podatku VAT. Błąd ten był wynikiem zasugerowania się załączonym do odwołania pełnomocnictwem udzielonym mu do sprawy dotyczącej straty w podatku dochodowym. Nieprawidłowość ta – zdaniem organu odwoławczego – nie spowodowała jednak negatywnych skutków dla skarżącego, bowiem przesyłkę odebrał uprawniony domownik, a poza tym wniósł skargę w terminie, co oznacza, że przesyłki zostały przekazane. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje. Skarga nie jest zasadna, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem. Art. 123 § 1 Ordynacji stanowi, że organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Konkretyzacja drugiego z w/w obowiązków zawarta jest w art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie 7 dniowy termin do wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego. W rozpatrywanej sprawie nie można mówić o naruszeniu obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, gdyż skarżący udział taki miał zapewniony, był bowiem informowany o wszystkich czynnościach postępowania podatkowego. Uzasadnienie zarzutu naruszenia art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej wskazuje, że chodzi tu o drugi, odrębnie traktowany obowiązek skonkretyzowany w art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie 7 dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zaadresowanie i doręczenie zawiadomienia z [...] na nazwisko O. O., który nie był pełnomocnikiem skarżącego w rozpatrywanej sprawie należy uznać za naruszenie art. 200 § Ordynacji podatkowej. Jednakże – jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 25 kwietnia 2005r. FPS 6/04 (publ. ONSA i w.s.a. zesz. 5 z 2005r. poz. 66) – naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący nie wykazał czy i jaki wpływ na wynik sprawy miało wspomniane uchybienie, nie przedstawił żadnych argumentów, które by przemawiały za tym, że gdyby przesyłka była zaadresowana na jego nazwisko, to jego wypowiedź co do zgromadzonego materiału dowodowego wpłynęłaby na inny wynik sprawy. Zależności takiej także Sąd nie dostrzegł działając z urzędu. Zatem powyższy zarzut należało uznać za nieuzasadniony. Również pozostałe zarzuty odnoszące się do podstaw szacowania podstawy opodatkowania są bezzasadne. W tym miejscu należy wskazać, że zasadnicze przyczyny uzasadniające uznanie podatkowej księgi przychodów i rozchodów za nierzetelną, a w następstwie tego oszacowanie przychodu przedstawione zostały w decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z [...] Nr [...] określającej wysokość poniesionej przez skarżącego straty w działalności gospodarczej w [...] w kwocie [...] zamiast wykazanej w zeznaniu rocznym kwoty [...] utrzymanej w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...]. Skarga na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia [...] sygn. akt [...]. Decyzje w sprawie podatku VAT są następstwem rozstrzygnięcia sprawy podatku dochodowego (straty) i ustalenia obrotów na odpowiednio wyższym poziomie z odpowiednim zastosowaniem przytoczonych w zaskarżonej decyzji przepisów ustawy o VAT. Skarga nie zawiera żadnych merytorycznych zarzutów co do zastosowanych w sprawie przepisów ustawy o VAT, nie ma zatem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z przepisami tej ustawy. W tym stanie, uznając skargę za nieuzasadnioną, należało na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI