I SA/Ke 255/23

I SA/Ke 255/23 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-09-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-06-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Agnieszka Banach /przewodniczący/
Magdalena Chraniuk-Stępniak
Magdalena Stępniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 716
art. 3 pkt 10h
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1857
art. 3 ust. 1, ust 2, 4-8, , 10, art. 7c ust. 1, ust. 2, art. 21 ust. 2d, ust. 3, art. 30 ust. 4, 1, art. 7c,
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Asesor WSA Magdalena Stępniak (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2023 r. sprawy ze skargi E. C. O.sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 18 kwietnia 2023 r. nr 2601-IOA.48.46.2022 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Kielcach decyzją z 18 kwietnia
2023 r. nr 2601-IOA.48.46.2022 utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Świętokrzyskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Kielcach z 12 grudnia 2022 r.
nr 348000-341000-COC.48.186.2022 nakładającą na E. C. O. Sp. z o.o. (spółka) karę pieniężną w wysokości 80.000 zł za niewykonanie obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych na zgłoszeniu nr SENT[...], SENT[...], SENT[...], SENT[...], SENT[...], SENT[...], SENT[...], [...]
Organ ustalił, że Śląski Urząd Celno-Skarbowy w Katowicach (Dział Centrum SENT) przekazał do Świętokrzyskiego Urzędu Celno-Skarbowego
w Kielcach informację, że zgłoszenie do rejestru monitorowania drogowego
i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, na których spółka figuruje jako podmiot odbierający gaz LPG o kodzie CN 2711 do spółki w czerwcu,
w lipcu, w sierpniu, we wrześniu oraz w październiku 2021 r. nie zostały uzupełnione o dane wynikające z § 3b rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 sierpnia
2018 r. w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów (Dz.U. z 2018 r., 1663 ze zm.). Funkcjonariusze Świętokrzyskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Kielcach 17 grudnia 2021 r. przeprowadzili kontrolę,
w trakcie której potwierdzono, że na 8 zgłoszeniach o ww. numerach nie podano numeru dystrybutora oraz stanu licznika. W siedmiu przypadkach nie wpisano także informacji o objętości dostarczonego towaru (poza zgłoszeniem SENT20210728000786).
Spółka nie wyjaśniła przyczyn braku uzupełnienia dodatkowych danych
w zgłoszeniach, a także powodu automatycznego zamknięcia statusu wyżej wymienionych zgłoszeń. Pismo organu z 21 września 2022 r. wzywające do złożenia wyjaśnień dotyczących okoliczności w jakich nastąpiły naruszenia, przyczyn niepodania stanów licznika dystrybutora do wydawania gazu, jego numeru fabrycznego oraz objętości dostarczonego towaru, a także wzywające do przedłożenia dokumentów i informacji o istnieniu ważnego interesu podmiotu odbierającego lub interesu publicznego związanego z niedopełnieniem obowiązków wynikających
z ustawy SENT, umożliwiających odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, pozostało bez odpowiedzi.
Po przeprowadzonym postępowaniu naczelnik ww. decyzją nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości 80.000 zł za niewykonanie obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych na ww. zgłoszeniach.
Podstawę do nałożenia kary pieniężnej stanowił art. 21 ust. 2d ustawy
z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (j. t. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.) dalej "ustawa SENT", zgodnie z którym w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnik nie wykona obowiązku określonego w art. 7c, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. W sprawie naruszenie dotyczyło nieuzupełnienia o wymagane dane 8 zgłoszeń SENT, w związku z czym nałożono karę w wysokości 80.000 zł. W oparciu o art. 21 ust. 2d ustawy SENT organ podatkowy zobligowany jest nałożyć karę za przypadek nieprawidłowo uzupełnionego zgłoszenia. W ocenie organu argumentacja strony zawarta
w odwołaniu, że uchybienia w zakresie zgłoszeń SENT były przez nią niezawinione
a wynikały z nieprawidłowo funkcjonującej aplikacji przeznaczonej do obsługi zgłoszeń jest błędna. Ustalono, że w dniach kiedy odbywały się dostawy nie występowały utrudnienia w funkcjonowaniu rejestru zgłoszeń SENT. W dniach dostaw, tj. 5-6 marzec, 16-17 kwiecień, 1-2 czerwiec, 28 lipiec, 27-28 sierpień 2021 r. rejestr działał prawidłowo. Także kontrahenci spółki potwierdzili, że w tych dniach system działał prawidłowo, a odbiorca otrzymał numery referencyjne oraz klucze autoryzacyjne umożliwiające mu potwierdzenie tych ośmiu zgłoszeń SENT i odbioru gazu.
Organ wskazał, że możliwe jest odstąpienie od nałożenia kary, jeśli zostaną spełnione przesłanki określone w art. 21 ust. 3 ustawy SENT. Organ I instancji podjął się z urzędu zbadania czy w niniejszej sprawie istniały przesłanki zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary, bowiem taki obowiązek wynika
z omawianego przepisu. W tym celu - wezwaniem z 21 września 2022 r. – organ wezwał stronę do przedłożenia dokumentów i informacji o istnieniu ważnego interesu odbierającego lub interesu publicznego związanego z niedopełnieniem obowiązków wynikających z ustawy SENT. Strona nie odpowiedziała na wezwanie. Także
w trakcie prowadzonego postępowania strona nie współpracowała z organem.
Organ wyjaśnił zwroty ważnego interesu podmiotu odbierającego i interesu publicznego, jako materialnoprawnych przesłanek będących podstawą do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje, aby istniały okoliczności uzasadniające odstąpienie od wymierzenia kary. Z uwagi na bierną postawę spółki (brak odpowiedzi na wezwania z 21 września i 3 listopada 2022 r.) organ dokonał ustaleń na podstawie danych przekazanych przez Świętokrzyski Urząd Skarbowy w Kielcach, Urząd Skarbowy w Starachowicach oraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Ustalono m.in., że spółka w 2020 r. wykazała dochód w kwocie 59.341,12 zł (przychód 67.528.188,61 zł, koszty uzyskania przychodów w kwocie 67.450.13 pomniejszony
o stratę z lat ubiegłych w wysokości 18.710,87 zł), w 2021 r. wykazała dochód
w kwocie 2.259.616,75 zł (przychód 82.621.600,67 zł, koszty uzyskania przychodów w kwocie 80.361.983,92 zł). Spółka zatrudnia pracowników i opłaca z tego tytułu składki na FUS, FUS, FP Solidarnościowy oraz FGŚP. Nie posiada zaległości
w opłacaniu składek i nie są prowadzone wobec niej postępowania egzekucyjne przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W trakcie prowadzonego postępowania strona nie przedstawiła żadnych dokumentów, z których wynikałaby niemożność zapłaty kary. W ocenie organu sytuacja finansowa strony jest dobra, a zapłata nałożonej kary pieniężnej w żadnym razie nie stwarza realnego zagrożenia płynności finansowej i nie spowoduje innych niepożądanych społecznie skutków. Wysokość kary w zestawieniu z osiąganymi przez stronę zyskami pozwala na ocenę, że zapłata kary w kwocie 80.000 zł nie będzie nadmierną dolegliwością. Nałożenie kary pieniężnej jest wynikiem działań podmiotu odbierającego, których konsekwencje mógł przewidzieć, dochowując staranności wymaganej przy prowadzeniu działalności gospodarczej związanej z obrotem określoną grupą towarów.
W ocenie organu stan faktyczny sprawy nie przemawia również za odstąpieniem od nałożenia kary ze względu na interes publiczny. W sprawie nie wystąpiły szczególne okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie, że ukaranie strony nie pozostawałoby w zgodzie z tym interesem. Ze stanu faktycznego sprawy nie wynika, by istniały obiektywne przeszkody w wywiązaniu się przez stronę
z powyższych obowiązków. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, zdaniem organu nie można uznać, by nałożenie na stronę kary pieniężnej stanowiło nieproporcjonalną reakcję, a zatem by nałożeniu kary miał sprzeciwiać się interes publiczny. Organ zauważył, że w związku z niewykonaniem obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych na zgłoszeniach, w stosunku do strony, organ przeprowadził dwie inne kontrole, w których także wykryto nieprawidłowości. W przypadku spółki stwierdzono znaczną częstotliwość nieprawidłowych zgłoszeń tego samego rodzaju dokonywanych przez nią w długim okresie czasu.
Na powyższą decyzję spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzuciła naruszenie art. 21 ust. 2d ustawy SENT przez bezpodstawne przyjęcie, że
w niniejszej sprawie zaszły podstawy do obciążenia skarżącego kara pieniężną i to jeszcze w kwocie 80.000 zł w sytuacji gdy uchybień nie było lub był niezawinione przez skarżącego; art. 21 ust. 3 ustawy SENT przez przyjęcie, że w niniejszej sprawie orzeczona kara pieniężna nie jest rażąco dolegliwa w stosunku do zachowania skarżącego, które było absolutnie zachowaniem niecelowym
W ocenie skarżącej przede wszystkim, w świetle art. 21 ust. 2d ustawy SENT nie zaszły podstawy do ukarania jej kwotą 80.000 zł. Podniosła, że wskazywane przez organ uchybienia w zakresie zgłoszeń SENT były niezawinione, niecelowe,
a wynikały z awarii systemu. Nie miały też na celu uszczuplenia należności Skarbu Państwa, a już na pewno nie miały związku z jakąkolwiek działalnością przestępczą. Tym samym, w ocenie skarżącej, brak było podstaw dla ukarania skarżącej. Orzeczona kara jest rażąco dolegliwa. Organ nie wziął pod uwagę braku uszczuplenia należności czy celowego działania skarżącej. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżąca wskazała na wyrok NSA z 13 stycznia 2023 r.
sygn. akt II GSK 569/22 oraz wyrok WSA w Kielcach z 13 kwietnia 2023 r. sygn. akt
I SA/Ke 50/23.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak
i procesowym, nie jest przy tym, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Realizując wyżej określone granice kontroli, sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.
Organ prawidłowo wskazał na podstawę prawną rozstrzygnięcia, tj. przepisy ustawy SENT. Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy, system monitorowania drogowego
i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów i obrocie paliwami opałowymi, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania, oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy.
W art. 3 ust. 2 ustawy przewidziano katalog towarów objętych systemem,
z zastrzeżeniem ust. 4-8 oraz ust. 10 tego przepisu. Ponadto na podstawie
art. 3 ust. 11 ustawy SENT minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, towary inne niż wymienione w ust. 2 pkt 1-3a, których przewóz jest objęty systemem monitorowania przewozu i obrotu, wraz ze wskazaniem masy, ilości, objętości lub wartości tych towarów, oraz przypadki,
w których ich przewóz nie podlega temu systemowi, uwzględniając konieczność przeciwdziałania uszczupleniom w zakresie podatku od towarów i usług lub podatku akcyzowego.
W wydanym na podstawie wskazanego przepisu rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 2020 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz.U. z 2020 r., poz. 1477 ze zm.) w § 1 pkt 4 wymienione zostały również towary objęte pozycją CN ex 2711 - propan, butan albo mieszaniny propanu-butanu, bez względu na ich ilość w przesyłce.
Podstawowe okoliczności sprawy nie są sporne. Skarżąca w przewozach zgłoszonych pod numerami [...] [...] S[...], [...] SENT[...], SENT[...], SENT[...], SENT[...] figuruje jako podmiot odbierający towar w postaci gazu LPG sklasyfikowanego pod pozycją CN 2711. Towar będący przedmiotem dostawy był więc objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, co wiązało się z określonymi obowiązkami, również po stronie skarżącej. Zgodnie z art. 7c ust. 1 ustawy SENT, w przypadku niektórych towarów odpowiednio podmiot wysyłający, podmiot odbierający i przewoźnik są obowiązani do wskazania lub uzupełnienia w zgłoszeniu dodatkowych danych, jeżeli dane te ze względu na specyfikę towaru lub przewozu towaru, lub obrotu tym towarem są przekazywane do innych organów na podstawie przepisów odrębnych oraz jest to konieczne do zapewnienia skuteczności monitorowania przewozu towarów – w przypadkach określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 2. Natomiast w myśl ust. 2 tego przepisu minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić,
w drodze rozporządzenia, dodatkowe dane, o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę zapewnienia skuteczności monitorowania przewozu towarów, specyfikę towaru, przewozu towarów lub obrotu tymi towarami.
W sprawie niniejszej zastosowanie znajduje wydane na podstawie ww. upoważnienia ustawowego - i obowiązujące w dacie dokonania zgłoszenia, realizowania przewozu, zamknięcia zgłoszenia, a także w dacie kontroli - rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 czerwca 2021 r. w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów (Dz. U. poz. 1259 ze zm.) dalej "rozporządzenie z 2021 r." Zgodnie z jego § 5 w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy, w przypadku przewozu towarów objętych pozycją CN ex 2711 - propan, butan albo mieszaniny propanu-butanu, będących przedmiotem dostawy towarów, importu towarów albo wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostarczonych do: 1) stacji paliw ciekłych, o której mowa
w art. 3 pkt 10h ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 716, 868 i 1093), podmiot odbierający uzupełnia zgłoszenie o: a) stany liczników ze wszystkich dystrybutorów, z których są wydawane te towary, odczytane bezpośrednio przed załadunkiem towarów do zbiornika, b) numery fabryczne dystrybutorów, o których mowa w lit. a, c) objętość towaru, który został dostarczony do miejsca dostarczenia, wyrażoną w litrach. Organ odwoławczy nieprawidłowo wskazał na rozporządzenie z 2018 r., to jednak okoliczność ta nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia, ponieważ treść § 3b pkt 1 tego rozporządzenia jest tożsama
z treścią § 5 pkt 1 rozporządzenia z 2021 r. i nie zmienia obowiązków odbiorcy
w zakresie danych, które zobowiązany jest podać w zgłoszeniu. Istotne przy tym jest, że organ I instancji wskazał prawidłowo na rozporządzenie z 2021 r.
Z kolei zgodnie z art. 21 ust. 2d ustawy SENT w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnik nie wykona obowiązku określonego w art. 7c, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł, tj. za każde nieprawidłowo uzupełnione zgłoszenie. Niezasadny jest zatem zarzut, że w stanie faktycznym sprawy, w którym stwierdzone nieprawidłowości dotyczą ośmiu zgłoszeń SENT, kara powinna wynosić 10.000 zł.
W sprawie poza sporem jest, że skarżąca jako podmiot odbierający miała obowiązek uzupełnienia zgłoszenia SENT o dane wskazane w § 5 pkt 1 rozporządzenia z 2021 r., tj. dane dotyczące stanu licznika oraz numeru dystrybutora i objętości paliwa, czego nie uczyniła. W odwołaniu, jako przyczyny zaistniałego naruszenia wskazała na awarię systemu. Argumentacja ta nie zasługuje jednak na uwzględnienie. Organ ustalił bowiem, że w dniach kiedy odbywały się dostawy nie występowały utrudnienia w funkcjonowaniu rejestru zgłoszeń SENT. W dniach dostaw, tj. 5-6 marzec, 16-17 kwiecień, 1-2 czerwiec, 28 lipiec, 27-28 sierpień 2021 r. rejestr działał prawidłowo. Powyższe potwierdza znajdujący się w aktach sprawy wydruk z rejestru niedostępności SENT (system REMDAT). Dodatkowo kontrahenci spółki potwierdzili, że w tych dniach system działał prawidłowo.
Zdaniem sądu prawidłowe są również rozważania i wnioski organów co do braku możliwości odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej.
Stosownie do treści art. 21 ust. 3 ustawy SENT, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2d, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.
Ważny interes strony zaistnieje wówczas, gdy wystąpią nadzwyczajne okoliczności losowe powodujące przykładowo znaczne obniżenie zdolności płatniczych, w szczególności zagrażające funkcjonowaniu podmiotu albo grożące niewywiązywaniem się z nałożonych obowiązków. Użycie słowa "ważny" wskazuje, że nie każdy interes uzasadnia odstąpienie od wymierzenia kary, bo taki interes posiada każdy podmiot dążący do ograniczenia obciążeń finansowych. Chodzi
o interes szczególnie istotny, wyjątkowy, ważniejszy niż właściwy wszystkim pozostałym przedsiębiorcom spełniającym przesłanki do wymierzenia kary.
W ocenie sądu, organ odwoławczy właściwie zinterpretował przesłankę ważnego interesu strony, co po dokonanej analizie materiału dowodowego doprowadziło do prawidłowej konkluzji o odmowie jej zastosowania. Co istotne, to strona powinna wykazać się aktywnością w tym zakresie i wskazać okoliczności uzasadniające zastosowanie powołanego wyżej przepisu. Pozostała jednak w tym zakresie bierna. Nie przedłożyła żadnych dokumentów i nie odpowiedziała na wezwania organu z 21 września 2022 r. i z 3 listopada 2022 r. Organ dokonał więc samodzielnych ustaleń w tym zakresie wskazując, że spółka nie posiada znacznych zaległości podatkowych (jedynie 16,61 zł) czy w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, nie jest prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne, osiąga przychody. Obiektywnie rzecz biorąc nie wystąpiły zatem okoliczności uzasadniające ustalenie, że po stronie spółki występuje ważny interes, z powodu którego uiszczenie kary jest dla niej ponadnormatywnie niekorzystne, zakłócające jej funkcjonowanie, płynność finansową, ingerujące w jej byt pod względem ekonomicznym. Organy nie miały podstaw, by uznać, że zagrożona jest płynność finansowa skarżącej. Skarżąca nie przedstawiła takich okoliczności, w szczególności nie opisała swojej sytuacji finansowej i nie przedstawiła dowodów w tym zakresie. Z pozyskanych przez organ dokumentów nie wynika w jaki sposób zapłata kary administracyjnej miałaby wpłynąć na działalność firmy i możliwość jej dalszego funkcjonowania, skoro skarżąca znajdowała się w dobrej kondycji finansowej.
Podsumowując, istnienie przesłanki ważnego interesu nie zostało wykazane przez skarżącą oraz trafnie organ nie stwierdził jej wystąpienia z urzędu.
Natomiast przesłanka interesu publicznego to rodzaj klauzuli generalnej
o dużym stopniu niedookreśloności, której treść nie może być wypełniana w sposób dowolny, lecz organ administracji czy sąd stosujący prawo mają obowiązek odszukania optymalnych treści wyrażających istotę tej klauzuli (vide np. wyrok NSA
z 14 października 2021 r., II GSK 885/21; CBOSA). W wyroku z dnia 13 stycznia 2023 r. II GSK 801/22 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że istota problemu przy ocenie, czy w konkretnej sprawie zachodzi uzasadniona interesem publicznym możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej sprowadza się do oceny wagi stwierdzonych naruszeń z punktu widzenia celów ustawy SENT, w kontekście wartości takich jak m.in. sprawiedliwość i równość. Ocena spełnienia przesłanki "interesu publicznego" - przewidzianej art. 21 ust. 3 ww. aktu i uzasadniającej odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej – powinna uwzględniać również szczególne znaczenie zasady proporcjonalności. W orzecznictwie zasadnie podnosi się bowiem, że zastosowanie zasady proporcjonalności w odniesieniu do sankcji bezwzględnie oznaczonej (administracyjnej kary pieniężnej w określonej wysokości) wymaga rozważenia, czy wymierzenie kary pieniężnej w określonej wysokości będzie przydatne do osiągnięcia zamierzonych skutków (celów) danej regulacji oraz czy zachowana została właściwa dla demokratycznego państwa prawnego proporcja między efektem wymierzonej sankcji pieniężnej a jej dolegliwością. Należy przy tym mieć na uwadze, że ustawodawca nakładając obowiązki co do wypełniania
w odpowiednim czasie przewidzianych ustawą zgłoszeń czyni to dla zabezpieczenia interesów fiskalnych i może nakładać także na podmioty odbierające jako profesjonalistów szczególne wymogi, służące realizacji celów ustawowych. Stosowanie odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 21 ust. 3 ustawy SENT powinno więc mieć charakter wyjątkowy w rozumieniu ustawy – "uzasadniony". Rozważenia wymagają takie okoliczności, jak te, czy z uwagi na zakres działalności odbiorcy, jego wywiązywanie się z obowiązków przestrzegania prawa w prowadzonej działalności, stwierdzone uchybienie ma charakter incydentalny, nie nosi znamion działania celowego, czy nie jest przejawem lekceważącego stosunku tego podmiotu do wypełniania nałożonych ustawą obowiązków (por. wyroki NSA z 18 listopada 2021 r., II GSK 1203/21, z 1 kwietnia 2022 r., II GSK 192/22).
Mając na uwadze powyższe podniesienia wymaga, że stwierdzone naruszenia nie sposób określać mianem "drobnych". Pamiętać należy, że w sprawie mamy do czynienia z niewpisaniem wymaganych ww. danych do 8 zgłoszeń SENT, które nie sposób kwalifikować i przedstawić tak jak czyni to skarżąca. Brak danych, które podlegały uzupełnieniu należy uznać za istotne zakłócenie działania systemu monitorowania. Należy powtórzyć, że nie było ono spowodowane awarią systemu, co potwierdza zebrany materiał dowodowy. Istotne jest, że nie uzupełniono jakichkolwiek wymaganych danych, a więc zarówno stanów liczników, numerów fabrycznych dystrybutorów, jak i w 7 zgłoszeniach objętości towaru, a nie jedynie niektórych z nich, zatem naruszenie przepisów ustawy SENT nie miało formalnego charakteru o nieistotnym znaczeniu. O nieistotnym naruszeniu można byłoby ewentualnie mówić w sytuacji, w której zaistniały pewne błędy i nieścisłości we wskazanych w zgłoszeniu SENT danych, co jednak stanowiłoby sytuację wyraźnie odmienną od takiej, w której nie podano jakichkolwiek danych w przewidzianym ku temu czasie.
Ponadto istotne jest, że stwierdzone w niniejszej sprawie braki nie były jedynymi, ani pierwszymi uchybieniami, których dopuściła się skarżąca. Wcześniejsze stwierdzono podczas kontroli 14 lipca 2021 r. (jedno zgłoszenie utworzone w styczniu 2021 r, i 3 zgłoszenia w 2020 r. ), 23 maja 2022 r. (jedno zgłoszenie utworzone w marcu 2022 r.) W zaistniałych uprzednio sytuacjach nie nałożono na spółkę kary. Sporządzono jedynie protokół jako formę pouczenia. Pomimo tego, co wynika z realiów kontrolowanej sprawy, spółka nadal dopuszcza się nieprawidłowości. Tym samym uprawniony jest wniosek, że sama kontrola, ani pouczenie nie podziałały na spółkę dyscyplinująco i nadal nie wywiązuje się ona
z obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych na zgłoszeniach. Zdaniem sądu,
z tych względów zasadny jest wniosek, że wymierzenie skarżącej kary w kontrolowanej sprawie nastąpiło w zgodzie z zasadą proporcjonalności.
Wskazać trzeba nadto, że nawet niezamierzone uchybienia, jednak występujące wielokrotnie, należy postrzegać w kategoriach nienależytej staranności
w prowadzeniu swoich interesów (por. wyrok NSA z 18 maja 2020 r., sygn. akt II GSK 220/20). Przemawia to więc za stwierdzeniem, że nałożenie kary pieniężnej stanowi adekwatną reakcję w niniejszej sprawie, bowiem zaniechania (działania) skarżącej spółki przyczyniały się do zakłócania działania systemu monitorowania utrudniając w związku z tym realizację celów istnienia tego systemu. Celem ustawy SENT jest przy tym m.in. zapewnienie skutecznego systemu śledzenia określonych w niej towarów na każdym etapie ich dystrybucji.
Nieuzasadnione są twierdzenia skargi wskazujące na brak uszczuplenia zaległości podatkowych. Wystarczające jest stwierdzenie, że zakres uchybień stanowi istotne utrudnienie w zapobieganiu uszczupleniom zaległości podatkowych, nawet jeśli w danym przypadku nie doszło do takiego uszczuplenia. Jak już zauważono, takim utrudnieniem jest już brak posiadania danych w systemie przez określony czas. Organy nie mają natomiast obowiązku dowodzenia, że w wyniku działań danego podmiotu doszło do uszczuplenia należności podatkowych. Tego rodzaju obowiązek może wynikać z art. 30 ust. 4 ustawy SENT, nie dotyczy on jednak niniejszej sprawy, gdyż naruszenie skarżącego nie zostało stwierdzone
w przypadkach wskazanych w art. 30 ust. 1 ustawy SENT, lecz w kontroli ukierunkowanej na sprawdzenie wykonania obowiązku z art. 7c ustawy SENT
w konkretnych zgłoszeniach SENT.
W związku z powyższym, ustalony w sposób prawidłowy stan faktyczny sprawy przemawia za stwierdzeniem, że przesłanka interesu publicznego i interesu strony nie zaistniały. Wpływu na treść rozstrzygnięcia nie mają wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych wskazane w skardze. Zostały bowiem wydane
w odmiennych, niż ustalony w niniejszej sprawie, stanach faktycznych.
Podsumowując stwierdzić trzeba, że organy obydwu instancji w sposób prawidłowy przeprowadziły proces wydania decyzji, w tym także w jej części uznaniowej obejmującej ocenę wystąpienia przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Uwzględniły wszystkie przepisy mające w sprawie zastosowanie, zebrały materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, pojęcia nieostre zostały zinterpretowane prawidłowo, nie pominięto istotnych elementów stanu faktycznego oraz wybrano rozwiązanie przewidziane przepisem prawa materialnego,
a jednocześnie należycie je uzasadniono.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.