I SA/Ke 196/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłości V. sp. z o.o. w upadłości na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Kielcach w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych. Organ egzekucyjny prowadził postępowania egzekucyjne wobec spółki na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących podatku VAT. Uzyskane środki zostały rozliczone m.in. na poczet kosztów egzekucyjnych. Po uchyleniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, powstał obowiązek zwrotu kosztów egzekucyjnych. Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zwrotu tych kosztów poprzez korektę wierzytelności zgłoszonych do masy upadłości, powołując się na przepisy Prawa upadłościowego dotyczące potrącenia. Syndyk zarzucił naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym art. 95 Prawa upadłościowego, twierdząc, że organ stał się dłużnikiem upadłego po dniu ogłoszenia upadłości i że nie złożono skutecznego oświadczenia o potrąceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę. Sąd uznał, że obowiązek zwrotu kosztów egzekucyjnych powstał z chwilą uchylenia rygoru wykonania decyzji, czyli przed ogłoszeniem upadłości, co czyniło potrącenie dopuszczalnym zgodnie z art. 93 Prawa upadłościowego. Sąd podkreślił, że ocena skuteczności potrącenia w kontekście postępowania upadłościowego leży w gestii sądu upadłościowego, a nie sądu administracyjnego. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów proceduralnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie dopuszczalności potrącenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu upadłościowym, gdy wierzytelność z tytułu zwrotu kosztów powstała przed ogłoszeniem upadłości, oraz wskazanie granic kognicji sądu administracyjnego w sprawach dotyczących potrącenia w upadłości.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji potrącenia kosztów egzekucyjnych w kontekście upadłości, a ocena skuteczności potrącenia w postępowaniu upadłościowym należy do sądu upadłościowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ egzekucyjny może dokonać potrącenia kosztów egzekucyjnych z należnościami masy upadłości, jeśli wierzytelność z tytułu zwrotu kosztów powstała przed ogłoszeniem upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, potrącenie jest dopuszczalne, jeśli obie wierzytelności istniały w dniu ogłoszenia upadłości, a sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny skuteczności potrącenia w postępowaniu upadłościowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek zwrotu kosztów egzekucyjnych powstał z chwilą uchylenia rygoru wykonania decyzji, co nastąpiło przed ogłoszeniem upadłości. W związku z tym, obie wierzytelności istniały przed ogłoszeniem upadłości, co pozwala na potrącenie zgodnie z art. 93 Prawa upadłościowego. Kwestia skuteczności potrącenia w postępowaniu upadłościowym należy do sądu upadłościowego.
Czy sąd administracyjny jest właściwy do oceny skuteczności potrącenia wierzytelności w postępowaniu upadłościowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny skuteczności potrącenia w kontekście postępowania upadłościowego.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny ocenia prawidłowość zaskarżonego postanowienia w ramach przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ocena formy i terminu złożenia oświadczenia o potrąceniu oraz jego skuteczności w postępowaniu upadłościowym leży w gestii sądu upadłościowego i sędziego-komisarza.
Czy organ egzekucyjny może występować w podwójnej roli wierzyciela i organu egzekucyjnego?
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy prawa determinują taką podwójną rolę naczelnika urzędu skarbowego.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji definiują wierzyciela i określają właściwość organu I instancji do orzekania, co uzasadnia podwójną rolę naczelnika w niniejszej sprawie.
Przepisy (16)
Główne
u.p.e.a. art. 64cd § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Reguluje procedurę zwrotu kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami, gdy postępowanie egzekucyjne okazało się niezgodne z prawem.
Prawo upadłościowe art. 93 § 1
Ustawa Prawo upadłościowe
Dopuszcza potrącenie wierzytelności upadłego z wierzytelnością wierzyciela, jeżeli obie wierzytelności istniały w dniu ogłoszenia upadłości.
Prawo upadłościowe art. 95
Ustawa Prawo upadłościowe
Wyklucza potrącenie, jeżeli wierzyciel stał się dłużnikiem upadłego po dniu ogłoszenia upadłości.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 64c § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotychczasowa regulacja dotycząca zwrotu kosztów egzekucyjnych w przypadku niezgodności postępowania z prawem.
Prawo upadłościowe art. 244 § 1
Ustawa Prawo upadłościowe
Dotyczy sporządzania listy wierzytelności przez syndyka.
Prawo upadłościowe art. 260 § 2
Ustawa Prawo upadłościowe
Dotyczy zatwierdzania listy wierzytelności przez sędziego-komisarza.
Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw art. 11 § 1
Do postępowań w sprawie zwrotu kosztów egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw art. 11 § 2
Określa zasady zwrotu kosztów egzekucyjnych po wejściu w życie ustawy, gdy przed tym dniem zaistniały określone przesłanki.
Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw art. 15
k.c. art. 498 § 1
Kodeks cywilny
Ogólne przepisy dotyczące potrącenia.
K.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania do władzy publicznej.
K.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada informowania stron.
K.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo strony do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek zwrotu kosztów egzekucyjnych powstał przed ogłoszeniem upadłości, co uzasadnia potrącenie. • Sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny skuteczności potrącenia w postępowaniu upadłościowym. • Naczelnik urzędu skarbowego może występować w podwójnej roli wierzyciela i organu egzekucyjnego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 95 Prawa upadłościowego poprzez błędne zastosowanie i uznanie dopuszczalności potrącenia, gdy organ stał się dłużnikiem po ogłoszeniu upadłości. • Naruszenie art. 96 Prawa upadłościowego poprzez błędne uznanie skuteczności potrącenia mimo braku zachowania formy i terminu złożenia oświadczenia. • Naruszenie art. 498 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez błędne zastosowanie i uznanie potrącenia za prawidłowe. • Naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących prowadzenia postępowania, informowania stron i możliwości wypowiedzenia się. • Niezastosowanie art. 64cd § 1 i § 4 u.p.e.a. oraz art. 11 ust. 2 w zw. z art. 15 ustawy zmieniającej, co skutkowało błędnym uznaniem daty powstania obowiązku zwrotu kosztów.
Godne uwagi sformułowania
ocena prawidłowości zaskarżonego postanowienia należy rozpocząć od powołania treści art. 64cd u.p.e.a. • instytucja potrącenia w postępowaniu upadłościowym stanowi jeden ze sposobów zaspokojenia wierzytelności. • co jednak kluczowe w realiach niniejszej sprawy, o istnieniu tych przesłanek nie może rozstrzygać sąd administracyjny. • ocena właściwej formy oświadczenia o potrąceniu oraz terminu na jego złożenie leży w gestii sądu upadłościowego i sędziego – komisarza.
Skład orzekający
Mirosław Surma
przewodniczący sprawozdawca
Magdalena Chraniuk-Stępniak
sędzia
Magdalena Stępniak
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności potrącenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu upadłościowym, gdy wierzytelność z tytułu zwrotu kosztów powstała przed ogłoszeniem upadłości, oraz wskazanie granic kognicji sądu administracyjnego w sprawach dotyczących potrącenia w upadłości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji potrącenia kosztów egzekucyjnych w kontekście upadłości, a ocena skuteczności potrącenia w postępowaniu upadłościowym należy do sądu upadłościowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej interakcji między postępowaniem egzekucyjnym a postępowaniem upadłościowym, z kluczowym zagadnieniem potrącenia wierzytelności. Jest to interesujące dla prawników procesowych i specjalistów od restrukturyzacji.
“Potrącenie kosztów egzekucyjnych w upadłości: kiedy jest możliwe?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.