I SA/Ke 170/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Kielcach oddalił skargę podatnika w sprawie naliczania odsetek od nadpłaty VAT, uznając, że nie przysługują one od dnia powstania nadpłaty, lecz od dnia złożenia wniosku.
Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie daty początkowej naliczania odsetek od nadpłaty. Podatnik domagał się odsetek od dnia powstania nadpłaty, podczas gdy organ argumentował, że przysługują one dopiero od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, zgodnie z Ordynacją podatkową. Sąd uznał argumentację organu za zasadną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług. Spór koncentrował się na kwestii naliczania odsetek od nadpłaty. Podatnik uważał, że odsetki powinny być naliczane od dnia powstania nadpłaty, podczas gdy organ skarbowy twierdził, że zgodnie z art. 78 Ordynacji podatkowej, w okolicznościach tej sprawy, odsetki przysługują dopiero od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, o ile nie zachowano terminów na wydanie decyzji lub zwrot nadpłaty. Sąd analizując przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 78, doszedł do wniosku, że nadpłata w tej sprawie nie powstała w wyniku uchylenia lub zmiany decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego, co wyklucza naliczanie odsetek od dnia jej powstania. Podkreślono, że organ celny działał jako płatnik, a podatnik miał możliwość kwestionowania obowiązku podatkowego lub jego wysokości w trybie art. 11b ustawy o VAT. Ponieważ podatnik nie wyczerpał tej drogi i nie doprowadził do wydania decyzji wymiarowej, sąd uznał, że zastosowanie miały przepisy dotyczące zwrotu nadpłaty, a co za tym idzie, odsetki należą się od dnia złożenia wniosku, pod warunkiem niespełnienia określonych terminów przez organ. Sąd stwierdził, że organ skarbowy dochował wymaganych terminów, dlatego nadpłata nie powinna być oprocentowana. Niemniej jednak, z uwagi na zasadę zakazu wydawania decyzji na niekorzyść strony (art. 234 Ordynacji podatkowej), organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, która uwzględniała odsetki. Sąd, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem, oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Odsetki od nadpłaty przysługują od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, a nie od dnia jej powstania, jeśli nadpłata nie wynika z wadliwej decyzji wymiarowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 78 Ordynacji podatkowej przewiduje naliczanie odsetek od dnia powstania nadpłaty tylko w przypadku, gdy nadpłata wynika z uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. W tej sprawie nadpłata powstała na skutek decyzji stwierdzającej nadpłatę, a organ celny działał jako płatnik, co wyklucza zastosowanie tej zasady. Podatnik nie wyczerpał drogi zaskarżenia decyzji wymiarowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 78 § § 3 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Nie ma zastosowania do sytuacji, gdy nadpłata powstała na skutek decyzji stwierdzającej nadpłatę, a nie uchylającej lub zmieniającej decyzję ustalającą zobowiązanie podatkowe.
Pomocnicze
o.p. art. 78 § § 3 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przysługuje za okres od dnia powstania nadpłaty, ale tylko w przypadku powstania nadpłaty na skutek decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego, która następnie została zmieniona, uchylona lub co do której nastąpiło stwierdzenie nieważności.
o.p. art. 78 § § 1 i § 3 pkt 3 lit. a i b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Określają zasady naliczania odsetek od nadpłaty, gdy nie powstała ona na skutek uchylenia decyzji wymiarowej; odsetki przysługują od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, pod warunkiem niespełnienia terminów przez organ.
u.p.t.u. art. 11
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 11 b
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
o.p. art. 234
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada zakazu wydawania decyzji na niekorzyść strony odwołującej się.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy prawidłowo ustalił, że odsetki od nadpłaty VAT nie przysługują od dnia jej powstania, lecz od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, zgodnie z art. 78 Ordynacji podatkowej, ponieważ nadpłata nie wynikała z wadliwej decyzji wymiarowej.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że odsetki od nadpłaty VAT powinny być naliczane od dnia jej powstania, a nie od dnia złożenia wniosku, kwestionując jednocześnie charakter zawiadomienia o powstaniu obowiązku podatkowego jako decyzji nie wymiarowej.
Godne uwagi sformułowania
nie wszystkie nadpłaty podlegają oprocentowaniu intencja ustawodawcy było wynagrodzenie podatnika za szkodę spowodowaną wadliwą decyzją podatkową organ celny działał jako płatnik podatku zasada nie wydawania decyzji na niekorzyść strony
Skład orzekający
Ewa Rojek
przewodniczący-sprawozdawca
Danuta Kuchta
członek
Mirosław Surma
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie zasad naliczania odsetek od nadpłat VAT w sytuacjach, gdy nadpłata nie wynika z wadliwej decyzji wymiarowej, a z decyzji stwierdzającej nadpłatę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powstania nadpłaty i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście działania organu celnego jako płatnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników - naliczania odsetek od nadpłat, co ma bezpośrednie przełożenie na ich finanse. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej jest kluczowa dla zrozumienia praw i obowiązków.
“Kiedy odsetki od nadpłaty VAT naprawdę się należą? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
podatki
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 170/06 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2006-08-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-07-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Danuta Kuchta Ewa Rojek /przewodniczący sprawozdawca/ Mirosław Surma Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art.78 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn. Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art.11 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant Krzysztof Armański, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2006r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług oddala skargę Uzasadnienie ISA/Ke 170/06 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr. [...] Dyrektor Izby Skarbowe utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Drugiego urzędu Skarbowego nr. [...] z dnia [...] w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług w wysokości [...]zł w raz z odsetkami [...]zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzją z dnia [...] nr. [...] Dyrektor Urzędu Celnego uznał na nieprawidłowe zgłoszenie celne SAD nr. [...] z dnia [...] i w związku z tym określił W. K. kwotę wynikającą z długu celnego i wymierzył opłatę manipulacyjną .Jednocześnie działając jako płatnik Dyrektor Urzędu wydał w dniu 21.VI.2001r. zawiadomienie o powstaniu obowiązku podatkowego, w którym obliczył podatki tj. podatek akcyzowy i VAT. Na skutek skargi podatnika Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 17.XI.2004r. ISA/Kr 213/02 uchylił zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ja decyzją organu I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę Naczelnik Urzędu Celnego w dniu [...] wydał decyzję znak: [...] uznającą przedmiotowe zgłoszenie celne za prawidłowe oraz decyzję znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie określenia kwoty podatku VAT z tytułu importu towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu wg. zgłoszenia celnego nr.[...] z dnia [...] W związku z powyższym W. K. dnia 22.XI.2005r. złożył do Urzędu Skarbowego wniosek o zwrot nadpłaconego podatku VAT wraz z odsetkami liczonymi od chwili wpłacenia ich na konto Urzędu Celnego tj. dnia 25.VI.2001r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] orzekł o zwrocie nadpłaty w podatku VAT wraz z odsetkami w wysokości [...] zł naliczonymi w oparciu o art. 78 § 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej przepis art. 78 § 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej nie ma w sprawie zastosowania. Wskazał, że na podstawie art. 78 § 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej oprocentowanie nadpłaty przysługuje za okres od dnia powstania nadpłaty tj. od dnia zapłaty przez podatnika nienależnego podatku ale tylko w wypadku powstania nadpłaty na skutek zapłaty przez podatnika podatku nienależnego lub w wysokości wyższej od należnej na skutek decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego, która następnie została zmieniona, uchylona lub co do której nastąpiło stwierdzenie nieważności. Powyższe okoliczności w sprawie nie zaszły albowiem nie wydano decyzji o wymiarze VAT z tytułu importu, która mogłaby podlegać zmianie, uchyleniu bądź stwierdzeniu nieważności. W przypadku skarżącego zwrot nadpłaty nastąpił na skutek wydania przez organ I instancji decyzji o stwierdzeniu nadpłaty podatku pobranego przez płatnika. Oznacza to, że oprocentowanie nadpłaty przysługuje skarżącemu dopiero od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i tylko wówczas, gdy decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie została wydana w ciągu 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty albo wówczas gdy nadpłata nie została zwrócona w ciągu miesiąca od dnia wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty. Powyższe wynika z art. 78 § 1 i § 3 pkt 3 lit. a i b Ordynacji podatkowej. Skoro organ I instancji zachował owe terminy tak dla wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty jak i jej zwrotu na konto to nadpłata nie powinna być opodatkowana. Biorąc jednak pod uwagę treść art. 234 ordynacji podatkowej w myśl którego organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się organ II instancji trzymał zaskarżoną decyzje w mocy. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie decyzja I instancji nie narusza rażąco prawa lub interesu publicznego co przemawiałoby za wyeliminowaniem jej w tym zakresie z obrotu prawnego. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze W. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie prawa materialnego tj. art. 78 § 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że oprocentowanie nadpłaty w podatku od towarów i usług przysługuje od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty zamiast od dnia powstania nadpłaty. U uzasadnieniu skargi wskazał, że nie był pouczony o możliwości żądania sprostowania w formie decyzji zawiadomienia o powstaniu obowiązku podatkowego i wyliczenia podatku VAT. Wskazał, że nie jest dla niego zrozumiałe stanowisko organów skarbowych, że zawiadomienie(zwane przez skarżącego decyzją) o powstaniu obowiązku podatkowego i wyliczenie podatku dokonane przez organ skarbowy nie jest decyzją wymiarową. Wskazał też, że dopiero zaskarżenie przez niego decyzji organów celnych otworzyło mu drogę do starania się o zwrot nadpłaty. Zdaniem skarżącego gdyby zwrócił się do organów skarbowych w trybie art. 11 b ustawy z dnia 8.I.1993r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym(Dz.U.Nr.11 poz. 50 ze zm.) to i tak nie doszłoby do skorygowania wysokości należnego z tytułu importu towarów podatku gdyż o obrocie funkcjonowała w tym czasie decyzja uznająca jego zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Nadto wskazał, że nie miał wpływu na pobór podatku w nieprawidłowej wysokości co jego zdaniem oznacza, że oprocentowanie nadpłaty winno być liczone od dnia jej powstania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz.U.Nr. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie taką decyzję, która narusza prawo i to w sposób mający wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Istotą sporu pomiędzy stronami jest ustalenie początkowej daty naliczana odsetek od powstałej w podatku od towarów i usług nadpłaty. Art. 78 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa(tekst jedn. Dz.U.Nr.8 poz. 60 za 2005r. ze zm.) wskazuje, że nadpłaty podlegają oprocentowaniu w ściśle, określonych przypadkach. Oznacza to innymi słowy, że nie wszystkie nadpłaty podlegają oprocentowaniu. Z treści wym. wyżej przepisu wynika, że początkowym dniem naliczenia oprocentowania w zależności od stanu faktycznego jest: 1.dzień powstania nadpłaty 2.dzień wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji 3. dzień złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem(deklaracją). Dzień powstania nadpłaty jest początkowym terminem biegu odsetek jedynie w przypadku jeżeli nadpłata powstała z powodu wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego(art. 73 § 1 pkt 1 OP). W tym przypadku intencja ustawodawcy było wynagrodzenie podatnika( oprocentowanie jako specyficzna forma wynagrodzenia) za szkodę spowodowaną wadliwą decyzją podatkową. Taka sytuacja jak prawidłowo ustalił organ skarbowy w sprawie nie wystąpiła. Zawiadomienie o powstaniu obowiązku podatkowego a następnie obliczenie podatku i jego pobór jest obowiązkiem organu celnego wynikającym z art.11 ustawy z dnia 8.I.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym(Dz.U.Nr.11 poz. 50 ze zm.). Wyliczając i pobierając podatek VAT organ celny działał jako płatnik podatku. Skarżący jeśli kwestionował obliczenie podatków z tytułu importu lub istnienie obowiązku podatkowego mógł w terminie miesiąca od dnia pobrania tych , podatków przez organ celny wystąpić do organu podatkowego z żądaniem wydania decyzji w sprawie sprostowania obliczenia podatku lub uznania nieistnienia obowiązku podatkowego oraz w sprawie niesłusznie pobranej kwoty na podstawie art.11 b wskazanej wyżej ustawy VAT. Nie jest prawdą, że skarżący nie był pouczony w tym zakresie przez organ celny albowiem pokwitował odbiór zawiadomienia wraz z pouczeniem o treści art. 11 b. Nie może również twierdzić, że wystąpienie w tym trybie nie doprowadziłoby do zwrotu niesłusznie pobranej kwoty albowiem w tym postępowaniu organ podatkowy miałby za zadanie ustalenie czy powstał obowiązek podatkowy i ewentualnie w jakiej wysokości. Od tak wydanej decyzji podatnikowi na zasadach ogólnych służyłaby droga zaskarżenia. Skoro jednak podatnik drogi tej nie wyczerpał i nie doprowadził do wydania decyzji wymiarowej to jak zasadnie przyjął organ do zwrotu nadpłaty należało zastosować odpowiednie przepisy Ordynacji podatkowej(Dział III rozdział 9). Skoro zatem jak wskazano wyżej nadpłata nie powstał w wyniku uchylenia decyzji ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego to zgodnie z dyspozycją art.78 § 1 i 3 pkt 3 lit. a i b Ordynacji podatkowej oprocentowanie przysługuje podatnikowi dopiero od dnia złożenia wniosku o nadpłatę i to tylko wówczas gdy decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie została wydana w ciągu 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty albo wówczas gdy nadpłata nie zostanie zwrócona w terminie miesiąca od dnia wydania decyzji a przed upływem 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Skoro co sporne nie jest organ skarbowy zachował powyższe terminy przedmiotowa nadpłata nie powinna być oprocentowana. Prawidłowo jednak organ skarbowy powołując się na wyrażoną w art. 234 Ordynacji podatkowej zasadę nie wydawania decyzji na niekorzyść strony decyzję organu I instancji mimo ustalenia odsetek utrzymał w mocy. Skoro zatem zaskarżona decyzja odpowiada prawu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr. 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.