I SA/Ke 165/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę spółki na decyzję określającą opłatę stałą za usługi wodne, uznając prawidłowość naliczenia jej w oparciu o maksymalne ilości wynikające z pozwolenia wodnoprawnego.
Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w K. określającą opłatę stałą za usługi wodne, zarzucając błędną interpretację przepisów i zawyżenie opłaty poprzez oparcie jej na maksymalnych godzinowych przepływach zamiast na rocznych limitach z pozwolenia wodnoprawnego. Sąd uznał jednak, że opłata stała jest naliczana na podstawie maksymalnych ilości wynikających z pozwolenia, wyrażonych w m3/s, niezależnie od faktycznego poboru wody czy odprowadzania ścieków, i oddalił skargę.
Sprawa dotyczyła skargi spółki W.K.Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w K., która określiła opłatę stałą za usługi wodne za rok 2018. Opłata obejmowała odprowadzanie wód popłucznych oraz pobór wody podziemnej. Spółka zarzuciła organowi błędną interpretację przepisów Prawa wodnego, twierdząc, że opłata została obliczona na podstawie maksymalnych godzinowych przepływów (Qmax.h) przeliczonych na m3/s, co prowadziło do zawyżenia opłaty i przekroczenia rocznych limitów określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. Spółka argumentowała, że opłata powinna być naliczana w oparciu o maksymalne ilości roczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę. Sąd uznał, że zgodnie z art. 271 ust. 2 i 5 Prawa wodnego, opłata stała za pobór wód i odprowadzanie ścieków jest iloczynem jednostkowej stawki opłaty, czasu w dniach i maksymalnej ilości wyrażonej w m3/s, która może być pobrana lub odprowadzona na podstawie pozwolenia. Sąd podkreślił, że opłata stała ma charakter ryczałtowy ('abonament') i nie jest związana z rzeczywistym wykorzystaniem zasobów wodnych, a jedynie z potencjalną możliwością ich obciążenia lub udostępnienia, wynikającą z pozwolenia. Dlatego prawidłowe było przeliczenie maksymalnych godzinowych ilości z pozwolenia na m3/s jako podstawy do obliczenia opłaty stałej. Sąd stwierdził, że decyzja organu była zgodna z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Opłata stała za usługi wodne jest naliczana na podstawie maksymalnych ilości wynikających z pozwolenia wodnoprawnego, wyrażonych w m3/s, niezależnie od faktycznego poboru wody czy odprowadzania ścieków.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na literalnej wykładni przepisów Prawa wodnego, które wskazują na konieczność uwzględnienia maksymalnej ilości wyrażonej w m3/s. Opłata stała ma charakter ryczałtowy i odzwierciedla gotowość środowiska do udostępnienia zasobów, a nie faktyczne wykorzystanie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
Prawo wodne art. 267 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 268 § 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 270 § 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 270 § 8
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 271 § 1 pkt 1 i 4
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 271 § 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawo wodne art. 271 § 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
rozporządzenia art. 10 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne
rozporządzenia art. 15 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne
rozporządzenia art. 1 § 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne
rozporządzenia art. 1 § 1 pkt 8
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowość naliczenia opłaty stałej w oparciu o maksymalne ilości godzinowe przeliczone na m3/s, zgodnie z art. 271 ust. 2 i 5 Prawa wodnego. Opłata stała ma charakter ryczałtowy ('abonament') i nie zależy od faktycznego poboru wody czy odprowadzania ścieków, lecz od potencjalnej możliwości wynikającej z pozwolenia. Organ prawidłowo zastosował przepisy Prawa wodnego i rozporządzenia dotyczące stawek opłat za usługi wodne.
Odrzucone argumenty
Zarzut błędnej interpretacji przepisów Prawa wodnego przez organ, polegającej na przyjęciu maksymalnych godzinowych przepływów zamiast rocznych limitów jako podstawy do obliczenia opłaty stałej. Argument, że naliczona opłata stała jest zawyżona i prowadzi do przekroczenia dopuszczalnych ilości określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. Argument, że opłata stała powinna uwzględniać dokumentację projektową, wydajność instalacji i procesy technologiczne.
Godne uwagi sformułowania
Opłata stała jest odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia lub obciążenia zasobów wodnych. Opłata stała ma charakter "abonamentu" za korzystanie z usług wodnych. Dla ustalenia wysokości opłaty stałej bez znaczenia pozostają okoliczności dotyczące dokumentacji projektowej, wydajności instalacji, procesów technologicznych, wyłączenia stacji z eksploatacji.
Skład orzekający
Ewa Rojek
przewodniczący
Magdalena Chraniuk-Stępniak
sprawozdawca
Maria Grabowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących naliczania opłat stałych za usługi wodne, w szczególności zasady ustalania ich wysokości na podstawie maksymalnych ilości wynikających z pozwolenia wodnoprawnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki naliczania opłat stałych w ramach Prawa wodnego i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych obszarów prawa lub innych rodzajów opłat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie wodnym i administracyjnym ze względu na precyzyjną interpretację przepisów dotyczących opłat za usługi wodne. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Jak obliczyć opłatę stałą za usługi wodne? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady Prawa wodnego.”
Dane finansowe
WPS: 1845 PLN
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 165/18 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2018-07-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2018-06-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Ewa Rojek /przewodniczący/ Magdalena Chraniuk-Stępniak /sprawozdawca/ Maria Grabowska Symbol z opisem 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II OZ 230/19 - Postanowienie NSA z 2019-03-26 I GZ 401/18 - Postanowienie NSA z 2018-11-23 III OSK 1248/21 - Wyrok NSA z 2022-09-20 Skarżony organ Minister Infrastruktury Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1302 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2018 r. sprawy ze skargi W.K.Sp. z o. o. w K. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty stałej za usługi wodne oddala skargę. Uzasadnienie Dyrektor Zarządu Z.w K. A. (dalej: dyrektor) decyzją z [...]nr [...] określił W. K. sp. z o.o. w K. (dalej: spółce), na podstawie decyzji Starosty K. znak: [...] z [...] r., opłatę stałą w wysokości 1.845 zł za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r., w tym: 202,78 zł za odprowadzanie wód popłucznych z SUW w C. do ziemi – rowu otwartego oraz 1.642,50 zł za pobór wody podziemnej z ujęcia w C. przy pomocy dwóch studni głębinowych nr 1 i nr 2a bis. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że informacją roczną z 28 lutego 2018 r., nr 9 ZZ, Kielce, OS/2018, znak: KR.ZUO.1.470.9.2018.MF, dyrektor ustalił spółce na podstawie ww. decyzji Starosty K., opłatę stałą za usługi wodne w wysokości 1.845 zł, za okres od 1 stycznia 2018. r. do 31 grudnia 2018 r. Spółka na podstawie art. 273 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. poz. 1566, dalej: ustawa p.w. lub Prawo wodne) złożyła reklamację, w której nie zgodziła się z wysokością opłaty za odprowadzanie wód popłucznych z SUW w C. do ziemi – rowu otwartego oraz za pobór wody podziemnej z ujęcia w C. przy pomocy dwóch studni głębinowych nr 1 i nr 2a bis podanych w informacji rocznej. Dyrektor wyjaśnił, że opłata roczna w zakresie odprowadzania wód popłucznych została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 250 zł na dobę za 1 m3/s, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 8 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0,00222222 m3/s. Natomiast opłata roczna w zakresie poboru wód podziemnych została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 500 zł na dobę za 1 m3/s, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 32,4 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0,009 m3/s. Określenia wysokości opłaty stałej dokonano w oparciu o przepis art. 271 ust. 2 i 5 ustawy p.w. oraz § 10 ust. 1 i § 15 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (dalej: rozporządzenia). Organ powołał również przepis art. 552 ust. 2 ustawy p.w. Wyjaśnił, że do obliczenia wysokości opłaty stałej należy wziąć pod uwagę maksymalną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, oraz maksymalną ilość wód podziemnych, które mogą być pobrane na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, czyli określić maksymalną presję na środowisko wodne, jaka może być konsekwencją udzielonego pozwolenia wodnoprawnego. Opłata stała jest odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia lub obciążenia zasobów wodnych w ramach realizowanych przez podmiot usług wodnych. W związku z tym, jeśli w pozwoleniu wodnoprawnym albo pozwoleniu zintegrowanym maksymalny zrzut ścieków albo pobór wód podziemnych występuje w kilku jednostkach, do ustalenia opłaty przyjmuje się największą wartość po przeliczeniu tych jednostek na m3/s. W przedmiotowej sprawie do obliczenia opłaty stałej dokonano wyboru maksymalnego zrzutu godzinowego wynoszącego 8 m3/h oraz maksymalnej ilości wód możliwych do pobrania w przeciągu godziny w ilości 32,4 m3/h. Opłata stała ma charakter "abonamentu" za korzystanie z usług wodnych, wymienionych w art. 268 ust. 1 ustawy p.w. Jest naliczana na podstawie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, a rzeczywista ilość odprowadzanych przez podmiot ścieków do wód lub do ziemi albo rzeczywisty pobór wód nie mają wpływu na jej wysokość. Bez znaczenia dla wysokości opłaty stałej jest również argument stwierdzający wyłączenie stacji z eksploatacji , gdyż istotą tej opłaty jest potencjalna możliwość odprowadzania ścieków. Za bezzasadne dyrektor uznał obawy spółki dotyczące nałożenia dodatkowych obciążeń finansowych i sankcji karnych wynikających z ustawy Prawo wodne. Wyjaśnił, że sankcje te dotyczą stwierdzonych przez organ Inspekcji Ochrony Środowiska zgodnie z brzmieniem art. 284 ustawy p.w. przekroczeń warunków wprowadzania rzeczywistych ilości ścieków do wód lub do ziemi. Przekroczenia te w przypadku poboru wód podziemnych ustala się na podstawie ilości wód pobranych ustalonych za pomocą przyrządów pomiarowych podlegających prawnej kontroli meteorologicznej (art. 282 ust 2). Na powyższą decyzję spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Zarzuciła błędną interpretację zastosowanych przepisów prawa materialnego i przyjęcie jako podstawy do wyliczenia opłat wartość wynikającą z "Q max godz." przeliczonego na m3/s, co skutkuje naliczeniem rocznej opłaty stałej za odprowadzanie wód popłucznych do ziemi oraz pobór wód w ilościach przekraczających ilości określone w pozwoleniu wodnoprawnym. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wykorzystane w decyzji określenia takie jak np.: "maksymalna presja na środowisko wodne", "gotowość środowiska wodnego", czy zapis, że "opłata stała ma charakter "abonamentu" za korzystanie z usług wodnych" nie mają odzwierciedlenia ani w rozdziale 2, tj. objaśnienia określeń ustawowych (art.16 ustawy p.w.), ani też w dalszej treści ustawy. Przyjęta przez organ interpretacja maksymalnej ilości odprowadzanych ścieków, tj. zrzutu oraz maksymalnej ilości poboru wód pozostaje w sprzeczności z wartościami dopuszczalnego dobowego i rocznego odprowadzania ścieków oraz poboru wody określonego w posiadanym przez skarżącą pozwoleniu wodnoprawnym, a w przypadku poboru wody także z przepisami prawnymi dotyczącymi korzystania z wód regionu wodnego Górnej Wisły. Decyzja Starosty K. z 12 listopada 2012 r. udziela pozwolenia wodnoprawnego: - na pobór wód podziemnych z ujęcia w C. w ilościach Qmax.h = 32,4 m3/h, Qśr.d = 280,6 m3/d, Qmax.d = 373,9 m3/d Qmax.roczne = 102.419 m3/rok z terminem ważności do dnia 11 listopada 2032r.; - na odprowadzanie wód popłucznych z SUW w C. do ziemi – rowu otwartego w ilości: Qmax.h = 8 m3/h, Qśr.d = 16 m3/d, Qmax.roczne = 3.000 m3/rok, z terminem ważności do 11 listopada 2022 r. Wartość rocznej opłaty stałej za pobór wody podziemnej została ustalona przez organ przy założeniu poboru wód w ilości 32,4 m3/h przez 24 godziny w ciągu doby i 365 dni w roku. Wówczas wynikający z wyliczeń roczny pobór wód wyniósłby Qmax. roczne = 283.824 m3/rok. Ustalona w ten sposób roczna opłata stała jest wartością znacznie zawyżoną, a wynikający z tych obliczeń pobór wód prowadziłby do znacznego przekroczenia dopuszczalnej ilości określonego w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnego poboru dobowego i rocznego. Wielkość Qmax.h = 32,4 m3/h pomimo swojej najwyższej wartości odnosi się wyłącznie do poborów chwilowych, mogących wystąpić okresowo i krótkotrwale, natomiast pobór wody jest ograniczony przez ustalone w pozwoleniu Qmax.roczne. Wartość rocznej opłaty stałej za odprowadzenie wód popłucznych została ustalona przez organ przy założeniu odprowadzania wód popłucznych w ilości 8 m3/h przez 24 godziny w ciągu doby i 365 dni w roku. Wówczas wynikająca z wyliczeń roczna ilość zrzutu wód popłucznych wyniosłaby Qmax. roczne = 70.080 m3/rok. Ustalona w ten sposób roczna opłata stała jest wartością znacznie zawyżoną, a wynikająca z tych obliczeń wielkość zrzutu ponad 20-krotnie przekraczałaby wartości dopuszczalne w pozwoleniu wodnoprawnym. Wyliczona przez organ wielkość zrzutu przede wszystkim pozostawałaby w sprzeczności z dokumentacją projektową, wydajnością instalacji, instrukcją eksploatacji stacji uzdatniania. Wynikająca z naliczonej opłaty stałej wielkość zrzutu popłuczyn jest nierealna, niezgodna z wiedzą techniczną i technologiczną. Zdaniem skarżącej, określoną w pozwoleniu wielkość zrzutu godzinowego należy odnosić wyłącznie do przepływów chwilowych, okresowych w tym przypadku trwających jedynie godzinę do dwóch godzin w ciągu doby, z częstotliwością zależną od potrzeb, nie w każdej dobie. Za argumentacją skarżącej przemawia również fakt określenia w ustawie p.w. sankcji karnych w przypadku przekroczenia warunków wprowadzania ścieków oraz poboru wody określonych w pozwoleniu wodnoprawnym, a do takiego stanu prowadziłoby odprowadzanie wód popłucznych w ilości 0,00222222 m3/s oraz pobór wody w ilości 0,009 m3/s określonych jako podstawa obliczenia opłaty stałej przez organ. Na skarżącą została nałożona opłata roczna za ilości, na które nie ma przyzwolenia w pozwoleniu wodnoprawnym. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Podniósł, że stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji znajduje uzasadnienie w literalnym brzmieniu przepisu art. 271 ust. 2 i 5 ustawy p.w., § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt. 8 rozporządzenia, które posługują się pojęciem maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi i maksymalnego poboru wód oraz § 10 ust. 1 i § 15 ust. 1 rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r.– Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej: p.p.s.a. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem poddana ocenie decyzja nie narusza prawa. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Zarządu Z. w K. A.określił W.K. sp. z o.o. w K. opłatę stałą w wysokości 1.845 zł za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r., w tym: 202,78 zł za odprowadzanie wód popłucznych z SUW w C. do ziemi – rowu otwartego oraz 1.642,50 zł za pobór wody podziemnej z ujęcia w C. przy pomocy dwóch studni głębinowych nr 1 i nr 2a bis. Ustalając powyższą opłatę stałą organ odwołał się do decyzji Starosty K. znak: GP.6341.47.2012 z 12 listopada 2012 r., udzielającej spółce pozwolenia wodnoprawnego na: pobór wody podziemnej z ujęcia w C. na okres 20 lat od dnia wydania decyzji tj. do 11 listopada 2032r. w ilości: - maksymalnie godzinowo – 32,4 m3/h, - średnio dobowo – 280,6 m3/d, - maksymalnie dobowo – 373,9 m3/d, - maksymalnie rocznie – 102.419 m3/rok. oraz odprowadzenie wód popłucznych ze Stacji Uzdatniania Wody w C. do ziemi – rowu otwartego na okres 10 lat od dnia wydania decyzji tj. do 11 listopada 2022r. w ilości: - maksymalnie godzinowo - 8,0 m3/h, - średnio dobowo – 16,0 m3/d, - maksymalnie rocznie – 3.000 m3/rok. W niniejszej sprawie sporna jest prawidłowość wyliczenia opłaty stałej z powyższych tytułów. Organ przeliczył określoną w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalną ilość dotyczącą poboru wody, wyrażoną tam w m3/h (w ilości 32,4 m3/h) na m3/s. W działaniu 32,4:3600 (liczba sekund w godzinie) dało to wynik 0,009 m3/s, który zastosował do obliczenia opłaty stałej. Organ przeliczył określoną w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalną ilość wprowadzanych wód popłucznych do ziemi wyrażoną tam w m3/h (w ilości 8 m3/h) na m3/s. W działaniu 8:3600 (liczba sekund w godzinie) dało to wynik 0,00222222 m3/s, który zastosował do obliczenia opłaty stałej. Zdaniem spółki, przeliczając wartości z pozwolenia wodnoprawnego należy uwzględnić: maksymalną roczną ilość wody, która może być pobrana na jego podstawie, wyrażoną w m3/s, wynoszącą po przeliczeniu 0,00324769 m3/s. oraz maksymalną roczną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi wyrażoną w m3/s, wynoszącą po przeliczeniu 0,00009513 m3/s. W przeciwnym wypadku na spółkę zostanie nałożona opłata roczna za ilości, na które nie ma przyzwolenia w pozwoleniu wodnoprawnym. W ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu. W pierwszej kolejności podniesienia wymaga, iż w przepisach Prawa wodnego wprowadzono katalog instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami. Zgodnie z art. 267 pkt 1 tej ustawy jednym z nich są opłaty za usługi wodne, w tym za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych oraz za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi (art. 268 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy p.w.). Stosownie do art. 270 ust 1 Prawa wodnego opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych, natomiast w myśl art. 270 ust. 8 tej ustawy opłata za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości i jakości ścieków wprowadzanych w ramach pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego. Zgodnie z treścią przepisu art. 271 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy p.w., wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych, wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne w formie informacji rocznej, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty. Zgodnie z art. 271 ust 2 Prawa wodnego wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych. W myśl art. 271 ust. 5 tej ustawy wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s. Zgodnie z § 10 ust 1 rozporządzenia jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w formie opłaty stałej wynosi 250 zł na dobę za 1 m3/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi. Zgodnie z § 15 pkt 1 rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2019 r. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty stałej, z wyłączeniem jednostkowych stawek opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą: za pobór wód podziemnych - 500 zł na dobę za 1 m3/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód. W świetle powołanych przepisów Prawa wodnego, kształtujących nowy system finansowania gospodarki wodnej, opłaty za usługi wodne należy zaliczyć do danin publicznych, podobnie jak wcześniej opłaty za korzystanie ze środowiska. Za daniny publiczne, zgodnie z nauką prawa i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego uważa się świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie w drodze ustawy i pobierane na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16 marca 2010 r., K 24/08, opubl. OTK-A 2010/3/22; L. Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskie, Komentarz. Tom II, LEX/el. 2016). Opłaty za usługi wodne, chociaż nie są tak powszechną daniną publiczną jak podatki, to jednak należy zaliczyć je do tej samej grupy ciężarów i świadczeń publicznych stanowiących źródła dochodów państwa. Klasyfikację tą potwierdza dyspozycja art. 300 Prawa wodnego, która z woli ustawodawcy nakazuje do ponoszenia opłat za usługi wodne stosować odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, z wyjątkami określonymi we wskazanych przepisach. W niniejszej sprawie dotyczącej wysokości opłaty stałej za pobór wód i odprowadzanie wód popłucznych ze Stacji Uzdatniania Wody w C. do ziemi - rowu otwartego, nie stanowią przedmiotu sporu zastosowane przez organ czynniki iloczynu: jednostkowa stawka opłaty w wysokości 500 zł na dobę za 1 m3/s oraz 250 zł na dobę za 1 m3/s przyjęta z § 10 ust. 1 i § 15 pkt. 1 rozporządzenia ani liczba 365, czyli czas (rok) wyrażony w dniach. Oś sporu stanowi natomiast trzeci czynnik. Zdaniem Sądu, dla rozstrzygnięcia spornej kwestii decydujące znaczenie ma literalna wykładnia cytowanych wyżej przepisów tj. art. 271 ust 2 i 5 ustawy p.w. W przekonaniu Sądu nie budzi żadnych wątpliwości, że stosując te przepisy organ ma obowiązek uwzględnić w swych wyliczeniach po pierwsze maksymalną (największą) ilość ścieków wprowadzanych do ziemi oraz maksymalną ilość wody podziemnej, która może być pobrana, po drugie, że ilość ta ma być określona w pozwoleniu wodnoprawnym, oraz po trzecie, że organ winien ją wyrazić w m3/s. Wobec tego przyjęcie do obliczenia iloczynu, określonej w pozwoleniu maksymalnej godzinowej ilości dotyczącej poboru wód oraz wprowadzanych wód popłucznych było w pełni uzasadnione. Wartości te uwzględniały bowiem największą ilość możliwej do pobrania wody oraz największą ilość wód popłucznych jaka jest możliwa do wprowadzenia do ziemi na podstawie pozwolenia. Pozwolenie w przedmiotowej sprawie zawierało trzy wartości maksymalne dotyczące poboru wód – godzinową, dobową i roczną oraz dwie wartości maksymalne dotyczące odprowadzenia wód popłucznych – godzinową i roczną. Prawidłowo organ przyjął do ustalenia wysokości opłaty stałej wielkość określoną w m3/h (zasadnie dla czynionych wyliczeń wyrażoną w m3/s), bowiem wartość ta uwzględniała największą ilość zarówno możliwej do pobrania wody podziemnej z ujęcia w C., jak i największą ilość wód popłucznych jaką można wprowadzić do ziemi na podstawie pozwolenia. Należy przy tym podkreślić, że stosując treść art. 271 ust. 2 i 5 ustawy p.w., organ ma obowiązek przeliczyć wszystkie maksymalne wartości określone w pozwoleniu w różnych jednostkach czasowych i wybrać do opłaty tę, która daje maksymalną wartość w m3/s. Należy jeszcze dodać, że do takich samych wniosków interpretacyjnych skłania treść § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, który stanowi, że określa ono jednostkowe stawki opłat za usługi wodne w formie opłaty stałej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód. Przywołania wymaga także § 1 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia, stanowiący, że określa ono jednostkowe stawki opłat za usługi wodne w formie opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi. Zarzuty skargi oparte są też na argumentach, że ustalona przez organ roczna opłata stała jest znacząco zawyżona, a wynikająca z tych obliczeń wielkość przekraczałaby wartości dopuszczalne w pozwoleniu wodnoprawnym. Odnosząc się do tego należy wyjaśnić, że opłata stała, już ze swej nazwy, ma charakter opłaty niezmiennej, ryczałtowej, czyli kwoty o ustalonej z góry wysokości. Nie jest związana z rzeczywistą ilością pobranej wody czy rzeczywistą ilością ścieków wprowadzonych do ziemi. Taki charakter ma tylko opłata zmienna, co wynika m.in. z treści art. 270 ust. 1 i 8 oraz art. 272 ust. 1 i 6 ustawy p.w. Zgodnie z powyższymi przepisami opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych. Opłata za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi składa się natomiast z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od ilości i jakości ścieków wprowadzanych w ramach pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego. Wysokość opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i ilości pobranych wód podziemnych lub wód powierzchniowych, wyrażonej w m3 a wysokość opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i wyrażonej w kg ilości substancji wprowadzanych ze ściekami do wód lub do ziemi. W związku z powyższym, Sąd w pełni podziela stanowisko dyrektora, który scharakteryzował opłatę stałą jako abonament za korzystanie z usług wodnych, jak i wyraził stanowisko, że jest ona odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia lub obciążenia zasobów wodnych. Choć w istocie, jak zauważono w skardze, ustawa nie zawiera w swej treści takich określeń opłaty stałej, to cechy te jednoznacznie wynikają z analizy norm dotyczących opłat za usługi wodne. Dla ustalenia wysokości opłaty stałej bez znaczenia pozostają również okoliczności dotyczące dokumentacji projektowej, wydajności instalacji, procesów technologicznych, wyłączenia stacji z eksploatacji. Zmierzają one bowiem do wykazania rzeczywistej ilości wody pobranej lub odprowadzanych ścieków – co ma jedynie znaczenie przy określeniu wysokości opłaty zmiennej. W niniejszej sprawie istotna jest natomiast treść pozwolenia wodnoprawnego i stwierdzona tam największa ilość możliwej do pobrania wody oraz ścieków wprowadzanych do ziemi wyrażona w m3/s. W decyzji Starosty K. z 12 listopada 2012 r. zarówno maksymalną ilość możliwej do pobrania wody jak i maksymalną ilość wprowadzanych wód popłucznych do ziemi wyrażono w m3/h i dlatego organ prawidłowo przeliczył je na wielkości określone w m3/s. Dla ustalenia wysokości opłaty stałej bez znaczenia pozostaje również treść powołanego w skardze rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu G.W.w K.. Przepisy ustawy p.w. jednoznacznie odsyłają bowiem do treści pozwolenia wodnoprawnego i stwierdzonej tam największej ilości możliwej do pobrania wody. Zdaniem Sądu, nie istnieje związek pomiędzy wyrażoną przez organ maksymalną ilością pobranej wody oraz ścieków wprowadzanych do ziemi obliczonych na potrzeby ustalenia opłaty stałej a treścią powołanych w skardze przepisów: art. 282 ust 1 , art. 476 ust. 1 i art. 415 pkt 1 ustawy p.w. Pierwszy z nich dotyczy opłaty podwyższonej, którą zgodnie z art. 280 pkt 2 lit. a ustawy p.w. ponosi się m.in. za pobór wód z przekroczeniem warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. Ponadto z treści art. 281 i art. 282 ustawy p.w. wynika, że wysokość tej opłaty wiąże się z wielokrotnością opłaty zmiennej. Z kolei przepisy art. 476 ust. 1 i art. 415 pkt 1 ustawy p.w. również odnoszą się do zmiany warunków określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. Wobec powyższego, zarzutów skargi w tym zakresie nie można uznać za zasadne. Podsumowując zarzuty skargi należy podnieść, że nie uwzględniają one literalnej wykładni przepisu art. 271 ust. 2 i 5 ustawy p.w., który prawidłowo zinterpretował i zastosował dyrektor. To powoduje, że skargę należało oddalić, o czym Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI