I SA/Ke 151/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielce2005-09-21
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od środków transportowychdopuszczalna masa całkowitaustawa o podatkach i opłatach lokalnychprawo o ruchu drogowyminterpretacja przepisówdecyzja deklaratoryjnanaruszenie prawa materialnegoterminyzobowiązanie podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję dotyczącą podatku od środków transportowych z powodu niewłaściwej interpretacji definicji dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu.

Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2002 dla pojazdu marki Lublin II 3554. Organy podatkowe uznały pojazd za podlegający opodatkowaniu, opierając się na dopuszczalnej masie całkowitej 3500 kg. Podatnik kwestionował tę interpretację, wskazując na błędne zastosowanie przepisów. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając naruszenie prawa materialnego przez organy podatkowe, które niewłaściwie zastosowały definicję dopuszczalnej masy całkowitej obowiązującą w dacie orzekania, a nie w dacie powstania zobowiązania podatkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od środków transportowych za rok 2002. Spór dotyczył opodatkowania pojazdu marki Lublin II 3554, którego dopuszczalna masa całkowita wynosiła 3500 kg. Organy podatkowe, opierając się na świadectwie homologacji i definicji dopuszczalnej masy całkowitej z Prawa o ruchu drogowym obowiązującej od 2003 r., uznały pojazd za podlegający opodatkowaniu. Podatnik argumentował, że definicja ta nie obowiązywała w roku podatkowym 2002. Sąd administracyjny przychylił się do skargi, stwierdzając, że organy podatkowe dopuściły się naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwą subsumpcję temporalną. Sąd wskazał, że definicja dopuszczalnej masy całkowitej powinna być stosowana zgodnie z brzmieniem przepisów obowiązujących w dacie powstania zobowiązania podatkowego, a nie w dacie orzekania. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Dopuszczalna masa całkowita pojazdu powinna być interpretowana zgodnie z definicją obowiązującą w dacie powstania zobowiązania podatkowego.

Uzasadnienie

Organy podatkowe zastosowały definicję dopuszczalnej masy całkowitej z ustawy Prawo o ruchu drogowym, która weszła w życie po dacie powstania zobowiązania podatkowego. Sąd uznał, że jest to naruszenie prawa materialnego, ponieważ definicja powinna być zgodna ze stanem prawnym z momentu powstania obowiązku podatkowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.o.l. art. 8 § pkt 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Określa zakres przedmiotowy opodatkowania podatkiem od środków transportowych, wskazując na samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 tony.

u.p.o.l. art. 9 § ust. 4

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Określa sposób powstania zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych.

u.p.o.l. art. 11 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Określa terminy płatności podatku od środków transportowych.

Pomocnicze

p.r.d. art. 2 § pkt 54

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Zawiera definicję dopuszczalnej masy całkowitej. Kluczowe jest brzmienie tej definicji w różnych okresach (przed i po nowelizacji z 2003 r.).

p.p.s.a. art. 145 § par.1 pkt 1 a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

o.p. art. 21 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Podstawa do wydania przez organ podatkowy decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, gdy podatnik nie zapłacił podatku lub nie złożył deklaracji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie przez organy podatkowe definicji dopuszczalnej masy całkowitej, która obowiązywała w dacie orzekania, a nie w dacie powstania zobowiązania podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja wydawana na tej podstawie ma charakter decyzji deklaratoryjnej. Konsekwencją powyższego jest, iż tego rodzaju decyzja powinna być podjęta w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie powstania zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe w procesie stosowania prawa dokonały niewłaściwej subsumpcji temporalnej normy prawa materialnego.

Skład orzekający

Maria Grabowska

przewodniczący

Mirosław Surma

sprawozdawca

Ewa Rojek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podatku od środków transportowych, zwłaszcza w kontekście stosowania definicji prawnych obowiązujących w różnych okresach czasowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej 3500 kg i interpretacji przepisów obowiązujących w 2002 r. oraz nowelizacji Prawa o ruchu drogowym z 2003 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest precyzja w stosowaniu przepisów prawnych i jak istotne są daty wejścia w życie zmian prawnych, nawet w pozornie prostych kwestiach podatkowych.

Czy 3500 kg to za dużo na podatek? Sąd wyjaśnia, kiedy liczy się definicja.

Dane finansowe

WPS: 570 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ke 151/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2005-09-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Ewa Rojek
Maria Grabowska /przewodniczący/
Mirosław Surma /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od środków transportowych
Sygn. powiązane
II FSK 157/06 - Wyrok NSA z 2007-01-16
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.145 par.1 pkt 1 a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art.23 ust.3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
art.9 ust.4, art.11 ust.1, art.8 pkt1
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 31 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska Sędzia WSA Ewa Rojek Asesor WSA Mirosław Surma (spr.) Protokolant ref. staż. Krzysztof Armański po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2005 r. skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]2004r. nr [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2002r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji w całości. Sędziowie
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [..]. 2004 r. nr [...] Prezydent Miasta, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, określił dla M. G. zobowiązanie podatkowe w podatku od środków transportowych za 2002 r. za pojazd marki FS Lublin II 3554 o nr rej. [...] w wysokości 570 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 160,60 zł. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wskazał, iż zgodnie z treścią przepisów art. 9,10,11 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. , Nr 9 , poz. 31 z poźn. zm.) na właścicielu ciąży obowiązek uiszczenia podatku od środków transportowych w ustawowych terminach, bez wezwania organu podatkowego. Zgodnie z treścią art. 8 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 tony i poniżej 12 ton. W ewidencji pojazdów prowadzonej w tut. Urzędzie M. G. figuruje jako właściciel opisanego w decyzji samochodu, którego dopuszczalna masa całkowita wynosi 3500 kg.
W odwołaniu od tej decyzji M. G. zarzucił, iż zgodnie z przepisami kodeksu drogowego dopuszczalna masa całkowita jest sumą masy własnej i dopuszczalnej ładowności. Według dowodu rejestracyjnego pojazdu dopuszczalna masa całkowita nie jest równa lub większa od 3500 kg dlatego, jego zdaniem, pojazd nie podlega podatkowi od środków transportu.
Decyzją z dnia [..] 2004 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. Organ odwoławczy, powołując się na art.2 pkt 54 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 515 z późn. zm) wskazał, iż dopuszczalna masa całkowita, oznacza największą określoną właściwymi warunkami technicznymi masę pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze. Postępowanie wyjaśniające ujawniło kopię świadectwa homologacji samochodu Lublin 3554 w oparciu o które została dokonana rejestracja samochodu M.G.. W opisie technicznym typu pojazdu w punkcie 18 wskazana jest dopuszczalna masa całkowita pojazdu marki FS Lublin typ 3554 i wynosi ona 3500 kg. Pojazd ten mieści się w granicach przewidzianych przepisem art.8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, tj. podlega opodatkowaniu. Dlatego w związku z brakiem wpłat za rok 2002 organ podatkowy miał obowiązek określić zobowiązanie z tego tytułu poprzez wydanie decyzji, zgodnie z treścią art.21§3 ordynacji podatkowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. G. nie precyzując kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji, zarzucił, iż art. 2 pkt 54 ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. nr 58, poz.5151 z późn. zm.), obowiązuje od 2003 r., natomiast ustalenie podatku dotyczy 2002 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ ten wskazał, iż przywołanie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 515 z późn. zm.) miało za zadanie przybliżyć stronie skarżącej informację, o tym skąd organy administracji czerpią wiadomości specjalne, np. o parametrach technicznych pojazdów, które potem są zawarte np. w dowodach rejestracyjnych pojazdów. Zasadność opodatkowania pojazdu będącego własnością Marka Góry podatkiem od środków transportowych określa zapis art. 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kopia świadectwa homologacji w opisie technicznym typu pojazdu wskazuje dopuszczalną masę całkowitą pojazdu marki FS Lublin typ 3554 - wynosi ona 3500 kg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach jest właściwy do rozpoznania skargi stosownie do dyspozycji § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim
i w Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego
i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187 poz. 1926 ).
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem postępowania organów podatkowych obu instancji było określenie wobec M. G. zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2002 za pojazd marki Lublin II 3545 o nr rej. [...]. Sposób powstania zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowym określa art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), tj. powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego - od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Stosownie natomiast do treści art.11 ust.1 tej ustawy podatek od środków transportowych jest płatny w dwóch równych ratach, w terminie do dnia 15 lutego i do dnia 15 września każdego roku. Zakres przedmiotowy obowiązku podatkowego określa art. 8 tej ustawy. Zaskarżona decyzja miała więc potwierdzić niedopełnienie przez podatnika - M. G. obowiązku zapłaty podatku za rok 2002 z tytułu władania pojazdem marki Lublin II 3545 o nr rej. [..].
Znamiennym jednakże jest, iż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu podatkowego I instancji podejmowane były w warunkach art. 21 § 3 ordynacji podatkowej. Stosownie do tej normy prawnej, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego.
Decyzja wydawana na tej podstawie ma charakter decyzji deklaratoryjnej. W przypadku bowiem zobowiązań powstających z mocy prawa organy podatkowe nie są zaangażowane w proces powstawania zobowiązań podatkowych. Wymiar odbywa się bez ich udziału. Organy podatkowe przeprowadzają jedynie kontrolę prawidłowości wymiarów dokonanych przez inne podmioty. W ramach tzw. wymiarów kontrolnych mogą być wydawane "decyzje określające wysokość zobowiązania podatkowego". Decyzje te nie tworzą nowego stosunku między stronami, a jedynie stwierdzają jego istnienie i określone nieprawidłowości w realizacji świadczenia będącego jego treścią.
Konsekwencją powyższego jest, iż tego rodzaju decyzja powinna być podjęta w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie powstania zobowiązania podatkowego.
Organy podatkowe w procesie stosowania prawa dokonały niewłaściwej subsumcji temporalnej normy prawa materialnego.
W przedmiotowej sprawie elementem koniecznym dla ustalenia powstania stosunku zobowiązaniowego było wykazanie, czy samochód Lublin II 3545 należy do kategorii pojazdów określonej w art.8 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a dokładnie czy dopuszczalna masa całkowita tego pojazdu jest równa lub większa od 3500kg. Zarówno w roku podatkowym 2002 r. jak i w dacie orzekania przez organ odwoławczy przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie zawierały definicji pojęcia - "dopuszczalna masa całkowita pojazdu". Dlatego stosowanie norm materialnych tej ustawy wymagało posiłkowania się definicją legalną tego pojęcia zawartą w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz.515 ze zm.). Zgodnie z art.2 pkt 54 Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. dopuszczalna masa całkowita oznacza sumę masy własnej i dopuszczalnej ładowności.
Organy podatkowe dla zdefiniowania pojęcia dopuszczalnej masy całkowitej, o której mowa w art.8 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie posłużyły się jednak definicją tego pojęcia obowiązującą w ewentualnej dacie powstania zobowiązania podatkowego, a definicją z daty orzekania. Ta z kolei obowiązywała od dnia 17 stycznia 2003 r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 23 listopada 2002 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz o zmianie ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2002, Nr 216, poz.1825). Wg. niej "dopuszczalna masa całkowita to największa określona właściwymi warunkami technicznymi masa pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze" (treść art.2 pkt 54 Prawa o ruchu drogowym po nowelizacji). Ta definicja stała się też podstawą do uznania, iż dane ujęte w świadectwie homologacji pojazdu M.G. przesądzają, iż dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosi 3500 kg i kwalifikuje ten pojazd do objęcia podatkiem od środków transportowych.
Zdaniem Sądu rozbieżność brzmienia ustawowej definicji pojęcia "dopuszczalnej masy całkowitej" nie pozostaje bez wpływu na stosowanie w przedmiotowej sprawie normy art.8 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Dlatego też należy uznać, iż organy podatkowe dopuściły się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Stwierdzenie takiego stanu obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W postępowaniu ponownym organ odwoławczy dokona właściwej kwalifikacji prawnej ustalonego w sprawie stanu faktycznego i podejmie stosowne rozstrzygnięcie.
Biorąc powyższe wywody pod uwagę Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI