I SA/Ke 148/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za niewypełnienie obowiązków w zgłoszeniu SENT, wskazując na niewłaściwą interpretację przesłanki "interesu publicznego" przez organ i naruszenie zasady proporcjonalności.
Skarżąca A. P. została ukarana karą pieniężną za niewypełnienie obowiązku uzupełnienia danych w zgłoszeniu SENT dotyczącego przewozu gazu LPG. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, odrzucając argumenty o awarii systemu i przemawiającym interesie publicznym. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały przesłankę "interesu publicznego" i naruszyły zasadę proporcjonalności, nie uwzględniając m.in. opóźnienia w wszczęciu postępowania i incydentalnego charakteru naruszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za niewykonanie obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych w zgłoszeniu SENT dotyczącego przewozu gazu LPG. Skarżąca podnosiła, że przyczyną błędu była awaria oprogramowania, a organy powinny odstąpić od nałożenia kary ze względu na interes publiczny. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy błędnie zinterpretowały przesłankę "interesu publicznego" jako podstawę do odstąpienia od nałożenia kary. Podkreślono, że interpretacja ta powinna uwzględniać zasadę proporcjonalności, a kara nie może być nadmiernie dolegliwa w stosunku do celu jej wprowadzenia. Sąd zwrócił uwagę na znaczące opóźnienie w wszczęciu postępowania (prawie 4 lata od naruszenia), co podważa prewencyjny charakter kary. Ponadto, organy nie oceniły proporcji kary do dochodu z transakcji ani incydentalnego charakteru naruszenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ błędnie zinterpretował przesłankę "interesu publicznego", nie uwzględniając zasady proporcjonalności i innych istotnych okoliczności sprawy.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że interpretacja "interesu publicznego" powinna uwzględniać zasadę proporcjonalności, a kara nie może być nadmiernie dolegliwa. Organy nie oceniły prewencyjnego charakteru kary w kontekście opóźnienia w wszczęciu postępowania ani proporcji kary do dochodu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
ustawa SENT art. 7c § ust. 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi
ustawa SENT art. 21 § ust. 2d
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi
ustawa SENT art. 21 § ust. 3
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi
rozporządzenie MF art. 3b § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 sierpnia 2018 roku w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów
Pomocnicze
ustawa SENT art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa interpretacja przesłanki "interesu publicznego" przez organ. Naruszenie zasady proporcjonalności przez organ. Znaczne opóźnienie w wszczęciu postępowania administracyjnego. Incydentalny charakter naruszenia przepisów ustawy SENT.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu o braku awarii systemu i braku przesłanek do odstąpienia od kary. Argumenty organu o konieczności ochrony interesu Skarbu Państwa i prewencyjnym charakterze kary.
Godne uwagi sformułowania
kluczową rolą kar pieniężnych jest ich charakter prewencyjny i dyscyplinujący nie można pojęcia "interesu publicznego" interpretować w sposób zawężający, uwzględniając przede wszystkim interes Skarbu Państwa zasada proporcjonalności nakazuje rozważyć, czy przewidziana sankcja stanowi w konkretnym stanie faktycznym dolegliwość proporcjonalną jeżeli sankcja, która miałaby być zastosowana jest nadmierna (...) to klauzula "interesu publicznego" nakazuje odstąpienie od nałożenia kary
Skład orzekający
Magdalena Chraniuk-Stępniak
przewodniczący
Agnieszka Banach
członek
Andrzej Mącznik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji "interesu publicznego" i zasady proporcjonalności w kontekście kar administracyjnych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.
“Kara za błąd w systemie SENT? Sąd przypomina o proporcjonalności i "interesie publicznym".”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ke 148/25 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2025-10-02 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-04-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Agnieszka Banach Andrzej Mącznik /sprawozdawca/ Magdalena Chraniuk-Stępniak /przewodniczący/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 1218 art. 3 ust. 1, art. 21 ust. 3, art. 22 ust. 3, art. 22a ust. 2, art. 24 ust. 3, Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach Asesor WSA Andrzej Mącznik (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2025 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. P. kwotę 2200 (dwa tysiące dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie 1. Decyzją z 27 lutego 2025 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej (dalej: "dyrektor", "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję z 6 listopada 2024 r. Naczelnika Ś. Urzędu Celno-Skarbowego w K. (dalej: "naczelnik", "organ I instancji") nr [...] w przedmiocie nałożenia A. P. (dalej: "strona", "skarżąca") kary pieniężnej w wysokości [...] zł za niewykonanie obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych w zgłoszeniu SENT [...]. 1.1 Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy: naczelnik został poinformowany przez Naczelnika Ś. Urzędu Celno - Skarbowego w K., że zgłoszenie do rejestru monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi o numerze SENT [...] podmiotu A. P. jako podmiotu odbierającego gaz LPG o kodzie CN 2711, nie zostało uzupełnione o dane wynikające z § 3b rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 sierpnia 2018 roku w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów (Dz. U. z 2018, poz. 1663, dalej: "rozporządzenie MF"). Dnia 1 września 2020 roku funkcjonariusze Ś. Urzędu Celno - Skarbowego w K. przeprowadzili kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących monitorowania drogowego i kolejowego przewozu wyrobów energetycznych w dostawach gazu za dokumentem SENT [...]. W trakcie kontroli stwierdzono, że zgłoszenie SENT [...] zostało zamknięte przez podmiot, ale nie zawiera wymaganych przepisami prawa wpisów dotyczących stanu licznika sumarycznego i numeru dystrybutora. Postanowieniem z 12 czerwca 2024 r. naczelnik wszczął postępowanie w sprawie naruszenia obowiązków wynikających z ustawy systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. 1.2 Po przeprowadzonym postępowaniu, decyzją z 6 listopada 2024 r. naczelnik nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł za niewykonanie obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych na zgłoszeniu SENT [...]. 1.3 W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła błędną ocenę materiału dowodowego mającą wpływ na treść zaskarżonej decyzji, w szczególności w zakresie wyjaśnień odwołującej, albowiem złożone wyjaśnienia są spójne, rzeczowe, korelują z pozostałymi dowodami zgromadzonymi w aktach sprawy, w szczególności przeprowadzonymi niejako na gorąco, zatem wskazują wprost na okoliczność, że zawinienie w niniejszej sprawie nie zostało dokonane w następstwie działania czy zaniechania, zaś przyczyna jest niezależna od strony i dotychczas nie została wskazana w toku postępowania, zatem w ten sposób rozumiany zarzut ogniskuje się wokół niedostatecznego rozpoznania istoty sprawy przez organ i poprzestaniu na zgromadzeniu niepełnego materiału dowodowego w aktach sprawy, pomimo że istnieją obiektywne możliwości ustalenia faktycznego przebiegu zdarzeń i wykrycia sedna oraz genezy problemu, który skutkował nałożeniem kary na stronę, zatem postępowanie zostało zakończone przedwcześnie; błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji polegający na błędnym uznaniu przez organ, że w niniejszej sprawie nie doszło do zamknięcia zgłoszenia SENT z winy oprogramowania (sytemu), a jest to wyłącznie zaniedbanie odwołującej podczas, gdy w tożsamy sposób zamknięte zostały prawidłowo cztery uprzednie zgłoszenia SENT, którymi zajmowała się tożsama osoba, zatem nie sposób uznać, że w realiach niniejszej sprawy, w tym samym czasie prawidłowo zgłoszone zostały cztery zgłoszenia SENT, przyjęte przez program w sposób identyczny jak ze wskazanym w niniejszej sprawie, zaś ostatnie ze zgłoszeń zostało wytworzone i złożone bez niezbędnych (koniecznych) elementów w postaci nr dystrybutora oraz stanu licznika, co skutkuje całkowitym oderwaniem od zasad logiki i doświadczenia zawodowego, zatem podstawa w postaci zawinienia w realiach niniejszej sprawy odpada jako całkowicie nielogiczna; błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu za własne stanowiska Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Z. G., z którego wynika, że w zakresie zgłoszenia SENT [...] nie stwierdzono awarii, podczas gdy sformułowane pytania przez urząd nie przyczyniły się do wyjaśnienia zaistniałego zdarzenia, a zostały tak skonstruowane przez ten urząd, aby utrzymać w mocy ferowany zarzut niezgodnego z prawem działania odwołującej, w szczególności, że oba podmioty funkcjonują w jednym segmencie budżetowego systemu centralnego, zatem udzielona odpowiedź przez Referat Usług Komunikacji Elektronicznej oraz Usługi Elektronicznego Monitorowania Przewozu Towarów w Izbie Administracji Skarbowej w Z. G. spełnia jedynie iluzoryczność wiarygodności, przez co nie może stanowić wiarygodnego źródła informacji w przedmiotowej sprawie; błąd w ustaleniach faktycznych polegający na bezzasadnym przyjęciu, że w realiach niniejszej sprawy, wobec braku awarii systemu PUESC w zakresie zgłoszenia SENT [...], zachodzi okoliczność braku awarii oprogramowania, podczas gdy na kanwie niniejszej sprawy mamy do czynienia nie z awarią ogólną systemu PUESC a z indywidualną transmisją danych na linii odwołująca - administrator systemu PUESC, zatem oświadczenie podmiotu wskazanego w poprzednim punkcie co do niewystąpienia wówczas awarii jest w całości nieprzydatne dla celów zmierzających do wyjaśnienia przyczyny zamknięcia zgłoszenia SENT [...], przez co wymaga zasięgnięcia opinii osoby lub instytutu posiadających wiadomości specjalne; błąd w ustaleniach faktycznych, z którego wynika, że kara finansowa nałożona na odwołującą nie będzie stanowić nadmiernego obciążenia fiskalnego dla niej, skoro wskazana kara pieniężna stanowi dwukrotność ostatniego dochodu miesięcznego, przez co także w tej kwestii ustalenia są biegunowo odmienne od przedstawionych. Wniosła o uchylenie decyzji naczelnika i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 1.4 W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dyrektor wyjaśnił, że zgodnie z art. 7c ust. 1 ustawy SENT w przypadku niektórych towarów odpowiednio podmiot wysyłający, podmiot odbierający i przewoźnik są obowiązani do wskazania lub uzupełnienia w zgłoszeniu dodatkowych danych, jeżeli dane te ze względu na specyfikę towaru lub przewozu towaru, lub obrotu tym towarem są przekazywane do innych organów na podstawie przepisów odrębnych oraz jest to konieczne do zapewnienia skuteczności monitorowania przewozu towarów - w przypadkach określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 2. Z § 3b rozporządzenia MF wynika, że w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1, w przypadku przewozu towarów objętych pozycją CN ex 2711 - propan, butan albo mieszaniny propanu - butanu, będących przedmiotem dostawy towarów, importu towarów albo wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostarczonych do stacji paliw ciekłych, o której mowa w art. 3 pkt 10h ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, podmiot odbierający uzupełnia zgłoszenie o: a) stany liczników ze wszystkich dystrybutorów, z których są wydawane te towary, odczytane bezpośrednio przed załadunkiem towarów do zbiornika, b) numery fabryczne dystrybutorów, o których mowa w lit. a, c) objętość towaru, który został dostarczony do miejsca dostarczenia, wyrażoną w litrach. W przypadku, gdy podmiot odbierający nie wykona tego obowiązku, podlega karze pieniężnej w wysokości 10.000 zł (art. 21 ust. 2d ustawy SENT). Kontrola przeprowadzona 1 września 2020 roku potwierdziła, że dostawa towaru objęta zgłoszeniem SENT [...] została zrealizowana. Bezspornie strona nie wykonała obowiązku uzupełnienia dodatkowych danych, tj. numeru dystrybutora oraz stanu licznika. Strona nie była w stanie wskazać przyczyn nieuzupełnienia tych danych. Podstawę do nałożenia kary pieniężnej stanowił art. 21 ust. 2d ustawy SENT, zgodnie z którym w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnik nie wykona obowiązku określonego w art. 7c, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. 1.5 Z akt sprawy wynika, że organ odwoławczy podjął się zbadania, czy w niniejszej sprawie istniały przesłanki do zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary. Wyjaśnił, że pojęcie "interes publiczny" należy rozpatrywać na dwóch płaszczyznach: - ekonomicznej sytuacji zobowiązanego, niosącej doniosłe w skutkach pogorszenie sytuacji finansowej jego przedsiębiorstwa, które może doprowadzić do ograniczenia bądź nawet upadku prowadzonej działalności, co w konsekwencji spowoduje konieczność sięgania do środków państwa; - pozaekonomicznej sytuacji zobowiązanego, związanej z takimi wartościami jak sprawiedliwość, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, co nie powinno jednak nieść ze sobą negatywnych skutków dla sprawności działania aparatu państwowego. Podkreślił, że płaszczyzna ekonomiczna łączy się w pewien sposób z "ważnym interesem podmiotu odbierającego". Jeśli bowiem nie występują przesłanki uzasadniające "ważny interes podmiotu odbierającego", czyli sytuacja finansowa przedsiębiorstwa nie ulegnie zachwianiu na skutek spłaty zobowiązania, to nie wystąpi też groźba, że osoby związane z danym przedsiębiorstwem będą sięgały do środków państwa ze względu na brak możliwości zaspokajania swoich potrzeb. Analizując aspekty "interesu publicznego" na płaszczyźnie pozaekonomicznej, kluczowe znaczenie ma ocena podmiotu w szerszym kontekście, tzn. czy podmiot odpowiedzialny za naruszenie ustawy SENT prowadził działalność zgodną z prawem. Kluczową rolą kar pieniężnych jest bowiem ich charakter prewencyjny i dyscyplinujący. Na gruncie pozaekonomicznym w "interesie publicznym" jest zarówno budowanie zaufania obywateli do organów władzy publicznej, jak i utrzymywanie sprawności działania aparatu państwowego. Trudno bowiem wyobrazić sobie sytuację, w której obywatele darzyliby zaufaniem państwo działające nieskutecznie, nawet jeśli wiązałoby się to z otrzymaniem przez nich pewnych doraźnych korzyści. W ocenie organu odwoławczego nie było żadnych szczególnych okoliczności, które spowodowały brak uzupełnienia zgłoszenia SENT o wymagane dane. "Interes publiczny" w rozumieniu ustawy SENT to interes uwzględniający wartości wspólne dla całego społeczeństwa, takie jak równość, sprawiedliwość, bezpieczeństwo, przestrzeganie prawa, czy zaufanie do organów państwa. Zasadą jest płacenie należności publicznych, a odstąpienie od obowiązku ich ściągnięcia stawiałoby stronę zwolnioną z obowiązku w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych podmiotów znajdujących się w podobnej sytuacji, a w konsekwencji takie działanie organu nie mogłoby zostać uznane za działanie w interesie publicznym i z korzyścią dla ogółu. W interesie publicznym nie pozostaje rezygnacja przez Skarb Państwa z przysługujących mu należności i przerzucanie ciężaru należności jednego podmiotu na społeczeństwo. Niewątpliwie brak środków finansowych i majątku powodujący konieczność sięgnięcia przez podmiot zobowiązany po środki pomocowe z budżetu państwa byłby wypełnieniem przesłanki interesu publicznego, ale takie okoliczności w sprawie nie zaistniały. Odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w ramach interesu publicznego jest w świetle przepisów ustawy możliwe, jednak nie można tego dokonywać w sposób automatyczny. Byłoby to możliwe gdyby występowały jakieś nadzwyczajne okoliczności. Organ odwoławczy wskazał, że sytuacjami wypełniającymi przesłankę "interesu publicznego" byłyby te, które zupełnie uniemożliwiłyby prawidłowe wypełnienie obowiązków z ustawy SENT. Takie zdarzenia nie miały miejsca w sprawie i w interesie publicznym nie leży odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Podkreślił także, że z danych systemu SENT wynika, że strona na 282 zgłoszenia dotyczące dostaw gazu LPG (w okresie od 1 lutego 2020 do 27 stycznia 2025 roku) 2 zamknęła bez podania wymaganych dodatkowych danych, a 2 zgłoszenia zostały zamknięte automatycznie (co oznacza, że strona nie potwierdziła odebrania towaru przesłanego za zgłoszeniami SENT). Zdaniem dyrektora ocena faktu powtarzających się nieprawidłowości powinna być dokonana w szerszym kontekście, a nie tylko takim, że stwierdzono ich 4 na 282 zgłoszenia, mimo że na pierwszy rzut oka liczba nieprawidłowości może się wydawać niewielka. Odstępowanie od ukarania motywowane m.in. niewielką liczbą nieprawidłowości u danego podmiotu (w skali wszystkich przewozów, w których podmiot uczestniczy) prowadzi do rozmywania odpowiedzialności na gruncie ustawy SENT, co przy skali krajowej tych przewozów podważałoby osiągnięcie celu tej ustawy. Naruszenie, którego dopuściła się strona, nie jest uchybieniem formalnym i stanowiło realne zagrożenie interesów Skarbu Państwa w postaci możliwości uszczupleń dochodów budżetowych. Oceniając zaistnienie przesłanki ważnego interesu podmiotu odbierającego, po analizie oświadczenia o sytuacji majątkowej strony i danych uzyskanych z Urzędu Skarbowego w S., dyrektor stwierdził, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że strona dysponuje majątkiem ruchomym i nieruchomym. Osiąga też dochody z działalności gospodarczej. Posiada zdolność kredytową. Fakt, że dochody z działalności gospodarczej nie są na bardzo wysokim poziomie nie stanowi jeszcze o braku możliwości uiszczenia nałożonej kary. 1.6 Organ odwoławczy odmówił przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu informatyki w celu wyjaśnienia przyczyn i wątpliwości dotyczących przyczyn zamknięcia niezupełnego zgłoszenia, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości braku zapisu danych obejmujących nr dystrybutora i stan licznika, a także na jakim etapie wskazane dane zostały utracone i w jaki sposób, skoro w tożsamym miesiącu w sposób prawidłowy zostały wprowadzone i zamknięte pozostałe zgłoszenia. Organ ten wyjaśnił, że w przesłanych wyjaśnieniach Izba Administracji Skarbowej w Z. G. poinformowała, że w czasie zamykania zgłoszenia SENT [...] nie stwierdzono żadnych okoliczności powodujących utrudnienia. 2. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, skargę wniosła A. P.. W uzupełnieniu skargi zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego, w szczególności związane z nieprzeprowadzeniem badania przez biegłych, pomimo że istniały wątpliwości co do działania systemu. Stwierdziła, że zaniechanie to doprowadziło do naruszenia jej praw, ponieważ opinia wykazałaby gdzie leżał problem, skoro pozostałe zgłoszenia SENT zostały w tym samym dniu prawidłowo wysłane. 2.1 Podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, dyrektor wniósł o oddalenie skargi. 2.2 Na rozprawie 2 października 2025 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę, dodatkowo zarzucił naruszenie art. 22 ust. 3, art. 24 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego. 2.3 Z kolei pełnomocnik organu wniósł na rozprawie o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: 3.1 Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji w całości lub części następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., który nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. W myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. 3.2 Skarga zasługiwała na uwzględnienie. 3.3 Celem wprowadzenia regulacji zwartych w ustawie z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (obecnie t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1218; dalej: "ustawa SENT") jest ochrona legalnego handlu towarami uznanymi przez krajowego prawodawcę za wrażliwe, ułatwienie walki z szarą strefą oraz ograniczenie poziomu uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach (VAT i akcyza), a także zwiększenie skuteczności kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Nie było natomiast celem ustawodawcy uzyskanie dodatkowych dochodów budżetowych przez nakładanie dotkliwych kar pieniężnych na działające legalnie podmioty, które dopuściły się uchybień formalnych nie stanowiących realnego zagrożenia dla interesów Skarbu Państwa (druk nr 1244 rządowy projekt ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów; publ. sejm gov.pl, prace sejmu, druki sejmowe). Zatem celem systemu monitorowania drogowego przewozu towarów, regulowanego ustawą SENT jest zapobieganie i zwalczanie nielegalnego obrotu paliwami płynnymi, alkoholem całkowicie skażonym oraz suszem tytoniowym. Z tych też względów transport tych towarów podlega szczególnemu nadzorowi i daleko idącej formalizacji. Z obowiązkami nałożonymi na uczestników tego obrotu (podmioty wysyłające, podmioty odbierające, przewoźnicy i kierujący) sprzężony jest system sankcji administracyjnoprawnych nakładanych w przypadku naruszenia przepisów tej ustawy. 3.4 Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy SENT system monitorowania przewozu i obrotu obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów i obrocie paliwami opałowymi, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania, oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy. W art. 3 ust. 2 tej ustawy przewidziano katalog towarów objętych systemem, z zastrzeżeniem ust. 4-8 oraz ust. 10 tego przepisu. Ponadto na podstawie art. 3 ust. 11 ustawy SENT minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, towary inne niż wymienione w ust. 2 pkt 1-3a, których przewóz jest objęty systemem monitorowania przewozu i obrotu, wraz ze wskazaniem masy, ilości, objętości lub wartości tych towarów, oraz przypadki, w których ich przewóz nie podlega temu systemowi, uwzględniając zagrożenie bezpieczeństwa narodowego lub konieczność przeciwdziałania uszczupleniom w zakresie podatku od towarów i usług lub podatku akcyzowego. W wydanym na podstawie wskazanego przepisu rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2018 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1427), w § 1 pkt 4 wymienione zostały również towary objęte pozycją CN ex 2711 – propan, butan albo mieszaniny propanu-butanu, bez względu na ich ilość w przesyłce. 3.5 Skarżąca w przewozie zgłoszonym pod nr [...] figuruje jako podmiot odbierający towar postaci gazu LPG sklasyfikowanego pod pozycją CN 2711. Towar będący przedmiotem dostawy był więc objęty systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, co wiązało się z określonymi obowiązkami, również po stronie skarżącej. Zgodnie z art. 7c ust. 1 ustawy SENT w przypadku niektórych towarów odpowiednio podmiot wysyłający, podmiot odbierający i przewoźnik są obowiązani do wskazania lub uzupełnienia w zgłoszeniu dodatkowych danych, jeżeli dane te ze względu na specyfikę towaru lub przewozu towaru, lub obrotu tym towarem są przekazywane do innych organów na podstawie przepisów odrębnych oraz jest to konieczne do zapewnienia skuteczności monitorowania przewozu towarów - w przypadkach określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 2. Natomiast w myśl ust. 2 tego przepisu minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, dodatkowe dane, o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę zapewnienia skuteczności monitorowania przewozu towarów, specyfikę towaru, przewozu towarów lub obrotu tymi towarami. 3.6 W sprawie zastosowanie znajduje wydane na podstawie ww. upoważnienia ustawowego – i obowiązujące w dacie dokonania zgłoszenia, realizowania przewozu, zamknięcia zgłoszenia, a także w dacie kontroli - rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 sierpnia 2018 r. w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów (Dz. U. z 2018 r. poz. 1663; ze zm., dalej: rozporządzenie z 2018 r.). Zgodnie z obowiązującym od 1 lutego 2020 r. brzmieniem § 3b pkt 1 tego rozporządzenia (nadanym rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 17 września 2019 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie dodatkowych danych podlegających wskazaniu w zgłoszeniu przewozu towarów – Dz. U. z 2019 r., poz. 1873) w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy, w przypadku przewozu towarów objętych pozycją CN ex 2711 - propan, butan albo mieszaniny propanu-butanu, będących przedmiotem dostawy towarów, importu towarów albo wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostarczonych do stacji paliw ciekłych, o której mowa w art. 3 pkt 10h ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 755, z późn. zm.), podmiot odbierający uzupełnia zgłoszenie o: a) stany liczników ze wszystkich dystrybutorów, z których są wydawane te towary, odczytane bezpośrednio przed załadunkiem towarów do zbiornika, b) numery fabryczne dystrybutorów, o których mowa w lit. a, c) objętość towaru, który został dostarczony do miejsca dostarczenia, wyrażoną w litrach. Z kolei w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnik nie wykona obowiązku określonego w art. 7c, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający lub przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł (art. 21 ust. 2d ustawy SENT). 3.7 Nie stanowiła przedmiotu sporu kwestia, że skarżąca jako podmiot odbierający miała obowiązek uzupełnienia zgłoszenia SENT o dane wskazane w § 3 3b pkt 1 lit. a i b ww. rozporządzenia z 2018 r., tj. dane dotyczące stanu licznika dystrybutora oraz jego numeru fabrycznego. Strona nie kwestionowała zaistnienia stwierdzonych naruszeń. Eksponowała natomiast, że powodem wadliwego zamknięcia zgłoszenia SENT była awaria oprogramowania skutkująca wadliwą indywidualną transmisją danych na linii skarżąca – administrator systemu PUESC. Ponadto zarzuciła, że organ winien był odstąpić od nałożenia kary, ponieważ przemawiał za tym interes publiczny. Zdaniem sądu proces decyzyjny organu administracji w kontekście rozumienia przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny, a w konsekwencji możliwości skorzystania w realiach sprawy z tej instytucji, nie zasługiwał na akceptację. 3.8 Stosownie do treści art. 21 ust. 3 ustawy SENT w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, podmiotu sprzedającego, zużywającego podmiotu olejowego albo pośredniczącego podmiotu olejowego lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2d, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Z przywołanego przepisu prawa wynika, że kształtowane nim kompetencje organu administracji zostały oparte na konstrukcji uznania administracyjnego, albowiem w warunkach nim określonych "organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej", zaś same dyrektywy korzystania z tak określonej kompetencji zostały opisane przy wykorzystaniu pojęć niedookreślonych i nieostrych – "przypadek uzasadniony", "ważny interes przewoźnika", "interes publiczny". W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 czerwca 2024 r. (II GSK 2015/23; ten i kolejno przywoływane w dalszej części uzasadnienia orzeczenia dostępne są w CBOSA na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl), wyrażonym na tle analogicznego unormowania zawartego w art. 22 ust. 3 ustawy SENT wyjaśniono, że akt stosowania prawa podejmowany w warunkach wyznaczonych przepisem, w którego rezultacie nie musi, ale może dojść do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, w relacji do niedookreślonych (nieostrych) pojęć "uzasadnionego przypadku", "ważnego interesu przewoźnika", "interesu publicznego" - jako rezultatów działań (racjonalnego) prawodawcy, który świadomie posługując się określonymi środkami techniki prawodawczej zmierza w ten sposób do realizacji zamierzonych celów - wiąże się z potrzebą zajęcia jednoznacznego i zindywidualizowanego okolicznościami rozpatrywanego przypadku stanowiska wobec tychże pojęć. Mianowicie, stanowiska zawierającego uargumentowaną i wiążącą propozycję jego (ich) rozumienia na gruncie rozpatrywanego przypadku, co innymi słowy wiąże się z kwalifikowaniem lub oceną określonych faktów (zdarzeń, zachowań, zjawisk), jako podpadających albo niepodpadających pod daną normę prawną oraz jako objętych albo nieobjętych zakresem normowania i zastosowania danej normy prawnej. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie, że właściwe odczytanie klauzuli "interesu publicznego" jako przewidzianej w art. 21 ust. 3 ustawy SENT przesłanki odstąpienia od nałożenia kary, powinno nastąpić z uwzględnieniem zasady proporcjonalności, a zatem organ winien rozważyć, czy przewidziana sankcja stanowi w konkretnym stanie faktycznym dolegliwość proporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia, czy też jest niewspółmiernie dolegliwa, przez co zasada proporcjonalności zostaje naruszona. Jeżeli sankcja, która miałaby być zastosowana jest nadmierna (dolegliwa w stopniu większym niż jest to niezbędne dla osiągnięcia założonego celu), to klauzula "interesu publicznego" nakazuje odstąpienie od nałożenia kary. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 maja 2020 r. (II GSK 307/20) wskazał, że nie można pojęcia "interesu publicznego" interpretować w sposób zawężający, uwzględniając przede wszystkim interes Skarbu Państwa. Taka interpretacja przepisów art. 21 ust. 3, art. 22 ust. 3, art. 22a ust. 2 oraz art. 24 ust. 3 ustawy SENT de facto prowadziłaby bądź to do ograniczenia, bądź to do wykluczenia stosowania powyższej instytucji prawnej. Przyjęcie poglądów wyłącznie profiskalnych mogłoby doprowadzić do tego, że w zasadzie każda ulga czy odstępstwo w zapłacie należności publicznoprawnych powstałych wskutek naruszenia przepisów mogłyby być traktowane jako sprzeczne z zasadami konstytucyjnymi - mimo, że zostały przewidziane przez ustawodawcę. Przewidziane w art. 21 ust. 3, art. 22 ust. 3, art. 22a ust. 2 oraz art. 24 ust. 3 ustawy SENT odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej następuje wyłącznie w sytuacji ustalenia, że do naruszenia konkretnych przepisów doszło. Następuje to nie tylko na wniosek strony, ale również z urzędu. O ile zaistnienie przesłanki "ważnego interesu podmiotu odbierającego" może zostać wykazane w zasadzie wyłącznie we współpracy z tym podmiotem, o tyle przesłanka "interesu publicznego" z urzędu powinna być przedmiotem rozważań organu stosującego przepisy ustawy SENT, z uwzględnieniem celów tej ustawy i w relacji do okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Wiąże się to z potrzebą uwzględniania konsekwencji wynikających z zasady proporcjonalności, zwłaszcza w tym jej aspekcie, który odnosi się do tzw. przesłanki niezbędności, której źródłem jest art. 2 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2024 r., II GSK 2015/23). Zastosowanie zasady proporcjonalności w odniesieniu do sankcji bezwzględnie oznaczonej, jaką stanowią administracyjne kary pieniężne, wymaga rozważenia, czy jej wymierzenie będzie przydatne do osiągnięcia zamierzonych skutków (celów) danej regulacji oraz czy zachowana została właściwa dla demokratycznego państwa prawa proporcja między efektem wymierzonej sankcji pieniężnej a jej dolegliwością. Jeżeli odpowiedzi na te pytania nie będą pozytywne, należy uznać, że nałożenie kary nie jest niezbędne dla ochrony interesu publicznego i organ powinien odstąpić od jej nałożenia, jako niezgodnej z konstytucyjnymi standardami płynącymi z zasady proporcjonalności (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2025 r., II GSK 1244/21). Również w doktrynie prawa podnosi się, że nakaz proporcjonalności sensu stricto (zakaz nadmiernej ingerencji) wymaga tego, aby cel postawiony przez ustawodawcę znajdował się w odpowiedniej proporcji do ciężaru i dolegliwości podejmowanych środków. Należy zachować proporcję między dolegliwością zamierzonej ingerencji a wartością wyznaczonego celu. Wszelkie ingerencje muszą być racjonalnie wyważone (tak L. Staniszewska, Administracyjne kary pieniężne. Studium z zakresu prawa administracyjnego materialnego i procesowego, Poznań 2022, s. 246). Przy analizie interesu publicznego można rozważać i brać pod uwagę w szczególności okoliczności dotyczące stwierdzonego naruszenia, czy pewnych cech karanego podmiotu, jak i okoliczności samego czynu, np.: kwestię stosunku kar nałożonych do osiągniętego dochodu, czy stwierdzone uchybienie stwarza realne zagrożenie uszczuplenia przez dany podmiot dochodów podatkowych budżetu państwa (jest np. często wykorzystywanym schematem działania przestępców), czy jest dokonywane w ramach oszustwa, czy też innych przestępstw, choć nie jest to wymóg bezwzględny, czy nieprawidłowości wystąpiły jednokrotnie (sporadycznie) czy występują często (brak dbałości), czy nałożenie kary pieniężnej ma charakter prewencyjny, czy też dyscyplinujący w odniesieniu do kolejnych operacji, wcześniejsze ukaranie, nastawienie podmiotu, doniosłość uchybienia z punktu widzenia istoty ustawy SENT. NSA podkreśla potrzebę elastycznej oceny wskazanej przesłanki, a mając na uwadze swoiste przenikanie się do pewnego stopnia okoliczności stanowiących o interesie publicznym i interesie podmiotu odbierającego (w szczególności w warstwie ekonomicznej), przy jej analizie wziąć należy pod uwagę okoliczności, w jakich nastąpiło naruszenie, jego przyczyny, postawę w trakcie i po przeprowadzeniu kontroli oraz to, czy w tym stanie faktycznym sprawy kara rzeczywiście jest najlepszym możliwym rozwiązaniem i czy zrealizuje cel ustawy o SENT (por. wyrok NSA z 9 maja 2024 r., II GSK 235/21). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyrażał również pogląd, że organy nie mogą dokonywać wykładni pojęcia "interesu publicznego", ograniczając interpretację tego pojęcia do wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 21 listopada 2019 r., II GSK 1133/19; z 18 maja 2020 r., II GSK 220/20; z 27 listopada 2020 r., II GSK 790/20; z 19 lutego 2021 r., II GSK 1353/20). Odstąpienie jest sposobem na łagodzenie formalizmu prawnego i surowości kary, a więc stanowi kolejną, po zróżnicowaniu kwot samych kar, emanację zasady proporcjonalności. Instytucji tej nie można uczynić pewnym standardem postępowania organów, bowiem wypaczałoby to jej wyjątkowy i zarazem szczególny charakter. Jednakże nie można jej traktować również jako instytucji martwej, która w zasadzie nigdy nie znajdzie zastosowania, gdyż przepisy ustawy SENT "powinny być wszystkim znane", przez co w istocie chronione będą profiskalne działania organów, gdyż w interesie publicznym leży "równe traktowanie" (w ten sam sposób) wszystkich podlegających rygorom ustawy SENT" (tak NSA w wyroku z 9 maja 2024 r., II GSK 235/21). Podkreślić także należy, że przepis art. 21 ust. 3 ustawy SENT nie daje, ani też nie tworzy podstaw, aby go ograniczać do sytuacji nadzwyczajnych (por. wyrok NSA: z 5 września 2024 r., II GSK 1001/22, z 29 października 2024 r., II GSK 1156/24). Należy również pamiętać, że zasada proporcjonalności uregulowana jest w Traktacie o Unii Europejskiej (art. 5 ust. 4) i stanowi wytyczne co do formy, sposobu oraz intensywności wykonywania kompetencji (nie tylko na szczeblu unijnym, ale także krajowym), nakazujące podejmować organom władzy wykonawczej takie środki i działania, które są odpowiednie, konieczne oraz proporcjonalne do osiągnięcia celu, jakiemu służą (por. M. Śliwa-Wajda, Zasada proporcjonalności przy wymierzaniu administracyjnych kar pieniężnych w: Standardy współczesnej administracji i prawa administracyjnego pod red. Z. Duniewskiej, M. Stahl, A. Rabiegi-Przyłęckiej, Warszawa - Łódź 2019, s. 117). Powyższe potwierdza również orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wskazuje, że zasada proporcjonalności, będąca jedną z ogólnych zasad prawa Unii, wymaga, by akty prawne instytucji Unii były odpowiednie do realizacji zgodnych z prawem celów zamierzonych przez dane uregulowanie i nie wykraczały poza to, co konieczne do realizacji tych celów, przy czym tam, gdzie istnieje możliwość wyboru spośród większej liczby odpowiednich rozwiązań, należy stosować rozwiązania najmniej dotkliwe, a wynikające z tego niedogodności nie mogą być nadmierne w stosunku do zamierzonych celów (por. wyrok TSUE z 9 września 2022 r., w sprawie T-52/16 Crédit Mutuel Arkéa przeciwko Europejskiemu Bankowi Centralnemu (EBC). We wcześniejszym orzeczeniu w sprawie Hermann Schräder HS Kraftfutter GmbH & Co. KG p. Hauptzollamt Gronau Europejski Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że "zgodnie z zasadą proporcjonalności środki nakładające opłaty finansowe na uczestników rynku są zgodne z prawem, pod warunkiem że są odpowiednie i konieczne do osiągnięcia celów prawnie przewidzianych. Oczywiście, jeśli istnieje możliwość wyboru między kilkoma odpowiednimi środkami, należy użyć najmniej uciążliwego, a nałożone opłaty nie mogą być nieproporcjonalne do zamierzonego celu" (sprawa 265/87, ECR [1989] 2237). 3.9 Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela i przyjmuje za własne powyższe rozumienie przedmiotowych przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. Tym samym podważa prawidłowość wykładni tychże przesłanek "interesu publicznego" zaprezentowanej w zaskarżonej decyzji i w konsekwencji oceny zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary z tego tytułu. 3.10 W realiach faktycznych sprawy do naruszenia doszło 8 lipca 2020 r., kontrolę przeprowadzono 1 września 2020 r., natomiast postępowanie z tytułu naruszenia ustawy SENT wszczęto dopiero postanowieniem z 12 czerwca 2024 r. Z tej perspektywy czasowej nałożenie kary pieniężnej straciło swój prewencyjny charakter, który wiąże się z zapowiedzią negatywnych konsekwencji, jakie nastąpią w wypadku naruszenia obowiązków określonych w ustawie SENT. Ma też motywować adresatów do wykonywania ustawowych obowiązków. Przy takiej rozbieżności czasowej naruszenia i nałożenia kary nie można przypisać nałożonej karze funkcji prewencyjnej. Warto podkreślić, że również sam organ odwoławczy wskazuje, że kluczową rolą kar pieniężnych jest ich charakter prewencyjny i dyscyplinujący (s. 7 zaskarżonej decyzji). 3.11 Co więcej, z ustaleń organów wynika, że skarżąca nie była wcześniej karana za podobne naruszenia, a więc nie mogła mieć miejsca również funkcja represyjna, której sąd nie kwestionuje. W realiach niniejszej sprawy organ odwoławczy wyjaśnił, że odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w ramach interesu publicznego byłoby możliwe, gdyby występowały jakieś nadzwyczajne okoliczności. Sytuacjami wypełniającymi przesłankę interesu publicznego byłyby te, które zupełnie uniemożliwiłyby prawidłowe wypełnienie obowiązków z ustawy SENT (s. 9 i 10 zaskarżonej decyzji). Dyrektor stwierdził również, że ocena faktu powtarzających się nieprawidłowości powinna być dokonana w szerszym kontekście, a nie tylko takim, że stwierdzono ich 4 na 282 zgłoszenia. Odstępowanie od ukarania motywowane m.in. niewielką liczbą nieprawidłowości u danego podmiotu, prowadzi do rozmywania odpowiedzialności na gruncie ustawy SENT, co przy skali krajowej tych przewozów podważałoby osiągnięcie celu tej ustawy (s. 12 zaskarżonej decyzji). Organ ten wskazał również, że naruszenie, którego dopuściła się strona nie jest uchybieniem formalnym i stanowiło realne zagrożenie interesów Skarbu Państwa w postaci możliwości uszczupleń dochodów budżetowych (s. 12 zaskarżonej decyzji). Przyjął, że przepisy ustawy SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez podmioty odpowiedzialne (s. 12 zaskarżonej decyzji), co świadczy o tym, że automatycznie przyjął, że samo naruszenie ustawy SENT determinuje sankcję. W konsekwencji nie sposób zaakceptować oceny organu odwoławczego, poczynionej w omawianym zakresie, oderwanej od zaprezentowanego wyżej rozumienia przesłanek odstąpienia z uwagi na przesłankę "interesu publicznego". Organ ten nie poddał dostatecznej analizie kwestii incydentalnego charakteru naruszenia przepisów SENT. Nie wyjaśnił bowiem kiedy, za wyjątkiem naruszenia będącego przedmiotem oceny w niniejszej sprawie, zostały popełnione przez skarżącą pozostałe naruszenia ustawy SENT, w szczególności, czy doszło do nich po przeprowadzonej 1 września 2020 r. kontroli. Organ odwoławczy nie wyjaśnił zatem, czy popełnione naruszenie świadczy o uporczywym, świadomym nieprzestrzeganiu przepisów ustawy SENT. Pominął analizę relacji pomiędzy wartością osiągniętego dochodu wynikającego z omawianej transakcji (przy uwzględnieniu kwoty brutto [...] zł wynikającej z faktury VAT nr [...] z 8 lipca 2020 r.), a wysokością kary (10.000 zł). Nie uwzględnił okoliczności, że wielkość dostawy była znana (4000 l płynnego gazu), a brak w zgłoszeniu dodatkowych danych dotyczył stanu licznika dystrybutora i numeru fabrycznego dystrybutora. 3.12 Pomimo zatem opisywanego znaczenia przepisu art. 21 ust. 3 ustawy SENT i przesłanki interesu publicznego, w decyzji brak jest zindywidualizowanej oceny, dlaczego tak wysoce niezbędne, dla odniesienia skutku prewencyjnego, czy to represyjnego przewidzianego ustawą SENT, jest nałożenie na stronę kary, a nie odstąpienie od niej w ustalonych okolicznościach sprawy. Taka postawa organu nie tylko dowodzi ułomności w rozumieniu przez organ przesłanki interesu publicznego, ale również poddaje w wątpliwość poszanowanie zasady proporcjonalności. Tymczasem nadanie właściwej treści pojęciu interesu publicznego użytego w art. 21 ust. 3 ustawy SENT, jako przesłanki uzasadniającej odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, powinno nastąpić z uwzględnieniem szczególnego znaczenia zasady proporcjonalności, a zatem organ winien rozważyć, czy przewidziana sankcja stanowi w konkretnym stanie faktycznym dolegliwość proporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia, czy też jest niewspółmiernie dolegliwa, przez co zasada proporcjonalności zostaje naruszona. Jeżeli sankcja, która miałaby być zastosowana jest nadmierna (dolegliwa w stopniu większym, niż jest to niezbędne dla osiągnięcia założonego celu), to klauzula interesu publicznego nakazuje odstąpienie od nałożenia kary (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2024 r., II GSK 1901/23). 3.13 Podsumowując należy stwierdzić, że zawarta w zaskarżonej decyzji ułomna wykładnia przepisu art. 21 ust. 3 ustawy SENT miała istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem determinowała zastosowanie tego przepisu w okolicznościach faktycznych sprawy. Organy nie dokonały oceny przesłanki odstąpienia od nałożenia kary w związku z prewencyjnym charakterem tej kary w kontekście wszczęcia postępowania po niespełna 4 latach od naruszenia obowiązku. Nie wzięły także pod uwagę proporcji nałożonej kary do osiągniętego dochodu wynikającego z transakcji objętej zgłoszeniem. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi w zakresie naruszenia wskazanych na rozprawie przepisów prawa materialnego (art. 22 ust. 3, art. 24 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT), zauważyć należy, że przepis art. 22 ust. 3 ustawy SENT nie mógł zostać zastosowany w sprawie, bowiem dotyczy podmiotu mającego status przewoźnika, a skarżąca posiadała status podmiotu odbierającego. W sprawie nie mógł mieć zastosowania również przepis art. 24 ust. 3 ustawy SENT z uwagi na fakt, że podstawą nałożenia kary na skarżącą był przepis art. 21 ust. 2d ustawy SENT, a nie przepisy art. 24 ust. 1-1b tej ustawy. 3.14 Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. należało uchylić zaskarżoną decyzję, a zważywszy na typ i skutki naruszenia prawa przez organy, również decyzję ją poprzedzającą (art. 135 p.p.s.a.). 3.15 Rozpoznając sprawę ponownie i będąc związanymi dokonaną przez sąd oceną prawną, organy powtórnie dokonają oceny przesłanki "interesu publicznego" na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, biorąc pod uwagę wskazane w uzasadnieniu uchybienia i stosując się do wykładni art. 21 ust. 3 ustawy SENT przedstawionej w niniejszym orzeczeniu, w szczególności uwzględniając zasadę proporcjonalności wyrażoną w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (art. 153 p.p.s.a.). 3.16 O kosztach postępowania sądowego należnych stronie skarżącej orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 2 pkt 4 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964). Na koszty te złożył się wpis sądowy w kwocie 400 zł i wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 1800 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI