II SA/Kr 1753/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2012-03-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowezwolnienie od kosztówskarżącyuchwała rady gminystudium uwarunkowańplanowanie przestrzennesytuacja materialnagospodarstwo domowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dla jednej skarżącej, a uwzględnił dla drugiej, oceniając ich sytuację materialną.

Sprawa dotyczy dwóch wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych złożonych przez różne osoby w ramach skarg na uchwałę Rady Gminy Kościelisko dotyczącą studium uwarunkowań przestrzennych. Sąd analizował sytuację materialną obu skarżących, ich dochody, majątek oraz wydatki. W jednym przypadku wniosek oddalono z powodu niewiarygodności i niepełności oświadczeń majątkowych, w drugim uwzględniono, uznając, że sytuacja finansowa skarżącej nie pozwala na poniesienie kosztów bez uszczerbku dla utrzymania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał dwa wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach dotyczących skarg na uchwałę Rady Gminy Kościelisko w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W pierwszej sprawie, dotyczącej skarżącej Z.K.-J., sąd postanowił oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd uznał, że sytuacja finansowa skarżącej nie została wystarczająco udokumentowana, a złożone oświadczenia o stanie majątkowym były niepełne i niewiarygodne, mimo posiadania domu i gruntu rolnego. W drugiej sprawie, dotyczącej skarżącej W.K., sąd postanowił zwolnić ją od kosztów sądowych. Analiza wykazała, że sytuacja finansowa W.K., która utrzymuje się z synem z emerytury, nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Sąd odwołał się do poprzedniego postanowienia w podobnej sprawie, stwierdzając brak znaczącej zmiany sytuacji materialnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku jednej skarżącej (Z.K.-J.) sąd uznał, że sytuacja finansowa nie została wystarczająco udokumentowana, a oświadczenia były niepełne i niewiarygodne.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że skarżąca nie przedstawiła pełnych danych dotyczących dochodów i wydatków, co uniemożliwiło rzetelną ocenę jej możliwości płatniczych. W przypadku drugiej skarżącej (W.K.) sytuacja została uznana za wystarczającą do zwolnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

PPSA art. 243 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 244 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 246 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, ze nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

PPSA art. 260

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy strona do tego zobowiązana nie podaje rzetelnych danych umożliwiających pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy.

Skład orzekający

Wojciech Jakimowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, zwłaszcza w kontekście oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i oceny dowodów przedstawionych przez strony. Wymaga indywidualnej analizy w każdej podobnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest proceduralna i dotyczy oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy, co jest rutynowe dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 1753/11 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2012-03-29
Data wpływu
2011-11-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II OZ 516/12 - Postanowienie NSA z 2012-06-20
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Zwolniono od kosztów sądowych
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 243 par 1 , art. 244 par 1 , art. 246 par 1 pkt 2  oraz rt. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.K.-J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 29 kwietnia 2010 r. Nr XXXVI/235/10 w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kościelisko postanawia oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. sygn. akt: II SA/Kr 1753/11 POSTANOWIENIE Dnia 29 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 29 kwietnia 2010 r. Nr XXXVI/235/10 w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kościelisko postanawia zwolnić W.K. od kosztów sądowych.
Uzasadnienie
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 29 kwietnia 2010 r. Nr: XXXVI/235/10 w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kościelisko skarżąca Z.K.J. zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika, że Z.K.J. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnych dochodów. W skład majątku skarżącej wchodzi dom mieszkalny z 1928 roku o powierzchni 150 m² oraz nieruchomość rolna o areale ponad 2 ha. Wnioskodawczyni nie dysponuje cennymi przedmiotami, ani oszczędnościami. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, że 35 lat przepracowała w Sądzie Rejonowym w Z. W dniu 16 kwietnia 2010 r. zostało jej wręczone wypowiedzenie umowy o pracę. Od 19 kwietnia 2010 r. do 31 lipca 2010 r. wykorzystała zaległy urlop, zaś od września 2010 r. do września 2011 r. przebywała na bezrobociu pobierając zasiłek dla bezrobotnych. Obecnie w dalszym ciągu jest osobą bezrobotną, lecz nie pobiera już zasiłku. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności. Do roku 2009 spłacała zaciągnięty kredyt. Gospodarstwo rolne nie spełnia wymogów unijnych, dlatego nie korzysta ona z dopłat.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o uzupełnienie swojego wniosku Z.K.J. oświadczyła, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie posiada maszyn rolniczych, ani samochodów. Nie osiąga dochodów z posiadanego gruntu rolnego, ani z wynajmu. Posiada stary dom, który wymaga remontu. Skarżąca obecnie nie pracuje, jest na bezrobociu. Żyje bardzo skromnie. Za telefon płaci 44 zł, za prąd ok. 30 zł. Opał w postaci drewna ma z własnego lasu. Nie posiada żadnych oszczędności.
Postanowieniem z dnia 10 lutego 2012 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie to doręczono skarżącej w dniu 15 marca 2012 r.
W dniu 22 marca 2012 r. skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia, w którym wskazała, że od 2 lat nie pracuje i jest byłym pracownikiem Sądu Rejonowego w Z. , skąd została zwolniona po latach pracy.
Nadto podała, że w sprawie II SA/Kr 1106/10 została zwolniona od kosztów sądowych, a jej sytuacja materialna nie uległa zmianie od tamtej pory.
Do sprzeciwu dołączyła kserokopię monitu z firmy windykacyjnej na kwotę 172,48 zł. za niezapłacone rachunki na rzecz Telekomunikacji [...]S.A.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu sytuacja finansowa nie została udokumentowana a złożone przez nią oświadczenia o jej stanie majątkowym i sytuacji finansowej są niewiarygodne wobec ich niepełności. Z oświadczenia skarżącej wynika bowiem, że nie ma w obecnej sytuacji żadnych dochodów, co jest nieprawdopodobne w sytuacji, gdy sama się utrzymuje. Skarżąca nie wskazała ani na pobieranie zasiłków z pomocy społecznej, ani nawet na ewentualną pomoc materialną rodziny, co w jej sytuacji braku dochodów, jest prawdopodobne.
Jak ustalono z oświadczenia zawartego we wniosku złożonego w sprawie II SA/Kr 1106/10 wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Od dnia 9 września 2010 roku źródłem jej utrzymania jest zasiłek dla bezrobotnych w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom mieszkalny z 1928 roku o powierzchni 150 m² oraz nieruchomość rolna wielkości ponad 2 ha. Skarżąca nie dysponuje oszczędnościami, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, że w dniu 16 kwietnia 2010 roku otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę. Wnioskodawczyni od 35 lat była pracownikiem Sądu Rejonowego w Z. , cieszyła się dobrą opinią. Po wykorzystaniu urlopu wypoczynkowego za okres 3 lat, przebywa na bezrobociu. Skarżąca oświadczyła, że z posiadanej nieruchomości rolnej nie uzyskuje dochodów i nie korzysta z dopłat unijnych do gruntów. Nie ma nikogo na utrzymaniu. Miesięczne utrzymanie jest bardzo skromne, gdyż zasiłek dla bezrobotnych wynosi 602,10 zł. Skarżąca nie ma żadnych oszczędności. Do kwietnia 2009 roku spłacała zaciągnięty kredyt. Jej wydatki przedstawiają się następująco: prąd 35-50 zł, gaz 50 zł, telefon 45 zł, ubezpieczenie nieruchomości w PZU około 500 zł rocznie, opał (węgiel) 1.300 zł rocznie. Skarżąca podała, że obecnie toczy się postępowanie w Sądzie Rejonowym w L. o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne. Została wezwana do uiszczenia opłaty od pozwu w wysokości 2.885 zł, dlatego zmuszona była złożyć wniosek o zwolnienie od konieczności uiszczenia tej opłaty. Do pisma skarżąca załączyła kopie następujących dokumentów: faktury za telefon, odcinek wpłaty za energię elektryczną, wezwania do uiszczenia opłaty od pozwu, polecenia przelewu świadczenia dla bezrobotnych, dowodu wpłaty składki ubezpieczeniowej.
Obecnie skarżąca oświadczyła, że nie pobiera już zasiłku dla bezrobotnych, zatem jej sytuacja uległa pogorszeniu w stosunku do stanu branego pod uwagę w powyższej sprawie. Jednakże jak wskazano powyżej Sąd nie dał wiary oświadczeniu skarżącej co do jego prawdziwości w całości z podanych wyżej przyczyn.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca nie uwiarygodniła w sposób wystarczający, że wypełnia przesłanki wymienione w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, warunkujące przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, mimo że to ją obciążał ciężar dowodu w tej kwestii. Złożone przez skarżącą oświadczenie co do stanu majątkowego – mimo świadomości skarżącej o konieczności jego uzupełnienia - jest niepełne, brak w nim danych dotyczących zarówno źródła, jak i wysokości uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych wydatków. Okoliczności te Sąd wziął pod uwagę dokonując oceny, czy skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku we własnym koniecznym utrzymaniu i doszedł do wniosku, że wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych nie może być uwzględniony. Warto przy tym zauważyć, że Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy strona do tego zobowiązana nie podaje rzetelnych danych umożliwiających pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 2 , art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
sygn. akt: II SA/Kr 1753/11
UZASADNIENIE
W dniu 13 grudnia 2011 r. skarżąca W.K. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie swej skargi na uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 29 kwietnia 2010 r.
Skarżąca domaga się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z uwagi na niskie dochody, zły stan zdrowia i wydatki z tym związane oraz znaczne koszty prowadzenia gospodarstwa. Wskazuje, że wraz z synem utrzymują się jedynie z emerytury w wysokości 705,87 zł. Podnosi, że otrzymywana kwota ledwie wystarcza na opłacenie mediów i wyżywienie oraz leki. Wskazuje, że syn choruje na astmę, oczekuje też na operację kręgosłupa w Wojewódzkim Szpitalu Rehabilitacyjnym w Z.
Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z synem. Źródłem utrzymania rodziny jest emerytura skarżącej w wysokości 705,87 zł. Skarżąca podnosi, że nie prowadzi posiadanego gospodarstwa rolnego, syn choruje i jest niezdolny do ciężkich fizycznych prac.
Z oświadczenia skarżącej znajdujących się w aktach sprawy wynika także, że posiada ona dom z 1885 r. do kapitalnego remontu a także nieruchomość rolną o pow. 2 ha, ale jak twierdzi - gospodarstwo nie spełnia warunków unijnych i nie pobiera żadnych dotacji unijnych. Syn skarżącej jest właścicielem niewykończonego domu budowanego od 1980 r., który nie nadaje się do zamieszkania, jest bez okien, drzwi. Skarżąca nie wykazuje faktu posiadania cennych ruchomości ani oszczędności.
Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2011 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, a w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Postanowienie to doręczono skarżącej w dniu 30 stycznia 2012 r.
W dniu 6 lutego 2012 r. skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia, w którym streściła przebieg postępowania w sprawie II SA/Kr 1106/10, w której została zwolniona od kosztów sądowych podnosząc, że jej sytuacja rodzinna i majątkowa nie zmieniła się.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, ze nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów
postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu sytuacja finansowa skarżącej nie pozwala jej na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak ustalono w sprawie II SA/Kr 1106/10 W.K. podała, że "skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem T.K. Ich miesięcznych dochód wynosi 985,53 zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości 685,53 zł oraz zasiłek chorobowy jej syna w wysokości około 300 zł". ,W przedmiotowej sprawie podała, iż jej dochód ,to 705,87 brutto z tytułu emerytury, nie podała dochodów syna. Jednakże należy stwierdzić, że sytuacja finansowa skarżącej nie zmieniła się w sposób znaczący od sytuacji, w której znajdowała się w momencie wydania postanowienia w sprawie II SA/Kr 1106/10, zatem nadal jej możliwości finansowe są małe i wystarczają tylko na utrzymanie konieczne siebie i syna. Nie ma również możliwości zaoszczędzenia potrzebnej kwoty do dochodzenia swoich praw przed sądem.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej uzależnione jest w pierwszej kolejności od sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
Analizując przedstawioną powyżej sytuację finansową uznano, że strona nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania sądowego.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 2 , art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI