I SA/Ke 1/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielce2025-02-20
NSAtransportoweŚredniawsa
prawo jazdyegzamin praktycznykat. Bunieważnienie egzaminuruszanie na wzniesieniukontrola trakcjiASRtechnika kierowaniakryteria ocenyWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę egzaminatora na decyzję unieważniającą praktyczny egzamin na prawo jazdy kat. B, uznając, że mimo utraty przyczepności kół na wzniesieniu, egzaminowana nie straciła panowania nad pojazdem i spełniła podstawowe kryteria zaliczenia manewru.

Skarga została złożona przez egzaminatora K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję o unieważnieniu praktycznego egzaminu na prawo jazdy kat. B dla G. G. Powodem unieważnienia było dwukrotne nieprawidłowe wykonanie zadania "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu", polegające na utracie przyczepności kół (świecenie kontrolki ASR) z powodu nadmiernego użycia gazu i sprzęgła. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że egzaminowana wykonała manewr zgodnie z kryteriami (pojazd nie cofnął się, silnik nie zgasł) i nie straciła panowania nad pojazdem, a mokra nawierzchnia mogła wpłynąć na przebieg manewru.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpatrzył skargę egzaminatora K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa o unieważnieniu części praktycznej egzaminu na prawo jazdy kategorii B dla osoby egzaminowanej G. G. Egzamin został unieważniony z powodu dwukrotnego nieprawidłowego wykonania zadania "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu", które polegało na utracie przyczepności kół (świecenie kontrolki ASR) wskutek nadmiernego użycia pedału gazu i sprzęgła. Egzaminowana twierdziła, że samochód nie cofnął się ani nie zgasł, a utrata przyczepności była spowodowana śliską nawierzchnią. Sąd administracyjny oddalił skargę egzaminatora. Sąd uznał, że ocena organów administracji była prawidłowa. Podkreślono, że kluczowe kryteria zaliczenia zadania to brak cofnięcia się pojazdu o więcej niż 0,2 m i niezgaśnięcie silnika, które zostały spełnione. Sąd stwierdził, że egzaminowana wykonała manewr zgodnie z techniką kierowania, nie straciła panowania nad pojazdem, a mokra nawierzchnia mogła uzasadniać większe użycie gazu. Sąd nie podzielił argumentacji egzaminatora, że rozszerza ona kryteria zaliczenia o "płynne ruszenie", które nie zostało wprost wskazane przez prawodawcę. Sąd potwierdził również kompetencje organów administracji do oceny prawidłowości przeprowadzenia egzaminu i unieważnienia go w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości mających wpływ na wynik.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli egzaminowana nie straciła panowania nad pojazdem i spełniła podstawowe kryteria zaliczenia manewru, a mokra nawierzchnia mogła wpłynąć na przebieg manewru.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe kryteria zaliczenia zadania "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu" to brak cofnięcia się pojazdu i niezgaśnięcie silnika. Utrata przyczepności kół, nawet przy świeceniu kontrolki ASR, nie jest podstawą do unieważnienia, jeśli pojazd nie cofnął się, silnik nie zgasł, a egzaminowana zachowała panowanie nad pojazdem i zastosowała adekwatną technikę kierowania do warunków (np. mokra nawierzchnia). Rozszerzanie kryteriów o "płynne ruszenie" bez wyraźnego wskazania w przepisach jest niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

u.k.p. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 51 § ust. 3 pkt 1 lit. a

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 72 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o kierujących pojazdami

rozp. MI § załącznik nr 1, tabela nr 1, poz. 6

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Zadanie "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu".

rozp. MI § załącznik nr 1, tabela nr 3, poz. 9

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Kryteria oceny zadania "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu": pojazd nie może cofnąć się więcej niż 0,2 m, a silnik nie może zgasnąć.

rozp. MI § § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Część praktyczna egzaminu polega na wykonaniu zadań zgodnie z techniką kierowania pojazdem i kryteriami oceny.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

u.k.p. art. 67 § ust. 1

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 68 § ust. 1

Ustawa o kierujących pojazdami

rozp. MI § § 12 ust. 2 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

rozp. MI § § 27 pkt 9 lit. e

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

rozp. MI § § 28 ust. 1 pkt 2 lit. c

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Egzaminowana wykonała manewr ruszania na wzniesieniu zgodnie z podstawowymi kryteriami (brak cofnięcia, niezgaśnięcie silnika). Mokra nawierzchnia mogła uzasadniać większe użycie gazu i sprzęgła. Egzaminowana nie straciła panowania nad pojazdem. Sąd administracyjny ma kompetencje do oceny prawidłowości egzaminu i unieważnienia go.

Odrzucone argumenty

Dwukrotne nieprawidłowe wykonanie zadania "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu" przez egzaminowaną, polegające na utracie przyczepności kół (świecenie kontrolki ASR) z powodu nadmiernego użycia gazu i sprzęgła. Naruszenie kryteriów bezpiecznego, energooszczędnego i sprawnego ruszania pojazdem. Brak panowania nad pojazdem podczas wykonywania manewru.

Godne uwagi sformułowania

"Przy ruszaniu pojazd nie może cofnąć się więcej niż 0,2 m, a silnik nie może zgasnąć." "Sąd nie podziela takiego stanowiska skarżącego, które de facto z powołaniem się na zasady ogólne rozszerza warunki zaliczenia tego zadania o kolejny niewskazany przez prawodawcę, tj. 'płynne ruszenie'." "W tych warunkach, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie można mówić o braku umiejętności osoby egzaminowanej w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się..." "Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że tylko i wyłącznie egzaminator jest uprawniony do przeprowadzenia egzaminu i dokonywania oceny jego wyników..."

Skład orzekający

Mirosław Surma

przewodniczący sprawozdawca

Magdalena Chraniuk-Stępniak

sędzia

Magdalena Stępniak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja kryteriów oceny zadania \"Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu\" w kontekście utraty przyczepności kół i wpływu warunków atmosferycznych na egzaminie na prawo jazdy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów dotyczących egzaminów na prawo jazdy kat. B i konkretnego zadania egzaminacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego doświadczenia zdawania na prawo jazdy i pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów oraz jak sąd interpretuje kryteria oceny w sytuacjach budzących wątpliwości.

Czy utrata przyczepności kół na egzaminie na prawo jazdy to zawsze porażka? Sąd wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ke 1/25 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2025-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Magdalena Chraniuk-Stępniak
Magdalena Stępniak
Mirosław Surma /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77 § 1, art. 80 , art. 107 § 3 ,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 622
art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 3 pkt 1 lit. a, art. 72 ust. 1 pkt 2, art. 67 ust. 1,
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Asesor WSA Magdalena Stępniak Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2025 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia w części praktycznej egzaminu państwowego oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: organ odwoławczy, kolegium) decyzją z 15 listopada 2024 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Ś. z 11 października 2024 r. znak: [...] orzekającą o unieważnieniu części praktycznej egzaminu państwowego, przeprowadzonego 22 sierpnia 2024 r. o godz. 08.00 przez egzaminatora K. C., w związku z ubieganiem się o uzyskanie przez G. G. uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w zakresie prawa jazdy kat. B.
1.1 Organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 22 sierpnia 2024 r. G. G. przystąpiła do części praktycznej egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy kat. B w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w K. O.T. w O. Ś. i uzyskała ocenę negatywną. Przyczyną uzyskania oceny negatywnej było dwukrotnie nieprawidłowo wykonane zadanie określone w tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. poz. 2659 ze zm., dalej: "rozporządzenie") - poz. 6 "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu". Zgodnie z tabelą nr 3 w/w załącznika, zadanie to powinno zostać wykonane zgodnie z kryteriami określonymi w poz. 9: "Przy ruszaniu pojazd nie może cofnąć się więcej niż 0,2 m, a silnik nie może zgasnąć. Osoba egzaminowana w trakcie wykonywania tego manewru po zatrzymaniu pojazdu na wzniesieniu zaciąga albo uruchamia hamulec postojowy, a następnie rusza do przodu zwalniając go." Egzaminator w notatce służbowej wskazał, że G. G. podczas wykonywania pierwszej i drugiej próby stanowczo nadużyła pedału gazu oraz nieumiejętnie puściła pedał sprzęgła. Na skutek tego działania pojazd stracił przyczepność kół do nawierzchni. Utratę przyczepności kół oceniono na podstawie zaświecenia się kontrolki systemu ASR.
G. G. złożyła na podstawie art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (j. t. Dz. U. z 2023 r., poz. 622 ze zm., dalej: "ustawa") skargę na wynik części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B. Według opisu egzaminowanej, ruszanie w obu próbach na wzniesieniu zostało wykonane poprawnie i zgodnie z wymogami, gdyż samochód ani nie stoczył się do tyłu, ani nie zgasł. Auto ruszyło do przodu przy większych obrotach, ze względu na mokrą i śliską nawierzchnię po burzy dnia poprzedniego koła pojazdu delikatnie zmieliły w miejscu, co według egzaminatora było błędem.
1.2 Kolegium powołało przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy, który określa cel egzaminu praktycznego i jego zakres w odniesieniu do egzaminu praktycznego na prawo jazdy uprawniające do kierowania m.in. pojazdami silnikowymi jako sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym. Podniosło, że w kontekście tego przepisu egzamin przeprowadzony w sposób niezgodny z wyżej wskazanym celem i zakresem egzaminu byłby niezgodny z przepisami ustawy. Bezpośrednią przyczyną uzyskania przez G. G. oceny negatywnej z egzaminu na prawo jazdy kat. B. było dwukrotne nieprawidłowe wykonanie zadania egzaminacyjnego określonego w tabeli nr 1 poz. 6 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia, tj. ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu. Po przeanalizowaniu zapisu przebiegu egzaminu oraz zapoznaniu się z wyjaśnieniami egzaminatora oraz osoby egzaminowanej, zasadne jest unieważnienie ww. egzaminu. Tabela nr 3 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia zawiera kryteria oceny dla poszczególnych zadań egzaminacyjnych. Zgodnie z kryteriami dla wykonania zadania polegającego na ruszaniu z miejsca do przodu na wzniesieniu ustawodawca przewidział następujące wymogi: "Przy ruszaniu pojazd nie może cofnąć się więcej niż 0,2 m, a silnik nie może zgasnąć. Osoba egzaminowana w trakcie wykonywania tego manewru po zatrzymaniu pojazdu na wzniesieniu zaciąga albo uruchamia hamulec postojowy, a następnie rusza do przodu zwalniając go - nie dotyczy egzaminu w zakresie prawa jazdy kategorii A1, A2 i A."
Zarówno osoba egzaminowana, jak i egzaminator zgodnie stwierdzają, że przy wykonaniu tego zadania pojazd nie cofnął się, jak również silnik nie zgasł. Mimo to, w ocenie egzaminatora zadanie zostało wykonane nieprawidłowo, bowiem przy ruszaniu nastąpiło obracanie się kół w miejscu, spowodowane dodaniem zbyt dużej ilości gazu i zbyt szybkim zwolnieniem sprzęgła.
Z oceną dokonaną przez egzaminatora nie sposób się zgodzić, bowiem, gdyby ustawodawca przy wykonywaniu zadania polegającego na ruszaniu z miejsca do przodu na wzniesieniu miał na uwadze płynne ruszenie - łagodne puszczenie sprzęgła, zwiększenie obrotów silnika, to dałby temu wyraz w ustanowionych kryteriach, tak jak przy wykonywaniu innych zadań, np. ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu (zwolnienie hamulca postojowego - w przypadku gdy jest uruchomiony, łagodne puszczenie sprzęgła, zwiększenie obrotów silnika). Tym samym zaistniała okoliczność obracania się kół przy ruszaniu, która nie spowodowała ani cofnięcia pojazdu o 0,2 m, ani zgaśnięcia silnika, nie może być zakwalifikowana jako nieprawidłowe wykonanie zadania egzaminacyjnego polegającego na ruszaniu z miejsca do przodu na wzniesieniu. Tym bardziej, że nie można w tym przypadku mówić o utracie przez egzaminowanego panowania nad pojazdem, bowiem nie zmienił on toru jazdy, jak również nie wyjechał poza wyznaczone miejsce.
1.3 Ocena zachowania osoby zdającej jest dokonywana przez egzaminatora w sytuacji dynamicznej, zależnej od sytuacji, na bieżąco, i tylko w razie stwierdzenia kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów przez egzaminatora może dojść do unieważnienia egzaminu na prawo jazy. Chodzi zatem o takie zachowanie, które stanowi niewątpliwe, jasne naruszenie przepisów. Zastosowanie instytucji unieważnienia egzaminu może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy w świetle materiału dowodowego, naruszenie prawa przez egzaminatora nie budzi żadnych wątpliwości. E. K. C. w trakcie przeprowadzania egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B naruszył przepisy ustawy o kierujących pojazdami i rozporządzenia. Zebrany przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy nie daje podstawy do uznania, że obie z wymienionych wyżej przesłanek wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy, zostały w kontrolowanym postępowaniu spełnione.
2. Na powyższą decyzję organu odwoławczego K. C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wnosząc o jej uchylenie, jak i o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzucił:
1. naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 pkt 3 lit. a) ustawy poprzez nieuwzględnienie i pominięcie przez organ II instancji w postępowaniu administracyjnym ogólnych kryteriów dotyczących sprawdzania umiejętności osoby egzaminowanej w zakresie panowania nad pojazdem oraz bezpiecznego i energooszczędnego poruszania się pojazdem podczas przeprowadzania egzaminu państwowego na prawo jazdy;
2. naruszenie § 12 ust. 2 pkt 3) rozporządzenia poprzez niewłaściwą interpretację i błędną ocenę sposobu wykonania zadania egzaminacyjnego określonego w poz. 6, tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia, w wyniku której został ogłoszony negatywny wynik egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B;
3. naruszenie § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia poprzez niewłaściwą, selektywną i nieobiektywną interpretację cytowanego przepisu w związku z realizacją przez osobę egzaminowaną zadania egzaminacyjnego określonego w poz. 6, tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia;
4. naruszenie § 28 ust. 1 pkt 2 lit. c), w związku z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a), § 27 pkt 9) lit. e) rozporządzenia poprzez niewłaściwą i błędną ocenę zachowania osoby egzaminowanej, w wyniku której został ogłoszony negatywny wynik egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B;
5. naruszenie art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 75 § 1, oraz art. 107 § 1 pkt 4) i 6) oraz § 3 K.p.a. poprzez przekroczenie przez marszałka i kolegium granic swobodnej oceny dowodów i wyciągnięcie z materiału dowodowego (zarejestrowany przebieg egzaminu praktycznego na nośniku magnetycznym - płyta DVD) niewłaściwych i błędnych wniosków opartych na posiadanym materiale dowodowym;
6. naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie skutkujące unieważnieniem przedmiotowego egzaminu zaskarżoną decyzją.
2.1 Skarżący zarzucił, że wskazane w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy kryteria łączy spójnik "i" co oznacza, że należy je traktować łącznie, a nie selektywnie, czy wybiórczo. W przypadku prezentacji przez osobę egzaminowaną zadania z poz. 6 tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia doszło do utraty przyczepności kół napędowych (przednich), o czym ponad wszelką wątpliwość świadczy "uaktywnienie się" kontrolki (wskaźnika świetlnego) kontroli trakcji "ASR". Według wskazań obrotomierza podczas pierwszej próby wykonania zadania, osoba egzaminowana naciskając na pedał gazu doprowadziła silnik do prędkości obrotowej ok. 5000 obr./min. Silnik pojazdu egzaminacyjnego - wg danych technicznych producenta - osiąga maksymalny moment obrotowy 125 Nm, przy prędkości obrotowej silnika 4000 obr./min., a moc maksymalną 73 kW przy prędkości obrotowej silnika 6000 obr./min. Zatem osoba egzaminowana rozwinęła nadmiernie dużą (prawie maksymalną) moc silnika oraz osiągnęła maksymalny moment obrotowy, doprowadzając do zerwania przyczepności kół napędowych. Zdająca powinna dostosować parametry pracy silnika do istniejących warunków jazdy i w taki sposób dobrać moc silnika i wartość momentu obrotowego, aby nie zrywać przyczepności kół napędowych podczas ruszania na wzniesieniu.
Zdająca, realizując przedmiotowe zadanie egzaminacyjne w sposób opisany powyżej naruszyła kryterium podane w ustawie w zakresie bezpiecznego, energooszczędnego i sprawnego sposobu ruszania pojazdem. Osoba egzaminowana podczas ruszania do przodu na wzniesieniu, zarówno w pierwszej jak i w drugiej próbie wykonania ww. zadania, podała pedałem gazu zawyżoną ilość paliwa, z przyczyn nieuzasadnionych rozwinęła nadmierną, zbyt dużą (prawie maksymalną) moc silnika, i prawie maksymalny moment obrotowy silnika, w stosunku do warunków jazdy na egzaminie. W pojeździe egzaminacyjnym znajdowały się tylko dwie osoby (tzn. zdająca i skarżący), tylne siedzenia były bez obciążenia i bagażnik bez dodatkowego balastu. Opisany stan rzeczywisty pojazdu, nawet przy pochyłości kąta - 2,5" - 5,5" na wzniesieniu, nie uzasadniał potrzeby rozwijania tak dużych parametrów pracy silnika. Dodatkowo doszło do nadmiernego zużycia opon oraz wyemitowania nadmiernej ilości ciepła do atmosfery.
Skarżący wskazał w oparciu o praktykę egzaminatorską, że osiągnięcie prędkości obrotowej silnika ok. 1200-1300 obr./min. przy odpowiedniej technice kierowania wystarczy do ruszenia ww. pojazdem egzaminacyjnym, przy obciążeniu dwóch osób z uwzględnieniem oporu wzniesienia przy pochyłości kąta - 2,5’’ - 5,5’’.
Podane wyżej efekty ruszania osoby egzaminowanej na wzniesieniu podczas prezentacji omawianego zadania egzaminacyjnego - tj. rozwijanie nadmiernej prędkości obrotowej, nadmiernej mocy, nadmiernego momentu obrotowego, zerwanie przyczepności kół napędowych podczas próby ruszania w prawo, nie są zjawiskami normalnymi, obserwowanymi w ruchu drogowym i świadczą o braku panowania nad pojazdem, w trakcie zarówno pierwszej jak i drugiej próby wykonania przedmiotowego zadania egzaminacyjnego. W zaistniałym przypadku panowanie nad pojazdem oznacza także sprawowanie kontroli nad kierunkiem ruchu i prędkością pojazdu oraz mocą silnika. Podczas prezentacji omawianego zadania egzaminacyjnego, osoba egzaminowana nie kontrolowała mocy silnika w prawidłowy sposób.
Skarżący zarzucił, że organy błędnie oceniły fakt braku panowania nad pojazdem oraz, dokonując oceny działania egzaminatora, w sposób nieuzasadniony, selektywnie i wybiórczo interpretując i uwzględniając tylko kryteria szczegółowe określone w poz. 9 tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia, pomijając kryterium ogólne, tj. zasady techniki kierowania pojazdem, wskazane przez ustawodawcę
w § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia, jak również kryteria wynikające z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy w zakresie bezpiecznego, energooszczędnego i sprawnego sposobu ruszania pojazdem. Organy całkowicie pominęły zapis wynikający z treści § 27 pkt 9 lit. a) oraz lit. e) rozporządzenia, nie uwzględniając w pierwszej oraz drugiej próbie wykonania zadania: sposobu wykonania manewru z poz. 6 tabeli nr 1, załącznika nr 1 do rozporządzenia oraz całkowicie ignorując sposób używania mechanizmów sterowania pojazdem przez osobę egzaminowaną, podczas prezentacji umiejętności w pierwszej i w drugiej próbie wykonania ww. zadania. Organy nie wymieniły w uzasadnieniach decyzji, które przepisy zostały "nadinterpretowane". Wobec powyższego należy stwierdzić, że brak jest podstaw do stwierdzenia o zastosowaniu przez egzaminatora kryterium oceny wykonania zadania nie wynikającego z przepisów określających zasady przeprowadzania egzaminu praktycznego na prawo jazdy.
2.2 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
3.1 Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Działając w powyższych ramach prawnych sąd stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny sprawy, jako prawidłowo ustalony przez organ administracji, przyjęto za podstawę rozważań sądu.
3.2 Zasadniczym elementem sporu w sprawie jest ocena materiału dowodowego, która zdaniem sądu została zrealizowana przez organ administracji w pełni prawidłowo, w zgodzie z treścią przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz 107 § 3 K.p.a. Zdeterminowane zakresowo przepisami prawa materialnego postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób zupełny, pozwalający na dokonanie jednoznacznych ustaleń faktycznych, a ocena zebranych dowodów jest kompletna, niedowolna i znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Powyższe przepisy procesowe, dla realizacji naczelnej zasady postępowania administracyjnego, tj. zasady prawdy obiektywnej, zobowiązują organ administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przy podjęciu zarówno czynności dowodowych z urzędu, jak i na wniosek strony. Materiał dowodowy ma zostać wyczerpująco zebrany oraz rozpatrzony, a ocena czy dana okoliczność została udowodniona wymaga od organu oceny całokształtu tego materiału. Wymogi te w niniejszej sprawie zostały w pełni spełnione przez organy obu instancji.
3.3 Ramy materialnoprawne sprawy organ odwoławczy wyznaczył wskazując zasadniczo na § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, zgodnie z którego treścią część praktyczna egzaminu polega na wykonaniu na placu manewrowym zadań określonych dla prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 lub B w tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia - zgodnie z techniką kierowania pojazdem i kryteriami oceny określonymi w tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia. W tabeli nr 1 załącznika nr 1, pod pozycją 6 opisano zadanie "Ruszanie z miejsca do przodu na wzniesieniu", zaś w tabeli nr 3 załącznika nr 1 wskazano pod pozycją 9, że w przypadku wykonania tego zadania: "Przy ruszaniu pojazd nie może cofnąć się więcej niż 0,2 m, a silnik nie może zgasnąć. Osoba egzaminowana w trakcie wykonywania tego manewru po zatrzymaniu pojazdu na wzniesieniu zaciąga albo uruchamia hamulec postojowy, a następnie rusza do przodu zwalniając go - nie dotyczy egzaminu w zakresie prawa jazdy kategorii A1, A2 i A."
Z powyższych przepisów wynika, że zadanie polegające na ruszaniu z miejsca do przodu na wzniesieniu powinno być wykonane zgodnie z techniką kierowania pojazdem oraz tak, by pojazd nie cofnął się więcej niż 0,2 m i by nie zgasł silnik pojazdu.
3.4 W ocenie sądu, w realiach niniejszej sprawy na pełną akceptację zasługują wnioski organów administracji, że egzaminowana prawidłowo wykonała przedmiotowe zadanie. Manewr ruszania z miejsca do przodu na wzniesieniu nastąpił w zgodzie z techniką kierowania pojazdem i przy spełnieniu obu wskazanych precyzyjnie warunków, tj. samochód nie cofnął się, ani nie zgasł silnik. Spełnienie tychże warunków jest w sprawie bezsporne. Skarżący (egzaminator) natomiast, odwołując się do kryteriów ogólnych przeprowadzenia egzaminu (art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy) oraz wykonania zadania (zachowanie techniki kierowania pojazdem) stoi na stanowisku, że egzaminowana stanowczo nadużyła pedał gazu oraz nieumiejętnie puściła pedał sprzęgła, na skutek czego pojazd stracił przyczepność kół do nawierzchni, co implikuje negatywną ocenę tej części egzaminu praktycznego.
Sąd nie podziela takiego stanowiska skarżącego, które de facto z powołaniem się na zasady ogólne rozszerza warunki zaliczenia tego zadania o kolejny niewskazany przez prawodawcę, tj. "płynne ruszenie". Taka wykładnia powołanych powyżej przepisów w sposób niedopuszczalny rozszerza obowiązki egzaminowanej i jej wynik przeczy też wynikowi wykładni systemowej wewnętrznej, bowiem prawodawca w przeciwieństwie do innych zadań egzaminacyjnych (zob. np. pozycję nr 6 tabeli nr 3 załącznika nr 1 kryterium oceny pkt 4), w przypadku przedmiotowego zadania nie wprowadził warunku "płynnego ruszenia". W ocenie sądu, w ramach materialnoprawnych sprawy, realizując przedmiotowe zadanie, egzaminowana powinna nie dopuścić do tego aby samochód cofnął się, czy też by zgasł silnik. Przy czym manewr ten powinien być wykonany w sposób bezpieczny i technicznie poprawny. Tym samym, w ocenie sądu, skarżąca była w pełni uprawniona, by wykorzystać potencjał techniczny pojazdu dla takiego wykonania zadania, co też zrealizowała spełniając dwa podstawowe warunki, a także nie tracą w żadnej mierze panowania nad pojazdem i używając przy tym techniki adekwatnej dla warunków wykonywania zadania. Otóż dokumentacja filmowa przebiegu wykonywania tego zadania nie pozostawia żadnych wątpliwości, że nawierzchnia jezdni na placu manewrowym była mokra, co mogło mieć wpływ na przyczepność kół, a tym samym mogło wpłynąć na przebieg manewru. Świadczy również o tym włączenie się w tych okolicznościach systemu ASR. Egzaminowana użyła zatem adekwatnej techniki kierowania i nie tracąc panowania nad pojazdem oraz nie stwarzając niebezpieczeństwa dla ruchu spełniła warunki przewidziane w przepisach dla zaliczenia tego zadania. Innymi słowy okoliczność ta (mokra nawierzchnia) mogła wpłynąć na przebieg manewru i wywołać konieczność większego przyspieszenia. W tych warunkach, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie można mówić o braku umiejętności osoby egzaminowanej w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, a o czym mowa w treści art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy.
3.5 Nie doszło do naruszenia przez egzaminowaną eksponowanego w skardze przepisu art. 51 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy. Stanowi on, że część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana na placu manewrowym wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie obejmującym sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 i B. Sąd nie podziela argumentów skargi, że zachowanie egzaminowanej - rozwijanie nadmiernej prędkości obrotowej, świadczy o utracie panowania nad pojazdem podczas obu prób wykonania zadania. W wyżej opisanych warunkach na wzniesieniu egzaminowana ruszała do przodu w sposób pozwalający na właściwe panowanie nad pojazdem, nawet jeżeli doszło do zwiększenia momentu obrotowego silnika. Powyższe w konsekwencji oznacza, że nie doszło też do naruszenia techniki kierowania pojazdem, rozumianej, jak trafnie wskazano w skardze, jako zespół działań podejmowanych przez kierującego pojazdem w celu wprowadzenia pojazdu w ruch. Kierowanie pojazdem poprzez operowanie dźwignią hamulca postojowego, zwalnianie pedału sprzęgła oraz działanie na pedał przyspieszenia, zostało przeprowadzone przy właściwej korelacji ruchów egzaminowanej i pozwoliło na zachowanie opisanych wyżej wymogów zaliczenia zadania.
3.6 Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że tylko i wyłącznie egzaminator jest uprawniony do przeprowadzenia egzaminu i dokonywania oceny jego wyników oraz że podważanie oceny egzaminatora dotyczącej prawidłowości zachowania osoby egzaminowanej i sposobu wykonana zadania egzaminacyjnego jest nieuzasadnionym działaniem organów, pozbawionym podstawy prawnej. Zgodnie z treścią art. 67 ust. 1 ustawy, marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51, w ramach którego: rozpatruje skargi dotyczące egzaminu (pkt 1), unieważnia egzamin (pkt 4). Marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik - art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Z powyższych przepisów wprost wynika kompetencja marszałka województwa do dokonania oceny, czy w trakcie czynności egzaminacyjnych zostały naruszone przepisy prawa, które mogą stanowić podstawę do rozstrzygnięcia, że egzamin powinien zostać unieważniony. W postępowaniu w przedmiocie unieważnienia egzaminu na prawo jazdy, zastosowanie znajdują zasady i reguły k.p.a., co zasygnalizowane zostało na wstępie rozważań. Jedną z nich jest zasada swobodnej oceny dowodów, której naruszenie granic zarzucono w skardze. Zgodnie z treścią art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wprawdzie przepis ten nie wyraża wprost kryteriów swobodnej oceny dowodów, to jednak wynikają one z jej istoty i celu jakiemu ma służyć. W ramach tak definiowanej oceny organ powinien opierać swoje ustalenia na dowodach weryfikowanych pod kątem obowiązujących przepisów prawa, elementarnej wiedzy, doświadczenia życiowego i zdrowego rozsądku (logiki). To te kryteria powinny być brane pod uwagę przy ocenie materiału dowodowego, w tym także przy ocenie przebiegu egzaminu na prawo jazdy. Z całą więc pewnością procesowa ocena przebiegu takiego egzaminu musi obejmować jego zgodność z obowiązującymi przepisami prawa. Skuteczne zaś zarzucenie naruszenia przepisu art. 80 k.p.a. wymaga wykazania, że uchybiono zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Jedynie to bowiem może być przeciwstawione uprawnieniu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Dokonana ocena materiału dowodowego może być skutecznie podważona tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami, lub gdy rozumowanie wykracza poza reguły logiki albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia związku przyczynowo-skutkowego.
W realiach sprawy ocena dokonana przez organy została zrealizowana prawidłowo. Wbrew zarzutom skargi, organ na podstawie analizy dowodów zgromadzonych w sprawie, w tym filmu rejestrującego przebieg egzaminu, w oparciu o prawidłowo powołane podstawy prawne, doszedł do słusznych wniosków, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. W kontekście eksponowanego w skardze stanowiska należy, wbrew niemu, wskazać, że orzekające organy w swojej ocenie prawidłowości wykonania spornego zadania egzaminacyjnego, uwzględniły zarówno kryteria szczegółowe, jak i kryterium ogólne (m. in. zasady techniki kierowania pojazdem) wywodząc obiektywnie poprawne wnioski, że przy wykonywaniu przedmiotowego zadania nie doszło do utraty przez egzaminowaną panowania nad pojazdem, bowiem nie zmienił on toru jazdy, jak również nie wyjechał poza wyznaczone miejsce.
3.7 Podsumowując, zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Tym samym podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego i prawa materialnego nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
3.8 Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI