I SA/KA 94/03

I SA/Ka 94/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2004-02-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Krzysztof Winiarski /sprawozdawca/
Ryszard Mikosz /przewodniczący/
Stanisław Bogucki
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ryszard Mikosz Sędzia NSA Stanisław Bogucki Sędzia WSA Krzysztof Winiarski (spr.) Protokolant: Katarzyna Orzoł po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi B. N. na postanowienia Izby Skarbowej w K.: 1) z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego, 2) z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego 1. uchyla zaskarżone postanowienia; 2. orzeka, iż zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości.
Uzasadnienie
Urząd Skarbowy w B. wydał w dniu [...] r. decyzję nr [...], określającą B. N. zobowiązanie podatkowe z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych osiąganych przez osoby fizyczne za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 1998 r. i zaległość podatkową z tego tytułu wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji. Zobowiązanie podatkowe określone przez organ pierwszej instancji wiązało się z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika w ramach spółki cywilnej "A", wspólnie z K. T.. Wymieniona decyzja została wysłana podatnikowi na adres jego miejsca zamieszkania listem poleconym za potwierdzeniem odbioru (data stempla pocztowego - 14 czerwca [...] r.). Z uwagi na nieobecność adresata w miejscu zamieszkania oraz nie podjęcie korespondencji w terminie, nastąpił jej zwrot do nadawcy (na kopercie dokonano adnotacji o zwrocie w dniu 25 czerwca [...] r.). W tej sytuacji decyzję przesłano do miejsca pracy podatnika, tj. "B", stanowiącego własność B. N..
Powyższe fakty są bezsporne. Natomiast rozbieżności odnoszą się do dalszych okoliczności. Podatnik stwierdził, iż korespondencję doręczono w dniu 4 lipca [...] r. jego pracownicy - K. D., a on sam w dniach 3 - 29 lipca [...] r. przebywał na urlopie wypoczynkowym na M. i w związku z tym pismo z Urzędu Skarbowego otrzymał dopiero 29 lipca [...] r.
W związku z tym podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (data wniosku 31 lipca [...] r. - data nadania 5 sierpnia [...] r.) wraz z odwołaniem od decyzji Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego podatnik podniósł, iż kopertę z w/w decyzją Urzędu Skarbowego otrzymał w dniu 29 lipca [...] r. po powrocie z urlopu, na którym przebywał od 3 lipca. Korespondencja została odebrana wprawdzie przez pracownicę - K. D., ale nie była wcześniej otwierana. W tym stanie rzeczy podatnik uznał, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Na potwierdzenie swego stanowiska, podatnik dołączył do wniosku oświadczenie pracownika - K. D., potwierdzającej wskazane przez niego okoliczności, jak też oświadczenia E. W. oraz J. K. o wspólnym pobycie na wczasach.
Izba Skarbowa w K., uznając, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia, postanowieniem z dnia [...] r. (nr [...]) zwróciła urzędowi Skarbowemu w B. przedmiotową sprawę do uzupełnienia, wskazując jednocześnie na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu jednoznacznego ustalenia okoliczności związanych z doręczeniem K. D. decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...] r.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Izba Skarbowa w K., postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówiła przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Urzędu Skarbowego w B.. Izba ustaliła, iż przesyłka zawierająca decyzję została doręczona w dniu 4 lipca [...] r. właścicielowi firmy "B" - B. N., co potwierdzone zostało pismem P.P.U.P. Poczta Polska - Urząd Przewozu Poczty w B. z dnia 12 listopada [...] r. (nr [...] ). Jednocześnie organ nie dał wiary oświadczeniom J. K., K. D. oraz E. W., a także zeznaniom tego ostatniego. Organ m.in. wskazał na brak konsekwencji w zeznaniach E. W.. W oświadczeniu z dnia 30 lipca [...] r. wymieniony stwierdził, że wyjechał na wczasy na M. z podatnikiem oraz jego córką - J. K. w dniu 3 lipca [...] r., natomiast do protokołu z przesłuchania zeznał, iż wyjazd nastąpił "3 czy też 4 lipca" o godz. 8-ej rano. Z kolei zeznania K. D., która twierdziła, iż od dnia 2 lipca do 28 lipca [...] r. odbierała korespondencję kierowaną na adres firmy, pozostają w sprzeczności z pismem Urzędu Przewozu Poczty w B.. Tym samym Izba Skarbowa uznała, że B. N. nie uprawdopodobnił w dostatecznym stopniu, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy, a okoliczności sprawy przemawiają za uznaniem, że osobiście odebrał decyzję w dniu [...] r.
W dniu [...] r. Izba Skarbowa w K. wydała postanowienie (nr [...]) stwierdzające, że odwołanie B. N. z dnia 31 lipca [...] r. (nadane 5 sierpnia [...] r.) zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym postanowiło pozostawić je bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż odwołanie od decyzji wniesiono 5 sierpnia [...] r. czyli 18 dni po terminie (termin wniesienia odwołania opłynął 19 lipca [...] r.).
Na powyższe postanowienia skargę wniósł B. N.. Podkreślił, iż decyzję Urzędu Skarbowego w B. otrzymał od swojej pracownicy w dniu 29 lipca [...] r., a na potwierdzeniu odbioru przesyłki nie figuruje jego parafa, czy też podpis. Podważył poprawność twierdzeń organu, opartych wyłącznie na pisemnej informacji PPUP Poczta Polska. Zarzucił organowi nie uwzględnienie zeznań świadków, stwierdzając, iż rozbieżności w zeznaniach Pana W. są drobne i nie mają znaczenia. Wskazywał, że nawet gdyby wyjazd na wczasy nastąpił w dniu 4 lipca o godz. 8-ej rano, to odebranie w tym dniu korespondencji nie byłoby możliwe ponieważ jego sklep otwierany jest dopiero o godz. 9-ej.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonych postanowieniach.
W trakcie rozprawy skarżący stanowczo zaprzeczył, jakoby był autorem podpisu czy też parafy na dowodzie doręczenia znajdującym się w aktach sprawy, dotyczącym doręczenia w dniu 4 lipca [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należy uznać za zasadną.
Zgodnie z treścią art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jednocześnie z wniesieniem podania należy - zgodnie z treścią § 2 art. 162 ustawy Ordynacja podatkowa - dopełnić czynności, dla której był określony ten termin.
W sprawie niniejszej organ podatkowy dokonał doręczenia decyzji wymiarowej, za pośrednictwem P.P.U.P. Poczta Polska, w dniu 4 lipca [...] r. do miejsca pracy skarżącego, tj. do siedziby przedsiębiorstwa stanowiącego jego własność ("B"). Skarżący podkreślił i popierał swoje twierdzenia oświadczeniami trzech świadków, iż nie dopełnił obowiązku złożenia w terminie odwołania (do dnia 18 lipca [...] r.), ponieważ w dniach 3 - 28 lipca [...] przebywał na urlopie na M., a jego pracownica, która przyjęła adresowaną na niego przesyłkę, nie otwierała koperty. Korespondencja miała zostać skarżącemu przekazana 29 lipca [...] r., który dopiero w tym dniu miał możność zapoznania się z wydaną przez Urząd Skarbowy w B. decyzją. Zauważyć należy, iż przedmiotowa decyzja była wynikiem postępowania podatkowego prowadzonego w stosunku do skarżącego w związku z jego działalnością w ramach spółki prawa cywilnego "A", natomiast przesłano ją - w trybie art. 148 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa - do miejsca pracy podatnika, tj. siedziby "B". W dniu 5 sierpnia [...] r. skarżący wysłał do Izby Skarbowej w K. podatnie o przywrócenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia od wydanej decyzji, wraz z odwołaniem od niej.
W świetle przedstawionego stanu faktycznego uznać należy, iż skarżący w dostatecznym stopniu uprawdopodobnił brak swojej winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Sąd podziela ugruntowany w orzecznictwie pogląd, iż o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Taką przeszkodą może być urlop, tym bardziej, że skarżący odbywał go w tradycyjnym dla tej formy wypoczynku okresie (lipiec). Organ mógł się liczyć z nieobecnością podatnika w tym miesiącu właśnie z powodów urlopowych. Podanie o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem zostało również wniesione zgodnie z warunkami określonymi w art. 162 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, tj. w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Kwestionowanie przez organ podatkowy uprawnienia podatnika do przywrócenia terminu wynika przede wszystkim z podważania twierdzeń o nieobecności skarżącego w pracy w dniu 4 lipca [...] r. Organ wskazywał na treść pisma PPUP Poczta Polska z dnia 12 listopada [...] r., podpisanego przez dyrektora Urzędu Przewozu Poczty, z którego wynika, iż przedmiotowa przesyłka została doręczona właścicielowi firmy, B. N.. W piśmie tym mowa jest również o uchybieniu pracownika Poczty. Organ akcentował także "niekonsekwencje" w zeznaniach świadka, E. W., który w oświadczeniu z dnia 30 lipca [...] r. stwierdził, że wspólny ze skarżącym wyjazd na urlop nastąpił w dniu 3 lipca, a zeznając do protokołu wskazał, że było to 3 lub 4 lipca o 8-ej rano. W aktach sprawy znajduje się wreszcie pismo PPUP Poczta Polska Urząd Przewozu Poczty w B. z dnia 25 września [...] r. nr [...] potwierdzające, iż inna przesyłka Urzędu Skarbowego w B. (nr [...]) dla . "B" - Pan B. N. została w dniu 4 lipca [...] r. doręczona Panu B. N.. Do pisma dołączono druk potwierdzenia odbioru, na którym jako adresata wskazano "B" B. N., ul. [...],[...]-[...] B." oraz zakreślono pozycję wskazującą, że przesyłka została doręczona adresatowi osobiście. Nad datą 4 lipca [...] r. odciśnięta została pieczęć adresata, a na niej figuruje odręczna, nieczytelna parafa. Pod parafą wpisano odręcznie: "(właściciel B. N.)".
Sąd uznał, iż świetle przedstawionych przez skarżącego dowodów, stanowisko Izby Skarbowej nie może zostać uwzględnione. Świadkowie, w osobach E. W., J. K. oraz K. D., jednoznacznie wskazali na to, iż skarżący w dniu 4 lipca [...] r. nie przebywał w pracy.
Rozbieżność w zeznaniach E. W. - co akcentuje organ - odnośnie terminu wyjazdu jest o tyle bez znaczenia, iż nawet gdyby wyjazd nastąpił w dniu 4 lipca o godz. 8-ej rano, a nie dzień wcześniej, to i tak skarżący nie mógł odebrać doręczonej 4 lipca korespondencji.
Pismo z PPUP Poczta Polska z dnia 12 listopada [...] r. jest bardzo ogólnikowe i można mieć wątpliwości czy rzeczywiście przesyłkę odebrał osobiście B. N., czy też doręczono ją tylko do przedsiębiorstwa stanowiącego własność B. N.. Do pisma nie dołączono formularza pocztowego potwierdzającego odbiór korespondencji przez konkretną osobę. Z kolei skarżący zaprzecza, jakoby podpisywał druk potwierdzenia odbioru dołączony do pisma PPUP Poczta Polska z dnia 25 września [...] r. Szansą na rozstrzygnięcie wątpliwości powstałych na tym gruncie byłoby przesłuchanie doręczyciela pocztowego, ale tego organ nie uczynił i biorąc pod uwagę upływ czasu, uzupełnianie tego dowodu może się okazać trudne.
W tym świetle zasadnym jest stwierdzenie, iż zaskarżone postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego zostało wydane z naruszeniem art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.) i wobec tego należy je uchylić. W konsekwencji należy też uchylić zaskarżone postanowienie Izby Skarbowej w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) z związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach nie orzeczono, kierując się przepisem art. 210 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), w związku z tym, iż skarżący, pouczony przez Sąd o prawie do złożenia żądania zwrotu kosztów oświadczył, że wniosku takiego nie składa.