I SA/Ka 765/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki akcyjnej na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności płatnika za niepobrane zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu wypłaty ekwiwalentu za zaległy deputat węglowy byłym pracownikom.
Spółka akcyjna kwestionowała decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej o odpowiedzialności spółki jako płatnika za niepobrane zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych. Spółka argumentowała, że wypłacone byłym pracownikom ekwiwalenty za zaległy deputat węglowy nie stanowią przychodu ze stosunku pracy, ponieważ osoby te nie były już pracownikami w momencie wypłaty. Sąd uznał jednak, że źródłem świadczenia był stosunek pracy, a zatem spółka miała obowiązek pobrania i odprowadzenia zaliczek na podatek.
Sprawa dotyczyła skargi Spółki Akcyjnej "A" na decyzję Izby Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Organy podatkowe orzekły o odpowiedzialności spółki jako płatnika z tytułu niepobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł oraz należnych odsetek w kwocie [...] zł, związanych z wypłatą byłym pracownikom ekwiwalentu za zaległy deputat węglowy. Spółka zarzuciła organom błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 12 ust. 1 i 31), twierdząc, że wypłacone kwoty nie są przychodem ze stosunku pracy, ponieważ otrzymali je byli pracownicy, a nie aktualni. Spółka powołała się na opinię prawną, która sugerowała, że nie jest płatnikiem wobec osób niebędących pracownikami. Izba Skarbowa nie zgodziła się ze stanowiskiem spółki, uznając, że źródłem wypłaty był stosunek pracy, a ekwiwalent za deputat węglowy jest świadczeniem wynikającym z prawa pracy. W związku z tym spółka była zobowiązana jako płatnik do pobrania i odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając skargę, zważył, że sprawa została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004 r., kiedy to nastąpiła zmiana przepisów dotyczących sądów administracyjnych. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych. Sąd podkreślił, że pojęcie "przychód ze stosunku pracy" jest szersze niż przychód z umowy o pracę i decyduje okoliczność, czy świadczenie może otrzymać wyłącznie pracownik, czy także inna osoba. W tym przypadku źródłem świadczenia był stosunek pracy, co obligowało spółkę do działania jako płatnik. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo NSA, które potwierdzało taką interpretację.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, wypłata byłym pracownikom ekwiwalentu pieniężnego za zaległy deputat węglowy, który wynika ze stosunku pracy, stanowi przychód ze stosunku pracy, a płatnik jest zobowiązany do pobrania i odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie "przychód ze stosunku pracy" jest szersze niż przychód z umowy o pracę. Kluczowe jest źródło świadczenia, którym w tym przypadku był stosunek pracy, a nie fakt, czy osoba otrzymująca świadczenie była aktualnym pracownikiem. Ekwiwalent za deputat węglowy jest świadczeniem wynikającym z prawa pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.d.o.f. art. 12 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
u.p.d.o.f. art. 31
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Obowiązek płatników (zakładów pracy) obliczania i pobierania w ciągu roku zaliczek na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy.
u.p.d.o.f. art. 38 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Termin przekazywania przez płatników pobranych zaliczek na podatek na rachunek urzędu skarbowego.
Ord. pod. art. 30 § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Podstawa do wydania decyzji określającej wysokość podatku nie pobranego lub nie wpłaconego przez płatnika.
Układ Zbiorowy Pracy dla Przemysłu Hutniczego art. 21
Podstawa prawna przyznania ekwiwalentu za deputat węglowy.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 12 § 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja pracownika w kontekście stosunku służbowego.
Ord. pod. art. 233 § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący utrzymania w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.
u.p.u.z. art. 16 § 10
Ustawa o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym
Obowiązek samodzielnego zadeklarowania i wpłacenia składki na ubezpieczenie zdrowotne przez byłego pracownika.
Ustawa o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz zmianie niektórych innych ustaw art. 23
Przepis wprowadzający zmiany w Ordynacji podatkowej.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Wypłacone byłym pracownikom ekwiwalenty za zaległy deputat węglowy nie stanowią przychodu ze stosunku pracy, ponieważ osoby te nie były pracownikami w momencie wypłaty. Spółka nie jest płatnikiem wobec osób niebędących jej pracownikami. Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są nieprecyzyjne. Naruszenie zasad postępowania podatkowego (art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej) przez organy skarbowe.
Godne uwagi sformułowania
Pojęcie "przychód ze stosunku pracy" jest znaczeniowo szersze niż przychód z umowy o pracę. Decyduje okoliczność, czy świadczenie może otrzymać wyłącznie pracownik w rozumieniu ust. 4 tego artykułu, czy także inna osoba nie związana (aktualnie lub w przeszłości) z pracodawcą. Źródłem takiego obowiązku są ustawy.
Skład orzekający
Marek Kołaczek
przewodniczący sprawozdawca
Przemysław Dumana
członek
Krzysztof Winiarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia przychodu ze stosunku pracy w kontekście świadczeń wypłacanych byłym pracownikom, obowiązki płatnika podatku dochodowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wypłaty ekwiwalentu za deputat węglowy, ale zasady interpretacji przychodu ze stosunku pracy mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku płatnika podatku dochodowego i jego interpretacji w nietypowej sytuacji wypłaty świadczeń byłym pracownikom. Pokazuje, jak ważne jest źródło świadczenia, a nie tylko status odbiorcy w momencie wypłaty.
“Czy wypłata byłym pracownikom może oznaczać obowiązek zapłaty podatku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ka 765/03 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2004-04-26 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-04-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Krzysztof Winiarski Marek Kołaczek /przewodniczący sprawozdawca/ Przemysław Dumana Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Sygn. powiązane FSK 1970/04 - Wyrok NSA z 2005-06-23 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek (spr.), Sędziowie NSA Przemysław Dumana, WSA Krzysztof Winiarski, Protokolant stażysta Maciej Ćwiertniak, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółki Akcyjnej " A" w H. na decyzję Izby Skarbowej w K. Ośrodka Zamiejscowego w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenie wysokości nie pobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych wraz z odsetkami. oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] orzekającą o odpowiedzialności podatkowej płatnika S.A. "A" z tytułu nie pobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. i określającą wysokość nie pobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł oraz należnych odsetek za zwłokę od nie pobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł. W podstawie prawnej decyzji Izba Skarbowa powołała przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) w związku z art. 23 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1387 ). W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Izba Skarbowa w pierwszej kolejności odniosła się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W tych ramach przypomniała, że w toku przeprowadzonej kontroli w S.A. "A" z siedzibą w H. przez Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w K. O/Z w C. w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłat dokonanych w 2000 r. ustalono, iż spółka "A" jako płatnik nie pobrała i nie odprowadziła na rachunek właściwego Urzędu Skarbowego należnych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w kwocie [...] zł z tytułu wypłat ekwiwalentu za zaległy deputat węglowy. Skutkiem powyższego stało się wydanie decyzji przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. dnia [...] r. w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej płatnika z tytułu nie pobranych i nie wypłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła jej naruszenie przepisów art. 12 ust. 1 oraz art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych polegające na błędnej interpretacji powołanych przepisów oraz na niewłaściwym ich zastosowaniu w części dotyczącej świadczeń z tytułu wypłaconych ekwiwalentów za zaległy deputat węglowy byłym pracownikom. Odwołująca się podniosła, że spółka w 2000 r. wypłaciła byłym pracownikom wykreślonym z ewidencji podatkowej jak i ZUS zasądzone kwoty pieniężne z tytułu zaległych ekwiwalentów dotyczących deputatu węglowego. Po zapoznaniu się z treścią art. 31 oraz art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych spółka wystąpiła o opinię prawną do firmy prawniczej "B" z zapytaniem, czy w związku z wypłaceniem zaległych deputatów jest obowiązana jako płatnik potrącić zaliczki na podatek dochodowy po pomniejszeniu o ubezpieczenia zdrowotne czy też nie ? Na powyższe uzyskała odpowiedź, z której wynikało, iż nie jest ona płatnikiem wobec osób nie będących pracownikami. Odwołująca się podniosła także, iż przepis art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych definiuje co jest przychodem ze stosunku służbowego, a przede wszystkim, że są to świadczenia ponoszone za pracownika. Z przepisu tego wynika, że elementy wynagrodzeń jak również wypłacone świadczenia uważa się za przychody ze stosunku służbowego jeżeli wypłaca się je pracownikom i dopiero wtedy w świetle art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wypłacający jest płatnikiem. Z taką interpretacją przemawia fakt, iż w art. 12 ust. 4 ustawy o p.d.o.f. ustawodawca podał definicję pracownika, wg której za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku służbowym. W związku z powyższym odwołująca się uznała, że wypłacenie zaległych kwot nawet jeżeli wynikają z uprawnień wynikających ze stosunku pracy, które są wypłacane nie w oparciu o istniejąca umowę o pracę tylko w oparciu o wyrok sądowy, jeżeli nie są wypłacane pracownikom nie są przychodami ze stosunku pracy. Nadto powołano przepisy o ubezpieczeniu zdrowotnym zgodnie, z którymi do zadeklarowania i potrącenia składki na ubezpieczenie zdrowotne jako płatnik jest zobowiązany wypłacający zakład pracy, ale tylko w stosunku do pracownika, co oznacza, iż były pracownik jest obowiązany sam zadeklarować i wpłacić składkę zgodnie z art. 16 ust. 10 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym. Zdaniem spółki składka ubezpieczeniowa zdrowotnego jest ściśle związana z podatkiem i jest jego częścią, dlatego też nie mogą to być przepisy sprzeczne ze sobą. Przepisy o ubezpieczeniu zdrowotnym były wydane później niż o podatku dochodowym od osób fizycznych, a ustawodawca tak je skorelował, aby pobór składek na ubezpieczenie zdrowotne był ściśle związany z poborem zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Reasumując swoje rozważania spółka podniosła, iż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są nieprecyzyjne, dlatego też nie może to narażać jej na konsekwencje, a Urząd Kontroli Skarbowej nie powinien naciągać interpretacji w dowolny sposób. Izba Skarbowa nie znalazła podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. Uzasadniając swe stanowisko Izba Skarbowa w pierwszej kolejności podała, iż poza sporem pozostaje fakt wypłacenia w 2000 r. byłym pracownikom zaległych ekwiwalentów za deputat węglowy w związku z orzeczeniem Sądu Rejonowego w L., a także wartość dokonanych wypłat zaległych ekwiwalentów za deputat węglowy stanowiących podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Istota sporu polega na tym, czy spółka "A" dokonując tych wypłat osobom nie będącym jej pracownikami była odpowiedzialna jako płatnik do pobrania i odprowadzenia na rachunek Urzędu Skarbowego należnych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. W dalszej kolejności Izba Skarbowa omówiła swoje stanowisko w tej sprawie zgodnie, z którym z punktu widzenia art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych bez znaczenia jest fakt, że ekwiwalent za deputat węglowy został wypłacony osobom, które w momencie wypłaty nie były już pracownikami spółki. Istotne natomiast jest to, że źródłem wypłaty był stosunek pracy oraz data wymagalności tego świadczenia. O tym, czy świadczenie jest przychodem ze stosunku pracy – zdaniem Izby Skarbowej – decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik w rozumieniu ust. 4 tego artykułu, czy także inna osoba nie związana z pracodawcą. Zdaniem organu II instancji nie ulega wątpliwości, iż w przedmiotowej sprawie uzyskany przez byłych pracowników przychód miał za źródło stosunek pracy. Ekwiwalent za deputat węglowy jest niewątpliwie instytucją prawa pracy, jest świadczeniem, które w ramach stosunku pracy uzyskuje pracownik od pracodawcy. Podkreślono, że jest to świadczenie (zaległe ), które miał otrzymać pracownik i że podstawą tego świadczenia był wyłącznie stosunek pracy. Takie rozumienie prowadzi do wniosku, iż spółka była obowiązana na zasadzie art. 31 oraz art. 38 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do zadeklarowania i odprowadzenia do Urzędu Skarbowego należnych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w łącznej kwocie [...] zł z tytułu wypłaconych byłym pracownikom przedmiotowych ekwiwalentów. Działania spółki polegające na nie pobraniu oraz nie odprowadzeniu tych zaliczek stanowią naruszenie art. 31 ust. 1 oraz art. 38 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym płatnicy, o których mowa w art. 31 przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki na podatek dochodowy na rachunek Urzędu Skarbowego, przesyłając jednocześnie deklarację wg ustalonego wzoru, które zawiera łączną sumę wypłat dokonanych w danym miesiącu z tytułów określonych w art. 31, kwotę potrąconego podatku dochodowego oraz kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne pobranej zgodnie z przepisami o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym i kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne odliczonej, a także kwotę podatku wpłaconego na rachunek Urzędu Skarbowego. Konsekwencją takiego działania spółki jako płatnika – zdaniem Izby Skarbowej – było zaniżenie należnej wpłaty właściwemu Urzędowi Skarbowemu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych co oznacza, iż organy podatkowe na zasadzie art. 30 § 1 Ordynacji podatkowej orzekają o odpowiedzialności podatkowej płatnika z tytułu nie pobranych i nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. Następnie Izba Skarbowa ustosunkowała się do rozważań strony odnośnie przeniesienia obowiązków na byłych pracowników, a wynikających z ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podkreślono, iż nie znajdują one żadnego uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa podatkowego. Zarówno ani fakt, że osoby te wykreślono z ewidencji podatkowej oraz o ewidencji ZUS spółki, ani powołany przepis art. 16 ust. 10 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym nie zwalniał spółki z obowiązków wynikających z przepisów art. 31 oraz art. 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Decyzji tej zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego wskutek błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 12 ust. 1 i ust. 4 w związku z art. 31 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 8 i art. 30 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa poprzez przyjęcie przez organy skarbowe obu instancji, że pieniężne ekwiwalenty za zaległe deputaty węglowe wypłacone osobom, które w dacie jego wypłaty nie pozostawały już ze skarżącą w stosunku pracy, stanowią przychody z tego stosunku, czego skutkiem było uznanie skarżącej za płatnika zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu dokonanych wypłat, co w istotny sposób wpłynęło na wynik sprawy. Nadto naruszenie przepisów postępowania tj. art. 120 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej na skutek prowadzenia postępowania przez organy skarbowe obu instancji z naruszeniem przepisów prawa oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów skarbowych, co również w istotny sposób wpłynęło na wynik sprawy. W uzasadnieniu skarżąca powtórzyła argumenty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Ponadto podniosła, iż organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył w sposób rażący, fundamentalną zasadę postępowania podatkowego wyrażoną w art. 120 Ordynacji podatkowej zgodnie, z którą organy podatkowe działają na podstawie prawa. Ponadto wskazał, iż biorąc pod uwagę sposób prowadzenia przez organy skarbowe obu instancji zarówno postępowania kontrolnego jak i postępowania odwoławczego, zasadny jest również zarzut naruszenia przez te organy art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej statuujący zasadzie prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, która w oczywisty sposób została w tych postępowaniach złamana. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w K. O/Z w C. wniosła o oddalenie skargi podtrzymując argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo odniosła się do rozważań skarżącej w kwestii naruszenia przez organy podatkowe zasad określonych w art. 120 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. W tych ramach wskazała, iż zarzuty skarżącego są bezpodstawne, a wręcz gołosłowne. Oba organy przy wydawaniu swych decyzji działały na podstawie przepisów prawa podatkowego, czego wyrazem jest wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego i prawnego w nich zawartych, a także poprzez podanie podstawy prawnej do wydania decyzji. Z kolei zarzut w przedmiocie naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych nie został w ogóle przez skarżącą uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na wstępie należy zauważyć, że skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach w dniu 10 kwietnia 2003 r. ( data stempla pocztowego), kiedy obowiązywała ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Odnotować jednak trzeba, że cytowana wyżej ustawa straciła moc z dniem 1 stycznia 2004 roku, na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. w Dz. U. z 2002 roku, nr 240, poz. 2052 ). W myśl art. 85 ostatnio cytowanej ustawy, z dniem 1 stycznia 2004 roku utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1259 ) oraz zniesiono ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 roku w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości ( Dz. U. Nr 72, poz. 652 ), dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Zgodnie z art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" ( art. 1 § 2 cyt. ustawy ). Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy: może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Niniejsza skarga nie może skutkować uchyleniem decyzji Izby Skarbowej, gdyż nie narusza ona prawa. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w punkcie wyjścia przywołać art. 31 i 38 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 z późn. zm.). Stosownie do treści pierwszego z nich, osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, zwane dalej "zakładami pracy", są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy – wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej. W myśl zaś z kolei art. 38 ust. 1, w jego brzmieniu obowiązującym w roku podatkowym 2000, płatnicy, o których mowa m.in. w art. 31 obowiązani byli przekazywać kwoty pobranych zaliczek na podatek, w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki, na rachunek urzędu skarbowego, właściwego według siedziby płatnika przesyłając równocześnie deklarację według ustalonego wzoru, która zawierała łączną sumę wypłat dokonanych w danym miesiącu z tytułów określonych m.in. w art. 31 ust. 1, kwotę potrąconego podatku dochodowego oraz kwotę podatku wpłaconego na rachunek urzędu skarbowego. W świetle przytoczonej regulacji prawnej nie budziło zatem wątpliwości, że na płatniku ciążył samoistny obowiązek w zakresie dotyczącym obliczenia, potrącenia i odprowadzenia do urzędu skarbowego zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. W razie niedopełnienia tego obowiązku organ podatkowy wydawał decyzję, w której określał wysokość podatku nie pobranego lub nie wpłaconego przez płatnika. Podstawę do wydania takiej decyzji stanowił zaś art. 30 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Na tle ustalonego w sprawie stanu faktycznego nie budził wątpliwości fakt, że skarżąca spółka w 2000 r. wypłaciła byłym pracownikom ekwiwalenty pieniężne za przysługujący im deputat węglowy. Sporna pozostawała natomiast kwalifikacja tego wydatku. O ile bowiem organy podatkowe obu instancji uznały, iż w świetle art. 12 ust. 1 i ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tego rodzaju świadczenie stanowiło przychód ze stosunku pracy, co obligowało Spółkę do odprowadzania należnych zaliczek, o tyle Spółka ta konsekwentnie wyrażała pogląd, iż były to przychody z innych źródeł, bowiem wypłacono je byłym pracownikom. Odnosząc się do tej, bez wątpienia kluczowej dla sprawy kwestii, należy w punkcie wyjścia stwierdzić, iż chybiony jest – zdaniem Sądu – pogląd strony skarżącej co do nieistnienia w tym zakresie obowiązku podatkowego. Trzeba bowiem pamiętać, że źródłem takiego obowiązku są ustawy. Z treści zaś art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności : wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że cytowany przepis używa pojęcia "przychód ze stosunku pracy". Pojęcie to jest znaczeniowo szersze "niż przychód z umowy o pracę". Już w wyroku z dnia 26 marca 1993 r., sygn. akt III SA 2219/92 ( ONSA z 1993 Nr 3 poz. 83 ) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że o tym, czy świadczenie jest przychodem ze stosunku pracy ( i innych stosunków wymienionych w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych) decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik w rozumieniu ust. 4 tego artykułu, czy także inna osoba nie związana ( aktualnie lub w przeszłości ) z pracodawcą. Z kolei w wyroku z dnia 25 marca 1997 r., sygn. akt SA/Po 1254/96 ( POP 2000/2/37 ) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przychody wymienione art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 1993 r., Nr 90, poz. 416 z późn. zm.) – a więc i odprawy emerytalne – które są wypłacane po uzyskaniu statusu emeryta lub rencisty, podlegają opodatkowaniu jako przychody ze stosunku pracy. Podobne stanowisko zaprezentował Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 marca 2002 r. sygn. akt III RN 44/01 ( OSNP 2002/22/538 ). W konsekwencji za nieuprawnione należy uznać twierdzenie strony skarżącej – wyprowadzane z unormowania art. 12 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - , że nie można uznać za przychód ze stosunku pracy świadczenia wypłacanego osobie nie pozostającej już w stosunku pracy. Słusznie organy podatkowe wywiodły, że decydujące znaczenie odnośnie rozstrzygnięcia powyższej kwestii ma ustalenie, czy uzyskany przez byłych pracowników przychód miał za źródło stosunek pracy ( art. 10 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ). Z analizy znajdujących się w aktach podatkowych uzasadnienia wyroku zasądzającego ekwiwalent pieniężny za deputat węglowy i ugody zawartej z byłym pracownikiem wynika jednoznacznie, że przedmiotowe ekwiwalenty przysługiwały pracownikom z mocy art. 21 Układu Zbiorowego Pracy dla Przemysłu Hutniczego zawartego w dniu [...] 1989 r. ( zarejestrowanego [...] 1989 r.). Zatem były to zaległe świadczenia – wynikające ze stosunku pracy, które przysługiwały pracownikom od pracodawcy. W świetle dotychczasowych spostrzeżeń zasadne było zatem, w ocenie Sądu, przyjęcie przez organy podatkowe, iż świadczenie strony skarżącej polegające na wypłacie byłym pracownikom ekwiwalentów pieniężnych za przysługujące im deputaty węglowe, było przychodem ze stosunku pracy, podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Obowiązkiem płatnika, wynikającym z powołanych już wyżej art. 31 i 38 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., było zatem obliczenie i pobranie zaliczek od uzyskanego w ten sposób dochodu oraz przekazanie ich na rachunek urzędu skarbowego. Jeśli płatnik tego nie uczynił, wówczas organy podatkowe uprawnione były – na mocy art. 30 § 1 Ordynacji podatkowej – do wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej płatnika z tytułu niepobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy za 2000 r. W podsumowaniu należy stwierdzić, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, dokonane ustalenia faktyczne znajdują oparcie w zgromadzonych dowodach, dały też podstawę do poczynienia trafnych rozważań faktycznych i prawnych. Wyrażone w decyzji stanowisko organu zostało nadto dostatecznie pod względem formalnym uzasadnione. Decyzja ta nie uchybia także przepisom prawa materialnego, gdyż poczynione rozważania należy podzielić. W istocie bowiem trafnych ustaleń organ wysnuł zasadne wnioski. Kierując się powyższymi względami Sąd Administracyjny skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).