I SA/Ka 2524/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2004-02-02
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od towarów i usługodsetkizaległości podatkoweumorzenieśmierć stronypostępowanie spadkowespadkobiercyprawo procesoweOrdynacja podatkowa

Sąd umorzył postępowanie w sprawie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych z powodu śmierci strony, uznając, że przedmiot postępowania dotyczył wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach umorzył postępowanie w sprawie skargi A. G. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą umorzenia odsetek od zaległości podatkowych. Powodem umorzenia była śmierć skarżącego w trakcie postępowania sądowego. Sąd uznał, że przedmiot postępowania dotyczył wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a interes prawny spadkobierców nie był wystarczający do kontynuowania sprawy bez wszczęcia nowego postępowania przez nich.

Sprawa dotyczyła skargi A. G. na decyzję Izby Skarbowej w K. utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego odmawiającą umorzenia odsetek od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. W trakcie postępowania sądowego skarżący zmarł. Spadkobiercy zmarłego złożyli oświadczenie, że nie pozostawił on majątku poza wkładem w spółce cywilnej, a aneks do umowy spółki przewidywał wstąpienie żony zmarłego w jego miejsce oraz przejęcie przez wspólników majątkowych praw i obowiązków spadkodawcy. Spadkobiercy podtrzymywali skargę, argumentując, że sprawa dotyczy także ich jako spadkobierców i prowadzących spółkę. Sąd, powołując się na art. 161 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, umorzył postępowanie, uznając, że przedmiot postępowania odnosił się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Sąd podkreślił, że przyznanie ulgi podatkowej zależy od sytuacji osobistej podatnika, a decyzja w tym zakresie nie dotyczy bezpośrednio interesu prawnego spadkobierców, chyba że sami wszczęliby odrębne postępowanie na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie powinno zostać umorzone.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umorzenie odsetek jest ulgą podatkową zależną od osobistej sytuacji podatnika. Ponieważ sprawa dotyczyła wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego A. G., a nie z jego działalnością w spółce cywilnej, postępowanie sądowe nie dotyczyło bezpośrednio interesu prawnego spadkobierców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (4)

Główne

PPSA art. 161 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.

O.p. art. 67 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący umorzenia odsetek od zaległości podatkowych, uzależniony od sytuacji majątkowej, rodzinnej i osobistej podatnika.

O.p. art. 97a

Ordynacja podatkowa

Przepis regulujący sytuację prawną spadkobiercy w zakresie przyjętych zobowiązań spadkodawcy, w tym prawa do wystąpienia o umorzenie odsetek.

Pomocnicze

Przepisy wprowadzające PPSA art. 97 § § 1

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy PPSA mają zastosowanie w niniejszej sprawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedmiot postępowania dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Wynik postępowania sądowego wszczętego skargą zmarłego nie dotyczy interesu prawnego jego spadkobierców, chyba że sami wszczęliby odrębne postępowanie.

Odrzucone argumenty

Spadkobiercy, którzy przejęli majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy, podtrzymują skargę, gdyż sprawa dotyczy także ich jako spadkobierców i prowadzących działalność w formie spółki założonej przez A. G.

Godne uwagi sformułowania

przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego wynik postępowania sądowego wszczętego skargą A. G. - nie dotyczy interesu prawnego jego spadkobierców

Skład orzekający

Anna Wiciak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot sprawy jest ściśle związany z osobą zmarłego, oraz kwestie kontynuacji postępowań podatkowych przez spadkobierców."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci strony w trakcie postępowania administracyjnosądowego dotyczącego ulgi podatkowej, która jest ściśle związana z osobą podatnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady prawa procesowego dotyczące skutków śmierci strony w postępowaniu sądowym, szczególnie w kontekście spraw podatkowych i dziedziczenia obowiązków.

Śmierć strony a postępowanie sądowe: Kiedy sprawa się kończy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ka 2524/02 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2004-02-02
Data wpływu
2002-10-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Wiciak, po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na decyzję Izby Skarbowej w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie
Uzasadnienie
W dniu [...] roku Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. wydała decyzję Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] roku nr [...] odmawiającą A. G. umorzenia odsetek od zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od [...] do [...] 1999 roku. Od tej decyzji A.G. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W toku postępowania sądowego - w dniu [...] 2003 roku skarżący zmarł.
W dniu [...] 2004 roku wpłynęło do Sądu oświadczenie spadkobierców skarżącego - z dnia [...] 2003 roku, z którego wynika, że nie pozostawił on "...żadnego majątku, który powinien być przedmiotem postępowania spadkowego za wyjątkiem wkładu w spółce cywilnej "A" z siedzibą w K.".
Z oświadczenia tego wynika także, że w dniu [...] 2003 roku sporządzony został aneks do umowy spółki cywilnej "A", na mocy którego w miejsce zmarłego A. G.do spółki wstąpiła S. G. - żona zmarłego obejmując po nim udziały. Aneks ten zawiera także oświadczenie wszystkich aktualnych wspólników - S. G., T. G. i R. G., że przejmują oni przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy. Równocześnie z tym oświadczeniem spadkobiercy złożyli pismo z dnia [...] 2003 roku, w którym zwracają się z prośbą o zajęcie przez Sąd stanowiska, czy dalsze postępowanie w sprawie jest możliwe (z udziałem spadkobierców skarżącego) bez przeprowadzenia postępowania spadkowego.
W kolejnym piśmie z dnia [...] 2003 roku podpisanym przez T. G. spadkobiercy oświadczyli, że podtrzymują skargę, gdyż sprawa dotyczy także ich jako spadkobierców oraz prowadzących działalność w formie spółki założonej przez A. G..
W tym stanie rzeczy Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), który z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) ma w niniejszej sprawie zastosowanie - Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
W rozpoznawanej sprawie, przedmiot postępowania odnosił się wyłącznie do praw i obowiązków związanych z osobą zmarłego. Postępowanie dotyczyło bowiem ulgi podatkowej w postaci umorzenia odsetek od zaległości podatkowych powstałych w wyniku działalności gospodarczej A. G. prowadzonej osobiście a nie w formie spółki cywilnej "A".
Przyznanie ulgi opartej na przepisie art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej uzależnione jest od zaistnienia przesłanek ściśle związanych z sytuacją podatnika występującego o jej zastosowanie. W przypadku gdy podatnikiem jest osoba fizyczna - to jej sytuacja majątkowa, rodzinna osobista jest brana pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy.
Rozważenia w dalszej kolejności wymaga to, czy spadkobiercy zmarłego skarżącego A. G. to osoby, których interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania a zatem jakie skutki procesowe mają omówione wcześniej oświadczenia spadkobierców zmarłego. W tym zakresie trzeba wskazać, że jak wynika z art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej - postępowanie o przyznanie ulgi podatkowej opartej na tym przepisie wszczyna się (poza wyjątkami określonymi w
§ 4) wyłącznie na wniosek podatnika.
Sytuację prawną spadkobiercy w tym zakresie regulują przepisy Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 97a tej ustawy - do spadkobiercy w zakresie przyjętych przez niego zobowiązań spadkodawcy stosuje się odpowiednio przepisy art. 48 § 1-3 oraz art. 67 § 1-2 tej ustawy. Spadkobierca przejmujący zobowiązania spadkodawcy uzyskuje z mocy tego przepisu prawa w zakresie niektórych uprawnień unormowanych w Ordynacji odnoszących się expressis verbis jedynie do podatnika, płatnika lub inkasenta.
Takim prawem jest między innymi uprawnienie do wystąpienia o umorzenie odsetek od zaległości podatkowych obciążających zmarłego podatnika.
Decyzja dotycząca zastosowania ulgi podatkowej w postaci umorzenia odsetek od zaległości podatkowych obciążających podatnika będzie odnosiła skutki wobec jego spadkobiercy tylko wtedy, gdy postępowanie w tym przedmiocie zostanie wszczęte przez spadkobiercę na podstawie tego szczególnego przepisu Ordynacji podatkowej.
Innymi słowy - odnosząc się do sytuacji procesowej w rozpoznawanej tu sprawie - wynik postępowania sądowego wszczętego skargą A. G.- nie dotyczy interesu prawnego jego spadkobierców.
Dlatego, działając w oparciu o przepisy art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI