Orzeczenie · 2025-06-05

I SA/GO 97/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim
Miejsce
Gorzów Wielkopolski
Data
2025-06-05
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowy od osób prawnychoprocentowanie nadpłatyAPAceny transferoweOrdynacja podatkowaprawo unijneTFUEKonstytucja RPzwrot nadpłatykoszty uzyskania przychodu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał skargę spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) odmawiającą wypłaty oprocentowania od zwróconej nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2019 rok. Spółka wniosła o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w kwocie ponad 2,1 mln zł, wynikającej z korekty zeznania po uzyskaniu decyzji APA potwierdzającej rynkowy charakter transakcji objętych art. 15e updop. Po zwrocie nadpłaty, spółka domagała się jej oprocentowania, argumentując, że przedłużające się postępowanie APA (ponad 45 miesięcy) oraz potencjalna niezgodność art. 15e updop z prawem UE i Konstytucją RP uzasadniają prawo do odsetek od dnia powstania nadpłaty. Organy podatkowe odmówiły, stwierdzając, że nadpłata została zwrócona w ustawowym terminie, a przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują oprocentowania w opisanej sytuacji, ani nie uznając zarzutów o niezgodności art. 15e updop z prawem wyższego rzędu. WSA uchylił decyzje organów, uznając, że spółce przysługuje prawo do oprocentowania nadpłaty za okres od złożenia wniosku o wydanie decyzji APA do dnia jej wydania. Sąd podkreślił kompensacyjną rolę oprocentowania, wskazując na naruszenie zasad prawa unijnego, konstytucyjnego oraz zasady proporcjonalności przez organy, które odmówiły rekompensaty za okres, w którym środki podatnika były nienależnie dysponowane przez budżet państwa. Sąd ograniczył jednak okres naliczania odsetek do dnia wydania decyzji APA, uznając, że późniejsza zwłoka spółki w złożeniu wniosku o zwrot nadpłaty nie może być podstawą do naliczania odsetek.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie prawa do oprocentowania nadpłat w przypadku przedłużających się postępowań APA oraz naruszenia zasad prawa unijnego i konstytucyjnego przez przepisy podatkowe.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z art. 15e updop i postępowaniem APA. Konieczność indywidualnej oceny każdego przypadku przedłużającego się postępowania.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podatnikowi przysługuje oprocentowanie od nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych za okres przedłużającego się postępowania w sprawie wydania uprzedniego porozumienia cenowego (APA)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podatnikowi przysługuje oprocentowanie od nadpłaty za okres od złożenia wniosku o wydanie decyzji APA do dnia jej wydania, jako rekompensata za brak możliwości dysponowania środkami i naruszenie zasad prawa unijnego oraz konstytucyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przedłużające się postępowanie APA, które uniemożliwiło podatnikowi zaliczenie kosztów uzyskania przychodów, narusza zasady prawa unijnego i konstytucyjnego. Brak rekompensaty w postaci oprocentowania za ten okres stanowi naruszenie zasady proporcjonalności i zakazu dyskryminacji. Instytucja oprocentowania ma charakter kompensacyjny i powinna wyrównać szkodę poniesioną przez podatnika.

Czy art. 15e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jest niezgodny z prawem Unii Europejskiej i Konstytucją RP?

Odpowiedź sądu

Sąd uznał analizę tej kwestii w kontekście oprocentowania nadpłaty za niecelową, jednakże wskazał na potencjalne naruszenia zasad prawa unijnego i konstytucyjnego przez art. 15e updop, co mogło stanowić podstawę do żądania oprocentowania.

Uzasadnienie

Sąd nie rozstrzygnął bezpośrednio o niezgodności art. 15e updop, ale odniósł się do argumentacji spółki wskazującej na potencjalne naruszenia prawa UE i Konstytucji RP. Podkreślono, że organy podatkowe powinny działać zgodnie z prawem unijnym, a brak orzeczenia TSUE nie zwalnia z tej odpowiedzialności, jeśli naruszenie jest oczywiste lub zostało stwierdzone przez sąd krajowy. Ostatecznie, sąd skupił się na kwestii oprocentowania w kontekście przedłużającego się postępowania APA.

Czy organ podatkowy może odmówić oprocentowania nadpłaty, jeśli została ona zwrócona w ustawowym terminie, mimo że jej powstanie było wynikiem przedłużającego się postępowania APA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ może odmówić oprocentowania, jeśli nadpłata została zwrócona w terminie, ale sąd może przyznać oprocentowanie z innych przyczyn, np. z powodu przedłużającego się postępowania APA.

Uzasadnienie

Organy podatkowe argumentowały, że terminowy zwrot nadpłaty wyklucza prawo do oprocentowania. Sąd jednak uznał, że terminowość zwrotu nie wyklucza prawa do oprocentowania, jeśli powstanie nadpłaty i jej późniejszy zwrot wiązały się z naruszeniem praw podatnika, np. przez nadmiernie przedłużające się postępowanie APA.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję DIAS oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika US w całości.

Przepisy (8)

Główne

O.p. art. 78 § § 1 i § 4

Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące oprocentowania nadpłat, stosowane per analogiam w przypadku przedłużającego się postępowania APA.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

P.p.s.a. art. 200, art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania sądowego.

Pomocnicze

O.p. art. 77 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący terminów zwrotu nadpłaty, istotny w kontekście oceny działań organów.

ustawa o DRM art. 97 § ust. 1

Ustawa o rozstrzyganiu sporów dotyczących podwójnego opodatkowania oraz zawieraniu uprzednich porozumień cenowych

Przepis określający termin zakończenia postępowania w sprawie wydania APA, którego przekroczenie było podstawą do żądania oprocentowania.

u.p.d.o.p. art. 15e

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepis ograniczający koszty uzyskania przychodów, którego zastosowanie było przedmiotem postępowania APA i podstawą do powstania nadpłaty.

Konstytucja RP art. 2 i art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przywołana w kontekście zasady demokratycznego państwa prawnego, równości i zakazu dyskryminacji.

TFUE art. 49 (zakaz ograniczania swobody przedsiębiorczości) oraz art. 56 (zakaz ograniczania swobody świadczenia usług)

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przywołane w kontekście naruszenia swobód unijnych przez polskie przepisy podatkowe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłużające się postępowanie APA ponad niezbędną miarę uzasadnia prawo do oprocentowania nadpłaty. • Naruszenie zasad prawa unijnego i konstytucyjnego przez art. 15e updop może stanowić podstawę do żądania oprocentowania. • Instytucja oprocentowania nadpłaty ma charakter kompensacyjny i powinna wyrównać szkodę podatnika.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe argumentowały, że nadpłata została zwrócona w terminie, co wyklucza prawo do oprocentowania. • Organy nie uznały art. 15e updop za niezgodny z prawem UE i Konstytucją RP w kontekście sprawy. • Organy twierdziły, że brak jest podstaw prawnych do oprocentowania nadpłaty w sytuacji przedłużającego się postępowania APA.

Godne uwagi sformułowania

brak możliwości dysponowania własnymi środkami wbrew Konstytucji RP • brak możliwości zaliczenia kosztów uzyskania przychodów w prawidłowej wysokości naruszało wprost przepisy ustawy o DRM i w konsekwencji było niezgodne z zasadami prawa unijnego oraz ogólnymi postulatami zasad konstytucyjnych • instytucja oprocentowania nadpłaty ma charakter kompensacyjny i służy wynagrodzeniu szkód poniesionych w związku z pozbawieniem podatnika możliwości korzystania z jego środków pieniężnych • państwo uzyskuje korzyść ekonomiczną z tytułu przedwczesnej, czyli nienależnej zapłaty podatku. Jednocześnie nie równoważy ono podatnikowi finansowego uszczerbku, jaki ten poniósł uiszczając daninę publiczną na podstawie unormowania krajowego, które okazało się sprzeczne z aktem prawa unijnego • brak wypłaty oprocentowania za opisany powyżej okres naruszało również ogólne zasady prawa unijnego, w tym w szczególności zakaz dyskryminacji podmiotów.

Skład orzekający

Alina Rzepecka

sprawozdawca

Damian Bronowicki

członek

Jacek Niedzielski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do oprocentowania nadpłat w przypadku przedłużających się postępowań APA oraz naruszenia zasad prawa unijnego i konstytucyjnego przez przepisy podatkowe."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z art. 15e updop i postępowaniem APA. Konieczność indywidualnej oceny każdego przypadku przedłużającego się postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia rekompensaty dla podatników za błędy administracji i potencjalnie wadliwe przepisy, co ma szerokie implikacje praktyczne i budzi zainteresowanie prawników oraz przedsiębiorców.

Czy przedłużające się postępowanie podatkowe może skutkować odsetkami od nadpłaty? WSA przyznaje rację podatnikowi.

Dane finansowe

WPS: 2 112 973 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst