I SA/GO 97/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika w sprawie VAT za 2014 r., uznając, że organ pierwszej instancji nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego do merytorycznego rozstrzygnięcia, a kwestia prawidłowego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania została wyjaśniona.
Skarżący R.M. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą podatku VAT za 2014 r. DIAS uznał, że organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych, w tym rzetelności faktur od firmy A. i działania podatnika w dobrej wierze. Skarżący zarzucił naruszenie prawa proceduralnego (doręczenie) i materialnego (prawo do odliczenia VAT). Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzut proceduralny jest niezasadny, a kwestia merytoryczna wymaga ponownego postępowania dowodowego przez organ I instancji z uwagi na braki w materiale dowodowym.
Sprawa dotyczyła skargi R.M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2014 r. DIAS uzasadnił uchylenie decyzji organu I instancji naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej, wskazując na niewystarczające wyjaśnienie okoliczności faktycznych dotyczących prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur wystawionych przez firmę A. oraz kwestii działania podatnika w dobrej wierze. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego oraz przepisów materialnych dotyczących prawa do odliczenia podatku naliczonego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę. Sąd uznał, że zarzut naruszenia prawa proceduralnego jest niezasadny, ponieważ pełnomocnictwo szczególne udzielone radcy prawnemu A.S. obejmowało również postępowanie podatkowe, a organ I instancji prawidłowo doręczył postanowienie o wszczęciu postępowania temu pełnomocnikowi. Odnosząc się do zarzutów materialnoprawnych, sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja DIAS była decyzją kasacyjną, a organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji z powodu braków w materiale dowodowym. Sąd podkreślił, że organ I instancji nie zebrał wystarczających dowodów, aby zakwestionować prawo do odliczenia podatku naliczonego, w szczególności nie ustalił rzetelności faktur, pochodzenia towarów (opon i felg) ani nie zbadał, czy firma A. działała w dobrej wierze. Sąd wskazał również na potrzebę ponownego zbadania kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych i ewentualnego instrumentalnego wykorzystania przepisów o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli pełnomocnictwo szczególne obejmuje postępowanie podatkowe i zostało złożone do akt sprawy, a strona była świadoma toczącego się postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pełnomocnictwo szczególne dla radcy prawnego A.S., obejmujące reprezentację we wszystkich sprawach dotyczących rozliczeń VAT za lata 2013-2015, w tym w postępowaniu podatkowym, było wystarczające do skutecznego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego. Strona była świadoma toczącego się postępowania i miała możliwość czynnego udziału.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 165 § 1 i 4
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 138e § 3
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 138 § i § 2
Ordynacja podatkowa
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1 i 2 pkt 2 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dyrektywa 2006/112/WE art. 168
Dyrektywa 2006/112/WE
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § § 2
Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
O.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70c
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2020 poz 1325 art. 233 § par 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie prawa proceduralnego poprzez błędne doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego na adres byłego pełnomocnika. Naruszenie prawa materialnego poprzez pozbawienie prawa do odliczenia podatku naliczonego, mimo posiadania formalnie prawidłowych faktur potwierdzających faktyczne nabycie towarów i działania w dobrej wierze.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa proceduralnego dotyczący doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego. Zarzut naruszenia prawa materialnego dotyczący pozbawienia prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Godne uwagi sformułowania
organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych wpływających na rozliczenie podatku od towarów i usług organ I instancji nie zgromadził i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego organ podatkowy zobowiązany będzie zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, podjąć wszelki niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w związku ze zmianą procedury podatkowej ze względu na treść art. 138e § 1 Ordynacji podatkowej należy stwierdzić, że skoro ustawodawca zdecydował, że wystarczające jest "wskazanie sprawy podatkowej", to nie wprowadził ograniczenia pełnomocnictwa szczególnego do konkretnej procedury podatkowej zaskarżona decyzja jest tzw. decyzją kasacyjną organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w prowadzonym postępowaniu podatkowym nie ustalił wszystkich istotnych okoliczności związanych z kwestionowanymi fakturami w aktach administracyjnych brak jest wskazanych dokumentów dotyczących również Skarżącego, co nie oznacza, że dowody nie istnieją sąd administracyjny może kontrolować, czy nie doszło do instrumentalnego wykorzystywania art. 70 § 6 pkt 1 O.p. ze względu na wszystkie okoliczności sprawy podatkowej
Skład orzekający
Anna Juszczyk - Wiśniewska
sprawozdawca
Damian Bronowicki
członek
Dariusz Skupień
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu podatkowym w przypadku ustanowienia pełnomocnictwa szczególnego, ocena materiału dowodowego przez organ odwoławczy, kontrola stosowania przepisów o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, a także procedury administracyjnosądowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa porusza ważne kwestie proceduralne dotyczące doręczeń i dowodów w postępowaniu podatkowym, a także kwestię kontroli sądowej nad stosowaniem przepisów o przedawnieniu, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Pełnomocnictwo kluczem do postępowania? WSA o doręczeniach i dowodach w VAT.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Go 97/21 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2021-06-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-02-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Anna Juszczyk - Wiśniewska /sprawozdawca/ Damian Bronowicki Dariusz Skupień /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I FSK 1700/21 - Wyrok NSA z 2025-01-15 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1325 art. 233 par 2 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Asesor WSA Damian Bronowicki Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi R.M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. oddala skargę w całości. Uzasadnienie Skarżący R.M. - dalej zwany Stroną, Skarżącym – złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej - dalej DIKS – z dnia [...] grudnia 2020 r. Zaskarżona decyzja uchylała decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2019 r. wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. DIKS uzasadniając uchylenie decyzji Naczelnika US wskazał, że w postępowaniu zakończonym decyzją Naczelnika US naruszony został art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych wpływających na rozliczenie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe objęte zaskarżoną decyzją oraz nie zgromadził i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Organ I instancji nie ustalił bowiem wszystkich okoliczności faktycznych w zakresie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w fakturach VAT wystawionych dla Strony przez firmę A., wymienionych w tabelach znajdujących się stronach 22-26 decyzji organu I instancji. Ponadto organ I instancji nie wyjaśnił okoliczności dotyczącej działania Strony w tzw. "dobrej wierze" przy fakturach zakupu, zakwestionowanych przez organ I instancji. DIKS wskazał, że rozpoznając ponownie sprawę organ podatkowy zobowiązany będzie zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, podjąć wszelki niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności odnośnie kontrahenta strony - tj. firmy G.K., oraz ustalenia czy wystawione przez firmę dla Strony faktury były rzetelne i w konsekwencji prawa Strony do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w rozliczeniu podatku od towarów i usług za badane miesiące 2014 r. Odnosząc się do terminu przedawnienia organ wskazał, że postanowieniem Prokuratury Okręgowej wszczęto śledztwo w sprawie wystawiania dokumentów poświadczających nieprawdę tj. faktur VAT przez G.K. Z treści pism Prokuratora (Prokuratura Regionalna [...]) z [...].11.2018 r. i z [...].11.2018 r. wynika, że śledztwo zostało wszczęte w dniu [...] września 2015 r., zaś materiały na podstawie których został rozszerzony zakres podmiotowy postępowania przygotowawczego zostały włączone w dniu [...] kwietnia 2018 r., a jednym z podmiotów jest R.M. Wskazano również na podejrzenie o przestępstwa skarbowe dotyczące podatku od towarów i usług m.in. za okres od stycznia do grudnia 2014 r. Centralne Biuro Śledcze Policji Zarząd [...] pismem z [...].11.2020 r. poinformowało, że z dniem 27.04.2018 r. ww. śledztwem formalnie objęło firmę M., w związku z okolicznościami wystawiania faktur przez firmę A., które posłużyły do poświadczenia nieprawdy w programie księgowo-magazynowym, celem zalegalizowania sprzedaży niezaewidencjonowanej w kasie, bądź fikcyjnej sprzedaży. Ponadto, z załączonych do ww. pisma dokumentów wynika, że Prokuratura Regionalna wydała postanowienie z [...].09.2020 r. sygn. akt [...] o przedstawieniu zarzutów R.M. Dalej organ wskazał, że śledztwem objęte były przestępstwa skarbowe związane z otrzymanymi przez Stronę fakturami ujętymi w rozliczeniu podatkowym Strony m.in. za miesiące od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. i Strona przed 31 grudnia 2019 r. została powiadomiona o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. w związku z postępowaniem karnym skarbowym. Naczelnik Urzędu Skarbowego w piśmie z [...].12.2018 r. poinformował Stronę, że doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, w piśmie wskazano rodzaj postępowania (postępowanie przygotowawcze w sprawie o przestępstwa i przestępstwa skarbowe), podano przyczynę zawieszenia (art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej), podano tytuł podatkowy (podatek od towarów i usług) i okresy rozliczeniowe jakiego dotyczy zawieszenie (w tym m.in. za okres od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r.). Pełnomocnik strony od przedmiotowej decyzji wniósł skargę w której zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie; 1. Prawa proceduralnego, tj. art. 165 § 1 i 4 w zw. z art. 138e § 3 i art. 138 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej jako: "Ordynacja podatkowa"), poprzez błędne uznanie, iż postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego zostało skutecznie doręczone stronie, mimo iż zostało jedynie wysłane na adres byłego pełnomocnika strony, co nie powoduje wszczęcia postępowania zgodnie z art. 165 § 4 Ordynacji podatkowej. 2. Prawa materialnego, a mianowicie art. 86 ust. 1 i 2 pkt 2 lit. a i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT oraz art. 168 Dyrektywy 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, poprzez pozbawienia prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w sytuacji, gdy podatnik posiadał faktury prawidło-we pod względem formalnym oraz potwierdzające faktyczne nabycie towarów, a ponadto pozbawienie Podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji gdy Skarżący nabył w dobrej wierze towar od kontrahentów oraz nie miał wiedzy o rzekomym oszustwie podatkowym. W uzupełnieniu skargi wskazał, że w aktach postępowania brak jest jakiegokolwiek dowodu z którego wynikałoby, że został zawieszony bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie przypomnieć należy, że podstawie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Odnosząc się do sformułowanego w skardze zarzut naruszenia art. 165 §1 i §4, w zw. z art.138e § 3 i art.138i § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, wskazać należy że jest on niezasadny. W ocenie Strony skarżącej postępowanie nie zostało wszczęte prawidłowo, gdyż zostało wysłane jednie na adres byłego pełnomocnika. Z dniem 01 stycznia 2016 r. ustawodawca zmienił regulacje prawne dotyczące pełnomocnictw w sprawach podatkowych. W skutek zmian wprowadzono na gruncie Ordynacji podatkowej rozwiązania prawne m.in. dotyczące rodzajów pełnomocnictw i ich zakresu (art. 138a § 2 Ordynacji podatkowej). W przypadku pełnomocnictwa ogólnego pełnomocnik jest uprawniony do działania "we wszystkich sprawach podatkowych" (art.138d § 1 Ordynacji podatkowej), w przypadku pełnomocnictwa szczególnego pełnomocnik może działać "we wskazanej sprawie podatkowej". Należy również podkreślić, że zasadnicze znaczenie w wykładni przepisów dotyczących pełnomocnictw ma właśnie owo ustawowe określenie zakresu umocowania pełnomocnika. To zakres umocowania pełnomocnika określa jego uprawnienia do działania w sprawach podatkowych i to zakres umocowania określa również wolę mocodawcy, czyli w jakim zakresie może w jego imieniu działać pełnomocnik. Podkreślić trzeba, że mocodawca, ustanawiając pełnomocnika realizuje przyznane mu w art. 138a § 1 Ordynacji podatkowej prawo do "bycia reprezentowanym" w tym do "bycia reprezentowanym" przez tzw. profesjonalnego pełnomocnika (adwokat, radcę prawnego, doradcę podatkowego). Mocodawca może określić w pełnomocnictwie szczególnym "sprawę podatkową" (we wskazanym powyżej rozumieniu) w różny sposób byleby możliwe było jej zidentyfikowanie przez organy podatkowe, ma to być bowiem, jak wymaga art. 138e § 1 Ordynacji podatkowej, "wskazana sprawa podatkowa". W szczególności mocodawca może wskazać sprawę podatkową poprzez określenie przedmiotowe lub funkcjonalno-przedmiotowy np. w zakresie postępowania podatkowego. Należy również zwrócić uwagę, że udzielenie pełnomocnictwa wyraża chęć do "bycia reprezentowanym" zatem również działanie organów podatkowych nie powinno pozbawiać podatnika owej możliwości. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, należy podkreślić, że z akt sprawy wynika, że 10.06.2019 r. do Urzędu Skarbowego wpłynęło pełnomocnictwo szczególne z [...].06.2019 r. udzielone radcy prawnemu A.S. przez Skarżącego. W zakresie ww. pełnomocnictwa szczególnego wskazano, że pełnomocnik reprezentuje Stronę skarżącą: "we wszystkich sprawach dotyczących rozliczeń w podatku od towarów i usług za 2013-2015 w szczególności w trakcie kontroli podatkowej, czynności sprawdzających, postępowań podatkowych, postępowań egzekucyjnych i zabezpieczających, przeglądania akt po kontroli podatkowej". Zakres ten jest również dostatecznie jasno sprecyzowany, a więc spełnia wymagania wskazane w art. 138e § 1 Ordynacji podatkowej. Zauważyć należy, że z treści ww. pełnomocnictwa wynika uprawnienie dla pełnomocnika do reprezentowania mocodawcy również w postępowaniu podatkowym, co nie budzi wątpliwości i wynika z jego treści. Zgodzić się należy, ze stanowiskiem organu, że w związku ze zmianą procedury podatkowej ze względu na treść art. 138e § 1 Ordynacji podatkowej należy stwierdzić, że skoro ustawodawca zdecydował, że wystarczające jest "wskazanie sprawy podatkowej", to nie wprowadził ograniczenia pełnomocnictwa szczególnego do konkretnej procedury podatkowej (czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego). Zarówno kontrola podatkowa jak i postępowanie podatkowe sensu stricto, prowadzone przez ten sam organ podatkowy, z udziałem tej samej strony, dotyczą tej samej sprawy, tworząc zorganizowany ciąg czynności. W dniu 10.06.2019 r. (po zakończeniu kontroli podatkowej - protokół kontroli podatkowej doręczono Stronie Skarżącej 30.05.2019 r.) wpłynęło do Urzędu Skarbowego pełnomocnictwo dla radcy prawnego A.S. Ww. pełnomocnik Strony skarżącej zapoznał się z aktami sprawy zgromadzonymi w toku kontroli podatkowej prowadzonej w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem podatku od towarów i usług za okres od października 2013 r. do grudnia 2015 r., na okoliczność którego został sporządzony protokół z [...].06.2019 r.. W dniu [...].06.2019 r. wpłynęły do Urzędu Skarbowego w formie elektronicznej zastrzeżenia do protokołu z kontroli, wniesione przez ww. pełnomocnika Strony skarżącej. Pismem z [...].06.2019 r. organ I instancji zawiadomił pełnomocnika Strony skarżącej o sposobie załatwienia zastrzeżeń i wyjaśnień wniesionych w ww. piśmie z [...].06.2019 r. Z powyższego wynika zatem, że Strona skarżąca nie zgodziła się z ustaleniami protokołu kontroli podatkowej prowadzonej w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem podatku od towarów i usług za okres od [...] października 2013 r. do [...] grudnia 2015 r., była więc świadoma, iż w tej sytuacji zostanie wszczęte wobec Strony skarżącej postępowanie podatkowe przez organ I instancji. Udzielając natomiast pełnomocnictwa szczególnego radcy prawnemu A.S. Strona skarżąca wyraziła wolę działania za pośrednictwem pełnomocnika, którą organ I instancji uwzględnił doręczając pełnomocnikowi Strony skarżącej postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...].09.2019 r. wszczynające z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług m.in. za miesiące: styczeń-grudzień 2014 r. Z akt sprawy nie wynika, by ww. pełnomocnictwo zostało przez Stronę skarżącą wycofane. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2018 r., I FSK 835/16, Sąd ten wyraził następujący pogląd: "Jeśli bowiem strona na etapie kontroli podatkowej informuje organ prowadzący tę kontrolę poprzez złożenie pełnomocnictwa o szerokim zakresie umocowania, obejmującym nie tylko to postępowanie, ale także postępowanie podatkowe i postępowanie sądowoadministracyjne, że ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika do wszystkich tych postępowań, to musi być przygotowana, że organy podatkowe będą podejmowały wobec niej czynności za pośrednictwem tego pełnomocnika również po zakończeniu kontroli podatkowej. W świetle art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej ujawnienie w toku kontroli podatkowej wskazanych w tym przepisie nieprawidłowości nakłada bowiem na organ podatkowy obowiązek wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej. Zgodnie z art. 181 Ordynacji podatkowej w postępowaniu podatkowym wykorzystuje się jako dowody dokumenty zgromadzone w toku kontroli podatkowej. W tym stanie rzeczy jeśli organ podatkowy w materiałach z kontroli podatkowej dysponował pełnomocnictwem, z którego wynikało, że doradca podatkowy ma być reprezentantem strony nie tylko w czasie tej kontroli, ale także w toku postępowania podatkowego, które miał obowiązek wszcząć ten sam organ, to prawidłowo skierował postanowienie o wszczęciu tego postępowania do tego pełnomocnika. Strona jednoznacznie wyraziła bowiem swoją wolę, że przy rozstrzyganiu jej sprawy podatkowej chce być reprezentowana przez profesjonalistę, co gwarantowało odpowiednią ochronę prawną jej interesów". Pogląd ten w całości podziela skład orzekający w dniu dzisiejszym. Tym samym za niezasadne uznać należy zarzuty Strony w zakresie nieprawidłowego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy. Ponadto Strona skarżąca wiedziała, że ww. postępowanie się toczy, o czym świadczy chociażby ustanowienie przez Stronę skarżącą w dniu [...].10.2019 r. kolejnego pełnomocnika w osobie K.F. Ponadto na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2021r. w sprawie I SA/Go 35/21 dotyczącej innego okresu rozliczeniowego pełnomocnik Skarżącego wskazał, że Skarżący informację o toczącym się postępowaniu uzyskał od pełnomocnika A.S. i z polecenia tego pełnomocnika Skarżący zwrócił się do niego o prowadzenie tej sprawy. Zatem Strona mogła brać czynny udział w ww. postępowaniu podatkowym toczącym się przed organem I instancji, w tym składać pisma i wnioski. Należy wskazać, że zakres pełnomocnictwa udzielony radcy prawnemu A.S. obejmował postępowanie podatkowe, upoważniał do działania w sprawie podatkowej dotyczącej rozliczeń w podatku od towarów i usług za 2014 r., a pełnomocnictwo zostało złożone do akt sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 86 ust.1 i ust.2 pkt 2 lit.a, art.88 ust.3a pkt 4 lit.a ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 168 Dyrektywy 2006/112AVE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, poprzez pozbawienie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w sytuacji, gdy według Strony skarżącej posiadała ona faktury prawidłowe pod względem formalnym oraz potwierdzające faktyczne nabycie towarów, zarzut Strony skarżącej jest bezzasadny. Przede wszystkim podkreślić należy, że zaskarżona decyzja jest tzw. decyzją kasacyjną. W decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] grudnia 2019 r. zakwestionowane zostało prawo Strony skarżącej do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur VAT wyszczególnionych w tabelach zamieszczonych na stronach od 22 do 26 ww. decyzji, w których jako wystawcę (sprzedawcę) wskazano podmiot: A., uznając, że transakcje z ww. firmą w rzeczywistości nie miały miejsca. Po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy oraz odwołania Strony skarżącej, jak i przedłożonych w toku postępowania odwoławczego dokumentów przez Stronę skarżącą, DIAS wydał decyzję z [...] grudnia 2020 r., w której stwierdził, że zaszły przesłanki określone w art.233 §2 ustawy Ordynacji podatkowa, do uchylenia decyzji organu I instancji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga bowiem uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części. W ocenie organu odwoławczego z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż organ I instancji w prowadzonym postępowaniu podatkowym nie podjął wystarczających czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a dokonując rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją oparł się wyłącznie na materiale dowodowym zgromadzonym w trakcie kontroli, który w ocenie organu odwoławczego okazał się niewystarczający do dokonania merytorycznej oceny prawidłowości rozliczenia przez Stronę skarżącą podatku od towarów i usług. Zgodnie natomiast z art.122 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z przywołanej zasady prawdy obiektywnej wynika obowiązek organów uzyskania w toku postępowania takiego materiału dowodowego i takiego stanu faktycznego, który pozwala na ustalenie okoliczności faktycznych istotnych dla rozliczenia podatku od towarów i usług. Z kolei art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązuje organ podatkowy do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zatem, w świetle ww. regulacji zawartej w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej należy stwierdzić, że na organie orzekającym spoczywa obowiązek przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w prowadzonym postępowaniu podatkowym nie ustalił wszystkich istotnych okoliczności związanych z kwestionowanymi fakturami, na co Skarżący wskazywał w złożonym odwołaniu, w szczególności; sposobu złożenia zamówień dotyczących zakwestionowanych faktur, czy zakwestionowane w firmie M. transakcje zostały również zakwestionowane po stronie firmy A. i czy skutkowało to złożeniem przez firmę A. korekt deklaracji VAT-7 za ww. okresy rozliczeniowe 2014 r. oraz czy uwzględniają one w całości ustalenia zawarte w protokołach kontroli, w tym czy dotyczą faktur VAT wystawionych przez A. dla Strony skarżącej, czy też wydano dla kontrahenta Strony skarżącej decyzje wymiarowe. Organ I instancji nie dokonał również ilościowego rozliczenia zakupionych przez Stronę skarżącą opon i felg oraz nie ustalił, czy i jakie ewentualnie ich ilości zostały wykorzystane przez Stronę skarżącą do naczep i przyczep, do pojazdów służbowych bądź zostały zużyte w inny sposób do działalności gospodarczej Strony skarżącej. Organ I instancji nie ustalił również, czy przesłane z pismem z [...].02.2018 r. oraz z [...].07.2018 r. dokumenty wskazują na okoliczności mające związek z zakwestionowanymi przez organ I instancji transakcjami i czy mogą stanowić materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie. DIAS stwierdził, że ww. okoliczności (istotne z punktu rozstrzygnięcia sprawy) winny zostać ustalone. Faktury wystawione na rzecz Strony skarżącej przez A. oraz wskazane w nich transakcje, muszą zostać bowiem poddane ocenie w oparciu o kompletny materiał dowodowy, na podstawie którego dopiero będzie można ustalić, czy wystawione przez firmę A. faktury dokumentują dostawy, które miały miejsce w rzeczywistości, czy też są to faktury, które stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. W zaskarżonej decyzji organ I instancji podał, że na podstawie zgromadzonych dowodów uznał, iż transakcje z firmą A. w rzeczywistości nie miały miejsca. W decyzji organu odwoławczego wskazano, że organ I instancji kwestionując prawo Strony skarżącej do odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur VAT wystawionych przez A. oparł się w dużej mierze na pismach Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczących kontrahenta Strony Skarżącej. Organ odwoławczy podał, że ww. pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego nie stanowią wystarczającego materiału dowodowego do zakwestionowania ww. faktur VAT. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał m.in. na brak w aktach sprawy Strony protokołów kontroli podatkowych prowadzonych wobec kontrahenta Strony, o których mowa w ww. pismach Naczelnika Urzędu Skarbowego. Wskazano również na brak innych dokumentów wskazanych w pismach Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organ odwoławczy dokonał analizy pism Naczelnika Urzędu Skarbowego i uznał, że nie wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy - wskazane w ww. pismach Naczelnika Urzędu Skarbowego - zostały ustalone. Wskazano również na brak dokonania w sprawie ilościowego rozliczenia zakupionych przez Stronę skarżącą opon i felg, celem ustalenia czy Strona skarżąca faktycznie nabyła opony i felgi w ilościach wskazanych w spornych fakturach. Te braki w materiale dowodowym - wykraczające poza zakres dodatkowego postępowania podatkowego - uzasadniały uchylenie decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. DIKS wskazał, że w sprawie należy ustalić, czy sporne faktury VAT wystawione na rzecz Strony skarżącej dokumentowały czynności, które faktycznie zostały dokonane. W decyzji organu odwoławczego wskazano również, że z decyzji organu I instancji nie wynika, czy organ I instancji uznał, że ww. faktury VAT były fakturami pustymi sensu stricto, tj. nie szedł za nimi towar, czy też były to faktury wadliwe jedynie pod względem podmiotowym. Powyższego zaś organ odwoławczy nie mógł ustalić na podstawie zebranego dotychczas materiału dowodowego - bowiem w materiale tym zabrakło informacji (wskazanych powyżej) istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że ponownie rozpatrując sprawę, organ I instancji w przypadku kwestionowania prawa Strony skarżącej do odliczenia podatku naliczonego z ww. faktur winien ustalić, czy za ww. fakturami "szedł" towar, a jeśli tak to czy dostawy towaru dokonał podmiot wskazany w ww. fakturach (tj. czy faktury były prawidłowe pod względem podmiotowym), czy też ww. faktury były fakturami "pustymi" sensu stricto, albo dotyczyły transakcji dokonywanych w warunkach oszustwa podatkowego (np. karuzeli podatkowej). Stwierdzono, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję bez uprzedniego wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących, czy firma M. działała w tzw. dobrej wierze, dokonując odliczenia podatku naliczonego na podstawie spornych faktur VAT. Spowodowało to, że dokonane w sprawie ustalenia faktyczne nie stanowią wystarczającej podstawy do stwierdzenia, czy Strona przeciwna działała w "dobrej wierze" w kontaktach handlowych z kontrahentem - firmą A., czy też nie, a w konsekwencji, czy przysługiwało Stronie skarżącej prawo do odliczenia podatku naliczonego. W zaskarżonej decyzji DIAS wskazał okoliczności, jakie należy ustalić przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Zakres ww. okoliczności jest znaczny i wykracza poza dodatkowe postępowanie, o którym mowa w art. 229 Ordynacji podatkowej. W takich okolicznościach prawidłowe jest stanowisko organu, że na etapie prowadzonego postępowania odwoławczego brak było podstaw do rozstrzygania kwestii merytorycznych związanych z prawidłowością rozliczenia przez Stronę podatku od towarów i usług za badane miesiące 2014 r. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że DIAS prawidłowo zastosował przepis art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do kwestii braku dowodów co do tego, że został zawieszony bieg terminu przedawnienia, wskazać należy, że na ogólnych zasadach zobowiązanie w podatku VAT za poszczególne miesiące od stycznia do listopada 2014 r. przedawania się z końcem 2019 r., natomiast za grudzień 2014 r. z końcem 2020 r. Częściowo zgodzić się należy z zarzutem, że w aktach brak jest dowodu z którego wynikałoby, że został zawieszony bieg terminu przedawnienia w podatku od towarów i usług. Organ wskazuje w tym zakresie, że w dniu [...] sierpnia 2015 r. zostało wszczęte śledztwo, a z dniem [...].04.2018 r. śledztwo formalnie objęło firmę Skarżącego. Ponadto Prokuratura Regionalna wydała w dniu [...].09.2020 r. postanowienie o przedstawieniu Skarżącemu zarzutów. Natomiast Strona w piśmie uzupełniającym skargę załączyła kopię postanowienia o wszczęciu śledztwa z dnia [...] września 2015 r. w sprawie wystawienia dokumentów poświadczających nieprawdę i posługiwania się nimi w okresie od stycznia 2013 do stycznia 2015 r. w [...] w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez G.K. prowadzącego działalność gospodarczą, w ten sposób, że będąc osobą uprawnioną do wystawiania w/w dokumentów, poświadczył w nich nieprawdę co do faktu zbycia opon, po czym przedłożył w/w dokumenty inspektorom Urzędu Skarbowego w trakcie prowadzonej kontroli podatkowej. Wymieniony w postanowieniu G.K. w okresie którego dotyczy decyzja w niniejszej sprawie był kontrahentem Skarżącego. Wszczęcie tego śledztwa mogło co do zasady skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia spornych w niniejszej sprawie zobowiązań podatkowych. Jednak w aktach administracyjnych brak jest wskazanych dokumentów dotyczących również Skarżącego, co nie oznacza, że dowody nie istnieją. Z uwagi na charakter decyzji organu odwoławczego – uchylenie decyzji organu I instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenie - postępowanie dowodowe powinno zostać uzupełnione również w zakresie zaistnienia przesłanki zawieszenia terminu przedawnienia. W opinii sądu znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w tym zakresie będą miały również tezy sformułowane w uchwale NSA z 24 maja 2021 r., I FPS 1/21 stwierdzająca, że w świetle art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U z 2017 r., poz. 2188 ze zm. – dalej: "p.u.s.a.") oraz art. 1 – 3 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") ocena przesłanek zastosowania przez organy podatkowe przy wydawaniu decyzji podatkowej art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c O.p. mieści się w granicach sprawy sądowej kontroli legalności tej decyzji. W uzasadnieniu uchwały wyrażony został pogląd, że sąd administracyjny może kontrolować, czy nie doszło do instrumentalnego wykorzystywania art. 70 § 6 pkt 1 O.p. ze względu na wszystkie okoliczności sprawy podatkowej, a w szczególności w sytuacji, gdy wykorzystanie tego przepisu związane jest z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych (art. 121 O.p.), czy wywodzonej z prawa unijnego oraz art. 2 Konstytucji RP zasady uzasadnionych oczekiwań. Strona nie może być pozbawiona możliwości skontrolowania, czy art. 70 § 6 pkt 1 O.p., nie został zastosowany z nadużyciem prawa. Sposobem zweryfikowania, czy art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie został zastosowany instrumentalnie jest zbadanie, czy jego wykorzystanie nie nastąpiło z naruszeniem wyrażonej w art. 121 O.p., zasady działania w zaufaniu do organów podatkowych. W sytuacji, w której może zachodzić podejrzenie o instrumentalne wykorzystanie instytucji zawieszenia terminu przedawnienia, uzasadnienie zastosowania przez organ podatkowy art. 70 § 6 pkt 1 O.p., wymaga przedstawienia, w wydanej decyzji, stosownych dowodów i chronologii czynności karno-procesowych wskazujących, że w danym przypadku wszczęcie postępowania karnoskarbowego nie miało jedynie "instrumentalnego" charakteru, a było uzasadnione w aspekcie podejrzenia popełnienia czynu zabronionego przez podatnika, którego postępowanie podatkowe (kontrola podatkowa) dotyczy, w tym także uprawdopodobnia, że wszczęcie postępowania in rem, dawało podstawy do jego przekształcenia w postępowanie ad personam w stosunku do podatnika, z uwzględnieniem przesłanki uprawdopodobnienia jego winy w popełnieniu czynu zabronionego. W toku powtórnego postępowania obowiązkiem organów będzie również zbadanie kwestii przedawnienia oraz rozważanie czy nie doszło do instrumentalnego wykorzystania art. 70 § 6 pkt 1 O.p. z naruszeniem zasady działania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych wyrażonej w art. 121 § 1 O.p. oraz danie temu wyrazu w uzasadnieniu wydanej decyzji. Braki w materiale dowodowym w tym zakresie, na tym etapie postępowania nie uzasadniają jednak umorzenia postępowania podatkowego przez sąd. Powyższe wywody bezpośrednio lub pośrednio odpowiadają na wszystkie zarzuty skargi. Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI