I SA/Go 621/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę członka zarządu spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień i wrzesień 2013 r. Skarżący kwestionował zastosowanie art. 116 Ordynacji podatkowej, argumentując, że postępowanie zostało wszczęte przedwcześnie, a niezgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło bez jego winy, ponieważ spółka już w momencie objęcia przez niego funkcji nie posiadała środków na pokrycie zobowiązań ani na przygotowanie wniosku. Sąd uznał jednak, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny. Wykazano, że skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu od czerwca 2013 r., a zaległości podatkowe powstały w lipcu-wrześniu 2013 r. Egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, co potwierdziły liczne pisma organów egzekucyjnych i sądowych wskazujące na brak majątku spółki oraz umorzenie postępowań egzekucyjnych. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że skarżący nie wykazał przesłanek negatywnych zwalniających go z odpowiedzialności, w szczególności nie udowodnił braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość. Sąd podkreślił, że spółka już w 2012 roku wykazywała problemy finansowe, a skarżący, obejmując funkcję w czerwcu 2013 r., powinien był niezwłocznie podjąć kroki w celu zgłoszenia wniosku o upadłość, nawet jeśli poprzedni zarząd również zaniedbał ten obowiązek. Brak takiego działania, nawet przy subiektywnej ocenie sytuacji, nie zwalniał go z odpowiedzialności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie przesłanek odpowiedzialności solidarnej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość i braku winy.
Dotyczy specyficznej sytuacji spółki z o.o. i zaległości w VAT, ale zasady odpowiedzialności członków zarządu są szeroko stosowane.
Zagadnienia prawne (3)
Czy członek zarządu spółki z o.o. ponosi solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, gdy egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu ponosi odpowiedzialność, chyba że wykaże przesłanki negatywne zwalniające go z niej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły przesłanki pozytywne odpowiedzialności (pełnienie funkcji, zaległości, bezskuteczność egzekucji), a skarżący nie wykazał przesłanek negatywnych, w szczególności braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki, która już w momencie objęcia przez niego funkcji wykazywała problemy finansowe.
Czy brak środków na koncie spółki w momencie objęcia funkcji przez członka zarządu zwalnia go z obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak środków na przygotowanie wniosku nie zwalnia z obowiązku zgłoszenia go, jeśli spółka jest niewypłacalna.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że nawet jeśli spółka nie miała środków na przygotowanie wniosku o upadłość w momencie objęcia funkcji przez członka zarządu, to nie zwalnia go to z obowiązku zgłoszenia wniosku. Należy przyjąć obiektywny miernik staranności, a nowy członek zarządu w sytuacji niewypłacalnej spółki powinien przedłożyć jej sytuację sądowi.
Kiedy egzekucja z majątku spółki jest uznawana za bezskuteczną w rozumieniu art. 116 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Egzekucja jest bezskuteczna, gdy nie można z niej zaspokoić zaległości podatkowych, co może być stwierdzone nie tylko przez umorzenie postępowania egzekucyjnego, ale także na podstawie innych dowodów wskazujących na brak majątku.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym bezskuteczność egzekucji może być ustalona na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, niekoniecznie tylko postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. W tej sprawie ustalono brak majątku spółki na podstawie licznych dokumentów i działań organów egzekucyjnych.
Przepisy (5)
Główne
o.p. art. 116 § § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Przepis reguluje odpowiedzialność solidarną członków zarządu spółek za zaległości podatkowe spółki w przypadku bezskuteczności egzekucji, pod warunkiem niewykazania przez członka zarządu przesłanek zwalniających go z tej odpowiedzialności (zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie lub brak winy w niezgłoszeniu, wskazanie majątku spółki).
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
u.VAT art. 108 § ust. 1
Ustawa o VAT
Podstawa określenia kwoty podatku z tytułu wystawienia faktur VAT.
p.u.n. art. 21 § ust. 1
Prawo upadłościowe i naprawcze
Dotyczy obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo ustaliły przesłanki pozytywne odpowiedzialności członka zarządu (pełnienie funkcji, zaległości podatkowe, bezskuteczność egzekucji). • Skarżący nie wykazał przesłanek negatywnych zwalniających go z odpowiedzialności, w szczególności nie udowodnił braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki. • Spółka wykazywała problemy finansowe już przed objęciem funkcji przez skarżącego, a mimo to nie podjął on działań zmierzających do zgłoszenia wniosku o upadłość. • Egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, co potwierdzono licznymi dowodami.
Odrzucone argumenty
Postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej zostało wszczęte przedwcześnie, gdy nie było wiadome, czy egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna. • Niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy skarżącego, gdyż w momencie objęcia funkcji spółka nie miała środków na przygotowanie i opłacenie wniosku. • Organ nie wyjaśnił stanu faktycznego w zakresie winy skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
członek zarządu powinien niezwłocznie złożyć stosowny wniosek do sądu upadłościowego • obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy • nie można odmówić członkowi zarządu prawa do podjęcia ryzyka i niezgłoszenia wniosku o upadłość mimo wystąpienia stosownych ku temu przesłanek ustawowych w sytuacji, gdy według jego oceny uda się opanować sytuację finansową i w konsekwencji spłacić całość zobowiązań. Jednak jeśli zarządzający spółką takie ryzyko podejmuje, to musi to czynić ze świadomością odpowiedzialności z tym związanej i liczyć się z tym, że w przypadku dokonania błędnej oceny sytuacji rodzącej w konsekwencji choćby częściową niemożność zaspokojenia długów przez spółkę, to sam będzie musiał ponieść subsydiarną odpowiedzialność finansową.
Skład orzekający
Alina Rzepecka
przewodniczący
Jacek Niedzielski
sprawozdawca
Zbigniew Kruszewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek odpowiedzialności solidarnej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość i braku winy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki z o.o. i zaległości w VAT, ale zasady odpowiedzialności członków zarządu są szeroko stosowane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej za długi firmy, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród przedsiębiorców i prawników. Pokazuje praktyczne konsekwencje zaniedbań w zarządzaniu finansami spółki.
“Czy możesz stracić własny majątek przez długi firmy? Sąd wyjaśnia, kiedy członek zarządu odpowiada za zaległości podatkowe.”
Dane finansowe
WPS: 20 284 251 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.