I SA/GO 565/05

I SA/Go 565/05 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2005-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-05-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Dariusz Skupień /sprawozdawca/
Jacek Niedzielski /przewodniczący/
Krystyna Skowrońska-Pastuszko
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Protokolant: pom.sekr.sąd. Agnieszka Baczuń po rozpoznaniu w dniu 27 października 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "E" - E. i M.N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia nadwyżki podatku VAT na poczet długu celnego oddala skargę
Uzasadnienie
I SA/Go 565/05
UZASADNIENIE
Skarżący Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "E" E. i M.N. wnieśli skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2005r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2004r.
W rozpatrywanej sprawie był następujący stan faktyczny.
W dniu 25 maja 2004 r. pełnomocnik Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "E" E.
i M.N. - Pan Z.M., złożył w Drugim Urzędzie Skarbowym wniosek o zaliczenie nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym wykazanego do bezpośredniego zwrotu
w deklaracji VAT-7 za miesiąc kwiecień 2004r., na poczet długu celnego wynikającego
z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego o numerach [...] do [...], Nr [...] i Nr [...] (karta nr 1).
W odpowiedzi na powyższe pismo Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego pismem Nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. odmówił wykonania dyspozycji pełnomocnika (karta nr 2).
Na powyższe pismo pełnomocnik Strony Skarżącej złożył w dniu [...] lipca 2004 r. zażalenie, wnosząc o uznanie, iż działanie organu pierwszej instancji naruszało obowiązujące zasady postępowania przy regulowaniu zobowiązań podatkowych, co, zdaniem pełnomocnika, będzie stanowić podstawę do umorzenia odsetek za zwłokę z tytułu opóźnienia w zapłacie długu celnego. Ponadto pełnomocnik podniósł, że do zwrotu podatku VAT nie ma zastosowania Rozdział 9 ustawy Ordynacja podatkowa, natomiast podatnik ma prawo rozporządzać kwotą przysługującą do bezpośredniego zwrotu i wnosić o zaliczenie tego zwrotu na poczet innych zobowiązań podatkowych na podstawie art. 59 § l pkt 4 cyt. ustawy (karta nr 4).
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] października 2004r. Dyrektor Izby Skarbowej uznając pismo Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. za postanowienie, utrzymał je w mocy (karta nr 8).
Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "E" E. i M.N., za pośrednictwem doradcy podatkowego Pana Z.M. (karta nr 11).
W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] listopada 2004r. Strona Skarżąca zarzuca zaskarżonemu postanowieniu naruszenie prawa materialnego wynikającego z przepisów art. 59 § l pkt 4 w związku z art. 76 i art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa. Zdaniem Strony Skarżącej w sprawie winien mieć zastosowanie art. 59 § l pkt 4 ustawy ordynacja podatkowa, który reguluje instytucję wygaśnięcia zobowiązania podatkowego przez zaliczenie zwrotu podatku na poczet wskazanego przez podatnika zobowiązania, natomiast brak jest uzasadnienia do zastosowania przepisów art. 76 § l w związku z art. 76b cyt, ustawy. Ponadto zdaniem Strony Skarżącej z przepisów Ordynacji podatkowej nie wynika, że zaliczenie zwrotu podatku może nastąpić jedynie na poczet bieżących zobowiązań podatkowych, które podatnik posiada w jednym organie podatkowym.
W związku z powyższym Strona Skarżąca wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego postanowienia,
2) zasądzenie kosztów procesu zgodnie z obowiązującymi przepisami,
3) rozpatrzenie sprawy również pod nieobecność strony.
Dyrektor Izby Skarbowej udzielił odpowiedzi na skargę, podnosząc, iż w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia wypowiedział się szczegółowo w zaskarżonym postanowieniu Nr [...] z dnia [...] października 2004 r. i w pełni podtrzymuje zajęte stanowisko.
Ustosunkowując się do zarzutu Strony Skarżącej dotyczącego zastosowania
w zaskarżonym postanowieniu niewłaściwych przepisów prawa materialnego, należy wskazać na treść art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa obowiązującego od dnia 01 stycznia 2003r.,
z której wynika, iż reguły dysponowania nadpłatą odnoszą się również do zwrotu podatku. Pod pojęciem zwrotu podatku, w myśl art. 3 pkt 7 ww. ustawy, rozumie się zwrot różnicy podatku lub zwrot podatku naliczonego w rozumieniu przepisów o podatku od towarów
i usług, a także inne formy zwrotu podatku przewidziane w przepisach prawa podatkowego. Oznacza to, że na podstawie art. 76 § l w związku z art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa, nadwyżka podatku VAT naliczonego nad należnym podlega zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlega zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie tegoż zwrotu w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Natomiast na podstawie art. 76a § l, w związku z art. 76b cyt. ustawy,
w sprawach zaliczenia zwrotu podatku na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie.
Odnosząc się do zasadności nie przekazania przez organ podatkowy pierwszej instancji zwrotu podatku VAT należnego Stronie Skarżącej, na konto Urzędu Celnego
w Zebrzydowicach na poczet długu celnego, Strona Przeciwna stoi na stanowisku,
iż w aktualnym stanie prawnym brak jest oparcia w przepisach prawa podatkowego
do przekazania zwrotu podatku podatnika, na jego wniosek, na rachunek bankowy innego podmiotu. W myśl dyspozycji art. 77b § l pkt l, w związku z art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa, a także art. 87 ust 2 ustawy o podatku od towarów i usług, zwrot podatku następuje na wskazany rachunek bankowy podatnika. Gramatyczna wykładnia powyższego przepisu wskazuje, iż podmiotem uprawnionym do otrzymania zwrotu podatku jest ten sam podatnik, który nabył prawo do zwrotu tego podatku, a przy tym, jeżeli podatnik jest obowiązany do prowadzenia rachunku bankowego, organ podatkowy może dokonać zwrotu wyłącznie na rachunek bankowy podatnika.
Wobec powyższego, zdaniem Strony Przeciwnej, na podstawie powołanych na wstępie przepisów art. 76 § l w związku z art. 76b ustawy Ordynacja podatkowa organ podatkowy pierwszej instancji nie mógł dokonać zaliczenia zwrotu podatku VAT za kwiecień 2004 r. na poczet długu celnego, bowiem zaliczenie zwrotu podatku na poczet należności podatkowej mogłoby nastąpić jedynie w sytuacji, gdyby dotyczyło należności podatkowych, których wierzycielem jest ten sam organ podatkowy, w którego dyspozycji znajduje się zwrot podatku.
Stanowisko przyjęte przez Dyrektora Izby Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu potwierdza wyrok z dnia 19 lutego 2002r. sygn. akt I SA/Wr 1886/99, w którym Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu wywiódł, iż postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowych może
być wydane wyłącznie, gdy dotyczy zaległości podatkowych strony w urzędzie skarbowym, do poboru których jest on uprawniony.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Strona Przeciwna podtrzymuje stanowisko zawarte w postanowieniu Nr [...] z dnia [...] października 2004r.
i wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwana dalej P.p.s.a., sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Oznacza to, ze skarga, może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę
do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 – 150 ustawy).
Istota zagadnienia sprowadza się do wyrażonego przez pełnomocnika skarżącego poglądu, iż w jego ocenie nie ma żadnych przeszkód wynikających z Ordynacji podatkowej, bo ona tego nie reguluje aby środki pieniężne podatnika były przekazywane między jednostkami budżetowymi, w tym również z tytułu zaliczenia zwrotu podatku
na poczet innych zobowiązań podatkowych jakie ma regulować podatnik w innych organach podatkowych (właściwych dla konkretnego zobowiązania). Jego zdaniem podatnik ma prawo rozporządzać nadwyżką podatku naliczonego nad należnym VAT przysługującą
do bezpośredniego zwrotu na rachunek podatnika i złożyć wniosek o przekazanie określonej kwoty przysługującego mu zwrotu podatku na konto innego organu podatkowego tytułem uregulowania zobowiązania podatkowego
Na wstępie należy zauważyć iż zasad wynikających z prawa prywatnego nie można przenosić do prawa publicznego. Kompetencje organów skarbowych
do podejmowania określonych decyzji muszą wynikać wprost z przepisów.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej z regulacji art. 87 ust 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o podatku od towarów i usług wynika iż zwrot podatku następuje
na wskazany rachunek bankowy podatnika. W przepisie tym mającym jednoznaczne brzmienie, ustawodawca nie zezwolił organowi na przekazanie zwrotu podatku innej osobie niż podatnik, gdyby jego kompetencja do takiego działania istniała, wynikałaby wprost
z regulacji prawnych.
Przypomnieć należy iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 01 czerwca 2004r. o sygn. akt V 2/03, OTK – A 2004, nr 6, poz. 54, podkreślił iż zasada legalizmu związana jest w szczególności z zakazem domniemywania kompetencji organu państwa. Zatem organ podatkowy może podejmować tylko takie czynności, jakie wynikają
z przepisów.
Organy podatkowe także mając na uwadze regulację art. 3 pkt 7 Ordynacji podatkowej prawidłowo zastosowały art. 76 b, 76 a § 1 Ordynacji podatkowej.
Podkreślić należy iż organ podatkowy jest uprawniony do podejmowania decyzji w sprawach podatkowych przekazanych jemu do rozstrzygnięcia, nie zajmuje się wszystkimi sprawami podatkowymi określonego podmiotu.
Regulacja art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej odnosi się do nadpłaty i zaległości podatkowej istniejących w konkretnym organie podatkowym a nie odnosi się do zaległości podatkowych będących w innych organach podatkowych czy celnych.
Istota postępowania administracyjnego w tym podatkowego polega na tym,
że prowadzone jest ono przez skonkretyzowany organ, przy udziale podatnika i odnosi się
do wskazanego przedmiotu.
Właściwość organów podatkowych jest precyzyjnie regulowana rozdziałem
2 Ordynacji podatkowej. Wydanie decyzji ostatecznej z naruszeniem przepisów
o właściwości, przy czym chodzi tu zarówno o właściwość rzeczową jak i miejscową skutkuje stwierdzeniem jej nieważności (art. 247 § pkt 1 Ordynacji podatkowej na podstawie art. 219 tej ustawy stosuje się odpowiednio do postanowień.
Mając na uwadze powyższe należało uznać iż organy podatkowe nie miały żadnych podstaw do zaliczenia nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym wykazanego do bezpośredniego zwrotu na poczet zadłużenia podatnika w urzędzie celnym albowiem względem tego urzędu skarbowego skarżący nie posiadał zaległości podatkowej
a urząd skarbowy nie posiada uprawnień do rozliczania należności przysługujących organom celnym.
Mając więc na uwadze powyższe na podstawie art. 151 P.p.s.a. należało skargę oddalić.
Sędzia WSA Sędzia WSA Sędzia WSA
Dariusz Skupień (spr.) Jacek Niedzielski Krystyna Skowrońska - Pastuszko