I SA/Go 307/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Prokuratora na decyzję SKO uchylającą decyzję organu I instancji w sprawie podatku od nieruchomości, uznając, że kluczowe jest ustalenie daty zawiadomienia o środku egzekucyjnym przed upływem terminu przedawnienia.
Prokurator zaskarżył decyzję SKO, która uchyliła decyzję organu I instancji w sprawie podatku od nieruchomości za 2019 rok, wskazując na przedawnienie zobowiązania. SKO uznało, że decyzja organu I instancji nie została doręczona przed upływem terminu przedawnienia, a kluczowe jest ustalenie daty zawiadomienia o środku egzekucyjnym. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko SKO, że brak dowodu na doręczenie zawiadomienia o środku egzekucyjnym przed upływem terminu przedawnienia uniemożliwia orzekanie.
Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Burmistrza określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2019 rok. SKO uznało, że zobowiązanie podatkowe mogło ulec przedawnieniu, ponieważ termin jego przedawnienia upływał z dniem 31 grudnia 2024 r., a kluczowe było ustalenie, czy podatnik został zawiadomiony o zastosowanym środku egzekucyjnym przed tym terminem. W aktach sprawy brakowało dowodu potwierdzającego datę takiego zawiadomienia. Prokurator zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, twierdząc, że zobowiązanie wygasło wskutek zapłaty, a nie przedawnienia, i że SKO nie wyjaśniło wszechstronnie stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem NSA, po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania, które wygasło przez zapłatę. Kluczowe dla przerwania biegu terminu przedawnienia jest zawiadomienie podatnika o zastosowanym środku egzekucyjnym przed upływem tego terminu. Ponieważ brak było dowodu na takie zawiadomienie przed upływem terminu przedawnienia, SKO prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji, dając szansę na uzupełnienie materiału dowodowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwały NSA (II FPS 4/13, I FPS 1/12), zgodnie z którymi zapłata podatku przed upływem terminu przedawnienia powoduje wygaśnięcie zobowiązania, a po tym terminie organ nie może już orzekać o jego wysokości. Nawet jeśli zapłata była częściowa, pozostała część zobowiązania nadal podlega przedawnieniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
O.p. art. 59 § § 1 pkt 1 i 9
Ordynacja podatkowa
Wskazuje na przyczyny wygaśnięcia zobowiązania podatkowego. Zapłata podatku w całości wyklucza możliwość dalszego biegu terminu przedawnienia.
O.p. art. 70 § § 1 i 4
Ordynacja podatkowa
Określa termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (5 lat) oraz jego przerwanie przez zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
u.p.o.l. art. 6 § ust. 7 zdanie pierwsze
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy ustalania podatku od nieruchomości dla osób fizycznych, nie ma zastosowania do spółek jawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodu na doręczenie podatnikowi zawiadomienia o zastosowanym środku egzekucyjnym przed upływem terminu przedawnienia. Po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę.
Odrzucone argumenty
Zobowiązanie podatkowe za 2019 r. wygasło wskutek zapłaty, a nie przedawnienia. SKO nie wyjaśniło wszechstronnie stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę. Zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia (...) gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia.
Skład orzekający
Damian Bronowicki
sprawozdawca
Dariusz Skupień
członek
Jacek Niedzielski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, przerwania biegu terminu przedawnienia przez środki egzekucyjne oraz dopuszczalności orzekania po upływie terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodu na doręczenie zawiadomienia o środku egzekucyjnym przed upływem terminu przedawnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych dla podatników kwestii przedawnienia i egzekucji, z licznymi odniesieniami do uchwał NSA, co czyni ją wartościową dla praktyków prawa podatkowego.
“Czy zapłacony podatek może się przedawnić? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
WPS: 98 358 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Go 307/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2025-11-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-09-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Damian Bronowicki /sprawozdawca/ Dariusz Skupień Jacek Niedzielski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 2383 art.59§1 pkt 1 i 9, art.70§1 i 4 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Dz.U. 2024 poz 935 art.151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Damian Bronowicki (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego we [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2019 rok oddala skargę w całości. Uzasadnienie Prokurator Rejonowy we [...] (dalej: Prokurator, Skarżący, Strona), wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej: SKO, organ) z [...] kwietnia 2025 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (dalej: Burmistrz, organ podatkowy, organ I instancji) z [...] listopada 2024 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2019 rok. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Decyzją z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] Burmistrz określił [...] Spółka jawna (dalej również jako: Podatnik, Zobowiązany) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2019 rok w kwocie 98.358,00 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji podał, że począwszy od 2018 roku przedsiębiorstwo [...] Sp. jawna w deklaracjach na podatek od nieruchomości pomniejszyło wartość budowli do opodatkowania podatkiem od nieruchomości o wartość silosów 2000 t i 750 t, uznając je jako budynki i przyjęło do opodatkowania podatkiem od nieruchomości ich powierzchnię użytkową. Postanowieniem z dnia [...] września 2023 r. Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2018- 2023. Po przeprowadzonym postępowaniu organ wydał decyzję, którą Podatnik zaskarżył do wyższej instancji. SKO po rozpatrzeniu odwołania uchyliło decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, natomiast postępowanie za 2018 rok zostało umorzone ze względu na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2024 r. organ podatkowy uznał dowody z dokumentów, zgromadzone w prowadzonym wcześniej postępowaniu o stwierdzenie nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2013-2017. Następnie postanowieniem z dnia [...] lipca 2024 r. organ podatkowy postanowił przeprowadzić dowód z opinii powołanej biegłej. Podczas oględzin został sporządzony protokół, natomiast ww. biegła wydała Opinię w sprawie dotyczącej określenia wysokości podatku od nieruchomości za lata 2019 — 2023 dla firmy [...]sp. j. z dnia [...] sierpnia 2024 r. Następnie organ wskazał, że zgodnie z informacjami uzyskanymi z Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego we [...] na działce nr [...] należącej do [...] sp. j. zlokalizowane są 4 budynki handlowo-usługowe, 6 budynków niemieszkalnych oraz 3 zbiorniki silosy i budynki magazynowe. W okresie od 01.01.2019 r. do 31.12.2023 r. stan nieruchomości zlokalizowanych na ww. działce nie uległ zmianie. W odpowiedzi na wezwanie organu Podatnik pismem z dnia [...] sierpnia 2024 r. przekazała karty środków trwałych dla magazynu silosowego [...] magazynu silosowego [...] oraz dwóch magazynów silosowych 1000 t. Na podstawie tych kart ustalono, że w latach 2019-2023 wartość początkowa dla przedmiotowych magazynów nie uległa zmianie i dla magazynu silosowego 750 t (tj. magazyn silosowy [...] i magazyn silosowy [...]) wynosiła 305.534,75 zł a dla magazynu silosowego 2000 t (tj. dwóch magazynów silosowych 10001) wynosiła 734.133,78 zł. Poza aktualizacją wartości bram, dokładnie o sumę tych wartości Podatnik pomniejszył podstawę opodatkowania budowli. Biegła A.W. w piśmie z dnia [...] października 2024 r. podała powierzchnie użytkowe silosów 2000 t i 750 t wynikające z projektów budowlanych. Dodatkowo biegła wyjaśniła, ze cechy konstrukcyjne opisy magazynów silosowych łącznie z rysunkami zawarte są w projektach budowlanych, a wskazanie przepisów prawa na potrzeby kwalifikacji podatkowej jest zadaniem organu podatkowego. Na podstawie opinii biegłej organ uznał, że dominująca cechą przedmiotowych silosów jest ich pojemność, ze względu na cel dla jakiego zostały wzniesione, czyli składowania zboża. Kubatura przedmiotowych silosów wynosi: 1041,00m3 (silos 750 t) i 3202,60m3 (silos 2000 t), natomiast ich powierzchnia użytkowa wynosi odpowiednio 92,95m2 i 206,20 m2. Wobec powyższego przedmiotowe silosy zostały zakwalifikowane jako budowle do opodatkowania. Na skutek wniesionego przez Podatnika odwołania, SKO decyzją z dnia [...] kwietnia 2025 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu SKO wskazało, że wydana decyzja jest decyzją deklaratoryjną. Aby decyzja ostateczna organu podatkowego wywołała wyrażony w niej skutek określenia zobowiązania podatkowego w kwocie innej niż zadeklarowana przez podatnika, musi zostać wydana i doręczona przed upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.), dalej jako: "O.p.". Dotyczy to - w przypadku decyzji określającej - zarówno decyzji organu I, jak i II instancji. Niedoręczenie decyzji organu odwoławczego, odnoszącej się do decyzji deklaratoryjnej (utrzymującej ją w mocy lub orzekającej co do istoty), do momentu upływu terminu przedawnienia oznacza, że decyzja ta nie wywołuje wyrażonego w niej skutku jako odnosząca się do zobowiązania już przedawnionego. Następnie organ II instancji wskazał, że termin przedawnienia dla zobowiązania podatkowego za 2019 rok, określonego zaskarżoną decyzją, upływał z dniem 31 grudnia 2024 r. Zaskarżonej decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Organ podatkowy wydał tytuł wykonawczy o numerze [...] z dnia [...] grudnia 2024 r. i skierował sprawę na drogę egzekucji administracyjnej. W efekcie działań organu egzekucyjnego, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] zastosowano środek egzekucyjny, o którym Podatnik został powiadomiony. Kolegium wskazało, że ma wiedzę z urzędu o skierowaniu przez Podatnika zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułu wykonawczego o numerze [...] z dnia [...] grudnia 2024 r. Zarówno w aktach sprawy dotyczących ww. zarzutu, jak i w aktach niniejszej sprawy, brak jest dowodu potwierdzającego datę zawiadomienia Zobowiązanego o zastosowanym środku egzekucyjnym. Zgodnie ze stanowiskiem Podatnika został on zawiadomiony 2 stycznia 2025 r., a zatem po upływie terminu przedawnienia. SKO podkreśliło, że dla skuteczności przerwania biegu terminu przedawnienia konieczne jest zawiadomienia podatnika o zastosowanym środku egzekucyjnym, musi ono nastąpić przed upływem tego terminu. Organ II instancji stwierdził, że w aktach sprawy brak dowodów wskazujących na datę zawiadomienia o zastosowanym środku egzekucyjnym. SKO wskazało, że rozpatrując ponownie sprawę, organ podatkowy uzupełni akta sprawy o przedmiotowy dowód, uwzględniając wyrażoną ocenę prawną, a jeżeli zawiadomienie doręczono, jak wskazał Burmistrz, 2 stycznia 2025 r., postępowanie należałoby umorzyć. Skargę na powyższą decyzję złożył Prokurator Rejonowy we [...], który zarzucił naruszenie art. 59 § 1 O.p. poprzez niezasadne stwierdzenie wygaśnięcia zobowiązania podatkowego płatnika za rok 2019, wbrew temu przepisowi i brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. W ocenie Prokuratora, rozstrzygnięcie organu odwoławczego, że zobowiązanie podatkowe za 2019 r. wygasło wskutek przedawnienia jest nieuprawnione. Jego zdaniem nie budzi wątpliwości, iż zobowiązanie zostało uregulowane w 2024r. i istotnie wygasło - jednakże wskutek zapłaty podatku. Wskazał, że takowa interpretacja jest uprawniona, powołując się na orzecznictwo przytoczył pogląd, zgodnie z którym zaistnienie jednego ze zdarzeń przewidzianych w art. 59 § 1 pkt 1 - 9 O.p. wyklucza możliwość wygaśnięcia zobowiązania podatkowego z pozostałych przyczyn. Jeżeli zobowiązanie wygasło wskutek zapłaty podatku, to nie biegnie dalej termin przedawnienia. Termin przedawnienia zaś do wydania decyzji podatkowej - wynika z art.68 § 1O.p. W momencie wydania decyzji organu I instancji - nie upłynął. W ocenie Prokuratora organ odwoławczy błędnie ustalił podstawę do uchylenia decyzji Burmistrza – przedawnienie zobowiązania podatkowego, które bez wydania decyzji określającej nie powstanie, dlatego przedawnienie zobowiązania podatkowego nie może być powodem do uchylenia decyzji określającej to zobowiązanie. Ponadto SKO stwierdziło, iż doszło do przedawnienia całości zobowiązania podatkowego z uwagi na prowadzone postępowanie egzekucyjne, pomimo iż owo postępowanie prowadzone było tylko co do części zobowiązania podatkowego za rok 2019. W postępowaniu podatnik został powiadomiony o zastosowanym środku egzekucyjnym po upływie biegu terminu przedawnienia, co było powodem zarzutu, oddalonego przez organ podatkowy, gdzie zobowiązany wniósł zażalenie na wydane postanowienie. Organ I instancji ponownie postanowił o oddaleniu zarzutu, a Podatnik nie wniósł środka zaskarżenia w tym zakresie. Ponadto zdaniem Prokuratora analiza decyzji SKO, jak i jego uzasadnienia prowadzi do wniosku, iż nie wyjaśniono wszelkich okoliczności faktycznych. W konsekwencji decyzja organu odwoławczego prowadzi do uniemożliwienia skutecznego wyegzekwowania należności. Mając na uwadze powyższe, wobec istotnego interesu publicznego, Prokurator korzystając ze swoich uprawnień, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Wątpliwości Prokuratora budzi zasadność uchylenia decyzji organu I instancji z uwagi na konieczność zbadania czy zobowiązanie podatkowe będące przedmiotem postępowania uległo przedawnieniu. Nieczęsto w sprawach przed sądami administracyjnymi występuje sytuacja, w której odpowiedzi na wątpliwości wyrażone w skardze zostały udzielone w aż trzech uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przed przejściem do ich zacytowania należy jednak wyjaśnić, że powołany w skardze art. 68 § 1 O.p. dotyczy decyzji ustalających a nie określających zobowiązania podatkowe. Ta zasadnicza różnica powoduje, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie. Stroną postępowania tj. podatnikiem bowiem jest spółka jawna i nie ma do niej zastosowania art. 6 ust. 7 zdanie pierwsze ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1445 ze zm.), zgodnie z którym podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Pomimo błędnego oznaczenia w zaskarżonej decyzji strony jako "osoby fizycznej", SKO prawidłowo wskazało, że wydana w sprawie decyzja organu I instancji jest decyzją deklaratoryjną. Z uwagi na powyższe należy rozstrzygnąć czy możliwe jest wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe po upływie terminu jego przedawnienia. Zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego , w którym upłynął termin płatności podatku. Termin ten - jak podkreśla się w doktrynie - ma charakter materialnoprawny, a zatem nie może być odroczony przez organ podatkowy ani przedłużony przez Ministra Finansów. Nie znajduje również zastosowania do niego instytucja przywrócenia terminu (zob. L. Etel: uwaga 2 do art. 70 /w:/ C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2009). Może natomiast nastąpić przerwanie bądź zawieszenie jego biegu w sytuacjach określonych w art. 70 § 2-4, 6 i 7 O.p. W uchwale z dnia 29 września 2014 r. sygn. akt II FPS 4/13 (to jak i inne rozstrzygnięcia wskazane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl) wydanej w składzie pełnej Izba Finansowej NSA zajęło stanowisko, w którym wskazał, że "W świetle art.70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 O.p.)". Należy przypomnieć, że uchwałę NSA z 29 września 2014 r., II FPS 4/13, poprzedzała uchwała siedmiu sędziów NSA z 3 grudnia 2012 r., I FPS 1/12 o tej samej tezie. Uchwała ta, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w związku z istniejącymi w praktyce wątpliwościami, czy wygaśnięcie zobowiązania podatkowego na skutek jego zapłaty stwarza taki stan, że organ podatkowy nabywa prawo do wydawania decyzji bez żadnych ograniczeń czasowych (por. np. wyroki NSA: z 26 marca 2010 r., II FSK 1716/08 oraz z 2 sierpnia 2012 r., II FSK 97/11, a także wyrok siedmiu sędziów NSA z 28 czerwca 2010 r., I FPS 5/09). W uzasadnieniu tej uchwały wyjaśniono, że po upływie terminu przedawnienia wierzyciel podatkowy nie może skutecznie domagać się od dłużnika zachowania wynikającego z treści zobowiązania zawiązanego pomiędzy nimi. Wyrażono też pogląd, że nastąpienie jednego ze zdarzeń przewidzianych w art. 59 § 1 pkt 1-9 O.p. wyklucza możliwość wygaśnięcia zobowiązania podatkowego z pozostałych przyczyn. Nie może bowiem ponownie wygasnąć zobowiązanie podatkowe, które już wygasło. W uzasadnieniu tej uchwały wyraźnie jednak zaznaczono, że: cyt. "(...) zobowiązanie podatkowe, stosownie do art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, wygaśnie w całości tylko wówczas, gdy podatnik wpłaci podatek w takiej samej lub w wyższej kwocie niż wynikająca ze zobowiązania podatkowego powstałego z mocy prawa. W takiej sytuacji zobowiązanie podatkowe ustaje; termin przedawnienia zobowiązania podatkowego nie biegnie dalej. Odmienna sytuacja zachodzi, gdy podatnik wpłaca kwotę podatku mniejszą niż rzeczywista wysokość zobowiązania podatkowego. W tym wypadku następuje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego w części uregulowanej, natomiast w pozostałym zakresie zobowiązanie nadal trwa: dalej biegnie termin przedawnienia w stosunku do pozostałej, nieuregulowanej części zobowiązania podatkowego." Skład siedmiu sędziów NSA zauważył również, że w przypadku zobowiązania podatkowego powstającego z mocy prawa (art. 21 § 1 pkt 1 o.p.), rzeczywista jego wielkość nie jest pewna. "W związku z tym nie wiadomo, czy zobowiązanie podatkowe wygasło w całości lub w części, a zatem czy pozostaje zobowiązanie podatkowe w pewnym zakresie. Dlatego organ podatkowy jest uprawniony do weryfikacji samoobliczenia podatnika. Sytuacja zmienia się po upływie terminu określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie ma już żadnych wątpliwości, że zobowiązanie wygasło w całości." W uchwale o sygn. akt II FPS 4/13 wskazano, że zasada zaufania do stanowionego przez państwo prawa i zakaz tworzenia instytucji niesprawiedliwych sprzeciwia się zatem takiemu rozumieniu art. 208 § 1 i art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p., zgodnie z którym organ może orzekać o do wysokości zobowiązania podatkowego w stosunku do podatnika, który w zaufaniu do tego prawa płaci podatek wynikający z nieostatecznej decyzji, a jednocześnie uznaje niemożność takiego orzekania w stosunku do podatnika, który (z różnych przyczyn, również braku środków) z obowiązku tego dobrowolnie się nie wywiązuje. Przyznanie możliwości orzekania o zobowiązaniu podatkowym w granicach, jakie wynikają z jego zapłaty w nieograniczonym terminami przedawnienia czasie powoduje także, że instytucja przedawnienia zobowiązań podatkowych w odniesieniu do podatników, którzy płacą podatki, staje się instytucją pozorną. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, gdy nawet obniżenie zobowiązania podatkowego (przykładowo w wyniku uznania, że podatnik błędnie zakwalifikował przychód jako otrzymany w danym roku podatkowym zamiast w roku po nim następującym) powoduje, iż deklaracje za kolejne lata podatkowe mogą być zakwestionowane, a podatnik zmuszony będzie do zapłaty za kolejne lata wyższego podatku i odsetek za zwłokę. Dlatego rację ma SKO wskazując, że w kontrolowanej sprawie prowadzenie postępowania a tym samym wydanie decyzji nie jest możliwe w sytuacji gdy upłynął termin przedawnienia zobowiązania. Zauważyć w tym miejscu należy, że przywołany w skardze wyrok WSA w Łodzi z 15 maja 2024 r. sygn. akt I SA/Łd 121/24 został uchylony w całości przez NSA wyrokiem z 22 października 2025 r. sygn. akt III FSK 960/24. Sąd II instancji w uzasadnieniu wskazał, że WSA w Łodzi błędnie zinterpretował treść uchwały II FPS 4/13, a w rezultacie dokonał też błędnej wykładni art. 59 § 1 pkt 1 w zw. z art. 70 § 6 pkt 2 oraz art. 70 § 7 pkt 2 O.p. Zdaniem NSA nie bez przyczyny w sentencji wspomnianej uchwały stwierdzono, że "(...)po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (...)". Dopóki więc nie upłynął termin przedawnienia zobowiązania podatkowego, może być ono przedmiotem weryfikacji w postępowaniu podatkowym. Przyjęcie odmiennej koncepcji prowadziłoby do trudnych do zaakceptowania wniosków, że zapłata zobowiązania podatkowego w wysokości wynikającej z deklaracji podatkowej uniemożliwiałaby organowi podatkowemu możliwość jego weryfikacji mimo, że nie płynął jeszcze termin przedawniania tego zobowiązania . Podobnie zapłata zobowiązania podatkowego w wysokości wynikającej z decyzji organu podatkowego, wykluczałaby możliwość merytorycznej weryfikacji takiej decyzji poprzez zmianę wysokości tego zobowiązania. Tymczasem nawet decyzje ostateczne mogą być weryfikowane w trybie nadzwyczajnym do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jedyną ujawnioną w trakcie kontrolowanego postępowania przyczyną zmiany terminu przedawnienia zobowiązania jest zastosowania środka egzekucyjnego. Zgodnie z art. 70 §4O.p. bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Wątpliwości SKO wzbudziła data doręczenia zawiadomienia o zastosowanym środku egzekucyjnym. W ocenie organu doręczenie tego dokumentu po upływie terminu przedawnienia nie wywołuje skutku, o którym mowa w art. 70 § 4 O.p. W tej kwestii wypowiedział się NSA. W uchwale z dnia 3 czerwca 2013 r. NSA sygn. akt I FPS 6/12 wskazał, że: "Zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r., gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia". W związku z powyższym należy przyznać rację SKO, iż kluczową kwestią jest to, czy zawiadomienie doręczono podatnikowi przed upływem przedawnienia zobowiązania. W aktach administracyjnych sprawy (k. 296) znajduje się wydruk ze śledzenia przesyłek, w którym jest informacja o numerze przesyłki, dacie jego nadania (17 grudnia 2024 r.) i odbioru (2 stycznia 2025 r.).Z treści tego dokumentu nie wynika jednak czego przedmiotowa przesyłka dotyczy i co zawiera. Rację ma zatem organ odwoławczy, że brak jest w sprawie dowodu potwierdzającego datę zawiadomienia zobowiązanego o zastosowanym środku egzekucyjnym. Z uwagi na powyższe niezasadny jest zarzut skargi dotyczące naruszenia art. 59 § 1 pkt 1 O.p. Ponadto zdaniem Sądu, Kolegium nie przesądziło o wygaśnięciu zobowiązania, lecz uchylając rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, dało niejako szansę organowi podatkowemu ocenić, czy nie wystąpiły inne okoliczności, które uzasadniałyby ewentualne zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przedawnienia oraz, co istotne, dało możliwość na uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie faktów znaczących dla dalszego toku postępowania. Jeżeli organ I instancji nie stwierdziłby wystąpienia takich okoliczności, wtedy zobowiązany byłby do umorzenia postępowania. Z tych przyczyn na uwzględnienie nie zasługuje zarzut braku "wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego" sprawy. Z tych też powodów oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI