Orzeczenie · 2025-10-30

I SA/Go 272/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim
Miejsce
Gorzów Wielkopolski
Data
2025-10-30
NSArolnictwoWysokawsa
płatności rolnePROWKodeks postępowania administracyjnegozmiana decyzji ostatecznejsztuczne warunkiprawo unijneochrona interesów finansowych UEzasada proporcjonalności

Spółka S. sp. z o.o. wniosła o zmianę ostatecznej decyzji odmawiającej przyznania płatności dobrostanowej na rok 2022, argumentując, że nastąpiła zmiana prawa unijnego oraz pojawiły się nowe interpretacje przepisów dotyczących tworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania wyższych płatności. Organy administracji obu instancji odmówiły zmiany decyzji, wskazując, że postępowanie w trybie art. 154 Kpa nie służy ponownemu rozpoznaniu sprawy, a decyzja ostateczna nie była dotknięta wadami kwalifikowanymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę spółki, podkreślając, że prawomocny wyrok sądu w tej sprawie korzysta z powagi rzeczy osądzonej. Sąd uznał, że proponowana przez spółkę wykładnia przepisów prawa unijnego jest sprzeczna z prawem obowiązującym w 2022 roku i nie stanowi podstawy do zmiany decyzji w trybie art. 154 Kpa. Sąd oddalił również wniosek o zawieszenie postępowania do czasu odpowiedzi TSUE na pytanie prejudycjalne, wskazując, że w przypadku zmiany wykładni prawa, spółka będzie mogła skorzystać z trybu wznowienia postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 154 Kpa w kontekście zmiany prawa i prawomocnych orzeczeń sądowych, a także wykładnia przepisów UE dotyczących płatności rolnych i tworzenia sztucznych warunków.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2022 roku. Interpretacja art. 60 rozporządzenia 1306/2013 może być przedmiotem dalszych rozstrzygnięć TSUE.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o zmianę ostatecznej decyzji administracyjnej w trybie art. 154 Kpa może być uwzględniony, jeśli strona powołuje się na zmianę wykładni prawa unijnego i nowe stanowiska doktryny, mimo że sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie może być uwzględniony, jeśli proponowana wykładnia jest sprzeczna z prawem obowiązującym w dacie wydania decyzji ostatecznej i z prawomocnym orzeczeniem sądu.

Uzasadnienie

Postępowanie w trybie art. 154 Kpa nie jest ponownym rozpoznaniem sprawy, a prawomocny wyrok sądu wiąże inne sądy i organy. Zmiana decyzji ostatecznej jest dopuszczalna tylko, jeśli nie narusza związania oceną prawną wynikającą z prawomocnego wyroku i jeśli nowy stan prawny jest zgodny z prawem.

Czy przepis art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 (obecnie art. 62 rozporządzenia 2021/2116) obliguje do odmowy przyznania jakichkolwiek korzyści z płatności rolnych w przypadku stwierdzenia stworzenia sztucznych warunków, czy jedynie tej części płatności, która wynika ze stworzenia tych warunków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepis art. 60 rozporządzenia 1306/2013, obowiązujący w 2022 roku, stanowił, że jeśli warunki do uzyskania korzyści zostały sztucznie stworzone, nie przyznaje się żadnych korzyści. Nowszy przepis art. 62 rozporządzenia 2021/2016 wszedł w życie później i nie ma zastosowania do sprawy dotyczącej płatności za 2022 rok.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 60 rozporządzenia 1306/2013, zgodnie z jego literalnym brzmieniem, obligował do odmowy przyznania jakichkolwiek korzyści w przypadku stwierdzenia sztucznych warunków. Zmiana przepisów i ewentualne wątpliwości interpretacyjne nie mogą prowadzić do zmiany decyzji ostatecznej, która była zgodna z prawem obowiązującym w dacie jej wydania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę w całości na decyzję utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji w sprawie płatności dobrostanowej.

Przepisy (13)

Główne

Kpa art. 154 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Tryb zmiany decyzji ostatecznej wymaga, aby przemawiał za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Nie można zmieniać decyzji prawidłowych, zgodnych z prawem obowiązującym w dacie ich wydania, ani naruszać mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu.

Rozporządzenie 1306/2013 art. 60

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008

W przypadku stwierdzenia, że warunki wymagane do uzyskania korzyści zostały sztucznie stworzone w sprzeczności z celami prawodawstwa rolnego, nie przyznaje się żadnych korzyści.

Pomocnicze

Kpa art. 16

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ogólna zasada trwałości decyzji administracyjnych.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

P.p.s.a. art. 171

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawomocny wyrok korzysta z powagi rzeczy osądzonej.

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie oceną prawną sądów oraz organów.

P.p.s.a. art. 125 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania.

P.p.s.a. art. 145aa

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku zmiany wykładni prawa.

Rozporządzenie 2021/2116 art. 62

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013

Przepis wszedł w życie 1 stycznia 2023 r. i nie ma zastosowania do sprawy dotyczącej płatności za 2022 rok.

Rozporządzenie Rady nr 2988/95 art. 4 § 3

Rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Dotyczy ochrony interesów finansowych UE, w tym kwestii sztucznie stworzonych warunków.

Rozporządzenie Rady nr 2988/95 art. 5

Rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Dotyczy możliwości odebrania korzyści przyznawanych zgodnie z prawem wspólnotowym.

Rozporządzenie 1307/2013 art. 11 § 4

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

Dotyczy odmowy wypłaty korzyści wynikającej z naruszenia prawa UE.

TUE art. 5 § 4

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zasada proporcjonalności w prawie UE.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie w trybie art. 154 Kpa nie jest ponownym rozpoznaniem sprawy. • Prawomocny wyrok sądu administracyjnego korzysta z powagi rzeczy osądzonej i wiąże inne sądy i organy. • Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 154 Kpa jest dopuszczalna tylko, jeśli nie narusza związania oceną prawną wynikającą z prawomocnego wyroku. • Przepis art. 60 rozporządzenia 1306/2013 obligował do odmowy przyznania jakichkolwiek korzyści w przypadku stwierdzenia sztucznych warunków. • Przepis art. 62 rozporządzenia 2021/2016 nie ma zastosowania do sprawy dotyczącej płatności za 2022 rok.

Odrzucone argumenty

Zmiana prawa unijnego i nowe interpretacje stanowią podstawę do zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 154 Kpa. • Należy odmówić jedynie tej części płatności, która wynika ze stworzenia sztucznych warunków, a nie całej płatności. • Wniosek o zawieszenie postępowania do czasu odpowiedzi TSUE na pytanie prejudycjalne powinien zostać uwzględniony.

Godne uwagi sformułowania

nie można mówić, że decyzja [...] jest błędna i obarczona wadami. • Decyzja weryfikowana w trybie art. 154 Kpa może być zgodna z prawem lub nawet dotknięta wadami niekwalifikowanymi. • Słuszny interes strony musi mieć oparcie w obowiązujących przepisach prawa. • nie można podzielić stanowiska strony, że w celu prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, konieczne jest uzyskanie od Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej odpowiedzi na ww. pytanie prejudycjalne.

Skład orzekający

Alina Rzepecka

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Niedzielski

sędzia

Kamila Karwatowicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 154 Kpa w kontekście zmiany prawa i prawomocnych orzeczeń sądowych, a także wykładnia przepisów UE dotyczących płatności rolnych i tworzenia sztucznych warunków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2022 roku. Interpretacja art. 60 rozporządzenia 1306/2013 może być przedmiotem dalszych rozstrzygnięć TSUE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z płatnościami rolnymi, interpretacją prawa unijnego i możliwością zmiany decyzji administracyjnych. Pokazuje złożoność przepisów i ich stosowania w praktyce.

Czy zmiana prawa unijnego pozwala na obejście prawomocnego wyroku sądu? WSA w Gorzowie rozstrzyga.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst