I SA/Go 21/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WielkopolskimGorzów Wielkopolski2025-04-03
NSApodatkoweWysokawsa
VATwewnątrzwspólnotowa dostawa towarówprawo do odliczeniapodatek naliczonyfakturynierzetelny kontrahentznikający podatniknależyta starannośćoszustwo podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług, uznając brak prawa do odliczenia VAT z tytułu fikcyjnych transakcji wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów oraz zakupu usług.

Skarżący Z.P. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od marca do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r. Sprawa dotyczyła zakwestionowania przez organy podatkowe wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów na rzecz słowackiej spółki T. s.r.o. oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupu stali i usług. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając ustalenia organów, że transakcje z T. s.r.o. były fikcyjne, a spółka ta nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej. Podobnie zakwestionowano faktury dotyczące zakupu stali od PHU O. D.O. oraz faktury za usługi marketingowe i remontowe od M. s.c., uznając je za niedokumentujące rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał skargę Z.P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) dotyczącą podatku od towarów i usług za okresy od marca do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r. Sprawa dotyczyła zakwestionowania przez organy podatkowe wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (prętów żebrowanych) na rzecz słowackiej spółki T. s.r.o. oraz prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupu stali od PHU O. D.O. i faktur za usługi marketingowe oraz naprawę i malowanie powierzchni dachowej od M. s.c. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że skarżący nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego. Ustalono, że transakcje z T. s.r.o. były fikcyjne, ponieważ spółka ta nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej, a jej prezes był jedynie figurantem. Podobnie zakwestionowano faktury od PHU O. D.O., wskazując na brak dowodów rzeczywistego nabycia towarów i wątpliwości co do rzetelności dostawcy, który działał jako tzw. "znikający podatnik". Również faktury za usługi marketingowe i remontowe od M. s.c. uznano za niedokumentujące rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, gdyż spółka ta w okresie wystawienia faktur nie prowadziła działalności i była wykreślona z rejestru VAT. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a skarżący nie dochował należytej staranności w weryfikacji kontrahentów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ T. s.r.o. nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej i nie była faktycznym nabywcą towarów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że T. s.r.o. była jedynie formalnie zarejestrowana, nie posiadała infrastruktury, pracowników ani nie prowadziła faktycznej działalności, co wyklucza uznanie transakcji za WDT.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. 86 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 88 § 3a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 108 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

o.p. art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 193 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

o.p. art. 70 § 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.p.r. art. 65

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 76

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 155

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 166

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 65 § 5

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 150 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 151 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.t.u. art. 99 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 103 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Transakcje z T. s.r.o. nie stanowiły wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów z uwagi na brak rzeczywistej działalności gospodarczej nabywcy. Faktury od PHU O. D.O. oraz M. s.c. nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, co wyklucza prawo do odliczenia VAT. Organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały właściwe przepisy prawa. Kwestia objęcia zobowiązań układem restrukturyzacyjnym nie była przedmiotem niniejszego postępowania.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe (dowolność, nierozpatrzenie materiału dowodowego, dowolna ocena dowodów). Naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących prawa restrukturyzacyjnego. Błędna wykładnia przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT. Błędne uznanie dostaw na rzecz T. s.r.o. za niebędące WDT.

Godne uwagi sformułowania

T. s.r.o. w rzeczywistości nie prowadziła działalności gospodarczej, w tym w zakresie handlu wyrobami stalowymi, choć była formalnie zarejestrowana jako podatnik podatku od wartości dodanej. Faktury VAT wystawione przez PHU O. D.O. nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych. Kwestia objęcia lub nie objęcia układem na etapie ustalenia prawidłowej wysokości "wierzytelności" nie wpływa na jej wysokość, natomiast objęcie lub nie objęcie układem będzie miało wpływ na egzekucję ustalonej w tym postępowaniu "wierzytelności". Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 191 o.p. wymaga wykazania, że organy podatkowe uchybiły zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego.

Skład orzekający

Jacek Niedzielski

przewodniczący

Anna Juszczyk - Wiśniewska

członek

Alina Rzepecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że transakcje z podmiotami nieprowadzącymi faktycznej działalności gospodarczej nie mogą być uznane za WDT lub inne transakcje podlegające opodatkowaniu, a także brak prawa do odliczenia VAT z faktur wystawionych przez takie podmioty. Podkreślenie obowiązku należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów. Wyjaśnienie zakresu kontroli sądów administracyjnych w sprawach podatkowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z fikcyjnymi transakcjami i "znikającymi podatnikami". Kwestia prawa restrukturyzacyjnego została wyłączona z zakresu rozstrzygnięcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy złożonego oszustwa podatkowego z wykorzystaniem fikcyjnych transakcji i "znikających podatników", co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym. Szczegółowe uzasadnienie sądu pokazuje, jak organy podatkowe i sąd analizują dowody w takich przypadkach.

Sąd administracyjny rozbił siatkę fikcyjnych transakcji VAT: jak "znikający podatnicy" próbowali oszukać budżet państwa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Go 21/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2025-04-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Alina Rzepecka /sprawozdawca/
Anna Juszczyk - Wiśniewska
Jacek Niedzielski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi Z.P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r. oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Z.P. (dalej: skarżący, strona), reprezentowany przez doradcę podatkowego, wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej: organ, DIAS) z [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] (dalej: NUS, organ I instancji) z [...] grudnia 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...][...] grudnia 2015 r. wszczął wobec skarżącego kontrolę podatkową w zakresie podatku od towarów i usług za okres za okres od [...] marca 2013 r. do [...] lutego 2015 r., a następnie [...] września
2018 r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2013 r., od stycznia do grudnia
2014 r. oraz od stycznia do lutego 2015 r.
W toku prowadzonego postępowania NUS:
1. zakwestionował dokonanie przez stronę wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (prętów żebrowanych) na rzecz podmiotu słowackiego – T. s.r.o. - stwierdzając zawyżenie wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów w kwietniu 2013 r. na łączną wartość 207.814,97 zł.
2. zakwestionował skarżącemu prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych w przez PHU O. D.O. za pręty żebrowane, ujętych przez stronę w rozliczeniu podatku od towarów i usług za miesiące od marca do września 2013 r. na łączną wartość netto 5.308.122,54 zł, podatek VAT 1.220.868,18 zł. 3. zakwestionował stronie prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupu usług transportu prętów żebrowanych w kwietniu 2013 r. na wartość netto 4.400,00 zł, podatek VAT 1.012,00 zł;
4. zakwestionował skarżącemu prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych w przez M. s.c. za usługi marketingowe oraz naprawę i malowanie powierzchni dachowej, ujętych przez stronę w rozliczeniu podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do listopada 2014 r. na łączną wartość netto 43.400,00 zł, podatek VAT 9.982,00 zł.
Decyzją z [...] grudnia 2023 r. NUS wydał decyzję określającą stronie: 1. zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za: marzec 2013 r.
w wysokości 243.712,00 zł, kwiecień 2013 r. w wysokości 218.470,00 zł, maj 2013 r.
w wysokości 166.453,00 zł, czerwiec 2013 r. w wysokości 133.936,00 zł, lipiec 2013 r. w wysokości 102.784,00 zł, wrzesień 2013 r. w wysokości 358.030,00 zł, październik 2013 r. w wysokości 12.942,00 zł, listopad 2013 w wysokości 14.940,00 zł, grudzień 2013 r. w wysokości 41.462,00 zł, sierpień 2014 r. w wysokości 12.358,00 zł, wrzesień 2014 r. w wysokości 14.934,00 zł, październik 2014 r. w wysokości 36.822,00 zł, listopad 2014 r. w wysokości 23.692,00 zł; 2. Kwotę do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez podatnika za: lipiec 2013 r. w wysokości 0,00 zł, sierpień 2013 r.
w wysokości 9.255,00 zł. 3. Nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za: marzec 2013 r. w wysokości 0,00 zł, kwiecień 2013 r. w wysokości 0,00 zł, maj 2013 r. w wysokości 0,00 zł, lipiec 2013 r. w wysokości 0,00 zł, sierpień 2013 r. w wysokości 257.585,00 zł, wrzesień 2013 r.
w wysokości 0,00 zł, październik 2013 r. w wysokości 0,00 zł, listopad 2013 r.
w wysokości 0,00 zł.
W odwołaniu strona zarzuciła naruszenie art. 121 § 1, 122, art. 180 § 1, 187 § 1, 191, art. 193 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.; dalej: o.p.), a także art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 88 ust.3a pkt 4 lit. a) oraz art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., poz. 1054 ze zm.; dalej: u.p.t.u.).
Decyzją z dnia [...] DIAS utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za okresy rozliczeniowe od marca 2013 r. do listopada 2013 r. upłynąłby 31 grudnia 2018 r., zaś za grudzień 2013 r. oraz od sierpnia 2014 r. do listopada 2014 r. upłynąłby 31 grudnia 2019 r., gdyby nie nastąpiło zawieszenie lub przerwanie biegu tego terminu. Organ stwierdził, że w sprawie zaistniały przesłanki, o których mowa
w ww. art. 70 § 6 pkt 1 i pkt 4 o.p., tj. że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług:
- za miesiące od marca do lipca i za wrzesień 2013 r. uległ zawieszeniu od [...] stycznia 2017 r. tj. z dniem doręczenia skarżącemu zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ww. zawieszenie trwało do dnia zakończenia postępowania zabezpieczającego, tj. -/ za maj, czerwiec i lipiec
2013 r. do [...] września 2021 r.; -/ za marzec, kwiecień i wrzesień 2013 r. do
[...] września 2021 r.;
- za miesiące: od marca do grudnia 2013 r. i od sierpnia do listopada 2014 r. uległ zawieszeniu od [...] października 2018 r., tj. z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe określone w art. 62 § 2 kks i art. 56 § 1 kks w zb. z art. 76 § 1 kks w zw. z art. 6 § 2 kks i art. 7 § 1 kks., związane z niewykonaniem zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za ww. okresy rozliczeniowe. Zawiadomienie z [...] października 2018 r. wystosowane w trybie art. 70c o.p. zostało doręczone skarżącemu [...] listopada 2018 r. Ww. zawieszenie trwa nadal;
- za miesiące od marca do lipca 2013 r. i od września do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r. uległ zawieszeniu od [...] czerwca 2022 r., tj. z dniem doręczenia skarżącemu kolejnego zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ww. zawieszenie trwało do dnia zakończenia postępowania zabezpieczającego tj. do [...] stycznia 2024 r.
Odnosząc się do stanowiska strony, która nie zgadza się z organem I instancji, że w dniu układowym zobowiązania w podatku od towarów i usług m.in. za okresy objęte zaskarżoną decyzją były wierzytelnościami spornymi zauważył, że z uwagi na to, że [...] października 2020 r., tj. w dniu układowym, postępowanie podatkowe w sprawie prawidłowości rozliczenia przez skarżącego podatku od towarów i usług za okresy objęte zaskarżoną decyzją było w toku (postępowanie wszczęte [...] września 2018 r.), to zobowiązania, których dotyczyło powyższe postępowanie, w dniu układowym były wierzytelnościami spornymi w rozumieniu art. 65 Prawa restrukturyzacyjnego. W ocenie DIAS zobowiązania skarżącego w podatku od towarów i usług objęte zaskarżoną decyzją nie są objęte układem zatwierdzonym przez Sąd Rejonowy w [...] postanowieniem z [...] maja 2021 r., sygn. akt [...].
W zakresie WDT na rzecz T. s.r.o. DIAS uznał, że zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza, że faktury te nie dotyczą transakcji realizowanych na rzecz podmiotu faktycznie prowadzącego działalność gospodarczą zidentyfikowanego dla celów podatku od wartości dodanej. Faktury te nie dotyczą transakcji stanowiących wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
Organ przypomniał, że za kwiecień 2013 r. skarżący przedłożył 4 faktury VAT wystawione na rzecz T. s.r.o. za pręty żebrowane (łączna ilość: 99.433 kg) na łączną wartość 207.814,97 zł, tj. faktury: -/ z [...].04.2013 r. nr [...] na wartość netto 52.045,18 zł; -/ z [...].04.2013 r. nr [...] na wartość netto 51.997,11 zł; -/ z [...].04.2013 r. nr [...] na wartość netto 51,972,03 zł; -/ z [...].04.2013 r. nr [...] na wartość netto 51.800,65 zł.
Z wyciągów z rachunku bankowego firmy strony prowadzonego w Banku W. wynika, że w kwietniu 2013 r. T. s.r.o. faktycznie dokonała na rzecz skarżącego płatności na łączną wartość 207.925,74 zł.
Skarżący [...] grudnia 2016 r. przedłożył w formie tabeli przyporządkowanie faktur sprzedaży do faktur zakupu za marzec i kwiecień 2013 r. Wskazał, że całości towaru nie jest w stanie przyporządkować. Organ zauważył, że skarżący nie wykazał faktur zakupu stali, na podstawie których miał dokonać w kwietniu 2013 r. wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów na rzecz T. s.r.o. Z wyjaśnień strony udzielonych w oświadczeniu z [...] kwietnia 2017 r. wynika, że firma skarżącego, jako jedna z największych hurtowi wyrobów hutniczych w [...], w okresie styczeń-październik 2013 r. zakupiła wyroby hutnicze na kwotę 12.287.247,17 zł netto, w tym od firmy PHU O. D.O. na kwotę 6.802.557,07 zł netto co stanowiło około 55% całości zakupów firmy skarżącego.
Z listów przewozowych CMR, dołączonych do faktur dotyczących WDT, wynika, że towar został dostarczony nie na teren Słowacji, lecz do miejscowości [...] w Niemczech, do podmiotu: A., [...]. Przewóz towaru na trasie z [...] do [...] został zlecony firmie T1 P.P.
Zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza faktyczne istnienie towarów w postaci prętów żebrowanych, których dotyczą ww. faktury VAT wystawione przez stronę dla T. s.r.o. Świadczy o tym m.in. okoliczność wydania towaru z magazynu (pomniejszenie ogólnego stanu magazynowego posiadanych przez stronę towarów) oraz ich przetransportowanie poza terytorium kraju (przewóz towarów z [...] do [...] przez firmę P.P.).
W ocenie organu zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, że usługi transportowe na trasie [...] (PL) - [...] (DE), udokumentowane fakturami wystawionymi przez T1 P.P. zostały faktycznie zrealizowane.
W przypadku prętów wykazanych na wystawionych przez stronę w kwietniu 2013 r. dla T. s.r.o. fakturach VAT mamy zatem do czynienia z sytuacją, że towar opuścił terytorium kraju (przewóz towarów z [...] do [...]). Przy czym uprawnionym stało się stwierdzenie, że przewożenie towarów na trasie [...] - Niemcy, położonego około 40 km od polskiej granicy, miało na celu jedynie uwiarygodnienie wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów w systemie viaTOLL. Takie tranzyty nie miały natomiast żadnego ekonomicznego uzasadnienia i nie były związane z czynnościami podlegającymi opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.
W ocenie DIAS zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza, że T. s.r.o. w okresie objętym tym postępowaniem nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej, w tym w zakresie handlu wyrobami stalowymi, choć była formalne zarejestrowana jako podatnik podatku od wartości dodanej w innym niż Polska państwie członkowskim. Celem funkcjonowania tego podmiotu było natomiast umożliwienie innym podmiotom gospodarczym (w tym m.in. firmie skarżącego) wykazywania korzystnych rozliczeń podatkowych. Stanowisko takie wynika w szczególności z następujących okoliczności:
• Spółka T. s.r.o. została zarejestrowana w sierpniu
2012 r.; jej kapitał został ustanowiony na minimalnym poziomie 5.000,00 euro;
• zeznania złożone przez przedstawiciela statutowego ww. Spółki – A.B., który:
- przesłuchany [...].03.2014 r. przez słowacką administrację podatkową zeznał, że Spółka nie posiadała własnych środków transportu, dlatego korzystała z transportu zewnętrznego, nie miała własnego sprzętu do ważenia towarów przy załadunku; sprzęt taki, zapewniał dostawca. Nie był obecny przy załadunku prętów żebrowanych. Działalność gospodarczą prowadził w miejscu zamieszkania, a pracownik wakacyjny pomagał jemu w wystawianiu faktur. Spółka nie zatrudniała pracowników. Pręty stalowe, które Spółka zakupiła są magazynowane w niemieckiej firmie A. z siedzibą w [...] (około 50 km od polskiego miasta [...] i 10 km od niemieckiej granicy);
- przesłuchany [...].12.2014 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w [...] na prośbę Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] prowadzącego postępowanie kontrolne wobec V. S.A. (innego podmiotu wystawiającego faktury VAT dot. WDT na rzecz T. s.r.o.) zeznał, że był jedynie formalnym prezesem spółki T. s.r.o., że w rzeczywistości działalności tej nie prowadził; firmą faktycznie zarządzał jego znajomy D.K. Do jego obowiązków jako formalnego prezesa Spółki nie należało nic, niczym się w niej nie zajmował, nie zarządzał nią. Nie wiedział o szczegółach funkcjonowania Spółki w tym m.in. o jej dostawcach i odbiorcach, majątku Spółki, stronach internetowych, obrotach
i dochodach. Z tytułu pełnienia funkcji prezesa zarządu nie osiągał żadnych dochodów. Słyszał tylko, że gdzieś z Polski do Niemiec (70 km od granicy) jeździł jakiś wynajmowany dźwig, który miał coś przeładować. Nie wiedział konkretnie dokąd. A.B. miał pojechać na CPN w [...] i zapłacić około 1.000,00 zł. Nazwa P. Z.P. nic jemu nie mówi; składając zeznania, nie potrafił dokładnie sprecyzować w jakiej odległości od granicy znajduje się miejscowość, do której rzekomo miała być przewożona stal;
• płatności na rzecz skarżącego słowacka spółka realizowała z rachunku bankowego prowadzonego przez polski bank, tj. Bank W. S.A. w [...] nr [...];
• płatności od T. s.r.o. realizowane były na zasadzie przedpłaty w walucie polskiej, nie zaś w walucie krajowej Słowacji (tj. EURO),
• T. s.r.o. nie zatrudniała pracowników biurowych lub fizycznych, korzystanie z usług których byłoby naturalne biorąc pod uwagę jej zakres i przedmiot działalności;
• nie stwierdzono, by słowacka spółka dysponowała majątkiem trwałym (np. ciągnikami siodłowymi, naczepami, suwnicami, dźwigami, wagami, wyposażeniem biurowym czy sprzętem komputerowym niezbędnym do prowadzenia działalności gospodarczej);
• biorąc pod uwagę zakres i przedmiot działalności T. s.r.o., w Spółce nie było osoby, która dokładnie znałaby jej dostawców, odbiorców oraz szczegółów związanych z jej funkcjonowaniem;
• T. s.r.o. nie posiadała własnych stron internetowych, na których mogłaby prezentować informacje na temat szczegółów prowadzonej działalności gospodarczej. Tymczasem biorąc pod uwagę choćby wysokość zawieranych ze stroną rzekomych transakcji, posiadanie przez T. s.r.o. własnej strony internetowej winno być regułą;
• Prezes niemieckiej Spółki A. [...] A.D. w toku czynności sprawdzających przeprowadzonych przez niemiecką administrację podatkową (na wniosek Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej prowadzącego postępowanie kontrolne za styczeń i luty 2013 r. wobec V. S.A.) zaprzeczył by zawierał, czy to pośrednio czy bezpośrednio, jakiekolwiek transakcje ze słowacką firmą T. s.r.o., jak również by w ogóle zwierał jakiekolwiek transakcje obrotu wyrobami stalowymi. Jego spółka zajmowała się wyłącznie handlem produktami rolnymi. A.D. wyjaśnił, że na podstawie ustnych uzgodnień, w 2013 r. okazjonalnie były pozostawione pojazdy polskiej firmy na wolnej powierzchni przedsiębiorstwa. Opłata nie została zapłacona. Jego numer personalny został użyty w trakcie prywatnej sprzedaży samochodu osobowego polskiemu obywatelowi;
• towary były transportowane do miejscowości [...] w Niemczech - jest to miejscowość położona bezpośrednio przy granicy z Polską, tj. 39 km od [...] (wg. mapy google), około 30 km od [...], dzięki czemu dokonanie formalnego wywozu towaru celem uwiarygodnienia deklarowanych na rzecz T. s.r.o. wewnątrzwspolnotowych dostaw towarów, odbywało się po najniższych możliwych kosztach transportu.
Organ podkreślił, że jak wykazało przeprowadzone wobec strony przez NUS odrębne postępowanie podatkowe w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2013 r., zakończone decyzją z [...] grudnia 2023 r., nr [...], utrzymaną w mocy decyzją DIAS z [...] listopada 2024 r. nr [...] część transportów, w ramach których w styczniu i lutym 2013 r. miał nastąpić wywóz towarów do [...] celem realizacji WDT na rzecz T.,
w ogóle nie miała miejsca, a skarżący ujął w swoim rozliczeniu podatku od towarów
i usług za luty 2013 r. fakturę VAT wystawioną przez Usługi Ł.T., niedokumentującą rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Analogicznych ustaleń dotyczących T. s.r.o. dokonał Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] w postępowaniu przeprowadzonym wobec V. S.A., która w okresie objętym tym postępowaniem była też kontrahentem strony - skarżący dokonywał dostaw towarów na rzecz tej Spółki.
Prowadzone przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] postępowanie kontrolne wobec V. S.A. w zakresie prawidłowości rozliczania podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2013 r. zostało zakończone decyzją z [...] lipca 2016 r., znak sprawy [...], nr [...].
W decyzji tej, utrzymanej przez organ odwoławczy, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej
w [...] stwierdził m.in., że T. s.r.o. w rzeczywistości nie prowadziła samodzielnej działalności gospodarczej, a jedynie stwarzała pozory jej prowadzenia celem umożliwienia innym podatnikom wykazywania korzystnych rozliczeń podatkowych. Zakwestionował m.in. wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów dokonane na rzecz m.in. T. s.r.o. Także WSA w [...] w prawomocnym wyroku z [...] lutego 2018 r., sygn. akt [...] uznał to dostatecznie udowodnione (Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z [...] sierpnia 2022 r., sygn. akt [...]oddalił skargę kasacyjną V. S.A. od ww. wyroku).
Dalej organ dodał, że T. s.r.o. mimo formalnego zarejestrowania dla potrzeb podatku od towarów i usług w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w sensie materialnym nie miała statusu podatnika podatku od wartości dodanej (jako faktycznie nieprowadząca samodzielnej działalności gospodarczej), a co za tym idzie wykazywane na jej rzecz transakcje, mimo częściowego wywozu towarów z Polski, nie mogły być na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług kwalifikowane jako transakcje WDT uprawniające do stosowania zerowej stawki podatku VAT.
Organ stwierdził, że zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza pełną świadomość skarżącego uczestniczenia w oszustwie podatkowym przeprowadzonym przy wykorzystaniu T. s.r.o. jako jego rzekomego kontrahenta unijnego. Świadczą o tym następujące okoliczności, ocenione łącznie:
-/ w kwietniu 2013 r. skarżący kontynuował ujmowanie w rozliczeniu podatku od towarów i usług faktur VAT wystawionych dla T. s.r.o. tytułem WDT. Tymczasem jak wynika z ustaleń dokonanych w sprawie dotyczącej wcześniejszych okresów rozliczeniowych (styczeń i luty 2013 r.), część transportów stali w ramach transakcji, które według wystawianych faktur VAT, miały stanowić wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz T. s.r.o., w ogóle nie miała miejsca, a zatem nie doszło do wywozu towaru poza terytorium kraju w ramach WDT, a B.P. - osoba upoważniona przez skarżącego do prowadzenia jego działalności gospodarczej, jak to wynika z protokołu przesłuchania z [...] stycznia 2023 r., prosił Ł.T. o wystawienie "pustych" faktur za niewykonaną usługę transportową dotyczącą transportu towaru z [...] do [...];
-/ słowacka Spółka T. s.r.o., dokonując płatności na rzecz strony, korzystała z rachunków bankowych prowadzonych przez polski bank: Bank W. S.A. w [...] nr konta [...], przelewy dokonywane były z rachunku bankowego prowadzonego w tym samym banku, który prowadził również rachunek dla firmy skarżącego;
-/ płatności dokonywane były w walucie polskiej, nie zaś w walucie krajowej Słowacji
(tj. EURO, które obowiązywało na Słowacji od 1 stycznia 2009 r.);
-/ płatności dokonywane były na zasadzie przedpłaty;
-/ kapitał zakładowy T. s.r.o. ustanawiany był na poziomie zbliżonym do minimalnego zgodnie z przepisami danego państwa członkowskiego jego siedziby;
-/ osobą zarządzającą T. s.r.o. był obywatel polski, który nie wiedział jaką rolę dokładnie pełnił w firmie, nie posiadał żadnego wykształcenia, doświadczenia zawodowego oraz majątku adekwatnego do tego, jakiego można by oczekiwać od osób zarządzających firmami nierzadko deklarującymi wielomilionowe obroty;
-/ brak spójności w zeznaniach składanych przez B.P. Składając zeznania [...] listopada 2013 r. w toku prowadzonej wobec skarżącego kontroli podatkowej za styczeń i luty 2013 r. wyjaśnił m.in., że przez telefon prowadził rozmowy biznesowe z Panem A. z T. s.r.o., nie wiedział jaką rolę pełnił on w tej firmie. Z powyższego wynika, że B.P. nie widział się z panem A. Natomiast zeznając [...] stycznia 2023 r. w Sądzie Rejonowym
w [...] wyjaśnił, że przed sprawą dowiedział się, że świadek nazywa się A.B., ale mężczyzna, który był u niego nie wyglądał tak jak A.b. (co świadczy o tym, że B.P. widział wcześniej osobę, która podawała się za pana A.);
-/ B.P. miał prowadzić rozmowy biznesowe z panem A., nie wiedząc jaką faktycznie rolę pełniła ta osoba w T. s.r.o. i czy była w jakikolwiek sposób powiązana z ww. Spółką;
-/ T. s.r.o., czyli firma słowacka, posiadała polskiego maila [...];
-/ T. s.r.o. nie posiadała własnych stron internetowych, na których mogłaby prezentować informacje na temat szczegółów prowadzonej działalności gospodarczej; tymczasem biorąc pod uwagę skalę zawieranych z firmą skarżącego obrotów, posiadanie własnych stron internetowych winno być regułą;
-/ T. s.r.o. nie zatrudniała żadnych pracowników biurowych (którzy zajmowaliby się przykładowo księgowością, marketingiem, obsługą papierową transakcji, wystawianiem faktur, realizowaniem płatności, kontaktami z klientami itd.) bądź pracowników fizycznych (którzy załadowywaliby i rozładowywaliby towar, dostarczaliby go odbiorców, prowadziliby magazyn, sprawdzaliby jakość towaru itd.), a których zatrudnianie z uwagi na skalę zawieranych ze stroną transakcji byłoby naturalne, wręcz pożądane;
-/ nie stwierdzono, by T. s.r.o. dysponowała na zasadzie własności lub leasingu jakimś majątkiem trwałym (takim jak ciągniki siodłowe, naczepy, samochody osobowe, suwnice, dźwigi, wagi samochodowe, wyposażenie biurowe, sprzęt komputerowy), a którego istnienie z uwagi na skalę zawieranych ze stroną transakcji byłoby naturalne, wręcz pożądane;
-/ brak pisemnej umowy o współpracy;
-/ B.P. zeznał, że był na placu w [...] "dla własnego bezpieczeństwa". Będąc na tym placu, nie podjął jakiejkolwiek próby spotkania się na tym placu z osobą reprezentującą T. s.r.o.
Organ uznał, że brak jest podstaw, by załączone do faktur materiały (m.in. dokumenty CMR, dowody rejestracyjne pojazdów, dowody osobiste kierowców, oświadczenia dotyczące wywozu towarów poza terytorium kraju, dowody WZ, potwierdzenie numerów VAT VIES ww. Spółki, bilety autostradowe dotyczące przewozu towarów do [...], a także umowa najmu placu w [...] zawarta pomiędzy T. a A. w [...] i upoważnienie do odbioru towarów udzielone A.D. z A. w [...]) uznać za potwierdzające dochowanie przez stronę skarżącą należytej staranności w doborze kontrahenta wewnątrzwspolnotowego.
Ograniczenie się przez skarżącego jedynie do sprawdzenia, czy potencjalny nowy kontrahent unijny, tj. T. s.r.o. posiada formalny status podatnika VAT UE oraz zgromadzenie dokumentów to potwierdzających jest okolicznością niewystarczającą do przyjęcia, że skarżący zachował się w sposób dostatecznie przezorny, wykazując się należytą starannością w ocenie nowego unijnego kontrahenta. Konieczne w podejmowanych działaniach gospodarczych jest nie tylko sprawdzenie, czy nabywca spełnia warunki formalne istotne dla wewnątrzwspolnotowej dostawy, ale także ustalenie jego wiarygodności. Ustaleń takich strona nie dokonała, mimo okoliczności budzących wątpliwości co do wiarygodności podmiotu, na rzecz którego miała dokonywać transakcji wewnątrzwspólnotowych (szczegółowo opisanych na str. 63-65 zaskarżonej decyzji).
W świetle powyższych ustaleń uprawnionym stało się stwierdzenie, że w kwietniu
2013 r. skarżący nie dokonał wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów na rzecz T. s.r.o. przy pomocy wynajętej firmy transportowej należącej do P.P., przy czym z ustaleń dotyczących wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów deklarowanych przez stronę na rzecz T. s.r.o., wynika, że faktury VAT nr [...],[...],[...], [...]wystawione przez skarżącego na rzecz ww. podmiotu dotyczą transakcji, w ramach których towary w postaci prętów stalowych zostały co prawda wywiezione z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego, ale firma transportowa przekraczała granicę wyłącznie w celu urzeczywistnienia wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów, natomiast transakcje te zrealizowane zostały nie na rzecz podmiotu faktycznie prowadzącego działalność gospodarczą, zidentyfikowanego dla celów podatku od wartości dodanej na terytorium innego państwa członkowskiego, lecz na rzecz ukrytych nabywców tych towarów.
Tym samym w ocenie DIAS uprawnionym stało się stwierdzenie, że w kwietniu 2013 r. skarżący zawyżył wartość wewnątrzwspólnotowych dostaw z tytułu wystawienia ww. faktur VAT na rzecz T. o kwotę 207.814,97 zł.
Następnie organ uznał, że skoro przewożenie towarów wykazanych na wystawianych przez stronę dla T. s.r.o. fakturach VAT nr [...],[...],[...] i [...]na trasie z [...] do [...] w Niemczech, położonego około 40 km od polskiej granicy, miało na celu jedynie uwiarygodnienie wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów w systemie viaTOLL i takie tranzyty nie miały żadnego ekonomicznego uzasadnienia i nie były związane
z czynnościami podlegającymi opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług, to uprawnionym stało się stwierdzenie, że ww. transporty towarów, udokumentowane fakturami VAT wystawionymi w kwietniu 2013 r. przez firmę transportową P.P. na łączną wartość netto 4.400,00 zł, podatek VAT 1.012,00 zł, nie mają związku z czynnościami podlegającymi opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.
Tym samym skarżącemu, na podstawie art. 86 ust. 1 u.p.t.u., nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wykazanego na ww. fakturach \/AT.
W dalszej kolejności DIAS ustalił, że jak wynika z oświadczenia strony
z [...] kwietnia 2017 r., większość potencjalnych zakupów stali pochodziła od firmy PHU O. D.O., która w miesiącach od marca do września 2013 r. wystawiła na rzecz skarżącego 106 faktur VAT na łączną wartość netto 5.308.122,54 zł, podatek VAT 1.220.868,18 zł. Jednakże zakup towarów od ww. kontrahenta skarżącego został w tej sprawie zakwestionowany, bowiem jak ustalono, faktury zakupu towarów wystawione na jego rzecz przez PHU O. D.O. nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych pomiędzy podmiotami w nich wymienionymi. W konsekwencji skarżący został pozbawiony prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z zakupem tego towaru.
Niniejsze wnioski organ oparł o informacje i dokumenty z postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wobec D.O. Organ ten wydał wobec kontrahenta strony decyzję z [...] czerwca 2015 r. nr [...] w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za I, II i III kwartał 2013 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w [...] decyzją z [...] lipca 2016 r. nr [...]. Na ww. decyzję nie została wniesiona skarga do sądu administracyjnego.
W toku postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] ustalono, że D.O. składał deklaracje dla potrzeb podatku od towarów i usług za okresy kwartalne, w których pomimo wysokich obrotów, wartości nabyć i dostaw były do siebie zbliżone (bilansowały się). Wykazywał on jedynie niewielkie kwoty podatku należnego do zapłaty. Nie posiadał magazynów, nie miał możliwości dysponowania towarem i jego magazynowania.
W okresie objętym ww. postępowaniem D.O. wystawiał faktury VAT sprzedaży na rzecz skarżącego. Oprócz tego sporadycznie wystawiał faktury m.in. na rzecz V. S.A.
Na podstawie przedłożonych przez D.O. ewidencji zakupu VAT Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] ustalił m.in., że w II i III kwartale 2013 r. D.O. miał nabywać stal od: K. sp. z o.o., M. sp. z o. o. (poprzednia nazwa C. sp. z o.o.), PHU A.P., PPUH J. sp. z o.o., P. sp. z o.o.
Z materiału dowodowego wynika zatem następujący łańcuch transakcji: dostawcy do PHU O. D.O. -> PHU O. D.O. -> P. Z.P. odbiorcy od P. Z.P. (przy czym dostawcami stali do PHU O. D.O. w II kwartale 2013 r. miały być podmioty: K. sp. z o.o., M. sp. z o. o. (poprzednia nazwa C. sp. z o.o.), PHU A.P., PPUH J. sp. z o.o., P. sp. z o.o. - wszystkie ww. podmioty noszą znamiona podmiotów nierzetelnych czy "znikających podatników").
Ponadto z decyzji UKS w [...] wynika również, że w II kwartale 2013 r. stal wykazana przez D.O. na fakturach VAT wystawionych na rzecz skarżącego miała pochodzić od: K. sp. z o.o., M. sp. z o. o. (poprzednia nazwa C. sp. z o.o.), PHU A.P., PPUH J. sp. z o.o., P sp. z o.o.
W zakresie podmiotu K. sp. z o. o. z organ wskazał, że spółka ta figurowała
w ewidencji podatników VAT jako podatnik VAT czynny od [...] czerwca 2012 r. do
[...] kwietnia 2014 r. - została wykreślona z rejestru VAT na podstawie art. 96 ust. 8 i 9 u.p.t.u. Spółka nie złożyła deklaracji dla podatku VAT dotyczących 2013 r., ani informacji podsumowujących VAT-UE do czerwca 2013 r. Zatem K. Sp. z o.o., pomimo wystawienia na rzecz D.O. faktur VAT w okresie objętym tą decyzją, nie zadeklarowała i nie zapłaciła podatku z nich wynikającego.
Co do podmiotu M. sp. z o. o., organ powołał się na informacje zawarte w piśmie z [...] czerwca Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...], z których wynika, że spółka ta za miesiące od stycznia 2013 r. do marca 2015 r. składała kwartalne deklaracje dla podatku od towarów i usług, w których wykazała sześciocyfrową kwotę podatku należnego i naliczonego oraz czterocyfrową kwotę podatku podlegającą wpłacie do Urzędu Skarbowego. Zatem mimo wykazywania znacznych obrotów wpłaty podatku do budżetu państwa były niewielkie. Przesłuchani byli wspólnicy ww. spółki odnośnie działalności C. sp. z o.o. (obecna nazwa M. sp. z o.o.) nie posiadają wiedzy na temat późniejszej działalności tej spółki. Nie udało się również przesłuchać obecnego prezesa zarządu ww. spółki.- M.O.
Dalej organ podał, że A.P. prowadzenie działalności gospodarczej rozpoczął [...] marca 2013 r. Ostatecznymi decyzjami z [...] lutego 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] określił mu za II i III kwartał 2013 r. kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 2 u.p.t.u. Z ustaleń opisanych ww. decyzjach wynika, że A.P. ujął w swych rozliczeniach faktury zakupu stali wystawione przez PHU P.S., [...]. Z zeznań złożonych przez A.P. [...] października 2013 r. i [...] listopada 2013 r. w toku ww. kontroli podatkowych wynika, że nigdy nie widział towaru w postaci prętów żebrowanych i walcówki, które miały być sprzedawane w ramach zarejestrowanej na jego nazwisko działalności gospodarczej. Jego działania ograniczały się jedynie do podpisywania faktur VAT, które przywoził mu G.S. Nie jest mu znana firma PHU O. D.O. jak i firma P.S. Podkreślił, iż zarejestrowana na niego działalność polegała jedynie na podpisywaniu dostarczanych faktur sprzedaży i zawożeniu ich do biura rachunkowego. Nie dokonywał żadnych transakcji związanych z zakupem i sprzedażą towaru, tj. prętów żebrowanych i walcówki, nie widział żadnego towaru, ponadto nie ma wiedzy na temat płatności, nie miał on również dostępu do rachunków bankowych, które zostały założone na jego nazwisko.
Ponadto przesłuchany [...] kwietnia 2019 r. w [...] Urzędzie Celno-Skarbowym w [...] w toku prowadzonego wobec strony postępowania karnego-skarbowego A.P. zeznał m.in., że w 2013 i 2014 r. prowadził działalność gospodarczą PHU A.P. i działalność dotyczyła handlu wyrobami hutniczymi w tym obrotem stalą. Firma miała siedzibę w miejscu jego zameldowania. Firma którą prowadził nie posiadała infrastruktury w postaci placów, magazynów, maszyn itp., to był tylko obrót papierowy, fikcyjny. Zeznał, że byt słupem. Dostawał faktury do podpisania i podpisywał je. Raz na fakturze jako odbiorca pojawił się D.O.
Z kolei wystawca faktur VAT na rzecz A.P. – P.S. oświadczył, że nie prowadził w 2013 r. działalności gospodarczej. Zgłosił wprawdzie jej rozpoczęcie, ale nie sprzedawał żadnych towarów i usług, nie prowadził ewidencji, nie wystawiał żadnych faktur i nie otrzymywał żadnych pieniędzy. Zeznał również, że nie zna A.P., ani PHU A.P. Do zarejestrowania działalności A.P. skłonił G.S.
W sprawie ustalono również, że P.S. nie złożył deklaracji VAT-7K za II i III kwartał 2013 r., nie dokonał wpłat zobowiązań podatkowych za ww. okres. Na podstawie art. 96 ust. 9 u.p.t.u., Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wykreślił z urzędu P.S. z rejestru podatników VAT z dniem [...] grudnia 2013 r.
Z kolei G.S. do protokołu z [...] stycznia 2014 r. zeznał, że wprawdzie znał P.S., ale zaprzeczył temu, że planował razem z nim prowadzenie działalności gospodarczej lub pomagał mu w założeniu takiej działalności. Zeznał również, że nie zna A.P. oraz firmy PHU O. ze [...].
Z informacji udzielonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w piśmie z [...] lutego 2014 r. wynika, że P.S. oświadczył, że zgłosił rozpoczęcie działalności gospodarczej [...].05.2013 r., lecz nie dokonywał żadnej sprzedaży towarów
i usług. W związku z powyższym nie prowadził ewidencji sprzedaży i zakupów, nie wystawiał żadnych faktur sprzedaży, nikogo nie zatrudniał, żadnych pieniędzy nie otrzymał, nie posiadał żadnego rachunku bankowego gospodarczego, nie dokonywał zakupu towarów oraz nie otrzymywał żadnych faktur zakupu.
D.O. przesłuchany [...] czerwca 2014 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w [...] zeznał, że zakupił od A.P. pręty żebrowane. Towar poszedł w tranzycie, nie bezpośrednio do pana O. tylko do jego odbiorcy, tj. do firmy P. Z.P. do [...] oraz do firmy V. S.A. Z jego wyjaśnień wynika, że towary zakupione od A.P. zostały dostarczone do [...] do firmy skarżącego na podstawie faktur VAT nr [...] z [...].06.2013 r. oraz nr [...] z [...].06.2013 r.
W ocenie organu ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że A.P. nie prowadził faktycznej działalności gospodarczej. Nie dokonywał zakupu prętów żebrowanych, zatem nie mógł dokonać ich sprzedaży. Na polecenie osób trzecich podpisywał tylko faktury sprzedaży, które nie dokumentowały rzeczywistych transakcji. Ze zgromadzonych faktur VAT wynika, że dostawcą stali do firmy A.P. miała być firma prowadzona przez P.S.
Organ przedstawił fakturowy schemat łańcucha transakcji: FHU P.S. -> PHU A.P. -> PHU O. D.O. -> PHU P. Z.P. -> odbiorcy od PHU P. Z.P.
Co do podmiotu PPUH J. sp. z o. o. organ wskazał, że podmiot ten złożył za miesiące od lutego 2013 r. do czerwca 2013 r. deklaracje dla podatku od towarów i usług. W deklaracji VAT-7 za luty 2013 r. wykazała pięciocyfrowe kwoty podatku należnego i naliczonego oraz trzycyfrową nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Nie odnotowano wpływu deklaracji VAT-UE. W okresie od [...] września 2011 r. do [...] kwietnia 2014 r. była zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Z uwagi na niestawianie się
w ww. organie podatkowym na kierowane do PPUH J. Sp. z o.o. wezwania, [...] kwietnia 2014 r. została wykreślona z rejestru podatników VAT na podstawie art. 96 ust. 9 u.p.t.u. oraz w myśl art. 97 ust. 16 u.p.t.u. z rejestru podatników VAT-UE.
W wyniku analizy rachunków bankowych D.O. nie stwierdzono żadnych płatności na rzecz PPUH J. Sp. z o.o. Z uwagi na brak kontaktu z PPUH J. Sp. z o.o. nie było możliwym potwierdzenie transakcji, ani ustalenia źródła pochodzenia towaru fakturowanego na rzecz D.O. W toku prowadzonego wobec strony postępowania karnego-skarbowego, nie udało się przesłuchać w charakterze świadka dyrektora PPUH J. sp. z o.o.
W odniesieniu do P. Sp. z o. o. organ wskazał, że w miesiącach od stycznia 2013 r. do września 2013 r. nie była zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wobec tej spółki Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wydał decyzję o odmowie nadania NIP oraz o odmowie zarejestrowania jej jako podatnika VAT i VAT-UE.
Z dokonanych ustaleń wynika również, że siedziba P. Sp. z o.o. została zgłoszona w tzw. wirtualnym biurze. Z uwagi na nieodebranie korespondencji przez ww. Spółkę Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] nie miał możliwości potwierdzenia transakcji zawieranych przez pana O. z ww. spółką oraz wskazania źródła pochodzenia towarów sprzedanych na rzecz D.O. Przesłuchany w toku prowadzonego wobec strony postępowania karno-skarbowego wspólnik ww. spółki Ł.R. zeznał, że kolega J.P. zabrał mu dowód. Potem dowiedział się, że otworzono na niego firmę. Jest jednym z wielu słupów. Nie dostał żadnych pieniędzy za otwarcie firmy. Podobno to nie jest jedna firma na niego, są różne. Nie wiedział o co chodzi w tych sprawach. Zeznał m.in., że nie wiedział czym zajmowała się spółka P. Sp. z o.o. Nie wiedział gdzie spółka miała siedzibę, do niczego nie miał dostępu, do żadnych akt rejestrowych. Nie wiedział, czy spółka dysponowała jakąkolwiek infrastrukturą.
DIAS przeanalizował też przedłożone przez stronę dowody magazynowe WZ wystawione przez P.H.U. O. D.O., dotyczące dostaw prętów żebrowanych. W większości przypadków stwierdzono brak dokumentu WZ opowiadającego towarowi wykazanemu na fakturach wystawionych przez D.O. Przedłożone przez skarżącego dowody WZ nie zawierały danych w zakresie numerów zamówień, danych kierowców, numerów rejestracyjnych pojazdów oraz informacji, na jakiej trasie towary były przewożone. W rubryce "Środek transportu" widnieje zapis "TIR". Ponadto na dowodach WZ widnieją nieczytelne podpisy wystawiającego oraz data i czytelny podpis wydającego: D.O., a także pieczęć odbierającego: P. i nieczytelny podpis.
Natomiast na przedłożonych przez Pana dowodach WZ wystawionych m.in. przez C1 S.A. oraz W1 sp. z o.o., dodatkowo widniały m.in. numery daty dowodu dostawy, numer i data zamówienia klienta, numer i data zlecenia, numer klienta, sposób wysyłki, podpis magazyniera, ogólne warunki dostawy, nr rejestracyjne pojazdów, numer zamówienia klienta.
Poza ww. przykładowymi dowodami skarżący nie przedłożył dokumentów otrzymanych od dostawcy lub przewoźników (np. dokumentów CMR) potwierdzających dostarczenie stali wyszczególnionej w ww. fakturach VAT wystawionych przez D.O. Ponadto ze złożonych przez stronę [...] października 2013 r. zeznań wynika, że nie posiada on szczegółowej wiedzy na temat firm/osób przewożących stal zakupioną przez stronę od D.O., w tym nie posiada wiedzy na temat imion i nazwisk kierowców oraz nr rejestracyjnych pojazdów, którymi przewożono zakupioną stal.
Organ uznał, że pomimo że w dokumentacji skarżącego brak jest dowodów (PZ, WZ lub innych jak np. CMR) pozwalających ustalić źródło pochodzenia prętów żebrowanych, które według faktur miały być nabyte od D.O., to z przedłożonych przez stronę stanów magazynowych towarów wynika, że od marca do września 2013 r. posiadał na stanie magazynowym pręty żebrowane o różnych średnicach, wykazanych na fakturach VAT wystawionych na jego rzecz przez D.O.
Niemniej jednak w świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uprawnionym stało się stwierdzenie, że prętów tych skarżący nie nabył od D.O., ale z innego, nieznanego źródła.
DIAS zauważył również, że z treści faktur VAT za miesiące od marca do września
2013 r. wystawionych przez D.O. na rzecz skarżącego wynika, że termin ich płatności, co do zasady, wynosił 1 dzień. Tymczasem terminy płatności w przypadku innych podmiotów np. T2 s.a., S. sp. z o.o., H. sp. z o.o., C1 sp. z o.o. będących dostawcami stali do firmy strony wynosiły zazwyczaj co najmniej około 30 dni.
Ze złożonych przez stronę [...] października 2013 r. zeznań wynika, że powodem tak krótkich terminów płatności w przypadku firmy D.O. była atrakcyjna cena zakupu stali. Również B.P. przesłuchany [...] grudnia 2021 r. w Prokuraturze Rejonowej w [...], odnośnie płatności zeznał m.in., że termin płatności od O. wynosił od 1 do 7 dni, tak krótki termin, ponieważ cena była u niego atrakcyjna.
Z porównania cen jednostkowych netto prętów żebrowanych zakupionych przez stronę w okresie od marca do września 2013 r. od D.O. wynika, że uzależnione były one od średnicy prętów i kształtowały się w przedziale od 1,73 zł do 3,39 zł. Natomiast ceny prętów żebrowanych dostarczanych stronie przez pozostałych kontrahentów, np. C1 sp. z o.o., K1 S.A., T2 S.A, S. Sp. z o.o., C. S.A., C2 Sp. z o. o., C3 Sp. z o.o., również uzależnione były od ich średnicy i kształtowały się w przedziale od 1,95 zł do 2,69 zł.
W ocenie organu zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza, że wystawione przez PHU O. D.O. na rzecz skarżącego faktury VAT nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych. D.O. nigdy nie nabył prawa do rozporządzania towarami, wykazywanymi na wystawianych fakturach VAT, jak właściciel. Jego wyłącznym zamiarem od samego początku jego działalności było wyłącznie generowanie tzw. "pustych" faktur VAT celem umożliwienia ich odbiorcom, czyli głównie skarżącemu, dokonywania korzystnych rozliczeń podatkowych. Przy czym istnienie towaru w postaci stali nie zostało w tej sprawie zakwestionowanie - stal pochodziła z nieznanego źródła.
W tym stanie nie sposób przyjąć, że faktury lub jakiekolwiek inne dokumenty wystawione przez O.D.O. stwierdzają czynności faktycznie dokonane. W rzeczywistości transakcje dokonywane były z innymi niezidentyfikowanymi podmiotami.
O powyższym świadczą w szczególności następujące wynikające z akt sprawy okoliczności:
a) okoliczności dotyczące wystawcy zakwestionowanych faktur na rzecz skarżącego - PHU O.D.O.:
• D.O. rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej w latach 2011-2012 w zakresie hurtowym obrotem stali i rud metali;
• w dniu [...].02.2014 r. pisemnie poinformował, że siedziba jego firmy jest przy
ul. [...], natomiast składając [...].02.2021 r. zeznał, ze siedziba firmy była na ul. [...] w [...], było to tzw. home Office;
• charakter prowadzonej przez niego działalności był związany raczej z wizytą u klienta. Jego działalność miała polegać na pośrednictwie w hurtowym obrocie stalą. "Nabywaną" przez siebie stal miał sprzedawać bezpośrednio do klientów na zasadzie
tranzytu. Transport miał być organizowany przez firmę sprzedającą i dostarczany bezpośrednio do miejsca sprzedaży. Jednakże nie załączył on do wystawionych na rzecz strony faktur VAT jakichkolwiek dokumentów przewozowych;
• brak spójności w zeznaniach D.O., który raz wskazywał, że koszty transportu ponosiły firmy, od których D.O. nabywał stal, a raz, że dostawca stali;
• wiedzę w zakresie hurtowego obrotu stalą nabył już w czasie studiów, a następnie pogłębiał ją podczas wykonywanej pracy zawodowej, w trakcie której poznał firmę skarżącego;
• firma D.O. nie dysponowała żadnym majątkiem trwałym (ani na zasadzie własności, ani na zasadzie najmu, leasingu itd.) takim jak środki transportowe, magazyny, suwnice, dźwigi, wagi, place, składy, samochody, którego należałoby oczekiwać od przedsiębiorcy faktycznie prowadzącego działalność w branży stalowej, w szczególności wykazującego znaczne obroty. Do działalności gospodarczej wykorzystywał [...], telefon, laptop. W jego ocenie z racji tego, iż był to początkowy start prowadzonej działalności, nie wiedział jak to się rozwinie i czy będą z tego korzyści finansowe, więc od startu inwestowanie w infrastrukturę nie wydawało się jemu racjonalne. Jednakże biorąc pod uwagę fakt, że D.O. jak sam zeznał, przed rozpoczęciem prowadzenia działalności gospodarczej posiadał doświadczenie w branży, z którą związana była prowadzona przez niego działalność gospodarcza, tj. studia, praca w charakterze zaopatrzeniowca w stal, praca w [...] SA [...], praca w Z. S.A. na stanowisku kierownika, D.O. posiadał wiedzę odnośnie tego jakie zaplecze magazynowe, osobowe, sprzętowe, techniczne jest niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie handlu stalą oraz jakie z tego tytułu osiąga się korzyści finansowe;
• firmę skarżącego D.O. poznał, gdy był przedstawicielem grupy Z. (jeszcze przed rozpoczęciem działalności gospodarczej);
• prowadząc działalność gospodarczą jako O.D.O., wszelkie rozmowy prowadził z B.P., gdyż to on był odpowiedzialny za kontakty z O. Zdarzały się sytuacje w których rozmowy prowadził również ze skarżącym;
• D.O. nie informował przedstawicieli PHU P. od kogo nabywał stal.
To stanowiło tajemnicę handlową;
• D.O. wyjaśnił, że przed zamówieniem weryfikował dostawców pod względem prawidłowości prowadzenia działalności czy są czynnym podatnikiem VAT. Przed rozpoczęciem współpracy prosił ich o przesłanie dokumentów potwierdzających rejestracje jako czynnego podatnika VAT. Po weryfikacji kontaktował się telefonicznie
z dostawcami. Często dostawcy byli związani z branżą i przy rozmowie telefonicznej widać było czy ktoś już ma doświadczenie branżowe. Następnie robił zamówienie
w formie pisemnej przesyłając je na maila firmowego. Pan O. zobowiązał się
w terminie 14 dni do przesłania do organu I instancji dokumentów potwierdzających kontakty z kontrahentami, WZ, atesty. Powyższego zobowiązania nie dotrzymał;
• D.O. nie potrafił udzielić informacji, kto dokonywał przewozu stali do skarżącego, nie wiedział w jaki sposób odbywał się załadunek stali, ponieważ nie odpowiadał za transport. Nie posiadał dokumentów świadczących o załadunku stali, natomiast przy rozładunku stali posiadał atesty (których pomimo zobowiązania się do ich przesłania, nie dostarczył);
• płatności za sprzedany stronie towar przez D.O. odbywały się po dostarczeniu towaru w terminie do 3 dni, a ryzyko było bardzo niskie i opierało się ono jedynie na tym, że terminy płatności były krótkie, a towar mógł przyjechać z opóźnieniem;
• D.O. składał deklaracje dla potrzeb podatku od towarów i usług za okresy kwartalne, w których pomimo wysokich obrotów, wartości nabyć i dostaw były do siebie zbliżone (bilansowały się). Wykazywał jedynie niewielkie kwoty podatku do zapłaty;
• firma D.O. nie zatrudniała żadnych pracowników (biurowych lub fizycznych);
• ww. firma nie posiadała własnej strony internetowej, na której mogłaby prezentować szczegóły prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, a posiadanie której wydawałoby się naturalne biorąc pod uwagę skalę obrotów;
• z uwagi na fakt, że transporty towarów do odbiorców firmy O.D.O. odbywały się na zasadzie tzw. tranzytu (tj. bezpośrednio od dostawcy do odbiorcy), to z punktu widzenia dostawców do O.D.O. brak było uzasadnienia ekonomicznego do korzystania z jego usług (ograniczających się w zasadzie wyłącznie do pośrednictwa w fakturowaniu dostaw wyrobów stalowych) - w takiej sytuacji racjonalnie działający przedsiębiorca powinien dążyć do skrócenia łańcucha pośredników nawiązując bezpośrednią współpracę z finalnym odbiorcą;
• według faktur VAT wystawionych od marca do września 2013 r. D.O. był głównym dostawcą prętów żebrowanych do skarżącego, a jednocześnie skarżący był głównym odbiorcą prętów żebrowanych z firmy D.O.;
• działania D.O. według faktur VAT ograniczały się wyłącznie do pośrednictwa polegającego na kupnie I odsprzedaży stali na podstawie wystawianych faktur VAT, co świadczy o tym, że jego działania sprowadzały się wyłącznie do wydłużania łańcuchów transakcji. Co więcej, sposób weryfikacji dostawców stali przez D.O. pod względem prowadzenia przez nich działalności gospodarczej czy są czynnymi podatnikami podatku VAT, a następnie kontakt telefoniczny z nimi, w ocenie organu, jest to tylko działanie pozorowane. Na poparcie faktycznie zawieranych kontaktów z kontrahentami odnośnie zakupu stali, pomimo zobowiązania się przez D.O., nie przedłożył on żadnych dowodów;
b) okoliczności dotyczące skarżącego oraz charakteru jego współpracy z D.O.:
• z zeznań B.P. wynika, że D.O., posiadał wiedzę na temat funkcjonowania rynku handlu stalą z racji wcześniej (tj. z okresu zanim zarejestrował działalność gospodarczą) wykonywanej pracy;
• skarżący i B.P. znali osobiście D.O., ale nie widzieli należących do niego placów, magazynów do przechowywania stali, nigdy nie byli w jego firmie i nie odbierali bezpośrednio u niego stali. B.P. wiedział, że D.O. nie posiadał zaplecza magazynowego do przechowywania stali. Z kolei nie wiedział, czy D.O. zatrudniał pracowników. Na temat firmy D.O.nie rozmawiali;
• weryfikacja firmy D.O. przez B.P. ograniczyła się tylko do posiadanej przez niego wiedzy na temat D.O. przed rozpoczęciem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej oraz do otrzymania dokumentu potwierdzającego, że D.O. jest czynnym płatnikiem podatku VAT;
• B.P. wyjaśnił, że nie pomagał D.O. w rozpoczęciu prowadzenia działalności gospodarczej i rozwoju jego firmy. Nie przekazywał jemu żadnych przedpłat na towar;
• zamówienia na towary B.P. składał do firmy D.O. tylko telefonicznie. Z kolei skarżący zeznał, że towar był zamawiany telefonicznie lub mailowo;
• według zeznań B.P. stal zakupioną od D.O. dostarczali kierowcy spedycyjni, przy czym nie wiedział on kto organizował ten transport i nie posiadał wiedzy na temat danych kierowców i pojazdów, którymi przywożono stal;
• B.P. nie wiedział z jakiego źródła D.O. nabywał stal, którą następnie sprzedawał dla PHU P. D.O. chronił swoje źródło. Nie widział również dokumentów CMR, gdyż D.O. przyjeżdżał i je zabierał od kierowcy, albo kazał kierowcy nie pokazywać. Od O. dostawał tylko WZ i fakturę;
• B.P. nie miał wątpliwości co do źródła pochodzenia danego towaru, mimo braku certyfikatu, ponieważ na paczkach było oznaczenie z huty - metka;
• według wyjaśnień i zeznań D.O. sprzedany przez niego towar wjeżdżał na plac, gdzie był fizycznie odbierany przez magazynierów skarżącego. Magazynierzy nie byli odpowiedzialni za weryfikację towaru. Skarżący lub B.P. dokonywali takiej weryfikacji. Firma strony po sprawdzeniu wagi akceptowała fakturę VAT wystawioną przez D.O. Do każdej faktury dołączony był atest. Niewiarygodnym jest aby magazynierzy przyjmując na stan magazynowy towar i odpowiadając za niego nie byli odpowiedzialni za jego weryfikację;
• D.O. w rzeczywistości nie posiadał magazynów, a tymczasem wystawiał skarżącemu dokumenty magazynowe WZ, które zwyczajowo towarzyszą faktycznemu wydaniu towarów z magazynu dostawcy dla odbiorcy;
• w zakresie zewnętrznych dokumentów dotyczących dostaw towarów od D.O., skarżący poza fakturami VAT, dysponuje dokumentami WZ wystawionymi przez D.O., które nie zawierają dodatkowych, szczegółowych informacji na temat dostaw, w tym nie zawierają precyzyjnych informacji o środkach transportu, którymi przewożono pręty (w części dotyczącej środka transportu wpisano jedynie "tir"). W przypadku innych dostawców dane takie widnieją;
• w dokumentacji strony brak jest dokumentów (PZ, WZ lub innych jak np. CMR) zawierających jakiekolwiek dane wskazujące m.in. na to skąd były przewożone pręty zakupione od D.O., kto, komu i skąd je wydał do transportu, kto je przewoził (brak danych kierowców, nazw firm transportowych/spedycyjnych), jakim dokładnie środkiem transportu były przewożone (brak nr rejestracyjnych). Sam B.P. zeznawał, że nie widział również dokumentów CMR, gdyż D.O. przyjeżdżał i je zabierał od kierowcy, albo kazał kierowcy nie pokazywać. Od O. dostawał tylko WZ i fakturę. Już takie zachowanie D.O. powinno wzbudzić w B.P. oraz w skarżącym wątpliwości co do rzetelności zawieranych transakcji;
• z wyjaśnień przedstawionych przez stronę jak i B.P uczestniczącego w przeprowadzaniu ww. transakcji wynika, że ww. osoby nie posiadają wiedzy jakie było źródło pochodzenia prętów zakupionych od D.O., a także skąd pręty te, były transportowane. Dodatkowo w dokumentacji strony brak jest jakichkolwiek danych, które pozwoliłyby ustalić to źródło, jak również danych pozwalających na podjęcie czynności umożliwiających zweryfikowania źródła z jakiego pochodziły pręty;
• w przypadku D.O., który według faktur był największym dostawcą stali
w postaci prętów żebrowanych do skarżącego, brak jest możliwości weryfikacji źródła pochodzenia towarów. Tymczasem w przypadku innych dostawców strony (których transakcje nie są kwestionowane) przeprowadzenie takiego procesu weryfikacyjnego pozwalającego ustalić i/lub potwierdzić źródło pochodzenia towarów jest możliwe (dokumenty dotyczące dostaw od tych podmiotów zawierają bowiem takie dane jak np. nazwy firm transportowych, nazwiska kierowców, nr rejestracyjne pojazdów);
• w przypadku faktur VAT od D.O. termin płatności wynosił co do zasady jeden dzień, zaś w przypadku innych dostawców stali do skarżącego, były to przeważnie terminy 30-dniowe;
• zeznania pracowników strony składane w toku kontroli podatkowej tj. R.S., W.K. i D.K. będących kierowcami, magazynierami i operatorami sprzętu (m.in. dźwigu używanego przy załadunku i rozładunku stali) nie potwierdzają, by do firmy skarżącego stal była dostarczana przez firmę O. D.O.. R.S i D.K. jedynie kojarzyli osobę D.O., który przyjeżdżał do firmy. Z kolei W.K. nie znał D.O. Ponadto R.S. i W.K. nie wiedzieli, kto dostarczał stal do firmy skarżącego. Z kolei D.K. nie przypomina sobie dostawców stali;
• z kolei R.S. i D.K. składając zeznania w Sądzie Rejonowym w [...] w toku prowadzonego wobec strony postępowania karnego skarbowego przypomnieli sobie, że wiedzą kto to jest D.O. i że był on dostawcą stali do firmy skarżącego. Natomiast W.K. potwierdził, że kojarzy D.O., który przyjeżdżał do firmy, ale nie wiedział po co. Dodatkowo zeznał, że O. nie przywoził stali, nic na ten temat nie wiedział;
• D.O. nie posiadał wiedzy na temat podmiotów dokonujących przewozu stali do firmy skarżącego (gdyż to nie D.O. organizował transport), natomiast z głównym odbiorcą stali, czyli firmą skarżącego reprezentowaną przez B.P., był w stałym kontakcie;
c) ustalenia dotyczące rzekomych dostawców stali do D.O.:
• K. sp. z o.o., M. sp. z o. o. (poprzednia nazwa C. sp. z o.o.), PHU A.P., PPUH J. sp. z o.o., P. sp. z o.o., które w II i III kwartale 2013 r. według faktur VAT były dostawcami stali na rzecz D.O. (następnie fakturowanej na rzecz firmy skarżącego) były podmiotami nierzetelnymi:
-/ zostały wykreślone z rejestru podatników VAT (K. Sp. z o.o., J. Sp. z o.o.);
-/ według Krajowego Rejestru Sądowego nie posiadają siedziby lub osób do reprezentacji (K. Sp. z o.o.);
-/ nie złożyły deklaracji dla podatku od towarów i usług (K. sp. z o.o.) oraz były niezarejestrowanym i czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług (P.
sp. z o.o.), czyli nie ponosiły w gruncie rzeczy ciężaru podatku należnego;
-/ właściwe dla K. sp. z o.o., M. sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa C. sp. z o.o.), P. sp. z o.o. organy podatkowe pomimo podejmowanych prób kontaktu z nimi, nie nawiązały kontaktu;
-/ ich działania ograniczały się jedynie do podpisywania faktur VAT (PHU A.P.);
• z zeznań złożonych przez T.K. wynika, że od 2009 r. w K. sp. z o.o. (rzekomego dostawcy stali do O.D.O.) tylko on pełnił funkcję Prezesa zarządu. Spółka nie zatrudniała pracowników. Zaprzeczył temu, aby K. sp. z o.o. zajmowała się obrotem stalą. Spółka zajmowała się wynajmem nieruchomości własnej we [...] przy ul. [...] (tam też prowadzona była cała działalność Spółki). Nic jemu nie mówiła nazwa O.D.O. Zeznał jedynie, że K. sp. z o.o. nabyła kiedyś może najwyżej paręset kilogramów stali na cele budowlane. Natomiast w KRS brak jest jakiejkolwiek informacji o T.K. jako
o osobie pełniącej funkcję Prezesa zarządu czy też wspólnika Spółki. Również w KRS brak jest informacji jakoby K. sp. z o.o. miała swoją siedzibę we [...]. Wg KRS w okresie od [...].06.2012 do [...].02.2013 r. jej prezesem i wspólnikiem była I.P., a od [...].02.2013 r. do [...].11.2018 r. była J.F.. Siedziba mieściła się w [...] (bez wskazania nazwy i numeru ulicy). Na fakturach VAT wystawionych w styczniu i lutym 2013 r. przez K. sp. z o.o. na rzecz PHU O.D.O. widnieje adres ul. [...],[...]. Również widnieje na nich pieczęć firmowa o treści "K. sp. z o.o., ul. [...], [...], KRS [...], NIP [...]" bez podpisu osoby je wystawiającej. Biorąc również pod uwagę opisane w niniejszej decyzji ustalenia odnośnie K. sp. z o.o. dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w zakresie nie składania przez Spółkę w 2013 r. deklaracji dla podatku od towarów i usług, zeznania złożone przez T.K. uznano za niewiarygodne;
• z analizy zeznań złożonych przez A.R. i W.S. - członków zarządu oraz wspólników M. (wcześniejsza nazwa C. sp. z o.o. rzekomego dostawcy stali do O.D.O.) wynika, że spółkę zawiązali w 2007 r. wraz z C.K. Po dwóch latach zawiesili jej działalność, a w 2012 r. odsprzedali ją. W okresie kiedy pełnili ww. funkcje spółka zajmowała się obrotem stalą. Spółka nie posiadała placów, magazynów, dźwigów, wózków widłowych, ciężarówek ponieważ nie były potrzebne. W latach 2012-2014 r. spółka nie należała do nich, nigdy nie współpracowali z PHU O.D.O., nie utrzymywali z nim kontaktów oraz nie dokonywali żadnych płatności. W spółce nie powstały żadne dokumenty, nie było żadnego obrotu, nie było płatności, nie było pracowników. Jedyną płatności były koszty księgowości. spółka nie nabywała stali oraz jej nie sprzedawała. A.R. nie znał M.O., a W.S. widział w KRS dane tej osoby, ale nie wiedział dokładnie czy była ona obecna przy sporządzaniu aktu notarialnego w 2012 r., nigdy z nią nie rozmawiał. Z kolei z danych widniejących w KRS wynika, że C.K., A.R. i W.S. do [...].02.2013 r. byli wspólnikami C. sp. z o.o. Od [...].02.2013 r. jej wspólnikiem i Prezesem była M.O. W styczniu i lutym 2013 r. tj. w okresie w którym wg KRS ww. osoby były wspólnikami spółki zostały wystawione faktury VAT (i zapłacone) dotyczące sprzedaży stali dla PHU O.D.O. Na fakturach tych w miejscu osoby upoważnionej do wystawienia dokumentu widnieje nadrukowane imię i nazwisko M.O. M.O. nie udało się przesłuchać w charakterze świadka. Na uwagę zasługuje fakt, że faktury sprzedaży zostały wystawione w okresie, kiedy działalność spółki była zawieszona (wg KRS zawieszenie trwało w okresie od [...].03.2011 r. do [...].02.2013 r.). Powyższe wskazuje na nieprawidłowości w funkcjonowaniu spółki;
• funkcjonowanie rzekomych dostawców O.D.O. jest wątpliwe również z tego powodu, że jego dostawcami były podmioty krajowe charakteryzujące się cechami typowymi dla tzw. "znikających podatników" (minimalny kapitał zakładowy, brak kontaktu z ich przedstawicielami).
Na podstawie powyższych okoliczności ocenionych łącznie uprawnione stało się stwierdzenie, że faktury VAT wystawione na rzecz strony przez O.D.O. – jako podmiotu faktycznie nieprowadzącego działalności gospodarczej, a jedynie pozorującego jej prowadzenie, nie dokumentowały rzeczywistych transakcji gospodarczych. D.O. nigdy nie nabył prawa do rozporządzania towarami, będącymi przedmiotem spornych faktur (stalą), jak właściciel i tym samym nie mógł przenieść tego prawa na skarżącego. Jego wyłącznym zamiarem od samego początku jego działalności było wyłącznie generowanie tzw. "pustych" faktur VAT celem umożliwienia skarżącemu dokonywania korzystnych rozliczeń podatkowych. W tym stanie nie sposób przyjąć, że faktury lub jakiekolwiek inne dokumenty wystawione przez O.D.O. stwierdzają czynności faktycznie dokonane.
Tożsamych ustaleń dotyczących PHU O.D.O. dokonał Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] w decyzji z [...] lipca 2016 r., wydanej dla V. S.A. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2013 r. W ocenie organu zebrane w tej sprawie dowody wskazują, że D.O. wystawiał na rzecz skarżącego tzw. "puste faktury" - w tym sensie, że w ich tle miał miejsce bliżej nieokreślony ruch towarowy, ale z udziałem innego podmiotu niż wystawca tych faktur na rzecz skarżącego, tj. PHU O.D.O..
Dokonując oceny tzw. "dobrej wiary" podatnika, w zaskarżonej decyzji zauważano, że organ I instancji w swojej decyzji stwierdził, że zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy dowodzi, że strona miała pełną świadomość, że deklarowane przez nią transakcje nabyć towarów od O.D.O. w rzeczywistości dokonywane były z innymi podmiotami, o czym świadczyć miała okoliczność, że D.O. faktycznie nie prowadził samodzielnej działalności gospodarczej, a jedynie stwarzał pozory jej prowadzenia, celem umożliwienia skarżącemu wykazywania korzystnych rozliczeń podatkowych. Jednocześnie organ I instancji wskazał okoliczności, które w jego ocenie świadczą o co najmniej braku należytej staranności skarżącego przy dokonywaniu transakcji zawieranych z D.O.
DIAS zauważył, że jako doświadczony przedsiębiorca skarżący winien powziąć wątpliwość co do rzetelności kontrahenta, jakim miał być D.O., z uwagi na następujące okoliczności:
• D.O. nie dysponował lokalami, pomieszczeniami, magazynami, halami, placami (adekwatnie do skali prowadzonej działalności), z których fizycznie mógłby korzystać, a których istnienie z uwagi na wielkość obrotów wydawałoby się naturalne,
wręcz pożądane. W szczególności nie dysponował pomieszczeniami, w których mogliby przebywać pracownicy, prowadzona mogłaby być działalność zarządczo - marketingowa, księgowość, odbywać by się mogły spotkania z potencjalnymi kontrahentami, dokonywane mogłyby być zamówienia, realizowane mogłyby być zlecenia zakupu i sprzedaży, odbywać by się mogły płatności, wystawiane mogłyby być faktury;
• D.O. nie zatrudniał żadnych pracowników biurowych (którzy zajmowaliby się przykładowo księgowością, marketingiem, obsługą papierową transakcji, wystawianiem faktur, realizowaniem płatności, kontaktami z klientami itd.) bądź pracowników fizycznych (którzy załadowywaliby i rozładowywaliby towar, dostarczaliby go odbiorcom, prowadziliby magazyn, sprawdzaliby jakość towaru itd.), a których zatrudnianie z uwagi na skalę obrotów byłoby naturalne, wręcz pożądane;
• D.O. nie dysponował żadnym majątkiem trwałym (takim jak ciągniki siodłowe, naczepy, samochody osobowe, suwnice, dźwigi, wagi samochodowe, wyposażenie biurowe, sprzęt komputerowy), a którego istnienie z uwagi na skalę obrotów byłoby naturalne, wręcz pożądane. Dysponował on jedynie laptopem i samochodem [...];
• D.O. nie posiadał własnych stron internetowych, na których mogłyby prezentować szczegóły prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, a posiadanie których wydawałoby się naturalne biorąc pod uwagę skalę obrotów;
• transporty towarów do skarżącego odbywały się na zasadzie tranzytu bezpośrednio od dostawców D.O., tym samym z ekonomicznego punktu widzenia strona powinna, jako racjonalnie działający przedsiębiorca, dążyć do skrócenia łańcucha pośredników, nawiązując bezpośrednią współpracę z bezpośrednimi dostawcami, omijając jako pośredników ww. nierzetelne podmioty;
• dziwne zachowanie D.O., tj. fotografował metki stali, zabierał kierowcom dokumenty CMR oraz wydawał im polecenia, aby nie pokazywali dokumentów CMR.
Firma skarżącego jako funkcjonująca od dłuższego czasu w branży obrotu stalą powinna mieć świadomość, że uzyskanie najkorzystniejszych cen przy zakupie tego towaru należy się spodziewać w przypadku nabywania go od huty, czyli producenta, bądź też od firmy najbliżej usytuowanej w stosunku hut lub producentów w ustalonym ciągu (łańcuchu) firm zajmujących się dystrybucją tego rodzaju wyrobów.
W ocenie organu skarżąca miała świadomość działania tej zasady, ponieważ współpracowała m.in. z C1, S. sp. z o.o., P1 sp. z o.o. s.k. W odstępstwie od powyższej zasady, skarżący podjął nietypową współpracę z O.D.O. Nietypowość ta polegała na tym, że istotne wolumeny dostaw prętów stalowych do firmy strony pochodziły od D.O., który nie był znaczącym dystrybutorem prętów stalowych, lecz mało znaną w branży firmą, o nieutrwalonej marce i niewielkim potencjale gospodarczym, charakteryzującym się tym w szczególności, że pozostawał znacznie oddalony od producenta stali w hierarchii ustalonych dystrybutorów tego wyrobu, a co znamienne, mimo wszystko, był on w stanie sprzedawać stal budowlaną (pręty stalowe) po konkurencyjnych cenach.
W sprawie tej nie mamy do czynienia z pojedynczym przypadkiem nierzetelnego dostawcy, lecz z sytuacją, w której wszyscy "dostawcy" D.O. są podmiotami nierzetelnymi. Stworzony został układów transakcji, w których wystąpił tzw. "znikający podatnik". Ustalony układ transakcji z udziałem firmy D.O. oraz firmy skarżącego wkomponowują się w utarty schemat funkcjonowania "nierzetelnych" podatników podatku od towarów i usług, umożliwiający innym podatnikom dokonywania nieuprawnionych pomniejszeń podatku należnego o podatek naliczony wynikający
z wystawionych przez nich faktur VAT nie dokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. O takim faktycznym charakterze transakcji zawieranych pomiędzy stroną, a D.O., świadczy szereg wzajemnie się uzupełniających okoliczności i dowodów. Skarżący, jako właściciel firmy P., przy dochowaniu należytej staranności powinien wiedzieć, w jakiego rodzaju układach transakcyjnych bierze udział. Przy czym to, że skarżący wszystko scedował na syna – B.P., nie powoduje, że skarżący nie odpowiada za jego działania w firmie.
Ponadto W ocenie DIAS zasadnym stało się także zakwestionowanie prawa do odliczenia przez stronę w miesiącach od sierpnia do listopada 2014 r. podatku naliczonego wynikającego z faktur VAT wystawionych przez M. s.c. za usługi marketingowe i naprawę i malowanie powierzchni dachowej na łączna wartość netto 43.400,00 zł i podatek VAT 9.982,00 zł. Zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy potwierdza bowiem, że faktury te nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Dowody zgromadzone w przedmiotowej sprawie nie wskazują na faktyczne wykonanie usług marketingowych oraz naprawy i malowania powierzchni dachowej udokumentowanych fakturami VAT, wystawionymi przez ww. podmiot.
Według zeznań skarżącego z [...] października 2016 r., w przypadku usług niematerialnych wykazanych na wystawionych przez M. s.c. na jego rzecz fakturach VAT (nr [...], nr [...] i nr [...], na łączną wartość netto 29.000,00 zł, podatek VAT 6.670,00,00 zł), tj. usług marketingowych polegających na badaniu i analizie rynku na terenie województwa wielkopolskiego, zachodniopomorskiego i pomorskiego, ich świadczenie przez samego J.Z. pozostawało poza jakąkolwiek kontrolą strony. Skarżący nie wiedział, jakie konkretne prace i czynności wykonywał J.Z. oraz przez jaki okres czynności te miały być wykonywane. Nie były sporządzane żadne dokumenty potwierdzające wykonanie tych usług. Ponadto na okoliczność świadczenia przez ww. spółkę usług marketingowych skarżący nie przedłożył żadnej dokumentacji, która potwierdzałaby, że J.Z. faktycznie działał na terenie województwa [...]. Nie przedłożył też zawartych ze spółką M. umów i rozliczeń.
Z kolei w zakresie usługi naprawy i malowania powierzchni dachowej DIAS wskazał, że skarżący na tę okoliczność nie sporządzał dokumentów dotyczących nadzoru i odbioru remontu dachu, nie posiadał też kalkulacji robót. Co istotne, w okresie, w którym M. s.c. wystawiała na rzecz skarżącego faktury VAT, spółka ta nie prowadziła działalności gospodarczej i była wykreślona z rejestru podatników VAT. Spółka została zlikwidowana [...] maja 2014 r. Ponadto, w okresie w którym M. s.c. prowadziła działalność gospodarczą, nie zatrudniała pracowników.
Skoro ww. faktury VAT dotyczą czynności, które nie zostały dokonane przez M. s.c. na rzecz skarżącego, to na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u., podatek w nich wykazany nie jest podatkiem, który skarżący był uprawniony odliczyć.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Gorzowie Wielkopolskim strona zarzuciła:
I. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: 1) art. 121 § 1 i art. 122 o.p. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do organów podatkowych polegające na wydaniu decyzji dotkniętej cechami dowolności i rażąco naruszającej przepisy prawa; 2) art. 122 i art. 187 § 1 o.p. i wyrażonej w ww. przepisach zasady prawdy obiektywnej, poprzez wydanie rozstrzygnięcia bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a w szczególności niedostateczne rozpatrzenie kwestii przeprowadzonego wobec podatnika postępowania restrukturyzacyjnego i jego skutków dla sprawy niniejszej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji; 3) art. 191 w związku z art. 121 § 1, 180 § 1 o.p. poprzez ocenę stanu faktycznego nie znajdującą potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym oraz wydanie decyzji w następstwie dowolnej i selektywnej, a nie swobodnej oceny dowodów, tj. bez uwzględnienia wszystkich okoliczności potwierdzonych dowodami zgromadzonymi w sprawie; 4) błędne uznanie ksiąg podatnika za częściowo nierzetelne w badanym okresie, czym naruszono dyspozycje art. 193 § 3 o.p.
II. Naruszenie prawa materialnego poprzez: 1) błędną wykładnię przepisów art. 65, 76, 155 oraz 166 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (t.j. Dz. U.
z 2020 r. poz. 814 z późn. zm.; dalej: u.p.r.) w związku z art. 4 i 5 o.p., czym spowodowano pozbawienie zobowiązań wynikających z zaskarżonej decyzji statusu wierzytelności układowej; 2) obrazę art. 65 ust. 5 u.p.r. poprzez jego błędne zastosowanie oraz bezpodstawne przyjęcie, że zobowiązania podatkowe stanowiące przedmiot zaskarżonej decyzji stanowiły zobowiązania sporne w rozumieniu tego przepisu, a zatem nie podlegały z mocy prawa objęciu układem; 3) naruszenie art. 151 ust. 1 u.p.r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że wierzytelność
z tytułu zobowiązania w podatku VAT nie została objęta układem, podczas gdy
w negatywnym katalogu wierzytelności nieobjętych układem brak jest wierzytelności publicznoprawnych z tytułu podatków; 4) złamanie definicji art. 150 ust. 1 pkt 1 u.p.r.
w związku z art. 99 ust. 1 i art. 103 ust. 1 u.p.t.u. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że zobowiązania określone w decyzji nie mogą zostać objęte układem, podczas gdy termin składania deklaracji jest dniem powstania wierzytelności z tytułu zobowiązań podatkowych w podatku VAT, co w konsekwencji powinno doprowadzić organ do wniosku, że wierzytelność została objęta układem; 5) obrazę art. 86 ust. 1
i ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) u.p.t.u., poprzez uznanie, że część faktur ujętych przez stronę w ewidencjach nie odzwierciedla rzeczywistych transakcji, co skutkuje odmową skarżącemu prawa do odliczenia podatku VAT wykazanego w spornych fakturach; 6) odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług uznanych błędnie za niezwiązane ze sprzedażą opodatkowaną, czym naruszono przepis art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) u.p.t.u.; 7) odmowę uznania dostaw dokonanych na rzecz spółki T. s.r.o. jako dostawy wewnątrzwspólnotowej, czym naruszono przepis art. 13 ust. 1 u.p.t.u.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Na podstawie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako: P.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną,
z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
We wniesionej skardze mocno akcentowano dokonanie przez DIAS błędnej wykładni przepisów art. 65, 76,155 oraz 166 u.p.r. w związku z art. 4 i 5 o.p., co zdaniem skarżącego spowodowano pozbawieniem zobowiązań wynikających
z zaskarżonej decyzji statusu wierzytelności układowej.
Odnosząc się do tego najbardziej wyartykułowanego w skardze zarzutu wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli przez sąd jest określenie przez organy podatkowe powstałego z mocy prawa zobowiązania podatkowego - "wierzytelności". Natomiast zdaniem orzekającego sądu następczym zagadnieniem nie objętym tym postępowaniem jest kwestia odnosząca się do prawidłowości egzekwowania określonego przez organy podatkowe zobowiązania, mającego
w postępowaniu restrukturyzacyjnym status wierzytelności.
W tym miejscu wskazując na treść art.166 u.p.r. należy przywołać wciąż aktualny pogląd zaprezentowany przez SN w wyroku z dnia 12 kwietnia 2013 r., IV CSK 591/12, że "samo związanie układem nie wpływa na istnienie wierzytelności, a jedynie modyfikuje jej egzekwowalność". Oznacza to, że kwestia objęcia lub nie objęcia układem na etapie ustalenia prawidłowej wysokości "wierzytelności" w tym przypadku zobowiązania podatkowego nie wpływa na jej wysokość, natomiast objęcie lub nie objęcie układem będzie miało wpływ na egzekucję ustalonej w tym postępowaniu "wierzytelności".
Podkreślić jednak należy, że rozpoznawana sprawa dotyczyła ustalenia
w prawidłowej wysokości "wierzytelności" a nie wysokości jej egzekwowalności. Powyższe twierdzenia skutkują tym, że nie są zasadne w tym postępowaniu zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy podatkowe regulacji prawa restrukturyzacyjnego, gdyż kwestia objęcia lub nie objęcia wierzytelności prawem restrukturyzacyjnym musi być rozstrzygana w fazie egzekucji wierzytelności, a nie
w postępowaniu dotyczącym określenia prawidłowej jej wysokości.
Oznacza to również, że organ odwoławczy w tym postępowaniu dotyczącym określenia w prawidłowej wysokości "wierzytelności" nie powinien dokonywać na stronach 30-36 zaskarżonej decyzji rozważań odnoszących się do prawa restrukturyzacyjnego, które w tym postępowaniu nie ma zastosowania. Zaprezentowany przez organ odwoławczy pogląd winien zostać zweryfikowany
w postępowaniu odnoszącym się do egzekwowalności wierzytelności.
W skardze podniesiono także zarzuty dotyczące naruszenia przez organy regulacji z art.121 § 1, art.122, art.180, art.187 § 1, art.191 o.p. mające zdaniem strony skarżącej wpływ na treść dokonanego przez organy podatkowe rozstrzygnięcia. Przypomnieć należy, że punktem wyjścia dla analizy reguł postępowania podatkowego jest zasada wyrażona w art. 120 o.p., zgodnie z którą, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, stanowiąca konkretyzację normy konstytucyjnej zawartej
w art. 7 Konstytucji RP. Zgodnie natomiast z art. 125 § 1 o.p. organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Należy podkreślić, że w myśl art. 187 § 1 o.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Na podstawie art. 188 o.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Przepisy te stanowią konkretyzację zasady prawdy materialnej, przewidzianej w art. 122 o.p. poprzez wprowadzenie dyrektywy zupełności postępowania dowodowego. To bowiem organ podatkowy zabiega w postępowaniu
o udowodnienie każdego faktu za pomocą wszystkich dostępnych środków i źródeł dowodowych, by wydać stosowne orzeczenie. W polskiej procedurze podatkowej obowiązuje wobec uregulowania wynikającego z art. 122 i art. 191 o.p. zasada swobodnej oceny dowodów, polegająca na pozostawieniu organom prowadzącym postępowanie swobody w ocenie materiału dowodowego i samodzielności w ocenie wagi oraz mocy poszczególnych dowodów. Ocena przydatności danego dowodu dla ustalenia stanu faktycznego sprawy jest weryfikowana wyłącznie wskazaniami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego (wyrok NSA z 30 stycznia 2013 r., II FSK 1212/11, LEX nr 1269916). Zgodnie z art. 180 § 1 o.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z kolei na podstawie powołanego już art. 191 o.p. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zgodnie zaś z art. 192 o.p. okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Należy zwrócić uwagę, że konstrukcja prawna zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.) pozwala jedynie na twierdzenie, że organ podatkowy przy ustalaniu prawdy materialnej nie jest związany jakimikolwiek przepisami prawa, które określałyby wartość poszczególnych rodzajów dowodów. Analizując materiał dowodowy, organ podatkowy może wyciągać swobodne wnioski i swobodnie decydować o tym, jakie przepisy materialnego prawa podatkowego zastosuje, uwzględniając przyjęte przez siebie
w sprawie podatkowej ustalenia faktyczne. Ocena dowodów przez organ podatkowy staje się dowolną dopiero wtedy, gdy w danej sprawie przekroczone zostaną granice swobodnej oceny dowodów. Te granice nie są jednak w żaden sposób bezpośrednio określone przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Dlatego przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów rozpatrywane być musi w każdej konkretnej sprawie podatkowej przy uwzględnieniu reguł logicznej interpretacji faktów i zdarzeń. Należy wreszcie wskazać i na treść art. 181 o.p., który wprowadza otwarty katalog dowodów
i żadnemu z nich nie nadaje pierwszeństwa. Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 191 o.p. wymaga wykazania, że organy podatkowe uchybiły zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, jedynie to bowiem może być przeciwstawione uprawnieniu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej niż przyjęta doniosłości poszczególnych dowodów i ich ocenie odmiennej niż przeprowadzona przez organy podatkowe. Dokonana przez organ odwoławczy ocena materiału dowodowego może być bowiem skutecznie podważona tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków
z zebranymi dowodami, lub gdy rozumowanie organu wykracza poza reguły logiki albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia związku przyczynowo-skutkowego. W judykaturze podkreśla się, że zasada swobodnej oceny dowodów wyrażona w art. 191 o.p. zakłada, iż organ podatkowy nie jest skrępowany przy ocenie dowodów kryteriami formalnymi, ma swobodnie ocenić wiarygodność i moc dowodową poszczególnych dowodów, na których oparł swoją decyzję. Powinien m.in. kierować się prawidłami logiki, zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego, traktowania zebranych dowodów jako zjawisk obiektywnych, oceniania dowodów wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy; wszechstronności oceny (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2014 r., II FSK 2660/14
i powołane tam orzecznictwo; dostępny na stronie internetowej:orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze zawarte w skardze zarzuty i ich uzasadnienie, Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja została wydana po przeprowadzeniu bardzo dokładnego postępowania. Organ odwoławczy nie tylko w uzasadnieniu swojej decyzji bardzo precyzyjnie przedstawił prawidłowo ustalony stan faktyczny, którego odtworzenie nastąpiło na podstawie licznych dowodów, ale również dokonał prawidłowej subsumcji prawa materialnego.
W zakresie dotyczącym ustalenia podatku należnego organ odwoławczy precyzyjnie (na stronach 37-66 zaskarżonej decyzji) przedstawił dowody, które skutkowały zakwestionowaniem wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów T. s.r.o. Słusznie między innymi podnosząc, że faktury VAT wystawione przez skarżącego na rzecz podmiotu słowackiego – T. s.r.o., ujęte w rozliczeniu podatku od towarów i usług za kwiecień 2013 r., nie dotyczą transakcji realizowanych na rzecz podmiotu faktycznie prowadzącego działalność gospodarczą, nie mogą zatem zostać zaliczone do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Z prawidłowo zebranego materiału dowodowego wynika, że T. s.r.o. w okresie objętym tym postępowaniem nie prowadziła rzeczywistej działalności gospodarczej, w tym w zakresie handlu wyrobami stalowymi, choć była formalne zarejestrowana jako podatnik podatku od wartości dodanej w innym niż Polska państwie członkowskim. Prawidłowe stanowisko organu odwoławczego wynikało z następujących okoliczności:
• Spółka T. s.r.o. została zarejestrowana w sierpniu 2012 r., jej kapitał został ustanowiony na minimalnym poziomie 5.000 euro;
• przedstawiciel statutowy tej Spółki – A.B., w dniu [...].03.2014 r. przed słowacką administrację podatkową zeznał, że Spółka nie posiadała własnych środków transportu, korzystała z transportu zewnętrznego, nie miała własnego sprzętu do ważenia towarów przy załadunku, sprzęt taki, zapewniał dostawca. Nie był obecny przy załadunku prętów żebrowanych. Działalność gospodarczą prowadził w miejscu zamieszkania, a pracownik wakacyjny pomagał w wystawianiu faktur. Spółka nie zatrudniała pracowników. Pręty stalowe, które Spółka zakupiła są magazynowane w niemieckiej firmie A. z siedzibą w [...] (około 50 km od polskiego miasta [...] i 10 km od niemieckiej granicy); przesłuchany [...].12.2014 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w [...] zeznał, że był jedynie formalnym prezesem spółki T. s.r.o., że w rzeczywistości działalności tej nie prowadził; firmą faktycznie zarządzał jego znajomy D.K. Do jego obowiązków jako formalnego Prezesa Spółki nie należało nic, niczym się w niej nie zajmował, nie zarządzał nią. Nie wiedział o szczegółach funkcjonowania Spółki w tym m.in. o jej dostawcach i odbiorcach, majątku Spółki, stronach internetowych, obrotach i dochodach. Z tytułu pełnienia funkcji Prezesa zarządu nie osiągał żadnych dochodów. Słyszał tylko, że gdzieś z Polski do Niemiec (70 km od granicy) jeździł jakiś wynajmowany dźwig, który miał coś przeładować. Nazwa P.Z.P. nic mu nie mówi.
• płatności na rzecz skarżącego słowacka spółka realizowała z rachunku bankowego prowadzonego przez polski bank tj. Bank W. S.A. w [...] nr [...];
• płatności od T. s.r.o. realizowane były na zasadzie przedpłaty w walucie polskiej, nie zaś w walucie krajowej Słowacji (tj. EURO),
• T. s.r.o. nie zatrudniała pracowników biurowych lub fizycznych, korzystanie z usług których byłoby naturalne biorąc pod uwagę jej zakres i przedmiot działalności;
• nie stwierdzono, by słowacka spółka dysponowała majątkiem trwałym (np. ciągnikami siodłowymi, naczepami, suwnicami, dźwigami, wagami, wyposażeniem biurowym czy sprzętem komputerowym niezbędnym do prowadzenia działalności gospodarczej;
• biorąc pod uwagę zakres i przedmiot działalności T. s.r.o., w Spółce nie było osoby, która dokładnie znałaby jej dostawców, odbiorców oraz szczegółów związanych z jej funkcjonowaniem;
• T. s.r.o. nie posiadała własnych stron internetowych, na których mogłaby prezentować informacje na temat szczegółów prowadzonej działalności gospodarczej. Tymczasem biorąc pod uwagę choćby wysokość zawieranych z Panem rzekomych transakcji, posiadanie przez T. s.r.o. własnej strony internetowej winno być regułą;
• Prezes niemieckiej Spółki A. [...] A.D. w toku czynności sprawdzających przeprowadzonych przez niemiecką administrację podatkową zaprzeczył by zawierał, czy to pośrednio czy bezpośrednio, jakiekolwiek transakcje ze słowacką firmą T. s.r.o., jak również by w ogóle zawierał jakiekolwiek transakcje obrotu wyrobami stalowymi. Jego Spółka zajmowała się wyłącznie handlem produktami rolnymi. A.D. wyjaśnił, że na podstawie ustnych uzgodnień w 2013 r. okazjonalnie były pozostawione pojazdy polskiej firmy na wolnej powierzchni przedsiębiorstwa. Opłata nie została zapłacona. Jego numer personalny, został użyty w trakcie prywatnej sprzedaży samochodu osobowego polskiemu obywatelowi;
• towary były transportowane do miejscowości [...] w Niemczech - jest to miejscowość położona bezpośrednio przy granicy z Polską tj. 39 km od [...] około 30 km od [...], dzięki czemu dokonanie formalnego wywozu towaru celem uwiarygodnienia deklarowanych na rzecz T. s.r.o. wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów, odbywało się po najniższych możliwych kosztach transportu;
• część transportów, w ramach których miał nastąpić wywóz towarów do [...]- celem realizacji WDT na rzecz T. w ogóle nie miała miejsca, co potwierdzają ustalenia w zakresie transportu dotyczące firmy transportowej Ł.T. Należy zatem zgodzić się z organem odwoławczym, że skarżący zawyżył wartość wewnątrzwspólnotowych dostaw na rzecz T. s.r.o. w kwietniu 2013 r. o kwotę 207.814,97 zł.
Sąd rozpoznający sprawę podzielił stanowisko organu odwoławczego w zakresie podatku naliczonego związanego z zakwestionowaną wewnątrzwspólnotową dostawą towarów na rzecz T. s.r.o.
DIAS ponadto słusznie wskazał, że faktury VAT wystawione przez firmę transportową o łącznej kwocie 4.400 zł, nie miały związku z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług za kwiecień 2013 r., zatem nie mogły stanowić podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wykazanego w tych fakturach.
Organ odwoławczy prawidłowo także zakwestionował zakup w miesiącach od marca do września 2013 r., stali przez skarżącego od firmy PHU O. D.O., wynikających ze 106 faktur VAT na łączną wartość netto 5.308.122,54 zł, podatek VAT 1.220.868,18 zł (szczegółowa argumentacja zawarta na stronach 69-99 zaskarżonej decyzji). Wartości z tych faktur VAT skarżący ujął w rejestrach zakupów za miesiące od marca do września 2013 r. oraz rozliczył w deklaracjach dla podatku od towarów i usług VAT-7 za ww. miesiące.
Podzielić należy stanowisko DIAS, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalono następujący schemat przebiegu transakcji, wynikający
z wystawionych faktur VAT przedmiotem których miały być pręty żebrowane:
PHU A.P., K. sp. z o. o., PHU J. sp. z o. o., P. sp. z o.o., M. sp. z o. o. (wcześniej C.
sp. z o.o.) -> PHU O.D.O. -> PHU P.Z.P.
Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że O. D.O. w rzeczywistości nie prowadził samodzielnej działalności gospodarczej, a jedynie stwarzał pozory jej prowadzenia, ograniczając się zasadniczo do wystawiania faktur VAT niedokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, wydłużając tym samym fakturowe łańcuchy transakcji i w konsekwencji umożliwiając innym podatnikom, w tym skarżącemu, wykazywanie korzystnych rozliczeń podatkowych. Co za tym idzie faktury wystawione przez ww. podmiot, jako w rzeczywistości nieprowadzący działalności gospodarczej, a jedynie pozorujący jej prowadzenie, nie dokumentowały rzeczywistych transakcji gospodarczych. Chociaż istnienie towaru w postaci stali nie zostało w tej sprawie zakwestionowanie – jednak stal pochodziła z nieznanego źródła.
Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, że skarżący w zakresie współpracy z D.O. nie dochował należytej staranności, na co wskazują okoliczności wskazane przez organ na stronach 95-99 zaskarżonej decyzji.
Sąd uznał również za prawidłowe ustalenia w zakresie zakupu usług marketingowych oraz remontowych od M. s.c., udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi w okresie od sierpnia do listopada 2014 r. Dowody zgromadzone
w przedmiotowej sprawie potwierdzają bowiem, że przedmiotowe faktury nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Zasadnie więc DIAS zakwestionował prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikających z tych faktur.
Nie można także podzielić zarzutu skargi dotyczącego naruszenia regulacji
z art. 193 § 3 o.p. Organy zasadnie stwierdzając nieprawidłowości w rozliczeniu podatku za miesiące od marca do grudnia 2013 r. oraz od sierpnia do listopada 2014 r., co zostało ujawnione w protokole badania ksiąg, nie mogły tym samym naruszyć regulacji z art. 193 § 3 o.p.
Mając na uwadze powyższe skargę należało na podstawie art.151 P.p.s.a. oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI