I SA/Go 203/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WielkopolskimGorzów Wielkopolski2009-05-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowezwolnienieskarżącysytuacja materialnaprawo celnepostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go od wpisu od skargi, uznając jego trudną sytuację materialną.

Skarżący T.K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną spowodowaną egzekucją należności celnych i podatkowych oraz brakiem dochodów z działalności gospodarczej. Sąd, analizując jego sytuację rodzinną i finansową, przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie 200 zł, uznając, że dalsze zwolnienie byłoby przedwczesne.

Skarżący T.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy uchylenia decyzji w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego. Zobowiązany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, podniósł, że z uwagi na egzekucję należności celnych i podatkowych znalazł się na progu bankructwa. Wskazał, że mieszka z żoną i dwoma synami, prowadzi nieprzynoszącą dochodu działalność gospodarczą, a jego żona zarabia 281,50 zł brutto miesięcznie. Miesięczne koszty utrzymania rodziny szacuje na 3000 zł, a całość finansowana jest przez jego ojca i teściów, którzy utrzymują się z emerytur. Sąd, odwołując się do art. 246 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że skarżący zasługuje na prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. Podkreślono, że prawo pomocy ma umożliwiać realizację prawa do sądu, ale opłaty sądowe są daninami publicznymi, stąd zwolnienia są dopuszczalne w sytuacjach wyjątkowych. Sąd ocenił, że pomoc otrzymywana od rodziny jako jedyne źródło finansowania oraz brak dochodów z działalności gospodarczej uzasadniają częściowe zwolnienie. Uznano, że zwolnienie od wpisu gwarantuje skarżącemu możliwość dochodzenia ochrony praw przed sądem, a ocena zdolności do pokrycia dalszych kosztów będzie możliwa w przyszłości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pomoc otrzymywana od rodziny jako jedyne źródło finansowania oraz brak dochodów z działalności gospodarczej, w kontekście zobowiązania do uiszczenia wpisu w kilkudziesięciu sprawach, uzasadniają częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, aby umożliwić skarżącemu realizację prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p. p.s.a. art. 246 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym.

p. p.s.a. art. 260

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p. p.s.a. art. 255

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy obowiązku uzupełnienia informacji we wniosku o zwolnienie od kosztów.

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy obowiązku ponoszenia danin publicznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna skarżącego wynikająca z egzekucji należności celnych i podatkowych. Brak dochodów z działalności gospodarczej. Pomoc finansowa od rodziny jako jedyne źródło utrzymania. Konieczność zapewnienia skarżącemu dostępu do sądu.

Godne uwagi sformułowania

na progu bankructwa bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny stanowią rodzaj danin publicznych odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia w sytuacjach wyjątkowych przerzucenie ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli ocena kondycji majątkowej strony powinna opierać się na analizie całokształtu jego sytuacji życiowej i procesowej Ten zakres zwolnienia gwarantuje skarżącemu możliwość dochodzenia ochrony jego prawa przed sądem.

Skład orzekający

Jacek Jaśkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji materialnej strony."

Ograniczenia: Dotyczy indywidualnej sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego; ocena zdolności do pokrycia dalszych kosztów jest zależna od przyszłej sytuacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie prawa pomocy, co jest istotne dla prawników procesowych i osób w trudnej sytuacji finansowej.

Czy trudna sytuacja materialna zawsze oznacza zwolnienie z kosztów sądowych? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Go 203/09 - Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2009-05-29
Data wpływu
2009-04-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Jacek Jaśkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Zwolniono od uiszczenia wpisu
w pozostałym zakresie wniosek oddalono
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji w sprawie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia towaru postanawia: 1. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
Uzasadnienie
W związku z wezwaniem do uiszczenia ustalonego na 200 zł wpisu od skargi na wskazaną na wstępie decyzję, T.K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych podnosząc, że z uwagi na egzekucję należności celnych i podatkowych znalazł się na progu bankructwa.
W treści wniosku skarżący oświadczył, że mieszka wspólnie z żoną i dwoma synami w wieku 17 i 18 lat, że prowadzi nie przynoszącą żadnego dochodu działalność gospodarczą, że jego żona pracuje za wynagrodzeniem miesięcznym wynoszącym 281,50 zł brutto. Wskazał, że miesięczne koszty utrzymania jego rodziny wynoszą 3000 zł. Stanowią je należności za mieszkanie, telewizję, radio i telefon, żywność oraz "inne opłaty". Całość tych kosztów finansowana jest przez jego ojca i teściów.
Skarżący wezwany w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. - dalej cyt. jako p. p.s.a.) do uzupełnienia informacji podanych we wniosku oświadczył, że pomoc finansowa ojca i teściów stanowi jedyne źródło finansowania wydatków jego rodziny. Wskazał też, iż jego ojciec i teściowie utrzymują się z emerytur.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 246 § 1 p.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Prawo pomocy w istocie swej ma stanowić zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Ma bowiem umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nieposiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Z drugiej jednak strony opłaty sądowe, do których także zalicza się wpis, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji R.P. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli.
Mając na względzie powyższe rozważania, w oparciu o złożone dokumenty i wynikającą z nich sytuację materialną i rodzinną wnioskodawcy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że strona zasługuje na przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu w kwocie 200 zł. Przedmiotowa sprawa jest jedną z wielu, w której skarżący został zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego. W takiej sytuacji ocena kondycji majątkowej strony powinna opierać się na analizie całokształtu jego sytuacji życiowej i procesowej. Z tej perspektywy należało ocenić pomoc otrzymywaną przez skarżącego od rodziny jako jedyne źródło pokrycia jego potrzeb związanych z utrzymaniem siebie i bliskich oraz wykazywany brak dochodów z działalności gospodarczej.
Niewątpliwie obowiązek pokrycia tych kosztów w kilkudziesięciu sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem mógłby prowadzić do pozbawienia lub istotnego ograniczenia zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego oraz jego najbliższych. Za udzieleniem prawa pomocy przemawia także wzgląd na podstawowe funkcje wymiaru sprawiedliwości.
Za zasadne na tym etapie postępowania należy uznać zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi. Ten zakres zwolnienia gwarantuje skarżącemu możliwość dochodzenia ochrony jego prawa przed sądem. Jeśli chodzi o dalsze zwolnienie jest ono na tym etapie postępowanie przedwczesne. Zdolności wnioskodawcy do pokrycia innych, następczych i ewentualnych kosztów sądowych będzie można ocenić w odniesieniu do występującej w przyszłym czasie sytuacji, która przecież może ulec poprawie.
Ze względu na tę możliwość na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI