I SA/GO 173/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie SKO o niedopuszczalności odwołania, uznając pismo organu pierwszej instancji za decyzję, a nie czynność materialno-techniczną.
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) o niedopuszczalności odwołania od pisma Burmistrza w sprawie opodatkowania nieruchomości. Skarżąca spółka wniosła o ustalenie właściwej podstawy opodatkowania, twierdząc, że grunty kolejowe powinny być zwolnione z podatku. Burmistrz pismem z grudnia 2018 r. stwierdził brak podstaw do zwolnienia. SKO uznało to pismo za czynność materialno-techniczną, a odwołanie za niedopuszczalne. WSA uchylił postanowienie SKO, uznając pismo Burmistrza za decyzję, która powinna podlegać merytorycznemu rozpoznaniu.
Skarżąca spółka w upadłości likwidacyjnej złożyła wniosek o ustalenie właściwej podstawy opodatkowania dla nieruchomości, które nabyła i które były zakwalifikowane jako tereny kolejowe. Spółka argumentowała, że grunty te, zgodnie z przepisami, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości lub powinny być traktowane jako nieużytki. Burmistrz, odpowiadając na wniosek, pismem z grudnia 2018 r. stwierdził, że przepisy nie dają podstaw do zastosowania zwolnienia podatkowego i podtrzymał swoje stanowisko dotyczące opodatkowania nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem z stycznia 2019 r. uznało odwołanie spółki od pisma Burmistrza za niedopuszczalne, kwalifikując pismo organu pierwszej instancji jako czynność materialno-techniczną, a nie decyzję administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018 r. zawierało elementy decyzji administracyjnej, w tym władcze rozstrzygnięcie dotyczące zastosowania zwolnienia podatkowego. W związku z tym, SKO błędnie uznało odwołanie za niedopuszczalne. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie SKO i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Pismo organu pierwszej instancji, które zawiera władcze rozstrzygnięcie dotyczące zastosowania zwolnienia podatkowego, nawet jeśli organ błędnie uważa, że nie przewidują tego przepisy prawa, powinno być traktowane jako decyzja administracyjna, a nie czynność materialno-techniczna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pismo Burmistrza zawierało elementy decyzji administracyjnej, takie jak oznaczenie organu, adresata, rozstrzygnięcie i podpis, a także merytorycznie rozstrzygało kwestię zwolnienia podatkowego. Brak poinformowania strony o charakterze pisma i błędne jego zakwalifikowanie przez organ odwoławczy jako czynność materialno-techniczną skutkowało uchyleniem postanowienia o niedopuszczalności odwołania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
O.p. art. 228 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania.
u.p.o.l. art. 7 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych
Grunty te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
P.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit.c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia postanowienia organu odwoławczego.
Pomocnicze
O.p. art. 207
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy orzeka w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej.
O.p. art. 210
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Elementy decyzji administracyjnej (oznaczenie organu, datę wydania, oznaczenie strony, podstawę prawną, rozstrzygnięcie, uzasadnienie, pouczenie).
O.p. art. 165 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
O.p. art. 169
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ powinien wezwać stronę do uzupełnienia braków pisma lub wyjaśnienia wątpliwości.
O.p. art. 165a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Odmowa wszczęcia postępowania.
u.p.o.l. art. 7 § ust. 1 pkt 1a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych
Zwolnienie podatkowe.
u.p.o.l. art. 7 § ust. 1 pkt 10
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych
Zwolnienie podatkowe.
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 21 § ust. 1
Podstawą wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018r. miało charakter decyzji administracyjnej, a nie czynności materialno-technicznej. SKO błędnie stwierdziło niedopuszczalność odwołania. Organ podatkowy powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie, a nie odrzucać odwołanie.
Godne uwagi sformułowania
nie można zatem uznać, że ma charakter czynności materialno – technicznej, albowiem poza elementami formalnymi także merytorycznie rozstrzygało przedstawione przez skarżącą we wniosku z dnia [...] października zagadnienie prawne. Organ odwoławczy słusznie zwrócił także uwagę na wydane w sprawie decyzję oraz złożone deklaracje, zatem po złożeniu przez skarżącą pisma z dnia [...] października 2018r., organ przed merytorycznym rozpoznaniem postawionego zagadnienia, powinien w pierwszej kolejności, zwrócić się do skarżącej czy i jakie jej pismo wszczyna postępowanie.
Skład orzekający
Dariusz Skupień
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Juszczyk - Wiśniewska
członek
Zbigniew Kruszewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru pism organów podatkowych (decyzja vs czynność materialno-techniczna) oraz obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organy podatkowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ pierwszej instancji wydał pismo, które mogło być uznane za decyzję, a organ odwoławczy je odrzucił.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe kwalifikowanie pism organów administracji i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia ich postanowień. Jest to istotne dla zrozumienia praw stron w postępowaniu podatkowym.
“Błąd proceduralny SKO uchylony przez WSA – pismo organu podatkowego jednak decyzją!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Go 173/19 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2019-05-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-03-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Anna Juszczyk - Wiśniewska Dariusz Skupień /przewodniczący sprawozdawca/ Zbigniew Kruszewski Symbol z opisem 6119 Inne o symbolu podstawowym 611 Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Sygn. powiązane III FSK 1163/21 - Wyrok NSA z 2022-11-24 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 800 art. 228 § 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant Sekretarz sądowy Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2019 r. sprawy ze skargi I. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania 1. Uchyla zaskarżone postanowienie w całości. 2. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie I. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej (dalej: strona, skarżąca), wniosła skargę na postanowienie z dnia [...] stycznia 2019r., Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej : SKO, organ odwoławczy) stwierdzające niedopuszczalność odwołania. W sprawie wystąpił następujący stan faktyczny. Pismem z dnia [...] października 2018 r., skarżąca działają przez pełnomocnika - doradcę podatkowego złożyła do Burmistrza [...] wniosek o ustalenie właściwej podstawy opodatkowania dla nieruchomości będących współwłasnością spółki za lata od 2013 do 2018. W piśmie strona wskazała, że w roku 2013 nabyła nieruchomości położone na terenie gminy [...]. W akcie notarialnym wskazano, iż zakupione nieruchomości w obowiązujących ewidencjach zakwalifikowane zostały między innymi jako tereny kolejowe. W ocenie strony oznaczałoby to, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r., o podatkach i opłatach lokalnych ( t.j. Dz.U. z 2017 poz. 1785 ze zm. dalej : u.p.o.l.) grunty te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Strona wskazała dalej, że po zakupie tych nieruchomości podjęła działania zmierzające do zdemontowania torów kolejowych. W tej sprawie Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nr [...] z [...] lipca 2013 roku w, której usankcjonował samowolę budowlaną jakiej dopuściła się Spółka. W ocenie strony, w zaistniałej sytuacji mamy do czynienia ze zwolnieniem podatkowym, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, które obowiązywać winno do lipca 2016 roku. Strona zaznaczyła, że powyższe miałoby zastosowanie, gdyby nie to, że aktem notarialnym repertorium A numer [...], PKP przekazało nieodpłatnie te nieruchomości (działając na podstawie art. 39 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 08.09.2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe) na rzecz Powiatu [...] tym samym grunty te zostały wykreślone z ewidencji gruntów kolejowych. Strona stanęła zatem na stanowisku, że faktycznie grunty te winny zostać zakwalifikowane jako nieużytki. Nie może być, w jej ocenie, bowiem tak, że na skutek zaniedbań podmiotów publiczny podmiot niepubliczny ponosi nienależne ciężary podatkowe, gdyż korzystają one ze zwolnienia, o którym mowa w art.7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W przedmiotowej sprawie Burmistrz [...] (dalej: Burmistrz) wydał ostateczne i prawomocne decyzje w sprawie określenia wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2013,2017,2018. W aktach sprawy znajdują się również deklaracje na podatek od nieruchomości za rok 2014,2015,2016, Burmistrz w piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r., udzielił odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia [...] października 2018r., stwierdził w nim, że zarówno przepisy u.p.o.l. jak i prawo miejscowe nie dają podstaw do zastosowania zwolnienia w podatku od nieruchomości. Burmistrz wskazał, że skarżąca nadal pozostaje w udziale wynoszącym ½ użytkownikiem wieczystym nieruchomości o wskazanych w tym piśmie działek. Burmistrz zaznaczył dalej, iż w 2015 roku na wniosek E. Sp. z o.o. zostało przeprowadzone postępowanie w celu ustalenia prawidłowego opodatkowania. Nieruchomości będące w posiadaniu skarżącej zostały w lipcu 2013 roku fizycznie zlikwidowane - rozebrane w związku z czym grunty - pomimo sklasyfikowania w ewidencji gruntów jako Tk, budynki i budowle straciły charakter powiązany z infrastrukturą kolejową. Dalej Burmistrz wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawą wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Wnioskodawca posiada status spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i jest wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego. Przedmiotem działalności są m.in. roboty związane z budową dróg szynowych i kolei podziemnej, roboty związane z budową, linii telekomunikacyjnych i elektroenergetycznych jak i wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. W odniesieniu do gruntów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości a będących w posiadaniu przedsiębiorcy sposób ich klasyfikowania w ewidencji gruntów i budynków nie ma istotnego znaczenia i grunty te winny podlegać opodatkowaniu według stawki najwyższej. Decyzja o likwidacji torów kolejowych sama przez się nie stanowi o zaistnieniu przesłanki o zakwalifikowaniu gruntów jako nieużytki. Tymczasowy lub długotrwały brak wykorzystywania gruntów dla celów działalności gospodarczej nie uprawnia do przyjęcia, że nie stanowi on nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą. Sposób w jaki przedsiębiorca wykorzystuje posiadany majątek i jakie decyzje podejmuje w tym zakresie nie może decydować o zastosowaniu obniżonych stawek podatku dla gruntów. Dalej Burmistrz wskazał, że przyjęcie do opodatkowania gruntów po zlikwidowanych torach kolejowych oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków "Tk" - tereny kolejowe stawką za nieużytki jest niewłaściwe. Jako podstawę opodatkowania w podatku od nieruchomości za lata 2013-2018 przyjmuje się: od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, od 1 m2 powierzchni: 222.937m2, od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, od 1 m2 powierzchni: 150,19 m2. Mając na uwadze powyższe Burmistrz stanął na stanowisku, że zwolnienie z art. 7 ust 1 pkt 10 ww. ustawy nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi na to pismo, pełnomocnik strony wniósł "odwołanie od decyzji Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018 roku", zarzucając jej rażące naruszenie przepisów: 1. art. 200 § 1 Ordynacja podatkowa poprzez wydanie decyzji bez wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, 2. art. 121 Ordynacji podatkowej z uwagi na prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego, 3. art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie całego materiału istniejącego w niniejszej sprawie. 4. art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie przepisy te nie znajdują zastosowania. Strona wskazała, że w dniu [...] grudnia 2018 roku organ wydał decyzję w której orzekł, iż stronie nie przysługuje prawo do stosowania ulg podatkowych w podatku od nieruchomości wynikających z art. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z rozstrzygnięciem tym nie może się zgodzić. Skarżąca podała, że w roku 2013 strona nabyła na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] maja 2013 roku nieruchomości położone na terenie gminy [...]. W akcie notarialnym wskazano, iż zakupione nieruchomości w obowiązujących ewidencjach zakwalifikowane zostały między innymi jako tereny kolejowe. Oznaczałoby to, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. grunty te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Strona następnie powtórzyła swoje uzasadnienie zawarte w piśmie z dnia [...] pażdziernika 2018r. i wskazała, że oznacza to, iż faktycznie grunty te winny zostać zakwalifikowane jako nieużytki. Przekazując odwołanie pismem z dnia [...] grudnia 2018r., Burmistrz zaznaczył, że nie wydał decyzji od której przysługiwało stronie odwołanie, a jedynie przedstawił stanowisko w sprawie podjętych w latach 2013-2018 decyzji, które są ostateczne, a także podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. SKO postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019r., stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu stwierdzając, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki skutkujące niedopuszczalnością odwołania o charakterze przedmiotowym lub podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn o charakterze przedmiotowym obejmuje sytuacje, w których wystąpi brak przedmiotu zaskarżenia, jak również wypadki, w których decyzja organu pierwszej instancji z mocy przepisów prawa nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania. Do tej kategorii przyczyn niedopuszczalności odwołania można zaliczyć także zaskarżenie czynności organu podatkowego niebędącej decyzją, lecz czynnością materialno-techniczną. Właśnie taki rodzaj niedopuszczalności odwołania tj. niedopuszczalność o charakterze przedmiotowym wystąpił zdaniem SKO w niniejszej sprawie. Przepisy prawa podatkowego nie przewidują bowiem podstawy do wydania przez organ podatkowy decyzji w przedmiocie ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości. To podatnik będący osobą prawną wskazuje w deklaracji na dany rok podatkowy podstawę opodatkowania nieruchomości i sam oblicza należny podatek. W sytuacji gdy organ zakwestionuje dane zawarte w deklaracji, wówczas może na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej wszcząć postępowanie w sprawie określenia podatnikowi podatku od nieruchomości. W trakcie tego postępowania organ przeprowadza dowody, w tym może też ustalić prawidłowo podstawę opodatkowania. Organ nie wydaje więc decyzji w przedmiocie ustalenia podstawy opodatkowania. Kolegium wskazało ponadto, że zwolnienia zawarte w art.7ust.1 u.p.o.l., są zwolnieniami ustawowymi i w tej sprawie nie wydaje się decyzji administracyjnej. Zwolnienia te są bowiem z urzędu uwzględniane przez organ podatkowy przy ustalaniu bądź określaniu zobowiązań podatkowych, a podatnicy jeżeli nie zgadzają się z decyzją organu w sprawie ustalenia bądź określenia wysokości podatku mogą ją zaskarżyć do organu II instancji. Organ I instancji nie mógł zatem w świetle obowiązujących przepisów wydać, na przedmiotowy wniosek strony decyzji w sprawie ustalenia właściwej podstawy opodatkowania dla nieruchomości będących współwłasnością strony za lata od 2013 do 2018 i takiego charakteru nie można przypisać pismu organu I instancji z dnia [...] grudnia 2018 r. w którym wskazał on stronie, że zarówno przepisy u.p.o.l. jak i prawo miejscowe nie dają podstaw do zastosowania zwolnienia w podatku od nieruchomości. Z uwagi na fakt, że w ww. pismo organu I instancji nie stanowi decyzji administracyjnej, brak jest przedmiotu zaskarżania, zatem zgodnie z przytoczonym wyżej art. 228 § 1 pkt 1 O.p. należało postanowić o niedopuszczalności odwołania. Dalej SKO podkreśliło, że w latach 2013, 2017 i 2018 organ zgodnie z dyspozycją ww. art. 21 § 3 O.p. wydał stosowne decyzje określające wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości dla I. Sp. z o.o., zaś w latach 2014, 2015 i 2016 płatność należnego podatku nastąpiła na podstawie złożonej przez podatnika deklaracji. Żadna z decyzji określających wysokość podatku nie została zaskarżona przez podatnika ani też wyeliminowana z obrotu prawnego w trybach nadzwyczajnych. Podatnik nie złożył też żadnej korekty złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości. SKO podkreśliło, że strona, działająca przez profesjonalnego pełnomocnika - doradcę podatkowego powinna być w pełni świadoma przysługujących jej uprawnień, wynikających z przepisów ustawy Ordynacja podatkowa. Skarżąca wniosła skargę zarzucając wydanemu postanowieniu naruszenie: 1. art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacja podatkowa poprzez bezpodstawne uznanie, iż w niniejszej sprawie nie istnieje przedmiot odwołania, 2. art. 200 § 1 Ordynacja podatkowa poprzez wydanie decyzji bez wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, 3. Art. 121 Ordynacji podatkowej z uwagi na prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego, 4. Art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie całego materiału istniejącego w niniejszej sprawie. 5. Art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie przepisy te nie znajdują zastosowania. W uzasadnieniu podnosząc, że z rozstrzygnięciem tym nie sposób się zgodzić. Skarżąca powołując regulację z art. 133 § 1 Ordynacja podatkowa, wskazała, że jest podmiotem, który może inicjować działania organu podatkowego, jeżeli uważa, że posiada interes prawny, aby żądać pewnych działań ze strony podmiotów publicznych. O tym, czy i kto posiada interes prawny można orzec wyłącznie na podstawie analizy właściwych norm materialnoprawnych. Interes prawny to interes wynikający z prawa materialnego, zgodny z nim i chroniony przez to prawo. Interes prawny winien przy tym opierać się na konkretnej normie prawa materialnego ustanawiającego prawa i obowiązki. Status strony w rozumieniu art. 133 Ordynacji podatkowej ma tylko ten podmiot, którego własny interes prawny (obowiązek lub uprawnienie) podlega konkretyzacji w postępowaniu podatkowym" Skoro skarżąca uznała, ze posiada interes prawny i złożyła wniosek do organu podatkowego, to zgodnie z art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej nastąpiło wszczęcie postępowania podatkowego, gdyż postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Dodała, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu, z zastrzeżeniem art. 165a. Przywołała wyrok NSA z 3 grudnia 2002 r., w, którym wyrażono pogląd, że żądanie wszczęcia postępowania nie jest wnioskiem o wszczęcie postępowania, lecz żądaniem rozstrzygnięcia określonej sprawy z zakresu materialnego prawa podatkowego. Postępowanie uruchamia samo żądanie, a jego dalszy byt jest zależny od treści prawa materialnego (I SAB/Łd 10/02, niepubl.). Składając wniosek zawierający żądanie wszczęcia postępowania, strona nie prosi w ten sposób o to, aby postępowanie wdrożyć, lecz sama nadaje mu bieg i stwarza możliwość i obowiązek zastosowania wszystkich instytucji procedury postępowania podatkowego. Przyjąć, zatem należy, że samo doręczenie żądania wywołuje automatyczny skutek w postaci wszczęcia postępowania, a podmiotem wszczynającym jest strona. Organ podatkowy nie może, więc odmówić wszczęcia postępowania ani w inny sposób mu się przeciwstawić. Powinien realizować od tej chwili przewidziane prawem czynności procesowe, kończąc je w sposób wynikający z prawa materialnego i procedury postępowania. Z powyższych między innymi powodów organ podatkowy pierwszej instancji winien wszczęte postępowanie zakończyć w sposób określony w przepisach prawa, skoro uznał, że przesłanie stronie jakiegokolwiek pisma kończy sprawę to strona miała prawo uznać, iż faktycznie nastąpiło rozstrzygnięcie postępowania wszczętego na skutek złożonego wniosku. Z tych między innymi powodów rozstrzygnięcie, jakiego dokonało SKO nie może się ostać i winno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, jako, że w sposób rażący narusza obowiązujące przepisy prawa, a w szczególności pozbawia skarżącą ustawowych praw, które jej przysługują z mocy prawa. Ma to o tyle istotne znaczenie, że zdaniem skarżącej organ podatkowy zarówno pierwszej jak i drugiej instancji nie podjął żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy. Cały proces dowodzenia organy te opierają na posiadanej dokumentacji i zapisach w ewidencjach w sytuacji, gdy urządzenia te faktycznie nie odzwierciedlają obecnego stanu posiadanych przez skarżącą nieruchomości. Z tych między innymi powodów strona uznała, iż koniecznym jest przeprowadzenie postępowania dotyczącego opodatkowania podatkiem od nieruchomości posiadanego majątku, który obecnie jest faktycznie nieużytkiem. SKO w udzielonej odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Na podstawie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej: "P.p.s.a.") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie było postanowienie SKO z dnia [...] stycznia 2019r., stwierdzające niedopuszczalność odwołania, wniesionego na pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018r., które zdaniem skarżącej było decyzją, natomiast zdaniem organu odwoławczego czynnością materialno -techniczną. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że przepisy prawa nie przewidują wydania przez organ podatkowy decyzji w przedmiocie ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości. Przypomnieć należy, że zgodnie z art.207 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy orzeka w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Decyzja rozstrzyga sprawę co do jej istoty albo w inny sposób kończy postępowanie w danej instancji. Zatem w pierwszej kolejności należało rozstrzygnąć, czy pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018r., zawiera elementy decyzji czy też ma charakter czynności materialno-technicznej jak stwierdził organ odwoławczy. Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia był art. 228 § 1pkt 1 Ordynacji podatkowej zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W doktrynie postępowania administracyjnego podkreśla się, że w postępowaniu przed organem drugiej instancji wyróżnia się trzy fazy: 1) fazę wstępną, 2) fazę rozpoznawczą, 3) fazę orzeczniczą. To w fazie wstępnej organ odwoławczy podejmuje między innymi czynności mające na celu zbadanie, czy odwołanie jest dopuszczalne. Niedopuszczalność odwołania może z kolei wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak i podmiotowych. Przedmiotowe przyczyny niedopuszczalności odwołania zachodzą wówczas, gdy brak jest przedmiotu zaskarżenia albo brak jest możliwości zaskarżenia decyzji w formie odwołania. Organ odwoławczy w pierwszej fazie postępowania zobowiązany jest do ustalenia, czy odwołanie jest dopuszczalne, a zatem czy w ogóle dotyczy aktu zaskarżalnego tego rodzaju środkiem odwoławczym, czy pochodzi od strony postępowania i czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Ocena charakteru pisma winna zostać dokonana przez organ odwoławczy już w fazie wstępnej, bowiem w razie stwierdzenia niedopuszczalności lub uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy nie może rozpatrzyć merytorycznie bezskutecznego środka zaskarżenia, lecz w drodze postanowienia winien stwierdzić niedopuszczalność odwołania lub uchybienie terminu do jego wniesienia. Kwestia zbadania dopuszczalności odwołania wyprzedza zagadnienie terminowości jego wniesienia, a tym bardziej merytorycznej zasadności odwołania. Do przyczyn przedmiotowych zalicza się przypadek wniesienia odwołania od aktu niemającego charakteru decyzji administracyjnej (por. m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 1057/16). Skarżąca podniosła, że pismo stanowi "decyzję", bowiem zawiera rozstrzygnięcie postępowania zainicjowanego przez nią. Należy zatem zbadać, czy wydany przez Burmistrza akt zawiera wszystkie elementy decyzji z art.210 Ordynacji podatkowej, zgodnie z, którym decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie o trybie odwoławczym – jeżeli od decyzji służy odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie przyjęło się, że uznanie danego aktu za decyzję warunkuje spełnienie przez niego minimum czterech elementów: oznaczenie organu, adresata decyzji, czyli strony lub stron, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby uprawnionej do jej wydania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1996 r., sygn. akt SA/Ka 2218/95, Legalis czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 885/07, Legalis). Zdaniem Sądu stwierdzić należy, że pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018r., spełnia wymienione elementy decyzji, albowiem posiada oznaczenia organu i adresata, posiada uzasadnienie faktyczne i prawne, oraz co jest bardzo istotne pismo to zawiera władcze rozstrzygnięcie albowiem stwierdza, że zwolnienie z art.7 ust.1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania, zostało także podpisane przez uprawnioną osobę, która także co wynika, z akt administracyjnych podpisała decyzje dotyczące podatku od nieruchomości za 2017r. i 2018r. Nie można zatem uznać, że ma charakter czynności materialno – technicznej, albowiem poza elementami formalnymi także merytorycznie rozstrzygało przedstawione przez skarżącą we wniosku z dnia [...] października zagadnienie prawne. Organ słusznie wskazał, że przepisy prawa podatkowego nie przewidują podstawy do wydania przez organ podatkowy decyzji w przedmiocie ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości. Jednak organ w piśmie z dnia [...] grudnia 2018r., o tym skarżącą nie poinformował, natomiast przeprowadził wywód prawny, aby na końcu tego pisma stwierdzić, że "zwolnienie z art.7 ust.1 pkt 10 u.p.o.l. ( powinno być art.7 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. - uwaga sądu) nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie". Organ odwoławczy słusznie zwrócił także uwagę na wydane w sprawie decyzję oraz złożone deklaracje, zatem po złożeniu przez skarżącą pisma z dnia [...] października 2018r., organ przed merytorycznym rozpoznaniem postawionego zagadnienia, powinien w pierwszej kolejności, zwrócić się do skarżącej czy i jakie jej pismo wszczyna postępowanie (czy należy je potraktować jako wniosek o wszczęcie jednego z trybów nadzwyczajnych tam gdzie zostały wydane ostateczne decyzje, a w przypadku lat gdzie były deklaracje, czy jako wniosek o stwierdzenie nadpłaty). Ponadto Burmistrz w piśmie z dnia [...] grudnia 2018r., ustosunkowując się do wniesionego odwołania wskazał, że "nie wydał decyzji" aby poniżej stwierdzić, że "nie widział podstaw do zmiany decyzji za lata 2013-2018 i tym samym podtrzymuje w całości przedstawioną tam argumentację". Oznacza to, że Burmistrz na podstawie znanej tylko sobie szczególnej procedury dokonał oceny decyzji ostatecznych. Tytuł pisma skarżącej z dnia [...] grudnia 2018r., nie jest dość precyzyjny ale z jego uzasadnienia wynika, że skarżąca kwestionuje opodatkowanie nieruchomości, podnosząc, że grunty mając na uwadze art. 7 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. nie podlegają opodatkowaniu. Jeżeli organ ma wątpliwości czego treść pisma dotyczy, to powinien zastosować regulację z art.169 Ordynacji podatkowej. Istnieje także instytucja z art.165a Ordynacji podatkowej odmowy wszczęcia postępowania. Nie można zatem było uznać pisma Burmistrza za czynność materialno – techniczną albowiem w swojej treści po przedstawieniu stanu faktycznego rozstrzygała kwestię zwolnienia ustawowego art.7 ust.1 pkt 1 u.p.o.l., którego zaistnienie nie skutkuje wydania w tym zakresie samodzielnej decyzji ale jest istotnym elementem określenia zobowiązania podatkowego. Mając więc na uwadze powyższe na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit.c) w zw. z art. 228 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej należało zaskarżone postanowienie uchylić. Organ ponownie rozpoznając odwołanie, zastosuje się do wyrażonego powyżej przez sąd stanowiska, że pismo Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018r., jest decyzją a nie czynnością materialno - techniczną. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w. zw. z art. 205 § 4 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI