I SA/Go 162/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WielkopolskimGorzów Wielkopolski2020-03-31
NSApodatkoweŚredniawsa
egzekucja administracyjnapodatek od nieruchomościzarzuty w postępowaniu egzekucyjnymprzedawnienieterminytytuł wykonawczy WSAprawo podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Nadleśnictwa na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając zarzuty dotyczące przedawnienia zobowiązania podatkowego za spóźnione i niezasadne.

Nadleśnictwo wniosło skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, które uznało zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne. Skarżące podnosiło, że zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, a środek egzekucyjny został zastosowany po terminie. Sąd uznał, że zarzut przedawnienia nie został zgłoszony w ustawowym terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego, a jedynie w późniejszym zażaleniu, co czyniło go spóźnionym i niedopuszczalnym do rozpoznania.

Sprawa dotyczyła skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o uznaniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu wyegzekwowania zaległości w podatku od nieruchomości za 2013 r. Nadleśnictwo dokonało wpłaty kwoty 242.498,90 zł, a następnie wniosło zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, powołując się na wykonanie obowiązku. W późniejszym etapie podniesiono zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego, wskazując, że decyzja określająca wysokość zobowiązania została uchylona i umorzona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z powodu przedawnienia, a środek egzekucyjny został zastosowany po upływie terminu przedawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że zarzut przedawnienia nie został zgłoszony w ustawowym terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego. Sąd podkreślił, że zarzuty zgłoszone po tym terminie, w tym nowe podstawy, są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ani do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przed sądem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut przedawnienia, jeśli nie został zgłoszony w ustawowym terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego, jest spóźniony i nie podlega rozpoznaniu przez organ egzekucyjny ani sąd administracyjny.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że termin do wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym jest terminem zawitym. Podnoszenie nowych podstaw zarzutów lub uzupełnianie istniejących po jego upływie jest niedopuszczalne. Organ egzekucyjny i sąd są związane zakresem zarzutów zgłoszonych w terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może obejmować wykonanie lub umorzenie obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 26 § § 5

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa moment wszczęcia egzekucji administracyjnej.

u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 9

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wymóg pouczenia zobowiązanego o prawie zgłoszenia zarzutów w terminie 7 dni.

u.p.e.a. art. 29 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wyłącza prawo organu egzekucyjnego do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 59 § § 1 pkt 9

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § § 1 i 4

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut przedawnienia nie został zgłoszony w ustawowym terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego. Organ egzekucyjny nie bada zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wszczęcie egzekucji nastąpiło przed dokonaniem wpłaty przez zobowiązanego.

Odrzucone argumenty

Zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, ponieważ środek egzekucyjny został zastosowany po upływie terminu przedawnienia. Decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego została uchylona i umorzona z powodu przedawnienia. Wierzyciel nie miał prawa egzekwować należności, która została zapłacona i uległa przedawnieniu.

Godne uwagi sformułowania

zarzut przedawnienia nie został zgłoszony przez zobowiązanego w terminie otwartym na jego zgłoszenie, tym samym nie mógł być przedmiotem rozpatrzenia przez organ organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu

Skład orzekający

Anna Juszczyk - Wiśniewska

przewodniczący

Jacek Niedzielski

sprawozdawca

Damian Bronowicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów do wnoszenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oraz zakresu kontroli organu egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji i terminów proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania egzekucyjnego, w szczególności znaczenie terminów proceduralnych i ograniczenia kontroli organu egzekucyjnego. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Termin na zarzuty w egzekucji administracyjnej: czy spóźniona skarga oznacza przegraną?

Dane finansowe

WPS: 242 498,9 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Go 162/20 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2020-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-03-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Anna Juszczyk - Wiśniewska /przewodniczący/
Damian Bronowicki
Jacek Niedzielski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II FSK 1485/20 - Wyrok NSA z 2020-11-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Asesor WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 marca 2020 r. sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Skarżące Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo wniosło skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] stycznia 2020 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] sierpnia 2019 r., w którym uznano zgłoszone w postepowaniu egzekucyjnym zarzuty za bezzasadne.
Zaskarżone rozstrzygniecie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Naczelnik Urzędu Skarbowego, na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., wystawionego przez Burmistrza, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku Nadleśnictwa, celem wyegzekwowania zaległości w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami za zwłokę za okres od [...] stycznia 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. W dniu 31 grudnia 2018 r. organ egzekucyjny skierował do Banku [...], Banku [...] i [...] zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego [...] i [...]. Zawiadomienia doręczono dłużnikom zajętej wierzytelności poprzez system OGNIWO w dniu [...] grudnia 2018 r., natomiast odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych doręczono zobowiązanemu za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. w dniu 2 stycznia 2019 r.
W dniu [...] stycznia 2019 r. Nadleśnictwo dokonało przelewu kwoty 242.498,90 zł na rzecz organu egzekucyjnego - tytułem realizacji zawiadomienia nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. Dokonana wpłata zaspokoiła całość egzekwowanych należności.
Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. Nadleśnictwo wniosło zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jako podstawę prawną zarzutów powołano art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.), zwaną dalej ustawą egzekucyjną, wskazując, że zarzut został wniesiony z uwagi na fakt wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Uzasadniając swoje stanowisko Nadleśnictwo wskazało, że tytuł wykonawczy został mu doręczony w dniu 2 stycznia 2019 r. Natomiast w dniu [...] stycznia 2019 r. dokonało przelewu kwoty 242.498,90 zł. Kwota ta obejmowała należność z tytułu podatku od nieruchomości za 2013 r., koszty egzekucyjne oraz odsetki za zwłokę. Dalej wskazano, iż zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej, podstawą zarzutu może być wykonanie obowiązku. Z uwagi na wykonanie obowiązku zachodzą w ocenie Nadleśnictwa, podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Stosownie do unormowań art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Naczelnik Urzędu Skarbowego, pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. wystąpił do wierzyciela - Burmistrza o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonego zarzutu. Jednocześnie zgodnie z art. 35 § 1 wskazanej ustawy, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne.
Burmistrz postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. uznał wniesiony zarzut za nieuzasadniony. W jego ocenie dokonana wpłata na konto organu egzekucyjnego nie skutkuje wygaśnięciem obowiązku przed datą wszczęcia egzekucji.
Postanowienie powyższe zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] marca 2019 r.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r. uznał zgłoszony zarzut za bezzasadny. Wskazał w uzasadnieniu, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela i tym samym zobowiązany był do uznania wniesionego zarzuty jako bezzasadnego.
Nadleśnictwo, pismem z [...] maja 2019 r., wniosło zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że rozstrzygniecie organu było niezasadne, ponieważ postępowanie egzekucyjne z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego winno zostać umorzone. W uzasadnieniu wskazano, że zawiadomienie o zajęciu wierzytelności zostało doręczone Nadleśnictwu w dniu 2 stycznia 2019 r., natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z [...] marca 2019 r., uchyliło w całości decyzję Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 r. i umorzyło postepowanie w sprawie. Decyzja Kolegium zapadła m.in. na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 oraz art. 70 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej – zobowiązanie podatkowe wygasło w skutek przedawnienia, ponieważ zobowiązany został powiadomiony o zastosowanym środku egzekucyjnym po upływie terminu przedawnienia.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z [...] lipca 2019 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że organ pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie na stanowisku wierzyciela wyrażonym w ostatecznym postanowieniu z [...] marca 2019 r. Natomiast z przyczyn oczywistych organ nie miał możliwości odniesienia się do powołanej przez zobowiązanego w zażaleniu, okoliczności uchylenia i umorzenia postępowania w skrawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wskazano nadto, że wierzyciel pismem z [...] maja 2019 r. poinformował organ egzekucyjny o wygaśnięciu w całości, poprzez przedawnienie z dniem 31 grudnia 2018 r., należności objętych tytułem wykonawczym z dnia [...] grudnia 2018 r. W świetle powyższych okoliczności organ odwoławczy uznał, że w sprawie nie zostały poddane merytorycznej ocenie wszystkie okoliczności, które mogły decydować o sposobie rozpoznania zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku, co przesądzało o konieczności uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem z [...] sierpnia 2019 r. organ pierwszej instancji uznał zgłoszony zarzut za bezzasadny. Organ wyjaśnił, że dokonanie w dniu [...] stycznia 2019 r. przelewu kwoty 242.498,90 zł na rzecz organu egzekucyjnego, nastąpiło dopiero po wszczęciu egzekucji. Nie skutkowało zatem wygaśnięciem obowiązku przed wszczęciem egzekucji. Nadto zarzut przedawnienia nie został zgłoszony przez zobowiązanego w terminie otwartym na jego zgłoszenie. Tym samym nie mógł być przedmiotem badania przez organ. Po upływie terminu do wniesienia zarzutów, nie można ich uzupełnić, powołując nową podstawę prawną, gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego zażalenia organ odwoławczy, postanowieniem z [...] stycznia 2020 r., utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
Uzasadniając swoje stanowisko organ stwierdził m.in., że niedopuszczalne jest badanie przez organ egzekucyjny zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W tym względzie powołał się na wyroki NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1135/14 oraz z dnia 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 945/11). Ponadto rozpoznając zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, organ odwoławczy również jest związany stanowiskiem wierzyciela. Uprawnienie organu sprawującego nadzór nad egzekucją administracyjną nie stwarza bowiem podstawy do kontroli przez egzekucyjny organ odwoławczy stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
Organ podkreślił, że wnosząc zarzut w podaniu z dnia [...] stycznia 2019 r., zobowiązany jako zasadniczy powód braku wymagalności obowiązku wskazał na wykonanie obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym. Natomiast w zażaleniu, zobowiązany, jako zasadniczy powód braku wymagalności obowiązku, wskazał na przedawnienie egzekwowanego obowiązku. Żalący podniósł zatem zarzut wymieniony przez ustawodawcę w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Dalej wskazał, że zgodnie z art. 26 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wszczęcie egzekucji następuje z momentem doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie jest okolicznością bezsporną, że odpis tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. wraz z zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych doręczono zobowiązanemu za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. w dniu 2 stycznia 2019 r. Przepis art. 26 § 5 ww. ustawy stwarza alternatywę rozłączną i oznacza, że spełnienie tylko jednego warunku - doręczenia bądź dłużnikowi zajętej wierzytelności bądź doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, prowadzi do wszczęcia egzekucji administracyjnej. Oceniając stan faktyczny sprawy w świetle wskazanych przepisów organ uznał, że wszczęcie egzekucji nastąpiło w dniu [...] grudnia 2018 r. Natomiast wpłata dokonana przez zobowiązanego w dniu [...] stycznia 2019 r. kwoty 242.498,90 zł nie skutkowała wygaśnięciem obowiązku przed datą wszczęcia egzekucji, zatem zarzut słusznie został uznany za nieuzasadniony.
Odnosząc się do podniesionego zarzutu przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., organ odwoławczy podzielił pogląd organu pierwszej instancji, iż zarzut ten nie został zgłoszony przez zobowiązanego w terminie osiedlonym w art. 27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tym samym nie mógł być przedmiotem rozpatrzenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Skarżące Nadleśnictwo wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której zarzuciło zaskarżonemu postanowieniu:
- naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 1438 ze zm.), poprzez bezzasadne przyjęcie, że zarzut skarżącego jest bezzasadny, podczas gdy organ powinien uznać zarzut za zasadny i umorzyć postępowanie egzekucyjne z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego;
- naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) w zw. z art. 18 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.), poprzez nie uwzględnienie wszystkich okoliczności w sprawie w szczególności terminu dokonania zajęcia rachunków bankowych przez organy egzekucyjne;
- naruszenie art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) w zw. z art. 18 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.), poprzez naruszenie zasady zaufania do działania organów administracji publicznej.
Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie w całości postanowień organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Uzasadniając swoje stanowisko Nadleśnictwo podniosło, że w zaskarżonym postanowieniu organ wskazał, iż zarzut przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczy nie został zgłoszony w terminie określonym w art. 27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem nie mógł być przedmiotem rozpatrzenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. W ocenie Nadleśnictwa stanowisko organu egzekucyjnego jest niezasadne ponieważ Nadleśnictwo w zarzutach podniosło naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z tym przepisem podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. A zatem Nadleśnictwo powołało się na przepis prawa, który również przewidywał przedawnienie. W zażaleniu z dnia [...].08.2019 r. wskazało również wymieniony w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy zarzut przedawnienia, albowiem decyzją z dnia [...].03.2019r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję Burmistrza z dnia [...].12.2018r. w całości i umorzyło postępowanie w sprawie.
W przedmiotowej sprawie nie doszło do przerwania biegu przedawnienia. Bieg terminu przedawnienia przerywa zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik zastał powiadomiony. Zawiadomienie podatnika ma nastąpić przed upływem terminu przedawnienia (NSA z dnia 03.06.2013 r., syn. akt I FPS 6/12). Nadleśnictwo zostało zawiadomione o wystawieniu tytułu wykonawczego dnia [...].01.2019 r., czyli już po upływie terminu przedawniania. Nie zastosowano zatem, przed upływem przedawnienia, środka egzekucyjnego i tym samym w sprawie nie doszło do przerwania przedawnienia. Zobowiązanie podatkowe objęte ww. tytułem wykonawczym uległo zatem przedawnieniu.
Nadto wierzyciel - Burmistrz w 2019 r. nie miał prawa egzekwować należności objętej tytułem wykonawczym. Stanowisko Burmistrza z dnia [...].01.2019 r. uznające za zasadne kontynuowanie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego było nieprawidłowe i naruszyło obowiązujące przepisy. Po pierwsze brak było podstaw do dalszej egzekucji skoro należność objęta tytułem wykonawczym została zapłacona przez skarżącego, dodatkowo z uwagi na fakt, że zobowiązanie podatkowe wygasło z mocy prawa.
Naczelnik Urzędu Skarbowego, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, nie uwzględnił kwestii przedawnienia zobowiązania podnoszonej przez skarżącego. Organ ten nie wziął również pod uwagę stanowiska wierzyciela, który pismem z dnia [...] maja 2019 r nr [...] poinformował organ egzekucyjny o wygaśnięciu w całości, poprzez przedawnienie z dniem 31 grudnia 2018 r. należności objętych tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a." Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Ten ostatni przepis nie znajduje w sprawie zastosowania.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie naruszało prawa.
Przedmiotem kontroli sądu było w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] stycznia 2020 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] sierpnia 2019 r., w którym uznano zgłoszone przez skarżące Nadleśnictwo w postepowaniu egzekucyjnym, zarzuty za bezzasadne.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 26 § 1 ustawy egzekucyjnej organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułów wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego - art. 26 § 5 pkt 1 - 2 ustawy egzekucyjnej.
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy egzekucyjnej organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z treści przytoczonego przepisu jednoznacznie zatem wynika, iż badanie to obejmuje ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony oraz czy doręczone zostało upomnienie, jeśli jego doręczenie jest wymagane. Postępowanie organu egzekucyjnego w tym zakresie ma zatem charakter czysto formalny, ponieważ zasadą jest, że organ egzekucyjny nie może badać zasadności obowiązku określonego tytułem wykonawczym, a tym samym zasadności decyzji będącej podstawą egzekucji. Stwierdzić zatem należy, że na podstawie art. 29 ustawy egzekucyjnej organowi przysługuje prawo badania dopuszczalności egzekucji. Jednocześnie przepis ten wyłącza prawo organu do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. A contrario regulacja z art. 29 ustawy egzekucyjnej nie obliguje i nie uprawnia organu egzekucyjnego do zweryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji. Organ egzekucyjny stosownie do art. 29 § 1 ustawy egzekucyjnej nie może badać zasadności obowiązku podlegającego egzekucji. Oznacza to, że nie może badać, czy decyzja na mocy której nałożono obowiązek, była zgodna z prawem i słuszna (zob. wyrok z dnia 3 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 946/10, wyrok z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 170/10, wyrok z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 1508/10 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl-dalej "CBOSA").
Podkreślić należy, że zadaniem organu egzekucyjnego jest stosowanie środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie - art. 7 § 1 ustawy egzekucyjnej. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do kontroli istniejących decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy.
Stosownie do art. 27 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej tytuł wykonawczy zawiera między innymi pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Z treścią art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej wynika, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.
Jednocześnie zgodnie z art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się.
Stosownie do art. 34 § 4 ustawy egzekucyjnej organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
Wskazane w przepisie art. 33 § 1 pkt 1-10 ustawy egzekucyjnej zarzuty stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu, których rola sprowadza się przede wszystkim do możliwości weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, w celu ochrony adresata tych czynności. Jednak prawo do ich wniesienia może być wykorzystane wyłącznie na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to jest w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, o czym poucza się zobowiązanego, stosownie do wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej.
Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy, gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu. Zobowiązany po upływie 7 dniowego terminu o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej nie może także zgłosić nowych podstaw zarzutów ani w toku postępowania w sprawie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów, ani ewentualnego postępowania zażaleniowego, ani tym bardziej w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Również sąd administracyjny nie jest uprawniony do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w postępowaniu przed tym sądem (zob. wyrok z dnia 8 września 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 2296/14, wyrok z 2 lutego 2016 r. w sprawie sygn. akt II FSK 3259/13).
Stwierdzić należy, że okoliczności podniesione przez zobowiązanego w zarzutach zgłoszonych w siedmiodniowym terminie wyznaczają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny właściwy do rozpatrzenia tego środka prawnego. Zatem postępowanie w sprawie zarzutów może się zatem toczyć jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego zarzuty w terminie, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej.
Tym samym przyjąć należy, że granice sprawy wyznaczone zostały przez podstawy i okoliczności wskazane przez skarżące Nadleśnictwo w zarzutach wniesionych w piśmie z [...] stycznia 2019 r.
Przypomnieć należy, iż wnosząc zarzuty Nadleśnictwo powołało w podstawie prawnej art. 33 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej, wskazując jednocześnie jako podstawę faktyczną fakt, że "obowiązek objęty ww. tytułem wykonawczym został wykonany". Z uzasadnienia wynika, że w ocenie Nadleśnictwa dokonało ono dobrowolnej wpłaty kwoty wynikającej z tytułu wykonawczego a tym samym brak było podstaw do prowadzenia egzekucji.
Stanowisko Nadleśnictwa zasadnie zostało uznane przez organy egzekucyjne za bezzasadne. Sąd aprobuje wyrażony w postanowieniach organów pogląd, iż wszczęcie egzekucji nastąpiło w dniu [...] grudnia 2018 r. Natomiast wpłata dokonana przez zobowiązanego w dniu [...] stycznia 2019 r. kwoty 242.498,90 zł nie skutkowała wygaśnięciem obowiązku przed datą wszczęcia egzekucji.
Podkreślić należy, że zarzut przedawnienia nie został powołany jako podstawa zarzutu w piśmie z [...] stycznia 2019 r., został od podniesiony przez Nadleśnictwo dopiero w zażaleniu z dnia [...] maja 2019 r.
Stwierdzić należy, że uzupełnienie zarzutów oraz zgłaszanie zupełnie nowych podstaw zarzutów, tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, przez stronę skarżącą w późniejszym czasie, prawidłowego uznane zostało przez organy za niedopuszczalne i niepodlegające rozpoznaniu. Organy administracji obu instancji trafnie ograniczyły się jedynie do rozpoznania zarzutów podniesionych w piśmie strony z [...] stycznia 2019 r.
Wyłączne prawo zobowiązanego do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej przesądza o tym, iż organ nie ma obowiązku badać z urzędu, czy w sprawie wystąpiły podstawy do sformułowania innych zarzutów, niż zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego (zob. wyrok z dnia 19 września 2007 r., w sprawie sygn. akt III SA/Wa 1151/07, wyrok z dnia 4 listopada 2015 r., w sprawie sygn. akt I SA/Sz 256/15).
Sąd uznał, że całkowicie bezpodstawny okazał się prezentowany w skardze pogląd, iż powołanie w piśmie z dnia [...] stycznia 2019 r. art. 33 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej obejmowało również swym zakresem przedawnienie.
Przypomnieć raz jeszcze należy, że w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej wskazano, iż podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.
Jednak skarżące Nadleśnictwo w piśmie z [...] stycznia 2019 r. w sposób wyraźny i jednoznaczny wskazało, iż podstawą wniesionego zarzutu stanowi nieistnienie obowiązku a nie przedawnienie. Wynika to zarówno z petitum wniosku, jak i z treści jego uzasadnienia.
Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI