I SA/Go 1432/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzowie Wlkp.2007-04-03
NSApodatkoweWysokawsa
prawo celnepochodzenie towarówświadectwo pochodzeniaVATnależności celnestawka celnaweryfikacja świadectwapostępowanie celneimport

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki HP Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą wymiaru należności celnych i podatku VAT, uznając świadectwo pochodzenia towaru za nieważne.

Spółka HP Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej i kwot należności celnych oraz podatku VAT. Spółka kwestionowała nieważność świadectwa pochodzenia towaru z Chin, argumentując m.in. naruszenie przepisów dotyczących ustalania pochodzenia towarów i brak przeprowadzenia postępowania dowodowego. Sąd administracyjny uznał jednak, że negatywny wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia przez chińskie władze jest wiążący, a przedstawione świadectwo było nieważne, co uzasadniało zastosowanie stawki autonomicznej.

Sprawa dotyczyła skargi złożonej przez HP Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego. Organy celne uznały zgłoszenie celne spółki dotyczące klapków damskich "sauna" za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych i kwoty podatku od towarów i usług. Podstawą tej decyzji była nieważność przedstawionego świadectwa pochodzenia towaru z Chin, które zostało zakwestionowane przez chińskie władze weryfikujące. Spółka zarzucała organom celnym naruszenie przepisów, w tym § 12 rozporządzenia w sprawie ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, brak przeprowadzenia postępowania dowodowego oraz błędne uznanie stanowiska władz chińskich za wiążące. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę, stwierdzając, że przepisy Kodeksu celnego i rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. wymagały udokumentowania pochodzenia towaru świadectwem. Sąd uznał, że negatywny wynik weryfikacji świadectwa przez organ wystawiający jest wiążący dla organów celnych kraju importu, a przedstawione świadectwo, ze względu na brak możliwości potwierdzenia jego autentyczności i prawidłowości danych, zostało zasadnie uznane za nieważne. W konsekwencji, organ celny prawidłowo zastosował stawkę autonomiczną, a zarzuty spółki dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych uznał za bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, wynik weryfikacji przeprowadzony przez władze kraju wystawiającego świadectwa pochodzenia jest wiążący dla władz celnych kraju importu i nie może być przedmiotem dodatkowej oceny.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. oraz art. 194 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym dokumenty urzędowe, w tym te sporządzone przez organy zagraniczne i honorowane w Polsce, korzystają z domniemania prawdziwości. Weryfikacja jest jedyną przewidzianą formą kontroli dowodów pochodzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (21)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ord. pod. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 15 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 19 § § 1 i § 3 pkt 2 i 3

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 222 § § 4

Kodeks celny

k.c. art. 262

Kodeks celny

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie ustanowienia Taryfy celnej art. 15 § § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia art. 11 § ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia art. 13 § ust. 1 i ust. 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia art. 20a § ust. 1 i ust. 2

u.p.t.u. art. 2 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 6 § ust.7

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 15 § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 18 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie odsetek wyrównawczych art. 3 § § 3

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne art. 26

Ord. pod. art. 188

Ordynacja podatkowa

Ord. pod. art. 194

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 270 § § 1

Kodeks celny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieważność świadectwa pochodzenia towaru z Chin potwierdzona przez chińskie władze weryfikujące. Wiążący charakter wyniku weryfikacji dla polskich organów celnych. Brak obowiązku prowadzenia dalszego postępowania dowodowego w przypadku stwierdzenia nieważności świadectwa. Zastosowanie stawki autonomicznej w miejsce stawki konwencyjnej z powodu braku prawidłowego dokumentu pochodzenia. Prawidłowe naliczenie odsetek wyrównawczych z uwagi na nieprawidłowe dane w zgłoszeniu celnym.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. Zarzut braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia kraju pochodzenia towarów. Zarzut błędnego uznania stanowiska władz chińskich za wiążące i odmowy prowadzenia dalszego postępowania dowodowego. Zarzut naruszenia art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie odmiennych decyzji odwoławczych. Zarzut naruszenia art. 123 § 1 w zw. z art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę doręczenia pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem. Zarzut niezastosowania § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych.

Godne uwagi sformułowania

Weryfikacja przeprowadzona przez władze kraju wystawiającego świadectwa pochodzenia, jest jedyną przewidzianą przez rozporządzenie formą kontroli dowodów pochodzenia towarów i wynik jej jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Pismo, w którym organ ten stwierdza, iż przesłane mu celem weryfikacji świadectwo pochodzenia jest nieważne zasadnie zostało przyjęte przez organy celne jako dowód będący dokumentem urzędowym, który stosownie do art. 194 cyt. wyżej Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości tego co urzędowo zostało w nich stwierdzone.

Skład orzekający

Anna Juszczyk-Wiśniewska

sprawozdawca

Dariusz Skupień

przewodniczący

Stefan Kowalczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiążący charakter wyników weryfikacji świadectw pochodzenia przez zagraniczne organy celne oraz brak obowiązku dalszego postępowania dowodowego w przypadku stwierdzenia nieważności świadectwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji importu towarów z krajów trzecich i konieczności udokumentowania ich pochodzenia świadectwem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa celnego – weryfikacji pochodzenia towarów, co ma bezpośrednie przełożenie na stawki celne i podatkowe. Pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe dokumentowanie importu.

Nieważne świadectwo pochodzenia: jak chińskie klapki wpłynęły na cło i VAT?

Sektor

handel

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Go 1432/06 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2007-04-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Anna Juszczyk-Wiśniewska /sprawozdawca/
Dariusz Skupień /przewodniczący/
Stefan Kowalczyk
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Celne prawo
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 130 poz 851
par.12
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego  pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem  pochodzenia.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Asesor WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska (spr.) Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Kosiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi HP Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2006r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] uznającą zgłoszenie celne "HP" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z dnia [...] kwietnia 2004r. SAD Nr [...] za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych i kwoty podatku od towarów i usług.
Jako podstawę prawną wskazano art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 13 § 1, art. 15 § 1 , art. 19 § 1 i § 3 pkt 2 i 3, art. 85 § 1 , art. 222 § 4 i art. 262 ustawy z 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny (j. t. Dz. U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 ze zm.), § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. z 2003r., Nr 219, poz. 2153) oraz § 2 pkt 3, § 11 ust. 1, § 13 ust. 1 i ust. 2, § 20a ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. z 1997r., Nr 130, poz. 851 ze zm.) –dalej zwane rozporządzenie z 15 października 1997r. - oraz art. 2 ust. 2, art. 6 ust.7, art. 15 ust. 4 , art. 18 ust. 1 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. z 1993r. , 11, poz. 50 ze zm.), § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz. U. z 2003r., Nr 155, poz. 1515), w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. z 2004r., Nr 68, poz. 623).
Decyzję wydano w oparciu o następujące ustalenia organów celnych:
W dniu [...] kwietnia 2004r. dopuszczono do obrotu na polskim obszarze celnym klapki damskie "sauna", wg zgłoszenia OGL Nr [...] które objęto procedurą dopuszczenia do obrotu. W zgłoszeniu zadeklarowano stawkę celną konwencyjną w wysokości 17 %. Do dokumentu tego dołączono świadectwo pochodzenia wwożonego towaru nr [...] z dnia [...] lutego 2003r. wystawione w Chinach.
Organ celny przesłał świadectwo pochodzenia do weryfikacji. Po zbadaniu autentyczności świadectwa Biuro Inspekcji Wwozu i Wywozu oraz Kwarantanny Xiamen Chińskiej Republiki Ludowej poinformowało, iż eksporter nie może przedstawić związanych z tym świadectwem dokumentów dotyczących eksportu towarów objętych przez te świadectwa. Z uwagi, że taka sytuacja jest niezgodna z przepisami ChRL, świadectwa są nieważne.
Postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął postępowanie celne, dotyczące towaru objętego procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym wg SAD OGL Nr [...] z [...] kwietnia 2004r. Następnie decyzją z dnia 08 grudnia 2005r. uznał wyżej wymienione zgłoszenie celne za nieprawidłowe.
Uwzględniając odwołanie importera Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] marca 2006r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Organ I instancji wezwał stronę do przedstawienia dokumentów określających kraj pochodzenia importowanego towaru, czego skarżąca spółka nie wykonała.
Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] uznał zgłoszenie celne z dnia [...] kwietnia 2004r. za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych oraz kwoty podatku od towarów i usług od towaru względem towaru objętego pozycją 1 w zakwestionowanym zgłoszeniu celnym, dokonując jednocześnie ponownego ich naliczenia. Zastosowano stawkę autonomiczną w wysokości 40 % podwyższoną o 100%. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż towar będący przedmiotem niniejszego postępowania objęty jest wykazem stanowiącym załącznik nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r., a więc pochodzenie tego towaru musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Przedstawione w niniejszej sprawie świadectwo okazało się nieważne, dlatego dla towaru objętego zgłoszeniem celnym zastosowano stawkę autonomiczną. Z uwagi na to, że nie wskazano kraju lub regionu pochodzenia nastąpiło podwyższenie stawki autonomicznej.
Od tej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez nie obciążanie jej innym cłem , podatkiem VAT oraz odsetkami wyrównawczymi niż wynika to z pierwotnego zgłoszenia celnego i umorzenie postępowania albo o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odwołaniu pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie prawdy obiektywnej przez nie podjęcie z urzędu postępowania dowodowego w zakresie ustalenia kraju pochodzenia towarów, w konsekwencji całkowite przerzucenie obowiązku dowodzenia na stronę postępowania, nie ustalenie okoliczności z jakiego kraju towar pochodzi i pominięcie w tym zakresie postępowania wyjaśniającego oraz naruszenie § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. w prawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia poprzez zaniechanie obowiązku zbadania szczegółowego opisu procesu wytwarzania towaru, z którego będzie wynikać, że spełnione zostały warunki określone w przepisach dotyczących pochodzenia towarów.
Nadto skarżąca zarzuciła, że z uzasadnienia decyzji nie wynika dlaczego organ do którego zwracał się Naczelnik, unieważnił przedmiotowe świadectwo. Zdaniem skarżącej organ celny nie ustalił, czy przyczyny unieważnienia świadectwa są tożsame z przesłankami do jego zakwestionowania wynikającymi z rozporządzenia z 15 października 1997r. Ponadto organ unieważniający świadectwo nie dysponował oryginałami świadectwa i nie był jego wystawcą.
Zaskarżoną decyzją z [...] września 2006r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż za dowód pochodzenia towarów jest uznawane świadectwo pochodzenia prawidłowo wystawione w kraju, z którego dokonano wywozu towaru. Formalny warunek przedłożenia dowodu pochodzenia oznacza, że dowód ten powinien być prawidłowy tak pod względem formalnym jak i materialnym. Organ celny skierował świadectwo pochodzenia nr [...] z dnia [...] lutego 2004r. do władz je wystawiającej w celu jego weryfikacji. W piśmie z dnia 14 marca 2005r. Dyrektor Wydziału Spraw Inspekcyjnych Biura Inspekcji Wwozu i Wywozu poinformował, iż świadectwo pochodzenia o nr [...] jest nieważne, ponieważ eksporter nie może przedstawić związanych z nim dokumentów dotyczących eksportu towarów objętych wyżej wymienionym świadectwem, a taka sytuacja stanowi pogwałcenie odnośnych przepisów ChRL.
Weryfikacja przeprowadzona przez władze kraju wystawiającego świadectwa pochodzenia, jest jedyną przewidzianą przez rozporządzenie formą kontroli dowodów pochodzenia towarów i wynik jej jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju.
Biorąc pod uwagę negatywny wynik weryfikacji dowodu pochodzenia organ I instancji, zdaniem organu odwoławczego, zasadnie zastosował względem spornego towaru stawkę autonomiczną, ponieważ w przypadku niewłaściwego udokumentowania pochodzenia stosuje się wyższą ze stawek. Okoliczność pochodzenia importowanego towaru została udokumentowana przez stronę dokumentem, który w wyniku weryfikacji zagranicznej okazał się nieważny i w świetle przepisu art. 188 Ordynacji podatkowej nie jest konieczne przeprowadzanie kolejnego dowodu.
Powołując się na wyrok NSA organ odwoławczy stwierdził, iż wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia nie może być przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji, ma charakter wiążący dla organów celnych – zgodnie z art. 194 Ordynacji podatkowej i w tym zakresie przywołał orzecznictwo NSA _ Wyrok z 8 września 1998r. , ISA/Łd 777/97 ora z 26 lutego 2001, III SA 67/00. Natomiast § 12 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ przedmiotem importu było obuwie (sandały damskie) które jest wymienione w wykazie nr 3 w/w rozporządzenia, a zatem musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Przywołany przepis rozporządzenia stosuje się jedynie w sytuacji, gdy istnieją jakiekolwiek wątpliwości, co do pochodzenia towaru. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości, co do autentyczności świadectwa i prawidłowości danych w nim zawartych, organy celne mogą postąpić zgodnie z procedurą określoną w § 20 a rozporządzenia i wysłać świadectwo pochodzenia do weryfikacji do organu wystawiającego świadectwo.
W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji jasno przedstawił zasady dokumentowania niepreferencyjnego pochodzenia towarów zamieszczonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia. Stąd też jeżeli świadectwo pochodzenia nie spełnia wymogów stawianych przez przepisy prawa, nie można uznać za dowód pochodzenia.
W skardze do tutejszego Sądu spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów , sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, który ma również zastosowanie w przypadku dokumentowania pochodzenia towaru przy pomocy świadectwa pochodzenia poprzez jego niezastosowanie;
- niewłaściwe zastosowanie art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 w zw. z art. 122 oraz art. 194 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że stanowisko przekazane przez władze chińskie jest wiążące dla organów celnych, przyznanie temu stanowisku mocy dokumentu urzędowego, błędnej odmowy prowadzenia dalszego postępowania dowodowego na okoliczność autentyczności świadectwa pochodzenia; - niewłaściwe zastosowanie art. 187 Ordynacji podatkowej i w konsekwencji niezastosowanie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych poprzez pominięcie, iż w sprawie doszło do "szczególnej okoliczności" tj. obowiązku eksportera w zakresie przedstawienia dokumentów potwierdzających kraj pochodzenia towarów, nie wynikało z zaniedbań skarżącej;
- naruszenie przepisów art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie odmiennych decyzji odwoławczych w tych samych stanach prawnych i faktycznych;
- naruszenie art. 123 § 1 w zw. z art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę doręczenia stronie pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem.
Spółka podniosła też, iż nie zaszły okoliczności wymienione w § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 29 sierpnia 2003. w sprawie odsetek wyrównawczych wyrażając pogląd, iż sprawę sfałszowania dokumentu należy utożsamić ze "szczególnymi okolicznościami" w rozumieniu tegoż § 5 .
W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, iż w sprawie ma zastosowanie zarówno § 20a jak i § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. o czym świadczy wykładnia historyczna, gramatyczna i systemowa. Zdaniem skarżącej rozporządzenie to zostało wprowadzone właśnie dlatego, aby w razie wątpliwości co do kraju pochodzenia towaru, organ celny miał podstawę do "szukania" kraju pochodzenia innymi dowodami niż dotychczas ujawnione. Przepis art. 19 Kodeksu celnego w żaden sposób nie wyłącza prawa do przedstawienia dodatkowych dokumentów w stosunku do świadectwa pochodzenia, nie może więc tego czynić rozporządzenie. Nadto stanowisko organów celnych kraju pochodzenia towaru nie jest wiążące dla polskich organów celnych bowiem wbrew przyjętemu przez organ odwoławczy stanowisku, odpowiedź władz chińskich nie stanowi dokumentu urzędowego. Stanowisko władz chińskich ma charakter środka dowodowego i podlega ocenie jak każdy inny dowód. Skarżąca wskazuje, że z uzasadnienia decyzji nie wynika dlaczego organ współdziałający unieważnił świadectwo. Rozporządzenie wskazuje powody na mocy których może dojść do zakwestionowania świadectwa pochodzenia i tego rodzaju okoliczności nie zostały przez organ w decyzji przytoczone, oparł się on bowiem na lakonicznym stwierdzeniu, że władze dokonujące weryfikacji przesłały jego wynik, w którym unieważniają przedmiotowe świadectwo. Zdaniem skarżącej, organ celny nie ustalił, czy przyczyny unieważnienia świadectwa są tożsame z przesłankami do jego zakwestionowania wynikającymi z rozporządzenia.
Dodatkowo skarżąca wskazała, iż organy celne odmówiły jej zapoznania się z treścią pisma władz chińskich, odmawiając wydania i przekazania odpisu pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem.
Zdaniem skarżącej, organy celne również nie wzięły pod uwagę możliwości odstąpienia od poboru odsetek wyrównawczych zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych. Skarżąca wskazuje, że sprawę unieważnienia świadectwa przez chińskie władze należy utożsamiać ze "szczególnymi okolicznościami" w rozumieniu § 5 ust. 2 ww. rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy powołał się na dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie należy stwierdzić, iż organ II instancji trafnie przyjął, iż na podstawie art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 z późn. zm.) do rozpoznawanej sprawy mają zastosowanie przepisy dotychczasowe tj. ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (j.t. Dz. U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 ze zm.), gdyż dług celny powstał w dniu 10 marca 2004r., a zatem przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
Z art. 13 § 1 i 6 Kodeksu celnego wynika, iż cła określane są na podstawie taryfy celnej, którą w drodze rozporządzenia ustanawia Rada Ministrów. W dacie powstania długu celnego obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153), która stanowi załącznik do tego rozporządzenia. Zgodnie z przepisami art. 15 Kodeksu celnego niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu m. in. stosowania taryfy celnej, a reguły ustalania takiego pochodzenia określają art. 16 -19. Dokonywane jest ono przez organ celny na podstawie dowodu pochodzenia towarów (art. 19 § 1), przy czym Rada Ministrów została zobligowana do określenia w drodze rozporządzenia listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Rozporządzenie to zostało wydane w dniu 15 października 1997 r. i dotyczyło określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 z późn. zm.). W § 11 pkt 1 ustalono, iż pochodzenie towarów wymienionych w Wykazie nr 3 musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
Bezspornym w sprawie jest, iż importowany przez skarżącą towar wymieniony jest w Wykazie nr 3. Świadectwo pochodzenia towaru jest zatem podstawą zastosowania właściwej stawki celnej w związku ze zróżnicowaniem stawek taryfy celnej. Warunkiem skorzystania przez skarżącą ze stawki konwencyjnej było udokumentowanie pochodzenia towaru świadectwem pochodzenia. Winno ono, w myśl § 13 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia, spełniać łącznie warunki wymieniane w tym przepisie. Prawidłowo wystawione świadectwo pochodzenia w kraju, z którego dokonano wywozu towaru jest uznawane przez organ celny za dowód pochodzenia towaru.
Zgodnie z treścią § 20a ust. 2 rozporządzenia z 15 października 1997r. jeżeli organ do którego skierowane zostało świadectwo w celu jego weryfikacji nie udzieli odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację lub udzielona odpowiedź nie będzie zawierała informacji pozwalających na stwierdzenie, że weryfikowany dokument jest autentyczny i zawiera prawidłowe dane, dokument uznaje się za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru. W wyniku dokonanych przez organ celny, zgodnie z art. 20a ust. 1 cyt. wyżej rozporządzenia, czynności weryfikujących – organ otrzymał informację, iż przedstawione przez skarżącą świadectwo pochodzenia jest nieważne. Stwierdzenie zawarte w piśmie z dnia 13 marca 2005r. Dyrektora Wydziału Spraw Inspekcyjnych odnoszące się do świadectwa pochodzenia nr [...] nie zawiera informacji pozwalającej na stwierdzenie, że dokument zawiera prawidłowe dane, tym samym organ prawidłowo uznał, że przedstawione świadectwo pochodzenia nie może zostać uznane za dokument potwierdzający pochodzenie towaru. Konsekwencją tego ustalenia było uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i zastosowanie stawki autonomicznej w miejsce dotychczasowej konwencyjnej.
Zarzut skarżącej, iż w niniejszej sprawie winien mieć zastosowanie także § 12 cyt. rozporządzenia jest bezpodstawny. Przepis ten bowiem stosowany jest tylko w odniesieniu do towarów innych niż określone w § 11 ust. 1 rozporządzenia, w którym ustawodawca dopuszcza inne niż świadectwo pochodzenia dokumenty jako dowód pochodzenia towarów. Organ odwoławczy słusznie przyjął, iż § 11 ust. 1 w sposób niezależny od jakiegokolwiek uznania administracji celnej, wymaga dla udokumentowania pochodzenia towaru wymienionego w Wykazie nr 3 świadectwa pochodzenia, co pozwala na zastosowanie stawki konwencyjnej. Z tych samych powodów należy uznać za bezzasadny zarzut naruszenia art. 19 § 2 Kodeksu celnego, zgodnie z którym w wypadku wątpliwości co do pochodzenia towarów, organ celny może żądać dodatkowych dowodów potwierdzających pochodzenie towarów. Tym samym chybiony jest zarzut skarżącej o błędnym zastosowaniu art. 188 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Z uwagi na treść powołanych wyżej przepisów, w przypadku stwierdzenia, iż świadectwo pochodzenia towaru jest nieważne, organ celny nie ma obowiązku prowadzenia dalszego postępowania dowodowego w sprawie świadectwa.
Należy także zauważyć, iż ilość i rodzaj sprowadzanego towaru wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej, nie zachodzi zatem w niniejszej sprawie okoliczność przewidziana w ust. 3 § 11 powołanego wyżej rozporządzenia, gdyż tylko w sytuacji gdy ilość lub rodzaj towaru nie wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej pochodzenie towarów wymienionych w Wykazie nr 3 nie musi być udokumentowane. Przepisy prawa celnego dopuszczają możliwość zastosowania stawki konwencyjnej bez przedstawienia dokumentu potwierdzającego pochodzenie towaru wtedy, gdy na towarze zamieszczono w sposób trwały oznaczenie kraju pochodzenia, tyle tylko, iż z innych przepisów nie może wynikać wymóg przedłożenia świadectwa pochodzenia, a zatem nie w niniejszej sprawie.
Sąd nie podzielił także poglądu skarżącej, iż pismo władz chińskich nie ma charakteru wiążącego dla organu. Z treści art. 270 § 1 Kodeksu celnego wynika, iż organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub uprawnione podmioty tego państwa. Wniosek o weryfikację został skierowany do instytucji, która je wystawiła, zgodnie z listą prowincjonalnych i centralnych agend przekazaną Dyrektorowi Izby Celnej przez Ambasadę RP w Pekinie. Zatem pismo, w którym organ ten stwierdza, iż przesłane mu celem weryfikacji świadectwo pochodzenia jest nieważne zasadnie zostało przyjęte przez organy celne jako dowód będący dokumentem urzędowym, który stosownie do art. 194 cyt. wyżej Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości tego co urzędowo zostało w nich stwierdzone. Wbrew bowiem stanowisku skarżącej, Ordynacja podatkowa nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Dokumentem tym będzie więc dokument sporządzony przez organ władzy publicznej innego państwa i honorowany przez władze RP na podstawie odrębnych przepisów np. umów międzynarodowych. Powyższe domniemanie oznacza, iż dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dokonywanej przez organ celny, gdyż za udowodnione należy przyjąć to, co wprost wynika z dokumentu. Jego treść jest zaś jednoznaczna – świadectwo nr 031292076 jest nieważne. W tej sytuacji to skarżącą obciążał obowiązek obalenia domniemania prawdziwości tego dokumentu, czego nie uczynił. Zatem nie można zgodzić się ze stwierdzeniem skarżącej, jakoby stanowisko organów celnych kraju pochodzenia towaru, wydane w ramach procedury weryfikacyjnej, nie było wiążące dla polskich organów celnych.
Niezasadny okazał się również zarzut skarżącej dotyczący naliczenia odsetek wyrównawczych. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz. U. Nr 155, poz. 1515) odsetki takie organ ma obowiązek naliczyć, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych co w niniejszej sprawie bezspornie miało miejsce. Od obowiązku tego organ celny mógłby odstąpić jedynie wówczas, gdyby strona wykazała, iż podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było okolicznościami nie wynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania. Takich szczególnych okoliczności skarżąca nie wykazała, choć jak wyżej wskazano dowód w tym zakresie ją obciążał.
Sąd nie podzielił także zarzutu skarżącej uniemożliwienia jej przez organy celne zapoznania się z treścią pisma władz chińskich. Stwierdzenie to nie jest zgodne z prawdą, bowiem skarżąca prawidłowo zawiadomiona została, zarówno przed wydaniem decyzji przez organ I instancji jak i przez organ odwoławczy o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się na jego temat oraz o prawie składania wniosków. Miała więc pełną możliwość zapoznania się z treścią żądanych dokumentów. Zasadnie Naczelnik Urzędu Celnego poinformował skarżącą o treści art. 178 ordynacji podatkowej, który w żadnym wypadku nie nakłada na organ orzekający obowiązku przesyłania stronie dokumentów.
Zważywszy na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji.
|Asesor WSA |Sędzia WSA |Sędzia WSA |
|Anna Juszczyk-Wiśniewska |Dariusz Skupień |Stefan Kowalczyk |

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI