I SA/Go 143/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z powodu naruszenia przepisów o wyłączeniu członka składu orzekającego, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji.
Spółka złożyła skargę na decyzję SKO utrzymującą w mocy odmowę uchylenia decyzji o solidarnej odpowiedzialności podatkowej. Głównym zarzutem było naruszenie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, ponieważ członek składu orzekającego SKO, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji, uczestniczył również w postępowaniu wznowieniowym. Sąd uznał ten zarzut za zasadny, stwierdzając, że udział tej samej osoby w obu postępowaniach narusza zasady bezstronności i obiektywizmu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. rozpoznał skargę spółki M. T. F. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji o solidarnej odpowiedzialności podatkowej spółki jako nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa za zaległości w podatku od nieruchomości. Spółka wniosła o wznowienie postępowania, powołując się na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. SKO odmówiło uchylenia decyzji, a następnie utrzymało tę odmowę w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, wskazując, że członek składu orzekającego SKO, R.G.M., który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji z 2017 r., uczestniczył również w wydaniu decyzji z maja 2023 r. utrzymującej w mocy odmowę uchylenia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że udział R.G.M. w postępowaniu zwykłym (wydanie decyzji z 2017 r.) oraz w postępowaniu wznowieniowym (wydanie decyzji z maja 2023 r.) stanowi naruszenie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, który wymaga wyłączenia od udziału w postępowaniu osoby, która brała udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Sąd podkreślił, że celem tej regulacji jest zapewnienie bezstronności i obiektywizmu. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a., a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez SKO z prawidłowo ukształtowanym składem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, udział członka składu orzekającego w wydaniu decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym wyłącza go z udziału w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym tej decyzji.
Uzasadnienie
Przepis art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej ma na celu zapewnienie bezstronności i obiektywizmu. Jego wykładnia obejmuje zarówno postępowanie zwykłe, jak i nadzwyczajne (wznowienie, stwierdzenie nieważności), aby wyeliminować sytuację, w której wcześniejsze doświadczenie osoby mogłoby wpłynąć na ocenę sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (11)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ord.pod. art. 130 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis ten wyłącza od udziału w postępowaniu członka samorządowego kolegium odwoławczego, który brał udział w wydaniu decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym, również w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym tej decyzji.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Ord.pod. art. 240 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 240 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 245 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez SKO art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, polegające na udziale w składzie orzekającym członka, który brał udział w wydaniu decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym.
Godne uwagi sformułowania
akt ten narusza prawo w stopniu eliminującym go z obrotu prawnego istotą instytucji wznowienia postępowania jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy udział w wydaniu decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym uniemożliwia udział członka składu Kolegium w postępowaniu wszczętym skutecznie złożonym wnioskiem o wznowienie postępowania przemawia za tym sprawiedliwość proceduralna związana z bezstronnością w rozpatrywaniu sprawy Celem regulacji przewidzianej w art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej było uniknięcie sytuacji, gdy treść rozstrzygnięcia decyzji, wydanej przez członka organu kolegialnego, mogłaby być zdeterminowana wcześniejszym doświadczeniem tej osoby wynikającym z dotychczasowego udziału w postępowaniu administracyjnym.
Skład orzekający
Zbigniew Kruszewski
przewodniczący
Dariusz Skupień
sprawozdawca
Damian Bronowicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w kontekście postępowań zwykłych i wznowieniowych, zasady bezstronności i obiektywizmu organów administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów o wyłączeniu członka składu orzekającego w postępowaniu wznowieniowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w prawie podatkowym – zasady wyłączenia członka składu orzekającego, co ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia sprawiedliwości i obiektywizmu postępowań administracyjnych.
“Naruszenie procedury w SKO: członek składu orzekającego brał udział w wydaniu decyzji, a potem w jej wznowieniu!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Go 143/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2023-09-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Damian Bronowicki Dariusz Skupień /sprawozdawca/ Zbigniew Kruszewski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 2651 art. 130 § 1 pkt 6 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędzia WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 września 2023 r. sprawy ze skargi M. T. F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jako nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa za zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami 1. Uchyla zaskarżoną decyzję w całości. 2. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie M sp. z o.o. (dalej jako: Strona, Skarżąca, Spółka), wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako: Organ, SKO) z [...] maja 2023 r. nr [...] utrzymującą w mocy w mocy własną decyzję z [...] lutego 2020 r. odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej z [...] października 2017 r. w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jako nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa za zaległości w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami. Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [...] października 2017 r. o nr [...], SKO w składzie R.G.M., P.P. – B., P.D., orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z [...] lipca 2017 r. dotyczącej solidarnej odpowiedzialności podatkowej M sp. o.o. – aktualnie M sp. z o.o., jako nabywcy przedsiębiorstwa. Pismem z [...] grudnia 2017 r. spółka powołując się na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną SKO z [...] października 2017 r. Decyzją z [...] lutego 2020 r. o nr [...], SKO odmówił uchylenia własnej decyzji z [...] października 2017 r. o nr [...], z uwagi na brak przesłanek do wznowienia. Po rozpatrzeniu odwołania, SKO w składzie: R.G.M., W.P., A.B., decyzją z [...] maja 2023 r. orzekło o utrzymaniu w mocy ww. decyzji z [...] lutego 2020 r. W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik Spółki wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucił organowi naruszenie art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, gdyż w składzie osobowym Kolegium orzekającym przy wydaniu zaskarżonej decyzji i decyzji SKO z dnia [...] października 2017 roku znak [...], brał udział R.G.M.. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Przedmiotowa sprawa na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: "P.p.s.a.") została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 P.p.s.a.). Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Poddając kontroli zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, że akt ten narusza prawo w stopniu eliminującym go z obrotu prawnego. Za trafny bowiem należy uznać zarzut naruszenia przez SKO art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z ww. przepisem, funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej, pracownik urzędu gminy (miasta), starostwa, urzędu marszałkowskiego, izby administracji skarbowej, Krajowej Informacji Skarbowej, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz członek samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że istotą instytucji wznowienia postępowania jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która została zakończona decyzją ostateczną, w sytuacji gdy zaistniały określone w Ordynacji podatkowej podstawy wznowienia postępowania. Zatem udział w wydaniu decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym uniemożliwia udział członka składu Kolegium w postępowaniu wszczętym skutecznie złożonym wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego tą decyzją i tym samym udział w wydawaniu rozstrzygnięć, podejmowanych we wznowionym postępowaniu (wyrok NSA z 29 listopada 2019 r. sygn. akt II FSK 1382/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Za takim traktowaniem wniosku o wznowienie postępowania na potrzeby art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej przemawia konieczność zapewnienia stronie obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy. Przemawia za tym sprawiedliwość proceduralna związana z bezstronnością w rozpatrywaniu sprawy. To właśnie wyeliminowaniu wszelkich zastrzeżeń co do bezstronności i obiektywizmu przy rozpatrywaniu danej sprawy służy możliwość wyłączenia pracownika od udziału w tej sprawie. Stanowisko, że zawarte w art. 130 § 1 pkt 6 cyt. ustawy określenie "brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" dotyczy nie tylko orzekania w postępowaniu instancyjnym, a zatem w relacji organ pierwszej instancji - organ odwoławczy, ale także w relacji: postępowanie zwykłe - postępowania nadzwyczajne, zmierzające do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznej (wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji), zostało zawarte w wielu orzeczeniach sądów administracyjnych obu instancji, a linia orzecznicza w tym zakresie jest już w zasadzie jednolita (np. wyroki: z dnia 27 października 2015 r., sygn. akt I FSK 1133/14; z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt II GSK 1569/14; z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt I FSK 1965/14; z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 2078/14; z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II FSK 506/17, z dnia 8 lutego 2018 r., I FSK 525/16; WSA w Gliwicach z dnia 24 kwietnia 2019 r., I SA/Gl 93/19; z dnia 18 maja 2021r., sygn. akt III FSK 3501/21). Celem regulacji przewidzianej w art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej było uniknięcie sytuacji, gdy treść rozstrzygnięcia decyzji, wydanej przez członka organu kolegialnego, mogłaby być zdeterminowana wcześniejszym doświadczeniem tej osoby wynikającym z dotychczasowego udziału w postępowaniu administracyjnym. Omawiany przepis należy interpretować w ten sposób by usunąć wszelkie obawy, że ocena nie będzie obiektywna (por. wyroki NSA: z dnia 27 października 2015 r., sygn. akt I FSK 1133/14; z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 63/11). Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja SKO z [...] maja 29023 r. została wydana w składzie: R.G.M., W.P., A.B.. Decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję SKO z [...] lutego 2020 r. wydaną na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji SKO z dnia [...] października 2017 r. nr [...]. Co istotne, w wydaniu tej ostatniej również brał udział R.G.M.. Okoliczność ta jest bezsporna. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że przewodniczący składu orzekającego SKO w osobie R.G.M., powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o wznowienie postępowania. Tego wymagała konieczność zapewnienia stronie obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy we wznowionym postępowaniu. Udział ww. w wydaniu decyzji w trybie zwykłym a następnie w trybie wznowieniowym powoduje, że organ kolegialny wydający decyzję w dniu [...] maja 2023 r., naruszał art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, co stanowi przesłankę z art.240 §1pkt 3 Ordynacji podatkowej. Jeszcze raz należy bowiem podkreślić, że wykładnia przepisu 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej wyłączająca od orzekania w postępowaniu wznowieniowym pracownika organu, który wczesnej uczestniczył w wydaniu decyzji w trybie zwykłym, służy usunięciu wątpliwości, co do bezstronności i właściwego standardu obiektywizmu organów (wyrok WSA w Rzeszowie z 23.10.2018 r., sygn. akt I SA/Rz 754/18). Ponieważ wbrew treści ww. przepisu, w rozpoznawanej sprawie nie wyłączono od załatwienia sprawy członka organu, który brał udział w wydaniu decyzji ostatecznej, za przedwczesne należy uznać badanie w pełnym zakresie zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia, do czego Sąd byłby zobowiązany na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. Prawidłowo ukształtowany skład SKO, będzie zobowiązany powtórnie rozpoznać odwołanie strony. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) P.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI