I SA/Go 1242/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2007-03-13
NSApodatkoweWysokawsa
cłopochodzenie towaruświadectwo pochodzeniaVATzgłoszenie celneweryfikacjafałszerstwostawka celnaprawo celneOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki HP Sp. z o.o. w sprawie nieprawidłowego zgłoszenia celnego i naliczenia podatku VAT z powodu sfałszowanego świadectwa pochodzenia towaru z Chin.

Spółka HP Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, która uznała zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej i podatku VAT z powodu sfałszowanego świadectwa pochodzenia towaru z Chin. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że weryfikacja świadectwa pochodzenia przez chińskie władze jest wiążąca, a brak prawidłowego dokumentu pochodzenia uzasadnia zastosowanie stawki autonomicznej.

Sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez HP Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego. Organy celne uznały zgłoszenie celne z dnia [...] kwietnia 2004 r. za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych i kwoty podatku od towarów i usług. Podstawą tej decyzji było stwierdzenie, że dołączone do zgłoszenia świadectwo pochodzenia towaru z Chin zostało sfałszowane, co potwierdziła weryfikacja przeprowadzona przez Chińską Radę Promocji Handlu Zagranicznego. W związku z tym organy celne zastosowały stawkę celną autonomiczną podwyższoną o 100% zamiast deklarowanej stawki konwencyjnej. Skarżąca spółka zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, w tym kwestionowała wiążący charakter stanowiska władz chińskich oraz domagała się przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę, uznając, że weryfikacja świadectwa pochodzenia przez władze kraju wystawiającego jest wiążąca dla organów celnych kraju importu. Sąd podkreślił, że w przypadku towarów wymienionych w Wykazie nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów, udokumentowanie pochodzenia świadectwem jest obligatoryjne, a jego nieważność uzasadnia zastosowanie stawki autonomicznej. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naliczenia odsetek wyrównawczych ani odmowy zapoznania się z dokumentami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, weryfikacja przeprowadzona przez władze kraju wystawiającego świadectwo pochodzenia jest jedyną przewidzianą przez rozporządzenie formą kontroli dowodów pochodzenia towarów i jej wynik jest wiążący dla władz celnych kraju importu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pismo władz chińskich stwierdzające sfałszowanie świadectwa pochodzenia, uzyskane za pośrednictwem Ambasady RP, stanowi dokument urzędowy korzystający z domniemania prawdziwości, zgodnie z art. 194 Ordynacji podatkowej. Organy celne nie mają obowiązku kwestionować wyników takiej weryfikacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Dz.U. 1997 nr 130 poz 851 § § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Określa zasady ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów i listę towarów wymagających udokumentowania świadectwem pochodzenia.

Dz.U. 1997 nr 130 poz 851 § § 11 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Wymaga udokumentowania pochodzenia towarów wymienionych w Wykazie nr 3 świadectwem pochodzenia.

Dz.U. 1997 nr 130 poz 851 § § 12

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Dotyczy towarów innych niż określone w § 11 ust. 1, dopuszczając inne dokumenty jako dowód pochodzenia.

Dz.U. 1997 nr 130 poz 851 § § 13 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Określa warunki, które musi spełniać świadectwo pochodzenia.

Dz.U. 1997 nr 130 poz 851 § § 20a ust. 1 i ust. 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia

Dotyczy czynności weryfikujących świadectwo pochodzenia.

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 121 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 180 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 187 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

W przypadku niewłaściwego udokumentowania pochodzenia stosuje się wyższą ze stawek. Nie wymaga dalszego postępowania dowodowego w przypadku nieważności świadectwa.

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 194

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia jest wiążący dla organów celnych i korzysta z domniemania prawdziwości.

Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 13 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 15 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu m. in. stosowania taryfy celnej.

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 19 § § 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Pochodzenie towarów dokonywane jest przez organ celny na podstawie dowodu pochodzenia towarów.

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 19 § § 3 pkt 2 i 3

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 222 § § 4

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 art. 262

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny

Dz.U. 2003 nr 219 poz 2153 § § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 w sprawie ustanowienia Taryfy celnej

Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 6 § ust.7

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 15 § ust. 4

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 18 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Dz.U. 2003 nr 155 poz 1515 § § 3 ust. 2

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych

Określa obowiązek naliczania odsetek wyrównawczych.

Dz.U. 2004 nr 68 poz 623 art. 26

Ustawa z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne

Reguluje stosowanie przepisów dotychczasowych w sprawach powstałych przed wejściem Polski do UE.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Weryfikacja świadectwa pochodzenia przez władze kraju trzeciego jest wiążąca dla organów celnych kraju importu. Sfałszowanie świadectwa pochodzenia uzasadnia zastosowanie stawki celnej autonomicznej. Organ celny nie ma obowiązku prowadzenia dalszego postępowania dowodowego w przypadku stwierdzenia nieważności świadectwa pochodzenia. Pismo chińskich władz celnych jest dokumentem urzędowym korzystającym z domniemania prawdziwości.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych przez niepodjęcie z urzędu postępowania dowodowego w zakresie ustalenia kraju pochodzenia towarów. Naruszenie § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. poprzez zaniechanie obowiązku zbadania szczegółowego opisu procesu wytwarzania towaru. Organ celny nie jest uprawniony do potwierdzania autentyczności świadectwa pochodzenia. Stanowisko organów celnych kraju pochodzenia towaru nie jest wiążące dla polskich organów celnych. Odpowiedź władz chińskich nie stanowi dokumentu urzędowego, a jedynie dokument prywatny. Błędna odmowa prowadzenia dalszego postępowania dowodowego na okoliczność autentyczności świadectwa pochodzenia. Niewłaściwe zastosowanie art. 187 Ordynacji podatkowej i niezastosowanie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie odsetek wyrównawczych. Naruszenie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie odmiennych decyzji odwoławczych w tych samych stanach prawnych i faktycznych. Naruszenie art. 123 § 1 w zw. z art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę doręczenia stronie pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem.

Godne uwagi sformułowania

Weryfikacja przeprowadzona przez władze kraju wystawiającego świadectwa pochodzenia, jest jedyną przewidzianą przez rozporządzenie formą kontroli dowodów pochodzenia towarów i wynik jej jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Pismo, w którym organ ten stwierdza, iż przesłane mu celem weryfikacji świadectwo pochodzenia jest sfałszowane zasadnie zostało przyjęte przez organy celne jako dowód będący dokumentem urzędowym, który stosownie do art. 194 cyt. wyżej Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości tego co urzędowo zostało w nich stwierdzone. Wbrew bowiem stanowisku skarżącej, ordynacja podatkowa nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych.

Skład orzekający

Alina Rzepecka

sprawozdawca

Dariusz Skupień

przewodniczący

Joanna Wierchowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiarygodność weryfikacji pochodzenia towarów przez zagraniczne organy celne i skutki przedstawienia sfałszowanych dokumentów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji importu z Chin i stosowania przepisów celnych obowiązujących przed wejściem Polski do UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy oszustwa celnego i jego konsekwencji, co jest interesujące z perspektywy praktyki obrotu międzynarodowego i prawa celnego.

Sfałszowane świadectwo pochodzenia z Chin: Sąd potwierdza wiążący charakter weryfikacji celnej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Go 1242/06 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2007-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Alina Rzepecka /sprawozdawca/
Dariusz Skupień /przewodniczący/
Joanna Wierchowicz
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Celne prawo
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 130 poz 851
par. 12
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego  pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem  pochodzenia.
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 180 par. 1, art. 187 par. 1, art. 188 w zw. z art. 122, art. 194, art. 121 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 2003 nr 155 poz 1515
par. 5 ust. 2
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Asesor WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant Anita Woźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 r. sprawy ze skargi HP Sp. z o.o. z siedzibą na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2006r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] maja 2006r. nr [...] uznającą zgłoszenie celne "HP" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z dnia [...] kwietnia 2004r. JDA SAD Nr [...] za nieprawidłowe w zakresie stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych i kwoty podatku od towarów i usług.
Jako podstawę prawną wskazano art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (j. t. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 13 § 1, art. 15 § 1, art. 19 § 1 i § 3 pkt 2 i 3, art. 85 § 1 , art. 222 § 4 i art. 262 ustawy z 9 stycznia 1997r. – Kodeks celny (j. t. Dz. U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 ze zm.), § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. z 2003r., Nr 219, poz. 2153) oraz § 2 pkt 3, § 11 ust. 1, § 13 ust. 1 i ust. 2, § 20a ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. z 1997r., Nr 130, poz. 851 ze zm.), art. 2 ust. 2, art. 6 ust.7, art. 15 ust. 4 , art. 18 ust. 1 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. z 1993r. , 11, poz. 50 ze zm.), § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz. U. z 2003r., Nr 155, poz. 1515), w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. z 2004r., Nr 68, poz. 623).
Decyzję wydano w oparciu o następujące ustalenia organów celnych:
Jednolitym dokumentem administracyjnym SAD z dnia [...] kwietnia 2004r. nr JDA SAD Nr [...] zgłoszono klapki damskie i sandały dziecięce, które objęto procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym. W zgłoszeniu zadeklarowano stawkę celną konwencyjną w wysokości 17 %. Do dokumentu tego dołączono świadectwo pochodzenia wwożonego towaru nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r. wystawione w Chinach
Organ celny przesłał świadectwo pochodzenia do weryfikacji do Chińskiej Rady Promocji Handlu Zagranicznego (CCPIT) Oddział Guangdong. Po zbadaniu autentyczności świadectwa organ ten poinformował, iż przedłożone świadectwo nie zostało wystawione przez CCPIT ponieważ zarówno pieczęcie jak i podpisy są podrobione.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął postępowanie celne w zakresie zmiany stawki celnej, naliczenia kwoty długu celnego oraz kwoty podatku od towarów i usług i decyzją z [...] września 2005r. uznał zgłoszenie celne z [...] kwietnia 2004r. nr JDA SAD Nr [...] za nieprawidłowe.
Uwzględniając odwołanie importera Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Organ I instancji wezwał stronę do przedstawienia dokumentów określających kraj pochodzenia importowanego towaru, czego skarżąca spółka nie wykonała.
Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] maja 2006r. nr [...] uznał zgłoszenie celne z dnia [...] kwietnia 2004r. nr JDA SAD Nr [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych oraz kwoty podatku od towarów i usług od towaru objętego zakwestionowanym zgłoszeniem celnym, dokonując jednocześnie ponownego ich naliczenia. Zastosowano stawkę celną autonomiczną
podwyższoną o 100% to jest w wysokości 80%. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż towar będący przedmiotem niniejszego postępowania objęty jest wykazem stanowiącym załącznik nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r., a więc pochodzenie tego towaru musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Przedstawione w niniejszej sprawie świadectwo zostało sfałszowane, dlatego dla towaru objętego zgłoszeniem celnym zastosowano stawkę autonomiczną. Z uwagi na to, że nie wskazano kraju lub regionu pochodzenia nastąpiło podwyższenie stawki autonomicznej.
Od tej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez nie obciążanie jej innym cłem , podatkiem VAT oraz odsetkami wyrównawczymi niż wynika to z pierwotnego zgłoszenia celnego i umorzenie postępowania albo o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odwołaniu pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie prawdy obiektywnej przez nie podjęcie z urzędu postępowania dowodowego w zakresie ustalenia kraju pochodzenia towarów, w konsekwencji całkowite przerzucenie obowiązku dowodzenia na stronę postępowania, nie ustalenie okoliczności z jakiego kraju towar pochodzi i pominięcie
w tym zakresie postępowania wyjaśniającego oraz naruszenie § 12 rozporządzenia
z dnia 15 października 1997 r. w prawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia poprzez zaniechanie obowiązku zbadania szczegółowego opisu procesu wytwarzania towaru, z którego będzie wynikać, że spełnione zostały warunki określone w przepisach dotyczących pochodzenia towarów.
Nadto skarżąca zarzuciła , że organ do którego zwracał się Naczelnik nie jest organem uprawnionym do potwierdzania autentyczności świadectwa pochodzenia, nie wydawał tego świadectwa, ani nie potwierdzał jego autentyczności. W związku z tym zachodzi konieczność zwrócenia się ponownie do organu administracji chińskiej.
Zaskarżoną decyzją [...] lipca 2006r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż organ celny przekazał za pośrednictwem Ambasady Rzeczpospolitej w Pekinie świadectwo pochodzenia nr 021197618 do weryfikacji Dyrektorowi Wydziału Certyfikacji , CCPIT Oddział Guangdong, tj. do władz, które je wystawiły, a który poinformował organ celny, iż przesłane świadectwo nie zostało wystawione przez CCPIT a pieczęcie i podpisy są podrobione. Wyjaśnił, że uprawnienie tego organu do weryfikacji świadectw pochodzenia potwierdza lista prowincjonalnych i centralnych agend instytucji przekazanych organowi odwoławczemu pismem z [...] października 2004 r. nr [...] przez Ambasadę Rzeczpospolitej Polskiej w Pekinie. Weryfikacja przeprowadzona przez władze kraju wystawiającego świadectwa pochodzenia, jest jedyną przewidzianą przez rozporządzenie formą kontroli dowodów pochodzenia towarów i wynik jej jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Biorąc pod uwagę negatywny wynik weryfikacji dowodu pochodzenia organ I instancji, zdaniem organu odwoławczego, zasadnie zastosował względem spornego towaru stawkę autonomiczną, ponieważ w przypadku niewłaściwego udokumentowania pochodzenia stosuje się wyższą ze stawek. Okoliczność pochodzenia importowanego towaru została udokumentowana przez stronę dokumentem, który w wyniku weryfikacji zagranicznej okazał się nieważny i w świetle przepisu art. 188 Ordynacji podatkowej nie jest konieczne przeprowadzanie kolejnego dowodu.
Powołując się na wyrok NSA organ odwoławczy stwierdził, iż wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia nie może być przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji, ma charakter wiążący dla organów celnych – zgodnie z art. 194 Ordynacji podatkowej i w tym zakresie przywołał orzecznictwo NSA _ Wyrok z 8 września 1998r. , ISA/Łd 777/97 ora z 26 lutego 2001, III SA 67/00. Natomiast §12 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ przedmiotem importu było obuwie (klapki damskie i sandały dziecięce), które jest wymienione w wykazie nr 3 w/w rozporządzenia, a zatem musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
W skardze do tutejszego Sądu spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, który ma również zastosowanie
w przypadku dokumentowania pochodzenia towaru przy pomocy świadectwa pochodzenia;
- niewłaściwe zastosowanie art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 w zw. z art. 122 oraz art.194 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że stanowisko przekazane przez władze chińskie jest wiążące dla organów celnych, przyznanie temu stanowisku mocy dokumentu urzędowego, błędnej odmowy prowadzenia dalszego postępowania dowodowego na okoliczność autentyczności świadectwa pochodzenia;
- niewłaściwe zastosowanie art.187 Ordynacji podatkowej i w konsekwencji niezastosowanie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych poprzez pominięcie, iż w sprawie doszło do "szczególnej okoliczności" tj. sfałszowania świadectwa pochodzenia, a jego przedstawienie nie wynikało z zaniedbań skarżącej;
- naruszenie przepisów art.121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie odmiennych decyzji odwoławczych w tych samych stanach prawnych i faktycznych;
- naruszenie art.123 § 1 w zw. z art.178 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę doręczenia stronie pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem.
W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, iż w sprawie ma zastosowanie zarówno §20a jak i § 12 rozporządzenia z dnia 15 października 1997 r. o czym świadczy wykładnia historyczna, gramatyczna i systemowa. Zdaniem skarżącej rozporządzenie to zostało wprowadzone właśnie dlatego, aby w razie wątpliwości co do kraju pochodzenia towaru, organ celny miał podstawę do "szukania" kraju pochodzenia innymi dowodami niż dotychczas ujawnione. Przepis art.19 Kodeksu celnego w żaden sposób nie wyłącza prawa do przedstawienia dodatkowych dokumentów w stosunku do świadectwa pochodzenia, nie może więc tego czynić rozporządzenie. Nadto stanowisko organów celnych kraju pochodzenia towaru nie jest wiążące dla polskich organów celnych bowiem wbrew przyjętemu przez organ odwoławczy stanowisku, odpowiedź władz chińskich nie stanowi dokumentu urzędowego. Stanowisko władz chińskich ma charakter środka dowodowego o charakterze dokumentu prywatnego i podlega ocenie jak każdy inny dokument prywatny. Organ odwoławczy błędnie uznał, iż wykazanie kraju pochodzenia świadectwem pochodzenia nie powiodło się, pozbawiając stronę możliwości prowadzenia dalszego postępowania dowodowego. W kwestii poboru odsetek wyrównawczych sprawę nieważności dokumentu należy utożsamiać ze "szczególnymi okolicznościami", a przedłożenie tego rodzaju dokumentu nie wynikało z zaniedbań skarżącej.
Dodatkowo skarżąca wskazała, iż organy celne odmówiły jej zapoznania się z treścią pisma władz chińskich, odmawiając wydania i przekazania odpisu pisma władz chińskich wraz z tłumaczeniem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy powołał się na dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie należy stwierdzić, iż organ II instancji trafnie przyjął, iż na podstawie art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 z późn. zm.) do rozpoznawanej sprawy mają zastosowanie przepisy dotychczasowe tj. ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (j.t. Dz. U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 ze zm.), gdyż dług celny powstał w miesiącu kwietniu 2004r.,
a zatem przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
Z art. 13 § 1 i 6 Kodeksu celnego wynika, iż cła określane są na podstawie taryfy celnej, którą w drodze rozporządzenia ustanawia Rada Ministrów. W dacie powstania długu celnego obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.
w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153), która stanowi załącznik do tego rozporządzenia. Zgodnie z przepisami art. 15 Kodeksu celnego niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu m. in. stosowania taryfy celnej, a reguły ustalania takiego pochodzenia określają art. 16 -19. Dokonywane jest ono przez organ celny na podstawie dowodu pochodzenia towarów (art. 19 § 1), przy czym Rada Ministrów została zobligowana do określenia w drodze rozporządzenia listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Rozporządzenie to zostało wydane w dniu 15 października 1997 r. i dotyczyło określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 z późn. zm.). W § 11 pkt 1 ustalono, iż pochodzenie towarów wymienionych w Wykazie nr 3 musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
Bezspornym w sprawie jest, iż importowany przez skarżącą towar wymieniony jest w Wykazie nr 3. Świadectwo pochodzenia towaru jest zatem podstawą zastosowania właściwej stawki celnej w związku ze zróżnicowaniem stawek taryfy celnej. Warunkiem skorzystania przez skarżącą ze stawki konwencyjnej było udokumentowanie pochodzenia towaru świadectwem pochodzenia. Winno ono, w myśl § 13 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia, spełniać łącznie warunki wymieniane w tym przepisie. Prawidłowo wystawione świadectwo pochodzenia w kraju, z którego dokonano wywozu towaru jest uznawane przez organ celny za dowód pochodzenia towaru.
W wyniku dokonanych przez organ celny, zgodnie z art. 20a cyt. wyżej rozporządzenia, czynności weryfikujących okazało się, iż przedstawione przez skarżącą świadectwo pochodzenia jest sfałszowane. Konsekwencją tego ustalenia było uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i zastosowanie stawki autonomicznej w miejsce dotychczasowej konwencyjnej.
Zarzut skarżącej, iż w niniejszej sprawie winien mieć zastosowanie także §12 cyt. rozporządzenia jest bezpodstawny. Przepis ten bowiem stosowany jest tylko
w odniesieniu do towarów innych niż określone w § 11 ust. 1 rozporządzenia, w którym ustawodawca dopuszcza inne niż świadectwo pochodzenia dokumenty jako dowód pochodzenia towarów. Organ odwoławczy słusznie przyjął, iż § 11 ust. 1 w sposób niezależny od jakiegokolwiek uznania administracji celnej, wymaga dla udokumentowania pochodzenia towaru wymienionego w Wykazie nr 3 świadectwa pochodzenia, co pozwala na zastosowanie stawki konwencyjnej. Z tych samych powodów należy uznać za bezzasadny zarzut naruszenia art.19 §2 Kodeksu celnego, zgodnie z którym w wypadku wątpliwości co do pochodzenia towarów, organ celny może żądać dodatkowych dowodów potwierdzających pochodzenie towarów. Tym samym chybiony jest zarzut skarżącej o błędnym zastosowaniu art. 188 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.).
Z uwagi na treść powołanych wyżej przepisów, w przypadku stwierdzenia, iż świadectwo pochodzenia towaru jest nieważne, organ celny nie ma obowiązku prowadzenia dalszego postępowania dowodowego w sprawie świadectwa.
Należy także zauważyć, iż ilość i rodzaj sprowadzanego towaru wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej, nie zachodzi zatem w niniejszej sprawie okoliczność przewidziana w ust. 3 § 11 powołanego wyżej rozporządzenia, gdyż tylko w sytuacji gdy ilość lub rodzaj towaru nie wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej pochodzenie towarów wymienionych w Wykazie nr 3 nie musi być udokumentowane. Przepisy prawa celnego dopuszczają możliwość zastosowania stawki konwencyjnej bez przedstawienia dokumentu potwierdzającego pochodzenie towaru wtedy, gdy na towarze zamieszczono w sposób trwały oznaczenie kraju pochodzenia, tyle tylko, iż z innych przepisów nie może wynikać wymóg przedłożenia świadectwa pochodzenia, a zatem nie w niniejszej sprawie.
Sąd nie podzielił także poglądu skarżącej, iż pismo władz chińskich ma charakter dokumentu prywatnego (powołując przy tej okazji przepis art. 290 Kodeksu celnego, spółka miała zapewne na myśli przepis art. 270 tegoż Kodeksu). Z treści art.270 § 1 Kodeksu celnego wynika, iż organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub uprawnione podmioty tego państwa. Takim podmiotem jest właśnie Chińska Rada Handlu Zagranicznego (CCPIT) zwana również Chińską Izbą Handlu Zagranicznego , do której organ celny zwrócił się w sprawie weryfikacji świadectwa pochodzenia za pośrednictwem Ambasady RP w Pekinie i znajduje się on na liście prowincjonalnych i centralnych agend instytucji przekazanych Dyrektorowi Izby Celnej przez tę Ambasadę. Zatem pismo,
w którym organ ten stwierdza, iż przesłane mu celem weryfikacji świadectwo pochodzenia jest sfałszowane zasadnie zostało przyjęte przez organy celne jako dowód będący dokumentem urzędowym, który stosownie do art. 194 cyt. wyżej Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości tego co urzędowo zostało w nich stwierdzone. Wbrew bowiem stanowisku skarżącej, ordynacja podatkowa nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Dokumentem tym będzie więc dokument sporządzony przez organ władzy publicznej innego państwa i honorowany przez władze RP na podstawie odrębnych przepisów np. umów międzynarodowych. Powyższe domniemanie oznacza, iż dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dokonywanej przez organ celny, gdyż za udowodnione należy przyjąć to, co wprost wynika z dokumentu. Jego treść jest zaś jednoznaczna – świadectwo nr [...] zostało sfałszowane. W tej sytuacji to skarżącą obciążał obowiązek obalenia domniemania prawdziwości tego dokumentu, czego nie uczynił. Zatem nie można zgodzić się ze stwierdzeniem skarżącej, jakoby stanowisko organów celnych kraju pochodzenia towaru, wydane w ramach procedury weryfikacyjnej, nie było wiążące dla polskich organów celnych.
Niezasadny okazał się również zarzut skarżącej dotyczący naliczenia odsetek wyrównawczych. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz. U. Nr 155, poz. 1515) odsetki takie organ ma obowiązek naliczyć, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych co w niniejszej sprawie bezspornie miało miejsce. Od obowiązku tego organ celny mógłby odstąpić jedynie wówczas, gdyby strona wykazała, iż podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było okolicznościami nie wynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania. Takich szczególnych okoliczności skarżąca nie wykazała, choć jak wyżej wskazano dowód w tym zakresie ją obciążał.
Sąd nie podzielił także zarzutu skarżącej uniemożliwienia jej przez organy celne zapoznania się z treścią pisma władz chińskich. Stwierdzenie to nie jest zgodne z prawdą, bowiem skarżąca prawidłowo zawiadomiona została, zarówno przed wydaniem decyzji przez organ I instancji jak i przez organ odwoławczy o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się na jego temat oraz o prawie składania wniosków. Miała więc pełną możliwość zapoznania się z treścią żądanych dokumentów. Zasadnie Urząd Celny poinformował skarżącą o treści art. 178 ordynacji podatkowej, który w żadnym wypadku nie nakłada na organ orzekający obowiązku przesyłania stronie dokumentów.
Zważywszy na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. –prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji.
/-/Alina Rzepecka /-/ Dariusz Skupień /-/ Joanna Wierchowicz

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI