I SA/GL 968/24
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatniczki, uznając, że przekazanie nieruchomości byłemu mężowi w ramach podziału majątku wspólnego, od których odliczono VAT naliczony, stanowi nieodpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu.
Podatniczka, zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, wniosła o interpretację indywidualną w sprawie opodatkowania VAT przekazania nieruchomości byłemu mężowi w ramach podziału majątku wspólnego. Nieruchomości te zostały nabyte ze środków wspólnych, a podatniczka odliczyła od nich VAT naliczony i wynajmowała je. Organ interpretacyjny uznał, że takie przekazanie stanowi nieodpłatną dostawę towarów podlegającą VAT. WSA w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i podkreślając ekonomiczne władztwo nad rzeczą oraz prawo do odliczenia VAT naliczonego jako kluczowe przesłanki opodatkowania.
Sprawa dotyczyła wniosku o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem od towarów i usług przekazania nieruchomości (lokalu niemieszkalnego nr 66 i czterech apartamentów w budowie) byłemu mężowi w ramach podziału majątku wspólnego po rozwodzie. Wnioskodawczyni, będąca zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, nabyła te nieruchomości do majątku wspólnego z mężem. Odliczyła 100% VAT naliczonego od zakupu i remontów tych nieruchomości, a następnie wynajmowała je, wystawiając faktury VAT i odprowadzając podatek. Planowany podział majątku zakładał przekazanie nieruchomości byłemu mężowi, który również miał zamiar zarejestrować się jako czynny podatnik VAT i kontynuować najem. Wnioskodawczyni argumentowała, że podział majątku wspólnego nie stanowi odpłatnej ani nieodpłatnej dostawy towarów, ponieważ nie dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel w sensie ekonomicznym, a transakcja ma charakter rozliczenia majątkowego. Organ interpretacyjny uznał jednak, że skoro wnioskodawczyni odliczyła VAT naliczony od nabycia i ulepszeń nieruchomości, a następnie przekazuje je byłemu mężowi, który będzie je nadal wykorzystywał w działalności gospodarczej (najem), to czynność ta stanowi nieodpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatniczki, podzielając stanowisko organu. Sąd podkreślił, że kluczowe dla opodatkowania jest ekonomiczne władztwo nad rzeczą oraz prawo do odliczenia VAT naliczonego, a nie cywilnoprawne przeniesienie własności. Sąd uznał, że wnioskodawczyni posiadała ekonomiczne władztwo nad nieruchomościami i skorzystała z prawa do odliczenia VAT, co czyni przekazanie ich byłemu mężowi czynnością podlegającą opodatkowaniu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, przekazanie takie podlega opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe dla opodatkowania jest ekonomiczne władztwo nad rzeczą oraz prawo do odliczenia VAT naliczonego przy nabyciu. Skoro podatniczka odliczyła VAT i posiadała ekonomiczne władztwo nad nieruchomościami, ich przekazanie byłemu mężowi, który będzie je nadal wykorzystywał w działalności gospodarczej, stanowi nieodpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.p.t.u. art. 5 § 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Opodatkowaniu VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług.
u.p.t.u. art. 7 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
u.p.t.u. art. 7 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przez dostawę towarów rozumie się również nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, jeżeli przysługiwało mu prawo do odliczenia VAT naliczonego.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 2 § pkt 6
Ustawa o podatku od towarów i usług
Towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
u.p.t.u. art. 8 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów.
u.p.t.u. art. 15 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatnikami są osoby wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą.
u.p.t.u. art. 15 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Działalność gospodarcza obejmuje czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
O.p. art. 14b § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Reguluje wydawanie interpretacji indywidualnych.
O.p. art. 14c § § 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Określa zawartość interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 151
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Reguluje oddalenie skargi przez sąd administracyjny.
k.c. art. 195
Kodeks cywilny
Dotyczy współwłasności.
k.c. art. 196
Kodeks cywilny
Dotyczy współwłasności.
k.c. art. 210 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zarządu rzeczą wspólną.
k.c. art. 211
Kodeks cywilny
Dotyczy zarządu rzeczą wspólną.
k.r.o. art. 31 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy powstania wspólności majątkowej małżeńskiej.
k.r.o. art. 35
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy zarządu majątkiem wspólnym.
k.r.o. art. 36 § § 1, 2 i 3
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy zarządu majątkiem wspólnym.
k.r.o. art. 43 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy podziału majątku wspólnego.
k.r.o. art. 58 § § 3
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy skutków rozwodu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekazanie nieruchomości, od których odliczono VAT naliczony, stanowi nieodpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, jeśli podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia. Kluczowe dla opodatkowania VAT jest ekonomiczne władztwo nad rzeczą, a nie cywilnoprawne przeniesienie własności. Podział majątku wspólnego małżonków, nawet po rozwodzie, podlega przepisom VAT, jeśli spełnione są przesłanki opodatkowania.
Odrzucone argumenty
Podział majątku wspólnego nie stanowi odpłatnej ani nieodpłatnej dostawy towarów, ponieważ nie dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel w sensie ekonomicznym. Przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego dotyczące majątku wspólnego wyłączają opodatkowanie VAT przekazania nieruchomości w ramach podziału majątku. Transakcja ma charakter rozliczenia majątkowego, a nie handlowego, i powinna być neutralna podatkowo.
Godne uwagi sformułowania
kluczowym elementem jest przeniesienie, w istocie rzeczy, praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią nie ma znaczenia to, czy dochodzi do przeniesienia własności według prawa właściwego dla danego kraju decydujące znaczenie ma bowiem ekonomiczna strona transakcji, a więc przeniesienie, lub jego brak, ekonomicznego władztwa nad rzeczą
Skład orzekający
Monika Krywow
przewodniczący sprawozdawca
Dorota Kozłowska
sędzia
Borys Marasek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że przekazanie nieruchomości w ramach podziału majątku wspólnego, od których odliczono VAT, podlega opodatkowaniu VAT, jeśli podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia i posiadał ekonomiczne władztwo nad rzeczą."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podatnik odliczył VAT naliczony od nabycia i ulepszeń nieruchomości, które następnie przekazuje w ramach podziału majątku. Nie dotyczy sytuacji, gdy prawo do odliczenia VAT nie przysługiwało.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu podziału majątku wspólnego po rozwodzie i jego konsekwencji podatkowych, szczególnie w kontekście VAT od nieruchomości. Wyjaśnia kluczowe zasady opodatkowania nieodpłatnych dostaw towarów.
“Podział majątku po rozwodzie a VAT: Kiedy przekazanie nieruchomości jest opodatkowane?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Gl 968/24 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2025-03-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-08-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Borys Marasek Dorota Kozłowska Monika Krywow /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług 6560 Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1570 art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 6, art. 7 ust. 1 i ust. 2, art. 8 ust. 1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krywow (spr.), Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Borys Marasek, Protokolant specjalista Anna Florek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi M. S. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 maja 2024 r. nr 0112-KDIL3.4012.230.2024.1.EW UNP: 2283243 w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę. Uzasadnienie Interpretacją indywidualną z 29 maja 2024 r., nr 0112-KDIL3.4012.230.2024.1.EW UNP: 2283243, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej jako organ interpretacyjny), działając na podstawie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej jako O.p.), stwierdził, że stanowisko M. S. (dalej jako Wnioskodawczyni, skarżąca) w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe. Powyższa interpretacja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: We wniosku o interpretację zawarto następujący opis zdarzenia przyszłego Wnioskodawczyni i jej mąż w związku z planowanym rozwodem zamierzają dokonać podziału majątku wspólnego. Podział ten obejmie zarówno składniki majątku prywatnego, jak i związanego z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług. Podział zostanie dokonany w formie ugody zawartej przed sądem. Wątpliwości Wnioskodawczyni dotyczą skutków podatkowych przekazania nieruchomości byłemu mężowi w wyniku podziału, od których nabycia Wnioskodawczyni przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego. W tym też zakresie dokonywany jest dalszy opis stanu faktycznego. Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną. Wnioskodawczyni nie prowadzi jednoosobowej działalności gospodarczej, niemniej zarejestrowana jest jako czynny podatnik VAT. W lutym 2022 r. Wnioskodawczyni i jej mąż nabyli lokal niemieszkalny nr 66 o powierzchni 36,17 m2 położony w budynku oznaczonym numerem adresowym; B., ul. [...], położonym w budynku usytuowanym na nieruchomości gruntowej, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...] (dalej jako: Nieruchomość 1). W chwili zakupu mąż Wnioskodawczyni prowadził jednoosobową działalność gospodarczą, niemniej zakup nie był związany z jej prowadzeniem. Wnioskodawczyni i jej mąż nabyli nieruchomość ze wspólnych środków do majątku prywatnego. Sprzedaż Nieruchomości 1 została udokumentowana fakturą VAT, a nabywcą lokalu, zgodnie z fakturą, była Wnioskodawczyni. Z uwagi na fakt, że Wnioskodawczyni była zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, a faktura opiewała na kwotę brutto (w tym 23% podatek VAT), Wnioskodawczyni odliczyła podatek VAT naliczony (100%). Wnioskodawczyni wraz z mężem poniosła nakłady na remont Nieruchomości 1, a od każdej faktury odliczony został przez Wnioskodawczynię podatek VAT. Nieruchomość 1 od lipca 2022 r. została oddana w najem jako lokal użytkowy. Wynajmującym Nieruchomość 1 jest Wnioskodawczyni z uwagi na fakt, że jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, niemniej Nieruchomość 1 w dalszym ciągu pozostaje własnością wspólną małżonków. Z uwagi na fakt, że lokal jest oddany w najem prywatny, Wnioskodawczyni opodatkowuje przychody z tytułu najmu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Wnioskodawczyni z tytułu najmu Nieruchomości 1 co miesiąc wystawia faktury VAT wraz z 23% stawką podatku VAT i jako czynny podatnik VAT odprowadza do urzędu skarbowego podatek VAT z tytułu najmu. Oprócz powyższego, Wnioskodawczyni i jej mąż są w trakcie procedury kupna czterech apartamentów: 1) lokal niemieszkalny nr 16 o powierzchni 23,84 m2 położony w B. przy ul. [...], położonym w budynku usytuowanym na nieruchomości gruntowej, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]; 2) lokal niemieszkalny nr 17 o powierzchni 23,90 m2 położony w B. przy ul. [...] położonym w budynku usytuowanym na nieruchomości gruntowej, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]; 3) lokal niemieszkalny nr 30 o powierzchni 23,90 m2 położony w B. przy ul. [...] położonym w budynku usytuowanym na nieruchomości gruntowej, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]; 4) lokal niemieszkalny nr 46 o powierzchni 23,84 m2 położony w B. przy ul. [...] położonym w budynku usytuowanym na nieruchomości gruntowej, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...]; - (dalej jako: Apartamenty w budowie). Wszelkie nakłady oraz płatności za faktury zaliczkowe związane z zakupem Apartamentów w budowie zostały poniesione z majątku wspólnego małżonków. Na fakturach zaliczkowych jako nabywca figuruje co prawda Wnioskodawczyni, niemniej związane jest to z faktem, że jest ona zarejestrowana jako czynny podatnik VAT i odlicza podatek VAT należny. Apartamenty w budowie zostaną zakupione w formie gotówkowej, małżonkowie nie zaciągnęli ani nie będą zaciągali kredytu na zakup powyższych nieruchomości. Przeniesienie własności Apartamentów w budowie ma nastąpić w lipcu 2024 r. Apartamenty w budowie będą wymagały wykończenia, w związku z czym jeszcze przed podziałem majątku Wnioskodawczyni i jej mąż poniosą nakłady na remont nieruchomości ze środków wspólnych. Szacunkowo przewiduje się, że Apartamenty w budowie będą gotowe we wrześniu 2024 r. Po ukończeniu remontów, małżonkowie planują oddać w najem Apartamenty w budowie. Wynajmującym Apartamenty w budowie będzie Wnioskodawczyni z uwagi na fakt, że jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, niemniej Apartamenty w budowie w dalszym ciągu pozostaną własnością wspólną małżonków. Z uwagi na fakt, że Apartamenty w budowie będą oddane w najem prywatny, Wnioskodawczyni będzie opodatkowywać przychody z tytułu najmu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Wnioskodawczyni z tytułu najmu Apartamentów w budowie co miesiąc będzie wystawiać faktury VAT wraz z 23% stawką podatku VAT i jako czynny podatnik VAT będzie odprowadzać do urzędu skarbowego podatek VAT z tytułu najmu. Biorąc powyższe pod uwagę, w momencie podziału majątku w najmie prywatnym pozostawać będzie 5 lokali, tj. Nieruchomość 1 oraz Apartamenty w budowie. Małżonkowie planują dokonać zgodnego podziału majątku oraz zamierzają ustalić, że wszystkie powyższe nieruchomości przejdą na majątek męża. Z kolei Wnioskodawczyni otrzyma lokal mieszkalny oraz samochód. Według szacunkowych obliczeń Wnioskodawczyni wartość 5 lokali użytkowych wg cen zakupu wyniesie około 1 400 000,00 zł, a wartość mieszkania (wg wartości rynkowej) oraz samochodu wyniesie około 1 337 000,00 zł. Wobec powyższego, wartość majątku Wnioskodawczyni oraz wartość majątku męża po dokonaniu podziału majątku będzie porównywalna. Jednocześnie Wnioskodawczyni wskazuje, że małżonek planuje zamknąć działalność gospodarczą, a w momencie podziału majątku będzie zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Niemniej, po rozwodzie i zgodnym podziale majątku małżonek Wnioskodawczyni będzie w dalszym ciągu kontynuował najem Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie. Mąż Wnioskodawczyni zarejestruje się jednocześnie jako czynny podatnik VAT i podobnie jak Wnioskodawczyni będzie odliczał podatek należny od wyżej wymienionych nieruchomości. W związku z powyższym zadano następujące pytanie: Czy przekazanie w wyniku podziału majątku wspólnego byłemu mężowi Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie podlega opodatkowaniu VAT? W ocenie Wnioskodawczyni, przekazanie w wyniku podziału majątku wspólnego byłemu mężowi Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT. Skarżąca odwołała się do art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 6, art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm. dalej jako u.p.t.u.). Podniosła, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów, ich imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych. Natomiast zużycie towarów podlega opodatkowaniu tylko wówczas, gdy dokonywane jest na rzecz podmiotów i na cele wymienione w art. 7 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, pod warunkiem, że przysługiwało prawo do odliczania podatku naliczonego. Aby nieodpłatne przekazanie towarów - w świetle powołanego art. 7 ust. 2 u.p.t.u. - podlegało opodatkowaniu, konieczne jest łączne spełnienie następujących warunków: - nieodpłatne przekazanie dokonywane jest przez podatnika VAT, - przekazane przez podatnika towary należą do jego przedsiębiorstwa, przedmiotem nieodpłatnego przekazania jest towar, w stosunku do którego podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tego towaru lub jego części składowych. Wobec powyższego, u.p.t.u. posługuje się w odniesieniu do dostawy towarów sformułowaniem "przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel" (art. 7 ust. 1 u.p.t.u.), a towarami w świetle tej ustawy - co do zasady - są rzeczy oraz ich części (art. 2 pkt 6 u.p.t.u.). Takie zdefiniowanie konstytutywnego aspektu dostawy towarów, odwołując się do ekonomicznego władztwa nad rzeczą sprawia, że przedmiotem opodatkowania może być nie tylko sprzedaż czy zamiana rzeczy jako fizycznie wyodrębnionych dóbr materialnych, ale również inne transakcje wywierające, z ekonomicznego punktu widzenia, podobne skutki. Co należy rozumieć przez "przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel" określił Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-320/88. W orzeczeniu tym stwierdził, że dla uznania danej czynności za opodatkowaną dostawę towarów, nie ma znaczenia to, czy dochodzi do przeniesienia własności według prawa właściwego dla danego kraju. Regulacja ta ma zastosowanie do każdego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem na inny podmiot, które to przeniesienie skutkuje tym, że strona ta uzyskuje de facto możliwość korzystania z rzeczy tak jak właściciel, nawet jeżeli nie wiąże się to z przeniesieniem własności. W tym orzeczeniu, odnosząc się do dostawy towarów. Trybunał posłużył się terminem przeniesienia "własności w sensie ekonomicznym", podkreślając tym samym uniezależnienie opodatkowania od przeniesienia własności towarów. Oznacza to więc, że na gruncie przedmiotowego przepisu kluczowym elementem jest przeniesienie, w istocie rzeczy, praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią. Innymi słowy pojęcie "przeniesienie prawa do rozporządzania jak właściciel" dotyczy tego rodzaju czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel. Chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. Istotą dostawy towarów nie jest bowiem przeniesienie prawa własności, zatem zwrotu "prawo do rozporządzania jak właściciel" nie można interpretować jako "prawa własności". Idąc dalej należy wskazać, że czynności przejścia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejście własności w sensie prawnym, bowiem "dostawa towarów" nie ogranicza się wyłącznie do prawa własności rzeczy. Należy więc uznać, że dostawa towarów powinna podlegać ocenie przede wszystkim z punktu widzenia swoich aspektów ekonomicznych, mniejsze zaś znaczenie maję jej skutki o charakterze cywilnoprawnym, występujące na gruncie prawa cywilnego. Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u., jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jedynie wówczas gdy czynności te są wykonywane odpłatnie. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte - w przypadku dostawy towarów w art. 7 ust. 2 u.p.t.u. Analizując treść art. 7 ust. 2 u.p.t.u., warto odwołać się również do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który wielokrotnie wypowiadał się w kwestii opodatkowania nieodpłatnych świadczeń. W wyroku z dnia 27 czerwca 1989 r. w sprawie C-50/88 (Heinz Kuchne) Trybunał stwierdził, że ze wspólnym systemem podatku od wartości dodanej spójne jest nieopodatkowanie amortyzacji aktywów przedsiębiorstwa w odniesieniu do ich prywatnego użytku w przypadku, gdy VAT od tych towarów nie podlegał odliczeniu, przy jednoczesnym opodatkowaniu wydatków ponoszonych na utrzymanie i używanie towarów, w odniesieniu do których podatnik jest uprawniony do odliczenia podatku. Rozwiązanie to pozwala zarówno uniknąć podwójnego opodatkowania samych towarów, jak 1 braku opodatkowania ostatecznej konsumpcji. Również w orzeczeniu z dnia 25 maja 1993 r. w sprawie C-193/91 (Gerhard Mohsche) oraz w orzeczeniu z dnia 17 maja 2001 r. w połączonych sprawach C-322/99 (Hans-Georg Fisher) i C-323/99 (Klaus Brandenstein) Trybunał wskazał, że nieodpłatne świadczenia mogą być opodatkowane wyłącznie w takim zakresie, w jakim podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku naliczonego. Jak wynika z powyższych uregulowań, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, w tym także wszelkie inne darowizny, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych. Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie (w tym także darowizna) tych towarów pozostaje poza zakresem opodatkowania (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania), bez względu na cel, na który zostały one przekazane (darowane). Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest zatem spełnienie dwóch przesłanek: - po pierwsze - dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, - po drugie - czynność wykonywana jest przez podmiot, który jest podatnikiem VAT. Generalnie zatem, z uwagi na brzmienie art. 5 ust. 1 u.p.t.u., opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów (rozumiana jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel), a także wszelkie nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności darowizny, pod warunkiem jednak, że podatnikowi przysługiwało prawo do całkowitego albo częściowego odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych. Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia kwoty podatku naliczonego, to wszelkie przekazanie lub zużycie towarów bez wynagrodzenia (nieodpłatne przekazania), pozostaje neutralne podatkowo (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania). Czynności są opodatkowane podatkiem od towarów i usług jedynie wówczas, gdy wykonywane są przez podatnika, w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.t.u., działającego w takim charakterze w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (art. 15 ust. 2 u.p.t.u.) Wnioskodawczyni wyjaśniła, że prawo dopuszcza, aby własność tej samej rzeczy przysługiwała niepodzielnie kilku osobom. Odwołała się do art. 195 i art. 196 oraz art. 210 § 1, art. 211 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.). Ponadto skarżąca wskazała na art. 31 § 1 i art. 35, art. 36 § 1, 2 i 3, art. 43 § 1 oraz art. 58 § 3 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm., dalej jako k.r.o.). Zdaniem skarżącej, nie każda jednak czynność, która stanowi dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Określona czynność będzie opodatkowana VAT, jeśli zostanie wykonana przez podatnika, a więc osobę prowadzącą działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. W ocenie Wnioskodawczyni, przekazanie w wyniku podziału majątku wspólnego byłemu mężowi Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie nie będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, bowiem: 1) nie stanowi ona odpłatnej dostawy towarów oraz 2) nie stanowi nieodpłatnego przekazania towarów należących do przedsiębiorstwa. Odnosząc się do art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 7 ust. 1 u.p.t.u. Wnioskodawczyni zwróciła uwagę, że w powyższych przepisach chodzi o przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Tymczasem w przypadku osób fizycznych będących małżonkami nabywanie przez te podmioty towarów w trakcie trwania ustawowej wspólności majątkowej oznacza, że towary te są ich własnością i pozostają ich własnością. Tymczasem w przypadku osób fizycznych będących małżonkami nabywanie przez te podmioty towarów w trakcie trwania ustawowej wspólności majątkowej oznacza, że towary te są ich własnością i pozostają ich własnością także mimo dokonania formalnej czynności przekazania składnika majątku służącego do prowadzenia działalności gospodarczej z działalności jednego małżonka do działalności drugiego małżonka. Ustrój majątkowy małżeński wyklucza bowiem możliwość przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel z jednego małżonka na drugiego. Nie ma przy tym znaczenia czy małżonkowie prowadzą działalność gospodarczą czy też są osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej, a zarejestrowanymi jako czynni podatnicy VAT. Zatem towary są własnością wspólną małżonków nawet pomimo dokonania formalnej czynności przekazania składnika majątku służącego do prowadzenia działalności gospodarczej z działalności jednego małżonka do działalności drugiego małżonka. Ustrój majątkowy małżeński wyklucza bowiem możliwość przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel z jednego małżonka na drugiego. Odwołała się także do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 kwietnia 2018 r. sygn. akt I FSK 887/16. Skarżąca uznała zatem, że w opisanym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego zdarzeniu przyszłym nie będzie miała miejsca dostawa towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 u.p.t.u., gdyż w rozpatrywanej sprawie nie wystąpi element wynagrodzenia. W opisanym przypadku co do zasady nie ma możliwości dokonywania wypłaty wynagrodzenia z wzajemnych świadczeń między małżonkami, co wynika z istoty wspólności majątkowej. Zgodnie z art. 31 § 1 k.r.o. z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa, obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (jest to ich majątek wspólny). Wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna, którą charakteryzuje to, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Wspólność ta jest wspólnością masy majątkowej, to znaczy obejmuje cały zbiór praw majątkowych takich jak własność i inne prawa rzeczowe czy wierzytelności. Pomimo trwania wspólności każdy z małżonków ma zarówno prawo do udziału i rozporządzania tak całym majątkiem wspólnym, jak i w odniesieniu do poszczególnych składników majątku wspólnego. Wspólność majątkowa małżeńska nie jest bowiem samodzielnym i niezależnym od małżonków bytem, który realizuje swoje własne uprawnienia do określonych lub wszystkich składników tego mienia. Podmiotami uprawnionymi do dysponowania i zarządzania całym mieniem są zawsze małżonkowie tworzący wspólność majątkową małżeńską. Z powyższego wynika, że nawet prowadzenie przez małżonków odrębnych działalności gospodarczych lub działanie w charakterze podatnika VAT nie ma wpływu na uprawnienie do dysponowania i zarządzania majątkiem. Zatem skoro w niniejszej sprawie nie występuje zapłata za towar między małżonkami, to też nie ma możliwości przeniesienia własności towaru. Wobec czego art. 7 ust. 2 u.p.t.u. nie ma zastosowania do małżonków będących we wspólności majątkowej (wspólność ustawowa), ponieważ nie występuje tu przeniesienie wspólnego majątku z jednego podatnika na drugiego. W takiej sytuacji na gruncie u.p.t.u. nie mamy do czynienia z dwoma podmiotami (w relacjach między nimi), z których jeden dokonuje nieodpłatnego świadczenia, a drugi z tego nieodpłatnego świadczenia korzysta. Nie ma znaczenia fakt, czy małżonkowie prowadzą oddzielne działalności gospodarcze i czy każdy lub któryś z nich jest podatnikiem VAT, bowiem każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym. W ocenie Wnioskodawczyni w sytuacji, gdy między małżonkami istnieje ustawowa wspólność majątkowa, wszelkie transakcje, jakie zawierane są między małżonkami prowadzącymi odrębnie działalność gospodarczą, nie mogą mieć charakteru odpłatnego. Nie można ich również uznać jako nieodpłatne przeniesienie towaru, albowiem małżonkowie nie mogą wyodrębnić udziałów, którymi mogliby niezależnie rozporządzać. W związku z tym należy uznać, że opisana w zdarzeniu przyszłym czynność między małżonkami nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż po pierwsze nie stanowi odpłatnej dostawy towarów, po drugie nie stanowi nieodpłatnego przekazania towarów należących do przedsiębiorstwa. Pomimo trwania wspólności każdy z małżonków ma zarówno prawo do udziału i rozporządzania tak całym majątkiem wspólnym, jak i w odniesieniu do poszczególnych składników majątku wspólnego. Wspólność majątkowa małżeńska nie jest bowiem samodzielnym i niezależnym od małżonków bytem, który realizuje swoje własne uprawnienia do określonych lub wszystkich składników tego mienia. Podmiotami uprawnionymi do dysponowania i zarządzania całym mieniem są zawsze małżonkowie tworzący wspólność majątkową małżeńską. W ocenie Wnioskodawczyni nie budzi wątpliwości, że żaden z przepisów ustawy o VAT nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej. Każdy z małżonków może być odrębnym czynnym podatnikiem VAT. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa. Jednak ustrój ustawowej wspólność majątkowej istniejący między małżonkami ma istotne znaczenie dla oceny czy transakcje mające miejsce między małżonkami prowadzącymi odrębnie działalność gospodarczą, bądź też będących zarejestrowanymi jako czynni podatnicy VAT, bądź też jako osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej traktowane są jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W sytuacji bowiem, gdy strony transakcji są małżeństwem nie można mówić o powstaniu zobowiązania w sensie cywilistycznym. Małżonek uprawniony do otrzymania zapłaty nie może bowiem wdrożyć procedury sądowej celem jej wyegzekwowania, a żona nie będzie zobowiązana do zapłaty na rzecz męża, gdyż w przeciwnym razie doszłoby do absurdalnej sytuacji, w której żona musiałaby zapłacić mężowi ich wspólnymi pieniędzmi za zakupione składniki majątkowe, a taka interpretacja jest niedopuszczalna i prowadzi do absurdów. Podsumowując podkreślono, że małżonkowie dokonali zakupu Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie z majątku wspólnego. Mąż Wnioskodawczyni prowadził działalność gospodarczą w momencie zakupu Nieruchomości 1, natomiast Wnioskodawczyni nie prowadziła wówczas jednoosobowej działalności gospodarczej, ale była zarejestrowana jako czynny podatnik VAT. Nieruchomość 1 nie została nigdy wprowadzona do działalności gospodarczej męża, a oddawana jest w najem jako najem prywatny. Odnosząc się do Apartamentów w budowie, to w momencie gdy dojdzie do ich nabycia ani Wnioskodawczyni, ani mąż Wnioskodawczyni nie będą prowadzili działalności gospodarczych. Wnioskodawczyni będzie jednak nadal zarejestrowana jako czynny podatnik VAT. Niemniej, w kontekście przytoczonych wyżej rozważań teoretycznych, jak również w kontekście przedstawionego orzecznictwa wskazać należy, że nie ma znaczenia sposób nabycia przez małżonków nieruchomości oraz charakter ich późniejszego przekazania, bowiem nabycie nastąpiło w ramach majątku wspólnego i każdy z małżonków mógł i może swobodnie rozporządzać Nieruchomością 1 oraz Apartamentami w budowie. Ponadto, skoro opisana w zdarzeniu przyszłym transakcja między małżonkami nie będzie miała charakteru odpłatnego, to nie będzie ona stanowiła odpłatnej dostawy towarów. W tym stanie rzeczy autonomia prawa podatkowego nie stoi na przeszkodzie by uznać, że podział majątku polegający na przekazaniu mężowi Wnioskodawczyni Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie, które to będą w dalszym ciągu oddawane w najem wówczas już przez byłego męża Wnioskodawczyni nie będzie stanowił odpłatnej dostawy towarów. Podczas podziału majątku zarówno Wnioskodawczyni jak i mąż Wnioskodawczyni otrzymają równoważne majątkowo części majątku wspólnego. W opisanym zdarzeniu przyszłym nie ma bowiem możliwości wypłaty wynagrodzenia, nie będzie miało miejsce żadne przysporzenie oraz nie dojdzie do wzrostu "zasobów" męża podatniczki (zob. Opinia Rzecznika Generalnego z dnia 22 lutego 2018 r. w sprawie C-665-16, pkt 87, ponieważ małżonków łączy stosunek wspólności łącznej i fakt, że prowadzą jako małżonkowie oddzielną działalność gospodarczą niczego nie zmienia). W ocenie organu interpretacyjnego stanowisko Wnioskodawczyni jest nieprawidłowe. Organ interpretacyjny wskazał na art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 6, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 u.p.t.u. i wyjaśnił, że przepis art. 7 ust. 1 ustawy, definiujący pojęcie "dostawa towarów" nie odwołuje się do cywilistycznych pojęć sprzedaży, czy też przeniesienia prawa własności, lecz do ekonomicznego władztwa nad rzeczą. To sprawia, że przedmiotem opodatkowania może być nie tylko sprzedaż czy zamiana rzeczy jako fizycznie wyodrębnionych dóbr materialnych, ale również inne transakcje wywierające, z ekonomicznego punktu widzenia, podobne skutki. Wykładnię sformułowania "przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel", przedstawił Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-320/88 Shipping and Forwarding Safe B.V. v. Staatsecretaris van Financien. W orzeczeniu tym TSUE stwierdził, że dla uznania danej czynności za opodatkowaną dostawę towarów, nie ma znaczenia to, czy dochodzi do przeniesienia własności według prawa właściwego dla danego kraju. Regulacja ta ma zastosowanie do każdego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem na inny podmiot, które to przeniesienie skutkuje tym, że strona ta uzyskuje de facto możliwość korzystania z rzeczy tak jak właściciel, nawet jeżeli nie wiąże się to z przeniesieniem własności. W tym orzeczeniu, odnosząc się do dostawy towarów. Trybunał posłużył się terminem przeniesienia "własności w sensie ekonomicznym", podkreślając tym samym uniezależnienie opodatkowania od przeniesienia własności towarów. Oznacza to więc, że na gruncie przedmiotowego przepisu kluczowym elementem jest przeniesienie, w istocie rzeczy, praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią. Innymi słowy pojęcie "przeniesienie prawa do rozporządzania jak właściciel" dotyczy tego rodzaju czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel. Chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. Istotą dostawy towarów nie jest bowiem przeniesienie prawa własności, zatem zwrotu "prawo do rozporządzania jak właściciel" nie można interpretować jako "prawa własności". Idąc dalej należy wskazać, że czynności przejścia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejście własności w sensie prawnym, bowiem "dostawa towarów" nie ogranicza się wyłącznie do prawa własności rzeczy. Należy więc uznać, że dostawa towarów powinna podlegać ocenie przede wszystkim z punktu widzenia swoich aspektów ekonomicznych, zaś jej skutki o charakterze cywilnoprawnym, występujące na gruncie prawa cywilnego, mają mniejsze znaczenie. Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie (za wynagrodzeniem). Jednocześnie ustawodawca zrównał niektóre dostawy towarów i świadczenia usług wykonywane nieodpłatne z odpłatną dostawą towarów i odpłatnym świadczeniem usług, a więc z czynnościami, które podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT. Organ interpretacyjny odwołał się do art. 7 ust. 2 u.p.t.u. i wskazał, że jak wynika z powyższych uregulowań, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, w tym także wszelkie inne darowizny, z którymi wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych. Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie (w tym także darowizna) tych towarów pozostaje poza zakresem opodatkowania (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania), bez względu na cel, na który zostały one przekazane (darowane). Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek: - po pierwsze - czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, - po drugie - czynność wykonywana jest przez podmiot, który jest podatnikiem VAT. Wskazano, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wielokrotnie wypowiadał się w kwestii opodatkowania nieodpłatnych świadczeń. W wyroku z 27 czerwca 1989 r. w sprawie C-50/88 (Heinz Kuchne) Trybunał stwierdził, że ze wspólnym systemem podatku od wartości dodanej spójne jest nieopodatkowanie amortyzacji aktywów przedsiębiorstwa w odniesieniu do ich prywatnego użytku w przypadku, gdy VAT od tych towarów nie podlegał odliczeniu, przy jednoczesnym opodatkowaniu wydatków ponoszonych na utrzymanie i używanie towarów, w odniesieniu do których podatnik jest uprawniony do odliczenia podatku. Rozwiązanie to pozwala zarówno uniknąć podwójnego opodatkowania samych towarów, jak i braku opodatkowania ostatecznej konsumpcji. 15/24 Również w orzeczeniu z 25 maja 1993 r. w sprawie C-193/91 (Gerhard Mohsche) oraz w orzeczeniu z 17 maja 2001 r. w połączonych sprawach C-322/99 (Hans-Georg Fisher) i C-323/99 (Klaus Brandenstein) Trybunał wskazał, że nieodpłatne świadczenia mogą być opodatkowane wyłącznie w takim zakresie, w jakim podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku naliczonego. Jednak nie każda czynność, która stanowi dostawę towarów lub świadczenie usług, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana, musi być wykonana przez podmiot, który spełnia przesłanki umożliwiające uznanie go - dla tej czynności - za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Pojęcia "podatnik" i "działalność gospodarcza", na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały zdefiniowane w art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie ma charakter uniwersalny. Pozwala na objęcie pojęciem "podatnik" tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Status podatnika podatku od towarów i usług wynika również z okoliczności dokonania czynności, które podlegają opodatkowaniu tym podatkiem. Organ interpretacyjny wskazał także na art. 195 i 196 k.c. oraz art. 31 § 1 oraz art. 35, art. 36 § 2, art. 37 § 1, art. 43 § 1 k.r.o. Stwierdził, że w uwagi na powyższe regulacje prawne w akcie notarialnym dokumentującym nabycie nieruchomości wymieniani są oboje małżonkowie, jeżeli istnieje między nimi ustawowa wspólność majątkowa. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną uprawniającą do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego, a w czasie jej trwania żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Ustawa o podatku od towarów i usług nie wymienia małżonków jako odrębnej kategorii podatników. Stwarza to dla małżonków prowadzących działalność gospodarczą szczególną sytuację prawną. Żaden z przepisów ustawy nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej jako odrębnym podatnikom. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa. W konsekwencji, podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokona czynności podlegającej opodatkowaniu. Za uznaniem Wnioskodawczyni, w opisanej sprawie, za profesjonalny podmiot prowadzący działalność gospodarczą przemawia również fakt, że zawarła ona umowę dzierżawy Nieruchomości 1. Apartamenty w Budowie również będą przedmiotem najmu, a wynajmującym będzie Wnioskodawczyni. Działania takiego nie można interpretować inaczej niż jako cel osiągania korzyści majątkowych, a więc cel zarobkowy. Organ interpretacyjny wskazał zatem na art. 693 § 1 k.c. i wyjaśnił, że Dzierżawa jest więc umową dwustronnie obowiązującą i wzajemną, odpowiednikiem świadczenia wydzierżawiającego polegającego na oddaniu rzeczy do używania i pobierania pożytków jest świadczenie dzierżawcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu. Umowa dzierżawy jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony -zarówno wydzierżawiającego jak i dzierżawcę - określone przepisami obowiązki. Z treści przywołanego wyżej art. 8 ust. 1 ustawy wynika, że ustawodawca przyjął generalną zasadę, że usługami są wszelkie odpłatne świadczenia niebędące dostawą towarów. Stąd też, stwierdzić należy, że definicja "świadczenia usług" ma charakter dopełniający definicję "dostawy towarów". Jest ona wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. W konsekwencji, dzierżawa stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Tym samym, wypełnia ona określoną w art. 15 ust. 2 ustawy definicję działalności gospodarczej. Zatem, pomimo zakupu składników majątku w ramach istniejącej małżeńskiej wspólnoty majątkowej, składniki te były przeznaczone wyłącznie do działalności gospodarczej (jednego z małżonków - Wnioskodawczyni) w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Tym samym, z tytułu przekazania Nieruchomości 1 i Apartamentów w Budowie byłemu mężowi, Wnioskodawczyni działa jako podatnik w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy. Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawczyni i jej mąż w związku z planowanym rozwodem zamierzają dokonać podziału majątku wspólnego. Wątpliwości dotyczą skutków podatkowych przekazania nieruchomości byłemu mężowi w wyniku podziału, od których nabycia przysługiwało Wnioskodawczyni prawo do odliczenia VAT naliczonego. Analizując powołane wyżej regulacje prawne w kontekście okoliczności sprawy przedstawionych we wniosku, w pierwszej kolejności wyjaśniono, że w oparciu o majątek wspólny Wnioskodawczyni prowadzi indywidualną działalność gospodarczą - wynajem nieruchomości (w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy), jako zarejestrowany czynny podatnik VAT. Zatem, w oparciu o składniki majątku wspólnego posiada odrębną działalność (odrębną własność ekonomiczną), natomiast jako małżeństwo współwłasność łączną. Czyli, prowadząc swoją działalność w oparciu o część składników majątku wspólnego ma nad tym majątkiem kontrolę ekonomiczną. Zatem, pomimo że określone składniki majątku - w analizowanej sprawie Nieruchomość 1 i Apartamenty w budowie - zostały zakupione w ramach istniejącej małżeńskiej wspólnoty majątkowej, to składniki te są przeznaczone wyłącznie do działalności gospodarczej Wnioskodawczyni w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u. Z wniosku wynika także, że po rozwodzie i zgodnym podziale majątku małżonek będzie w dalszym ciągu kontynuował najem Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie i zarejestruje się jako czynny podatnik VAT i będzie odliczał podatek należny od nieruchomości. Tym samym, z tytułu przekazania Nieruchomości 1 i Apartamentów w budowie do działalności gospodarczej Małżonka, Wnioskodawczyni będzie działała jako podatnik w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy. Przekazanie mężowi Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie wykorzystywanych przez Wnioskodawczynię w prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy. Jak wskazano bowiem we wniosku, w związku z nabyciem ww. nieruchomości Wnioskodawczyni odliczyła podatek naliczony przy transakcji nabycia tych nieruchomości - oznacza to, że przysługiwało jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Tym samym, spełnione zostały przesłanki zawarte w art. 7 ust. 2 ww. ustawy - w związku z przekazaniem Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w Budowie na rzecz Małżonka Skarżąca będzie podatnikiem podatku od towarów i usług, a przedmiotem nieodpłatnego przekazania są nieruchomości, przy nabyciu których przysługiwało podatniczce prawo do odliczenia podatku naliczonego i z którego skorzystała. A zatem, mając na uwadze przedstawiony opis sprawy i obowiązujące przepisy organ interpretacyjny stwierdził, że przekazanie w wyniku podziału majątku wspólnego na rzecz byłego Małżonka, występującego jako odrębny przedsiębiorca, Nieruchomości 1 i Apartamentów w budowie będzie stanowiło nieodpłatną dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 2 u.p.t.u., podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. W skardze na powyższą interpretację Skarżąca zarzuciła: 1. Naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: 1) art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 2 u.p.t.u. poprzez błędne uznanie, że podział majątku wspólnego polegający na przeniesieniu na byłego męża Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie stanowi nieodpłatną dostawę towarów podczas gdy z istoty majątku wspólnego nie wynika, by doszło do przeniesienia majątku pod względem ekonomicznym; 2) art. 7 ust. 2 u.p.t.u. poprzez błędne uznanie, że w sytuacji przekazania Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w Budowie na rzecz małżonka Skarżąca będzie działała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, bowiem przedmiotem nieodpłatnego przekazania będą nieruchomości, przy nabyciu których przysługiwało Skarżącej prawo do odliczenia podatku naliczonego i z którego skorzystała podczas gdy przekazanie nieruchomości w wyniku podziału majątku wspólnego po rozwodzie nie powinno być traktowane jako dostawa towarów, lecz jako część podziału majątku, który nie generuje obowiązku podatkowego, ponieważ nie stanowi ono standardowej transakcji handlowej; 3) art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. poprzez jego błędną wykładnię I uznanie, że Skarżąca prowadzi odrębną działalność gospodarczą opartą na składnikach majątku wspólnego podczas gdy z obowiązujących przepisów prawa oraz orzecznictwa wynika, iż prowadzenie działalności gospodarczej w oparciu o majątek wspólny nie tworzy odrębnej działalności gospodarczej ani odrębnej własności ekonomicznej, lecz jest częścią wspólnego majątku małżeńskiego, a w konsekwencji majątek ten nie może być traktowany jako odrębna działalność gospodarcza jednej ze stron; 4) art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. w zw. z art. 7 ust. 2 u.p.t.u. w zw. z art. 195 - 221 k.c. poprzez uznanie, że przepis art. 7 ust. 1 u.p.t.u. nie odwołuje się do cywilistycznych pojęć sprzedaży, czy też przeniesienia prawa własności, lecz do ekonomicznego władztwa nad rzeczą podczas gdy przekazanie Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w Budowie byłemu mężowi w wyniku podziału majątku wspólnego nie powinno być uznane za dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, gdyż jest to jedynie rozliczenie majątkowe wynikające z podziału wspólności majątkowej małżeńskiej. Taka interpretacja jest zgodna z przepisami Kodeksu cywilnego oraz ustawą o podatku od towarów i usług, które wymagają rzeczywistego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, co w przypadku podziału majątku wspólnego nie ma miejsca; 5) art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. w zw. z art. 7 ust. 2 u.p.t.u. w zw. z art. 31 i 35 k.r.o. poprzez błędną Interpretację i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, nie uwzględniając przy tym specyfiki podziału majątku wspólnego wynikającej z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, co doprowadziło do nieprawidłowej definicji dostawy towarów. 2. Naruszenie przepisów postępowania tj. 1) art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez nieuwzględnienie w wydanej interpretacji indywidualnej przywołanego przez Skarżącą orzecznictwa sądów administracyjnych i TSUE oraz dowolną ich interpretację, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego; 2) art. 121 § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 14c § 1 i 2 O.p. poprzez nie uwzględnienie całości przedstawionego we wniosku stanowiska Skarżącej, nie poddanie analizie wszystkich regulacji prawnych oraz orzecznictwa mających wpływ na ocenę przedmiotowej kwestii tj. nie podjęcia przez organ odpowiednich działań w celu dokładnego zbadania specyfiki podziału majątku wspólnego po rozwodzie, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego; 3) art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 207 § 2 w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 O.p., poprzez brak prawidłowego i precyzyjnego uzasadnienia swojego stanowiska i nie podjęcie odpowiednich działań w celu dokładnego zbadania specyfiki podziału majątku wspólnego po rozwodzie, co stanowi naruszenie obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego; 4) art. 121 § 1 w zw. z art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 O.p., tj. uznanie, że w świetle przedstawionego stanu faktycznego Skarżąca działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, a w konsekwencji stan faktyczny został oceniony przez tut. organ w sposób prawidłowy w granicach swobodnej oceny dowodów, podczas gdy ocena sprawy nastąpiła bez uwzględnienia przedstawionego przez Skarżącą stanu faktycznego tj. bez uwzględnienia przez organ specyfiki podziału majątku wspólnego, a także bez analizy całości materiału dowodowego i argumentów dotyczących podziału majątku wspólnego. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała swoje stanowisko. Zaznaczyła, że prawo cywilne i podatkowe są częścią jednego systemu prawnego, a prawo cywilne pełni rolę pomocniczą w prawie podatkowym, co jest uznawane w orzecznictwie i doktrynie prawniczej. Prawo podatkowe często odwołuje się do pojęć i konstrukcji wypracowanych na gruncie prawa cywilnego, aby zapewnić spójność 1 klarowność przepisów podatkowych. Zastosowanie pojęć cywilistycznych w prawie podatkowym pozwala na lepsze zrozumienie i interpretację przepisów podatkowych oraz na ujednolicenie podejścia do różnych stanów faktycznych. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że przepisy prawa cywilnego często zawierają bardziej szczegółowe definicje i regulacje, które mogą pomóc w precyzyjniejszej interpretacji przepisów podatkowych. Prawo podatkowe nie zawsze zawiera pełne regulacje dotyczące wszystkich możliwych stanów faktycznych, a w konsekwencji prawo cywilne może służyć jako pomocnicze narzędzie do wypełnienia tych luk i do ustalenia, jak dane czynności powinny być traktowane na gruncie podatkowym. Wskazać jednocześnie należy, że wiele czynności prawnych regulowanych przez prawo cywilne ma istotne konsekwencje gospodarcze, które powinny być uwzględniane w prawie podatkowym. Zatem odwołanie się do prawa cywilnego pozwala na bardziej kompleksową ocenę skutków podatkowych tych czynności. Wobec powyższego, w ocenie Skarżącej, podział majątku wspólnego po rozwodzie, w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej, nie jest transakcją, która podlega opodatkowaniu VAT. Mimo że przepis art. 7 ust. 1 u.p.t.u. definiuje "dostawę towarów" jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, nie oznacza to, że każda zmiana władztwa nad rzeczą jest opodatkowana. Odwołała się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt I FSK 887/16. Dalej wskazała, że organ przytoczył definicję "przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel" sformułowaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-320/88 Shipping and Forwarding Safe B.V. v. Staatsecretaris van Financien. Jednak orzeczenie to nie odnosi się do specyficznej sytuacji podziału majątku wspólnego między małżonkami i nie powinno być brane pod uwagę w analizowanym stanie faktycznym. W powyższym orzeczeniu TSUE stwierdził, że dla uznania danej czynności za opodatkowaną dostawę towarów nie ma znaczenia czy dochodzi do przeniesienia własności według prawa właściwego dla danego kraju. Istotne jest przeniesienie prawa do rozporządzania towarem w sensie ekonomicznym, co oznacza możliwość faktycznego dysponowania rzeczą jak właściciel, nawet jeśli nie wiąże się to z przeniesieniem własności w sensie prawnym. Kluczowym elementem opodatkowania VAT jest więc przeniesienie praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią. W związku z tym, pojęcie "przeniesienie prawa do rozporządzania jak właściciel" dotyczy czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel, czyli możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. w kontekście podziału majątku wspólnego między małżonkami należy zwrócić uwagę, że nie dochodzi tutaj do przeniesienia prawa własności w sensie ekonomicznym. Podział majątku wspólnego jest jedynie rozliczeniem majątkowym między małżonkami, wynikającym z ich wspólności majątkowej, a nie transakcją mającą na celu przeniesienie władztwa ekonomicznego nad rzeczą. Zatem, podział majątku wspólnego po rozwodzie nie może być uznany za opodatkowaną dostawę towarów, ponieważ nie spełnia kluczowego warunku przeniesienia ekonomicznego władztwa nad rzeczą. W przypadku podziału majątku, nie dochodzi do zmiany podmiotu faktycznie dysponującego rzeczą jak właściciel, ponieważ małżonkowie już wcześniej wspólnie nią dysponowali. Podsumowując, przedstawiony przez organ wyrok nie jest adekwatny w analizowanym stanie faktycznym dotyczącym podziału majątku wspólnego małżonków. Kluczowe jest tutaj uniezależnienie opodatkowania VAT od przeniesienia własności w sensie prawnym i koncentracja na przeniesieniu praktycznej kontroli nad rzeczą, co w przypadku podziału majątku wspólnego nie ma miejsca. W związku z powyższym, przekazanie Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w Budowie byłemu mężowi w wyniku podziału majątku wspólnego nie powinno być uznane za dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, gdyż jest to jedynie rozliczenie majątkowe wynikające z podziału wspólności majątkowej małżeńskiej. Dalej skarżąca wskazała na nieodpłatność transakcji. Podniosła, że Przekazanie nieruchomości w wyniku podziału majątku wspólnego nie spełnia definicji odpłatnej dostawy towarów, ponieważ nie wiąże się z odpłatnością. Jak wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u., opodatkowaniu podlegają czynności wykonywane odpłatnie. W przypadku podziału majątku wspólnego, nie ma mowy o odpłatności, ponieważ jest to czynność mająca na celu uregulowanie stosunków majątkowych między byłymi małżonkami. Podział majątku wspólnego powinien być traktowany jako czynność neutralna podatkowo. Podział majątku wspólnego małżonków jest czynnością wynikającą z przepisów prawa rodzinnego i opiekuńczego, a nie z działalności gospodarczej, która podlega opodatkowaniu VAT. Podział ten jest konsekwencją rozwiązania małżeństwa i ma na celu rozliczenie majątku zgromadzonego w trakcie trwania związku małżeńskiego. Nie jest to czynność mająca na celu przekazanie towarów lub świadczenie usług w rozumieniu przepisów o VAT. Jest to jedynie zmiana formy własności już istniejącego majątku. Oznacza to, że nie powinno się tutaj stosować rozróżnienia na odpłatność i nieodpłatność transakcji, ponieważ podział majątku nie jest transakcją komercyjną. Wskazała na wyroki TSUE C-193/91 (Gerhard Mohsche) oraz połączone sprawy C-322/99. Argumentowała, że żaden z przepisów u.p.t.u. nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej. Każdy z małżonków może być odrębnym czynnym podatnikiem VAT. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa. Jednak ustrój ustawowej wspólność majątkowej istniejący miedzy małżonkami ma istotne znaczenie dla oceny czy transakcje mające miejsce między małżonkami prowadzącymi odrębnie działalność gospodarczą, bądź też będących zarejestrowanymi jako czynni podatnicy VAT, bądź też jako osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej traktowane są jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W sytuacji bowiem, gdy strony transakcji są małżeństwem nie można mówić o powstaniu zobowiązania w sensie cywilistycznym. Małżonek uprawniony do otrzymania zapłaty nie może bowiem wdrożyć procedury sądowej celem jej wyegzekwowania, a żona nie będzie zobowiązana do zapłaty na rzecz męża, gdyż w przeciwnym razie doszłoby do absurdalnej sytuacji, w której żona musiałaby zapłacić mężowi ich wspólnymi pieniędzmi za zakupione składniki majątkowe, a taka interpretacja jest niedopuszczalna i prowadzi do absurdów. Rozpatrywanie zatem przedmiotowej transakcji w charakterze działalności gospodarczej nie powinno mieć miejsca. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest ocena, czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym przekazanie w wyniku podziału majątku wspólnego byłemu mężowi Nieruchomości 1 oraz Apartamentów podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Stosownie do art. 2 pkt 6 ww. ustawy ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Z art. 7 ust. 1 u.p.t.u. wynika, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...). Natomiast art. 8 ust. 1 u.p.t.u. stanowi, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...). Przypomnienia wymaga, że przywołany wyżej art. 7 ust. 1 u.p.t.u., definiując dostawę towarów, kładzie akcent na ekonomiczny charakter tej czynności wskazując, że chodzi tu o przeniesienie prawa do rozporządzania towarami "jak właściciel". Przyjmuje się powszechnie, że ponieważ przepis ten stanowi implementację przepisów prawa unijnego (art. 14 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej; Dz.U.UE.L 347.1 i L 384.92), ustawodawca wspólnotowy, używając pojęć z zakresu prawa cywilnego dotyczących rzeczy i własności, które posiadają różne znaczenie na gruncie prawa cywilnego obowiązującego w poszczególnych państwach członkowskich, nie odnosi ich do definicji obowiązujących na gruncie prawa krajowego. Tym samym pojęcie "przeniesienia prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel" powinno obejmować również przypadki, gdy doszło do przekazania szeroko pojętej kontroli ekonomicznej nad rzeczą - skutkiem czego kupujący może nią dysponować jak właściciel - mimo, że nie miało miejsca prawne przejście własności na nabywcę. Decydujące znaczenie ma bowiem ekonomiczna strona transakcji, a więc przeniesienie, lub jego brak, ekonomicznego władztwa nad rzeczą (por.t. 9 i 10 do art. 14-19 w Dyrektywa VAT. Komentarz, red. K. Sachs i R. Namysłowski, Wyd. Wolters Kluwer 2008). W wyroku Ewita-K, C-78/12, EU:C:2013:486 TSUE przypomniał, że "Aby daną transakcję można było zakwalifikować jako dostawę towarów dokonaną przez osobę w rozumieniu art. 14 ust. 1 dyrektywy 2006/112, konieczne jest, aby w następstwie tej transakcji osoba ta zyskała uprawnienie do faktycznego rozporządzania tymi towarami jak właściciel. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem pojęcie "dostawy towarów" przewidziane w tym przepisie nie odnosi się bowiem do przeniesienia własności w formach przewidzianych we właściwych przepisach krajowych, lecz obejmuje każdą transakcję przekazania rzeczy przez stronę, która upoważnia drugą stronę do rozporządzania tą rzeczą, jakby była ona jej właścicielem" (pkt 33 i przytoczone tam orzecznictwo). Innymi słowy pojęcie "przeniesienie prawa do rozporządzania jak właściciel" dotyczy czynności, która daje otrzymującemu towar prawo do postępowania z nim jak właściciel. Chodzi tutaj przede wszystkim o możliwość faktycznego dysponowania rzeczą, a nie rozporządzania nią w sensie prawnym. Istotą dostawy towarów nie jest bowiem przeniesienie prawa własności, zatem zwrotu "prawo do rozporządzania jak właściciel" nie można interpretować jako "prawa własności". Idąc dalej należy wskazać, że czynności przejścia własności ekonomicznej nie musi towarzyszyć przejście własności w sensie prawnym, bowiem "dostawa towarów" nie ogranicza się wyłącznie do prawa własności rzeczy. Zgodnie z art. 7 ust. 2 u.p.t..u. przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności: 1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, 2) wszelkie inne darowizny, - jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych. Zatem z treści art. 7 ust. 2 u.p.t.u. wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie towaru należącego do przedsiębiorstwa, w tym także wszelkie inne darowizny, z którym wiąże się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych. Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego, to nieodpłatne przekazanie (w tym także darowizna) tych towarów pozostaje poza zakresem opodatkowania (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania), bez względu na cel, na który zostały one przekazane (darowane). Przepis art. 7 ust. 2 pkt 1 u.p.t.u. zrównujący wskazane w nim czynności z odpłatną dostawą stanowi implementację art. 5 ust. 6 VI Dyrektywy, a po jej uchyleniu - art. 16 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz.UE. L Nr 347, poz. 1, z późn. zm.). Zgodnie z art. 5 ust. 6 VI dyrektywy zastosowanie przez podatnika towarów stanowiących część aktywów jego przedsiębiorstwa do celów prywatnych jego lub jego pracowników, lub też pozbycie się ich nieodpłatnie albo bardziej ogólnie użycie ich do celów innych niż prowadzona przez niego działalność, jeśli podatek od wartości dodanej od powyższych towarów lub ich części składowych podlegały w całości lub w części odliczeniu, będzie traktowane jako dostawa odpłatna. Jednakże jako takie nie jest traktowane przekazanie próbek towarów lub towarów stanowiących prezenty o małej wartości do celów działalności podatnika. Stosownie natomiast do art. 16 Dyrektywy 2006/112/WE wykorzystanie przez podatnika towarów stanowiących część majątku jego przedsiębiorstwa do celów prywatnych podatnika lub jego pracowników, które przekazuje nieodpłatnie lub, w ujęciu ogólnym, które przeznacza do celów innych niż prowadzona przez niego działalność, gdy VAT od powyższych towarów lub ich części podlegał w całości lub w części odliczeniu, jest uznawane za odpłatną dostawę towarów. Jak wskazano powyżej z art. 7 ust. 2 u.p.t.u. wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszelkie nieodpłatne przekazania towarów pod warunkiem, że podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Niespełnienie powyższego warunku jest podstawą do traktowania nieodpłatnego przekazania towarów, jako czynności wyłączonej spod zakresu działania ustawy o podatku od towarów i usług, bez względu na cel, na który zostały przekazane. Pojęcia "podatnik" i "działalność gospodarcza", na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały zdefiniowane w art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. Zgodnie z tymi przepisami podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W niniejszej sprawie, we wniosku o wydanie interpretacji, skarżąca wskazała, że w toku trwania małżeństwa skarżąca i jej mąż nabyli do majątku wspólnego Nieruchomość 1. Jednakże skarżąca jest osobą fizyczną, zarejestrowaną jako czynny podatnik VAT. Tym samym Sprzedaż Nieruchomości 1 została udokumentowana fakturą VAT, a nabywcą lokalu, zgodnie z fakturą, była Skarżąca. Z uwagi na fakt, że Skarżąca była zarejestrowana jako czynny podatnik VAT, a faktura opiewała na kwotę brutto (w tym 23% podatek VAT), Skarżąca odliczyła podatek VAT naliczony (100%). Także nakłady poniesione na Nieruchomość 1, pomimo, że zostały poniesione z majątku wspólnego, udokumentowane zostały stosownymi fakturami VAT, na których jako nabywcę wskazano Wnioskodawczynię. Także w przypadku tych nakładów Skarżąca odliczyła podatek VAT naliczony (100%). Nieruchomość 1 od lipca 2022 r. została oddana w najem jako lokal użytkowy. Z tytułu najmu Nieruchomości 1 Skarżąca co miesiąc wystawia faktury VAT wraz z 23% stawką podatku VAT i jako czynny podatnik VAT odprowadza do urzędu skarbowego podatek VAT z tytułu najmu. Analogicznie rzecz się ma w przypadku Apartamentów. Wszelkie nakłady oraz płatności za faktury zaliczkowe związane z zakupem Apartamentów w budowie zostały poniesione z majątku wspólnego małżonków. Na fakturach zaliczkowych jako nabywca figuruje Skarżąca i jako czynny podatnik VAT i odlicza podatek VAT należny. Apartamenty w budowie zostaną zakupione w formie gotówkowej. Przeniesienie własności Apartamentów w budowie ma nastąpić w lipcu 2024 r. Apartamenty w budowie będą 10 wymagały wykończenia, w związku z czym jeszcze przed podziałem majątku Skarżąca i Jej mąż poniosą nakłady na remont nieruchomości ze środków wspólnych. Szacunkowo przewiduje się, że Apartamenty w budowie będą gotowe we wrześniu 2024 r. Po ukończeniu remontów, małżonkowie planują oddać w najem Apartamenty w budowie. Wynajmującym Apartamenty w budowie będzie Skarżąca. Z tytułu najmu Apartamentów w budowie co miesiąc Skarżąca będzie wystawiać faktury VAT wraz z 23% stawką podatku VAT i jako czynny podatnik VAT będzie odprowadzać do urzędu skarbowego podatek VAT z tytułu najmu, Małżonek planuje zamknąć działalność gospodarczą, a w momencie podziału majątku po rozwodzie będzie zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Niemniej, po rozwodzie i zgodnym podziale majątku małżonek Skarżącej będzie w dalszym ciągu kontynuował najem Nieruchomości 1 oraz Apartamentów w budowie. Mąż Skarżącej zarejestruje się jednocześnie jako czynny podatnik VAT i podobnie jak Skarżąca będzie odliczał podatek należny od wyżej wymienionych nieruchomości. Z tak przedstawionego stanu faktycznego wynika zatem, że po pierwsze Skarżąca jest podatnikiem VAT. Po drugie jako przedsiębiorca włada zarówno Nieruchomością 1, jak i Apartamentami. W tym zakresie, pomimo poniesienia wydatków z majątku wspólnego, skarżąca nie tylko figuruje na fakturach zakupu jako nabywca. Zatem rację ma organ interpretacyjny, że skarżąca włada tymi nieruchomościami jak właściciel w rozumieniu art. 7 ust. 1 u.p.t.u. Pomimo, że określone składniki majątku - w analizowanej sprawie Nieruchomość 1 Apartamenty w budowie - zostały zakupione w ramach istniejącej małżeńskiej wspólnoty majątkowej, to składniki te są przeznaczone wyłącznie do działalności gospodarczej Skarżącej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. To skarżąca ma władztwo ekonomiczne nad tymi towarami. Co więcej z tego tytułu skarżąca skorzystała z prawa do odliczenia podatku naliczonego przy transakcji nabycia tych nieruchomości, jak i czynienia nakładów na nie. Oznacza to, że przysługiwało Skarżącej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Zatem przeniesienie na rzecz byłego małżonka w wyniku podziału majątku ww. towarów (Nieruchomość 1 i Apartamenty) spełnia przesłanki określone w art. 7 ust. 2 u.p.t.u. Nastąpi bowiem pod tytułem darmym, a zatem nieodpłatnie. Z uwagi na fakt, że Skarżącej przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, przeniesienie to będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Za niezrozumiałe należy uznać powoływanie się na przepisy k.r.o. dotyczące małżeńskiego ustroju majątkowego. W tym względzie należy zwrócić uwagę, że rozwiązanie małżeństwa przez rozwód skutkuje ustaniem wspólności majątkowej (arg. ex art. 31 § 1 zd. 1 k.r.o. w związku z art. 56 § 1 k.r.o.). Bez wątpienia o ile wspólność majątkowa małżeńska ma charakter wspólności łącznej (bezudziałowej) i pozostaje w ścisłym związku ze stosunkiem podstawowym, jakim jest małżeństwo, co implikuje wiele następstw (np. niemożliwość rozporządzania ani zobowiązywania się do rozporządzenia przyszłym udziałem, określone w prawie rodzinnym zasady zarządu majątkiem wspólnym), to po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej mamy do czynienia z masą majątkową składającą się z rozmaitych uprawnień, która najbardziej zbliżona jest do wspólności łączącej osoby dochodzące do dziedziczenia po jednym spadkodawcy - stąd odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów o wspólności majątku spadkowego i o dziale spadku. Z chwilą ustania wspólności majątkowej małżeńskiej powstaje majątek, w którym udziały osób współuprawnionych określone są ułamkiem. Podobnie jak przy współwłasności ułamkowej mają one charakter udziałów idealnych. Sytuacja współuprawnionych nie jest już regulowana przepisami prawa rodzinnego (z wyjątkiem art. 43 i 45 k.r.o.), ale prawa spadkowego i prawa rzeczowego (art. 1035 k.c. w zw. z art. 199 i n.k.c. i art. 46 k.r.o.). Zatem podnoszona argumentacja dotycząca majątku wspólnego i przesunięć w ramach tego majątku pomiędzy skarżącą a jej byłym mężem nie może odnieść zamierzonego skutku. Odnosząc się do naruszenia prawa procesowego, Sąd zauważa, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania art. 207 § 2, art. 210 § 1 pkt 4 oraz art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 O.p. Zaskarżonym aktem jest interpretacja indywidualna do której zastosowanie mają przepisy art. 14b i nast. O.p. Z art. 14h O.p. wynika, że w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 126, art. 129, art. 130, art. 135, art. 140, art. 143, art. 165 § 3b, art. 165a, art. 168, art. 169 § 1-2 i 4, art. 170, art. 171, art. 208, art. 213 w zakresie uzupełniania lub sprostowania co do skargi do sądu administracyjnego, art. 214, art. 215 § 1 i 3 oraz przepisy rozdziałów 3a, 5, 6, 7, 10, 14, 16 i 23 działu IV. Stosownie zaś do art. 14c § 1 i § 2 O.p. interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie (§ 1). W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2). W niniejszej zaś sprawie zaskarżona interpretacja oparta na opisie, który został przedstawiony we wniosku interpretacyjnym. Organ interpretacyjny przeanalizował w całości podany opis. Jednocześnie Sąd zauważa, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że organ interpretacyjny nie ma obowiązku ustosunkowania się do przywołanych przez spółkę orzeczeń. Z art. 121 § 1 O.p., mającego zastosowanie przy wydawaniu interpretacji indywidualnych (art. 14h) wynika, że postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, co w przypadku interpretacji przepisów prawa podatkowego przekłada się na konieczność zawarcia w jej uzasadnieniu pełnej, przekonującej argumentacji. Oznacza to - zgodnie z art. 14c O.p., że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny a w razie negatywnej oceny tego stanowiska - zawiera też wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Wszystkie wymienione wyżej elementy zawiera zaskarżona interpretacja. Natomiast z żadnego przepisu O.p., w tym przepisów regulujących materię wydawania interpretacji, nie wynika obowiązek organu - polemizowania z poglądami orzecznictwa lub doktryny. Nie można zatem czynić organowi w tym zakresie zarzutów zmierzających do podważenia poprawności wydanej interpretacji. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art. 151 O.p. skargę oddalił.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę