Orzeczenie · 2023-11-23

I SA/GL 968/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2023-11-23
NSApodatkoweWysokawsa
VATnadpłatazwrot podatkuspadkobiercasukcesja podatkowaprzedsiębiorstwo w spadkuzarząd sukcesyjnywyrok TSUEstawka VATgastronomia

Sprawa dotyczyła wniosku skarżącej M.B. o zwrot nadpłaty w podatku od towarów i usług oraz zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za okresy od lipca 2016 r. do lutego 2020 r., wynikających z rozliczeń I.B. oraz Przedsiębiorstwa w spadku. Skarżąca, jako spadkobierczyni I.B., powołała się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 22 kwietnia 2021 r. w sprawie C-703/19 J.K., który wskazywał na możliwość stosowania 5% stawki VAT do sprzedaży na wynos, wbrew wcześniejszej interpretacji Ministra Finansów. Organy podatkowe odmówiły wszczęcia postępowania, argumentując, że po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego i wykreśleniu przedsiębiorstwa w spadku, skarżąca nie posiada statusu podatnika i nie jest uprawniona do złożenia wniosku na podstawie art. 74 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienia, uznając, że prawo do zwrotu nadpłaty wynikające z orzeczenia TSUE jest prawem majątkowym, które na mocy art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej przechodzi na spadkobiercę. Sąd podkreślił, że takie rozumienie sukcesji podatkowej jest zgodne z orzecznictwem NSA i Konstytucją, a odmowa wszczęcia postępowania naruszała art. 133 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji, sąd uchylił postanowienia organów obu instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie prawa spadkobierców do dochodzenia zwrotu nadpłat podatkowych na podstawie orzeczeń TSUE, nawet po zakończeniu działalności przedsiębiorstwa spadkowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy nadpłata wynika z orzeczenia TSUE i spadkobierca jest uprawniony do jej zwrotu na podstawie art. 74 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy spadkobierca podatnika, po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego, jest uprawniony do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty podatku VAT na podstawie wyroku TSUE, mimo braku statusu czynnego podatnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spadkobierca jest uprawniony do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty na podstawie wyroku TSUE, ponieważ prawo do zwrotu nadpłaty jest prawem majątkowym podlegającym sukcesji podatkowej na mocy art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawo do zwrotu nadpłaty wynikające z orzeczenia TSUE jest prawem majątkowym, które przechodzi na spadkobiercę na mocy art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej. Brak statusu czynnego podatnika w momencie złożenia wniosku nie pozbawia spadkobiercy tego uprawnienia, a odmowa wszczęcia postępowania narusza zasady sukcesji podatkowej i prawo do dziedziczenia.

Czy wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego i wykreślenie przedsiębiorstwa w spadku z rejestrów pozbawia spadkobiercę prawa do dochodzenia zwrotu nadpłaty VAT powstałej w okresach wcześniejszych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego i wykreślenie przedsiębiorstwa w spadku nie pozbawia spadkobiercy prawa do dochodzenia zwrotu nadpłaty, jeśli prawo to wynika z orzeczenia TSUE i powstało w okresach, gdy podatnik lub przedsiębiorstwo w spadku byli uprawnieni do zastosowania niższej stawki VAT.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że prawo do nadpłaty jest prawem majątkowym, które przechodzi na spadkobiercę niezależnie od statusu przedsiębiorstwa w spadku w momencie składania wniosku. Kluczowe jest powstanie nadpłaty w przeszłości i możliwość jej dochodzenia na podstawie późniejszego orzeczenia TSUE.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C.

Przepisy (6)

Główne

o.p. art. 97 § § 1

Ordynacja podatkowa

Spadkobiercy podatnika przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy.

o.p. art. 74 § pkt 1

Ordynacja podatkowa

Jeżeli nadpłata powstała w wyniku orzeczenia TSUE, wysokość nadpłaty określa podatnik we wniosku o jej zwrot, składając równocześnie skorygowaną deklarację.

Pomocnicze

o.p. art. 133 § § 1

Ordynacja podatkowa

Stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, który ma swój interes prawny.

u.z.s. art. 49

Ustawa o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw

Przedsiębiorstwo w spadku jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, będącą podatnikiem danego podatku.

u.z.s. art. 59 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw

Zarząd sukcesyjny wygasa z dniem uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego, jeżeli jeden spadkobierca nabył przedsiębiorstwo w spadku w całości.

u.p.t. art. 96 § ust. 6-8

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepisy dotyczące wykreślenia z wykazu podatników VAT.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do zwrotu nadpłaty VAT jest prawem majątkowym podlegającym sukcesji podatkowej na mocy art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej. • Wyrok TSUE C-703/19 J.K. otwiera możliwość zastosowania 5% stawki VAT do sprzedaży na wynos, co skutkuje powstaniem nadpłaty. • Spadkobierca ma interes prawny w dochodzeniu zwrotu nadpłaty, nawet jeśli nie jest już czynnym podatnikiem.

Odrzucone argumenty

Brak statusu czynnego podatnika po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego uniemożliwia złożenie wniosku o zwrot nadpłaty. • Wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego i wykreślenie przedsiębiorstwa w spadku oznacza brak możliwości korygowania deklaracji i dochodzenia zwrotu.

Godne uwagi sformułowania

Prawo do nadpłaty, do zwrotu podatku, prawo do korekty deklaracji podatkowej [...] mają charakter majątkowy. • Pojęcie "majątkowe prawa i obowiązki" powinno być rozumiane jak najszerzej, a więc jako "bezpośrednio uwarunkowane interesem ekonomicznym uprawnionego". • Spadkobierca ma swój interes prawny, który przejmuje od spadkodawcy.

Skład orzekający

Beata Machcińska

sprawozdawca

Borys Marasek

przewodniczący

Katarzyna Stuła-Marcela

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa spadkobierców do dochodzenia zwrotu nadpłat podatkowych na podstawie orzeczeń TSUE, nawet po zakończeniu działalności przedsiębiorstwa spadkowego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy nadpłata wynika z orzeczenia TSUE i spadkobierca jest uprawniony do jej zwrotu na podstawie art. 74 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia sukcesji podatkowej i prawa spadkobierców do dochodzenia zwrotów podatkowych na podstawie orzeczeń unijnych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i ich rodzin.

Spadkobierca odzyskał VAT dzięki wyrokowi TSUE – sąd potwierdza prawo do zwrotu po latach.

Dane finansowe

WPS: 597 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst