I SA/GL 91/23

I SA/Gl 91/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-03-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Anna Rotter /przewodniczący/
Eugeniusz Christ
Piotr Pyszny /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Opłaty administracyjne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 18,  art. 34 par. 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1689
art. 7 ust. 1 i 3
Usatwa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Rotter, Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 marca 2023 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 14 listopada 2022 r. nr COF.OUR.6375.16402.2022 BY.GJ.ZZ 14102160 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej (dalej jako organ) z 14 listopada 2022 r., znak COF.OUR.6375.16402.2022, BY.GJ.ZZ 14102160, zostało utrzymane w mocy postanowienie tego organu z 26 sierpnia 2022 r., w przedmiocie oddalenia zarzutu nieistnienia obowiązku oraz uznania zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli było ono wymagane, podniesionych przez M. P. (dalej jako strona, skarżący).
Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 – dalej jako kpa) i art. 144 kpa w związku z art. 18, art. 34 § 3 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm. – dalej jako upea) oraz w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1689).
Stan sprawy przedstawia się następująco:
Dnia 21 kwietnia 2022 r. wystawiony został tytuł wykonawczy wobec strony obejmujący należności z tytułu opłat abonamentowych za używanie odbiornika za okres od stycznia 2017 r. do czerwca 2021 r.
Pismem z 28 kwietnia 2022 r. strona wniosła do wszczętego przeciwko niej postępowania egzekucyjnego zarzuty nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia jeżeli było ono wymagane.
Postanowieniem z 26 sierpnia 2022 r., organ oddalił zarzut nieistnienia obowiązku oraz uznał zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.
Z tym postanowieniem w zakresie oddalającym zarzut nieistnienia obowiązku nie zgodziła się strona wnosząc zażalenie.
W wyniku jego rozpatrzenia organ wydał postanowienie zaskarżone do tutejszego Sądu.
W jego uzasadnieniu organ wskazał, że strona dokonała rejestracji odbiornika radiofonicznego oraz telewizyjnego na swoje dane osobowe pod adresem: ul. [...], [...] O.. Dowodem potwierdzającym wykazaną okoliczność była udostępniona kserokopia "Wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego" z 22 maja 1995 r. Dokonana rejestracja odbiornika radiofonicznego oraz telewizyjnego nie została przez stronę zakwestionowana.
Zdaniem organu, po dokonaniu rejestracji strona posiadała ustawowy obowiązek regulowania opłat od zarejestrowanych odbiorników. Natomiast w momencie braku odbiorników w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, legalny brak kolejnych opłat musiał uprzedzić czynność wyrejestrowania odbiorników. Tym samym obowiązek wynikający z zarejestrowanych odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego utraciłby moc prawną, jedynie w przypadku, kiedy doszłoby do wyrejestrowania odbiorników.
Strona tej okoliczności nie udokumentowała. Zdaniem organu prezentowane przez stronę stanowisko dotyczące nieistnienia obowiązku uiszczania opłat abonamentowych z uwagi na brak korzystania z odbiornika z uwagi na niezamieszkiwanie pod adresem rejestracji, nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Dla wykazania nieistnienia obowiązku niezbędne jest wyrejestrowanie odbiorników i przedstawienie pisemnego dowodu wyrejestrowania.
Dokonując oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego organ wskazał, że obowiązek rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w obecnym stanie prawnym wynika z przepisu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Wcześniej regulacje stanowiące o obowiązku ponoszenia opłat abonamentowych zostały uregulowane w przepisach: ustawy z 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do Spraw Radia i Telewizji Polskie Radio i Telewizja (Dz. U, z 1960 r"Nr54, poz. 307), ustawy z 15 listopada 1984 r. o łączności (Dz, U. z 1984 r.. Nr 54, poz. 275), ustawy z 29 grudnia 1992 r, o radiofonii i telewizji (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 1722).
Wychodząc z tych przepisów organ wskazał, że obowiązek regulowania opłat abonamentowych powstaje z mocy prawa, po zarejestrowaniu odbiornika. Organ podkreślił, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych nie jest związany z rejestracją odbiorników w określonym miejscu, lecz z rejestracją odbiorników przez konkretnego abonenta.
Doprecyzowanie przepisów dotyczących zgłaszania przez abonentów zmian formalnoprawnych, w tym aktualizacji danych osobowych, adresowych oraz wyrejestrowania odbiorników, znajdowało/znajduje się w treści § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z 16 lipca 1993 r., w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 1993 r., Nr 70, poz. 338), § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r. nr 141, poz. 1190), § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu, rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342). Przepisy te nakładały na użytkowników odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych obowiązek niezwłocznego powiadomienia Poczty Polskiej o zmianie nazwiska, miejsca pobytu stałego (siedziby), zagubieniu lub zniszczeniu książeczki radiofonicznej oraz o zaprzestaniu używania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych. Aktualnie wyłącznie przepisy ustawy o opłatach abonamentowych i obecnie rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z 17 grudnia 2013 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676), regulują tryb i zasady zgłaszania zaprzestania używania odbiorników. Reasumując obowiązkiem strony było powiadomienie w stosownym czasie Poczty Polskiej o zmianie adresu zamieszkania, albo - w przypadku rezygnacji z używania odbiorników wyrejestrowanie odbiorników.
W odniesieniu do kwestii nieotrzymania zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego [...] oraz braku potwierdzenia odbioru korespondencji zawierającej zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, organ wskazał, że na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r., Nr 187 poz. 1342) Poczta Polska została zobowiązana do nadania posiadaczom imiennych książeczek opłaty abonamentowej, indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia ich o nadanych numerach, w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. do 13 grudnia 2008 r. W myśl § 5 ust. 2 zdanie drugie ww. rozporządzenia Poczta Polska S.A. była zobowiązana wyłącznie do powiadomienia użytkowników o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, poprzez przesłanie zawiadomienia w formie wzoru, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Przywołany przepis mówi bowiem o "powiadomieniu" użytkowników, a więc przesłaniu zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej (bez potwierdzenia odbioru) na adres abonenta, pod którym rejestracja nastąpiła. W aktach sprawy znajduje się duplikat wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu stronie indywidualnego numeru identyfikacyjnego z 10 września 2008 r., podpisany przez uprawnionego pracownika operatora.
Organ podał, że ewentualne nieotrzymanie przez stronę indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz spersonalizowanych dowodów wpłat nie stanowi podstawy do nieregulowania opłat abonamentowych, a tym samym, nie zwalnia z obowiązku wnoszenia opłat, nałożonych tą ustawą. Obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, a nie wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r.
Organ na zakończenie wskazał, że w sprawie zasadnym okazał się zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Zaistniały zatem przesłanki określone w art. 34a pkt. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do wystąpienia przez wierzyciela z wnioskiem do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania w całości. Jednakże umorzenie postępowania egzekucyjnego, nie powoduje umorzenia zaległości w opłatach abonamentowych powstałych na indywidualnym numerze identyfikacyjnym strony, które pozostają w dalszym ciągu do uregulowania.
W skardze do tutejszego Sądu skarżący domagał się uchylenia postanowienia w części oddalenia zarzutu nieistnienia wierzytelności. Skarżący podniósł zarzut:
- przedawnienia roszczenia, o którym pisał w pismach z 28 kwietnia 2022r, 14 lipca 2022 r. oraz z 2 września 2022 r.;
- braku używania odbiornika, a zatem braku istnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej;
- uzasadnionego przekonania o wyrejestrowaniu odbiornika w związku z brakiem doręczenia zawiadomienia o nadaniu przez Pocztę Polską indywidualnego numeru radioodbiornika.
Uzasadniając skargę skarżący wskazał, że żądana kwota dotyczy abonamentu za okres przekraczający pięć lat, po upływie którego należności uległy przedawnieniu. Organ do tej kwestii się nie odniósł. Organ winien w toku prowadzonego przez siebie postępowania z urzędu sprawdzić czy należności, których zmierza dochodzić nie są przedawnione. Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego organ powinien stać na straży praworządności (art. 7 kpa). Obowiązkiem organu jest prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 kpa). Organ winien czuwać, by strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art.9 kpa). Powyższe oznacza, że organ nie może dochodzić roszczeń przedawnionych albowiem instytucja przedawnienia powoduje, że roszczenie wygasa.
Skarżący podniósł również, że obowiązkiem organu było wyczerpujące wyjaśnienie wszelkich aspektów sprawy w tym twierdzeń strony, że ta nie używa odbiornika. Zdaniem skarżącego, zgodnie z przepisami ustawy opłaty pobiera się za używanie odbiornika. Choć ustawa wprowadza domniemanie, że osoba posiadająca używa odbiornik, to domniemanie jest właściwe do chwili jego zakwestionowania przez stronę. Organ jednak tej kwestii nie zbadał mimo, że strona skutecznie podważyła domniemanie używania odbiornika.
Zdaniem skarżącego, dokonane zajęcie rachunku bankowego oraz ściągnięcie środków pieniężnych bez uprzedniego doręczenia upomnienia (zarzut uznany przez organ) stanowi czynność egzekucyjną dokonaną z naruszeniem ustawy. Organ egzekucyjny mimo bezprawnie dokonanej czynności, nie dokonał uchylenia zajęcia egzekucyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Spór w rozpatrywanym przypadku sprowadza się do oceny zgodności z prawem postanowienia wierzyciela wydanego w przedmiocie zarzutu zgłoszonego przez skarżącego w sprawie egzekucji należności z tytułu opłat abonamentowych. Zarzut ten został sformułowany na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 upea i dotyczy nieistnienia obowiązku.
Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Stosownie do art. 33 § 2 upea, podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zgodnie z przepisami (art. 1 i art. 2 ust. 1 i ust. 2) ustawy o opłatach abonamentowych, w celu umożliwienia realizacji misji publicznej, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2019 r., poz. 361 z późn. zm.), za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Opłaty te stanowią dochód publiczny. Domniemywa się przy tym, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle ww. uregulowań prawnych, zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, że odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie.
Godzi się również zauważyć, że według Trybunału Konstytucyjnego abonament RTV to "przymusowe, bezzwrotne świadczenie publicznoprawne, służące realizacji konstytucyjnych zadań państwa" (wyrok z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt K 2/03, OTK-A 2004/8/83; wyrok z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08, OTK-A 2010/3/22).
Analiza przepisów ustawy o opłatach abonamentowych (art. 2 ust. 1 i 3, art. 3 ust. 1 i 4) wskazuje, że pobór abonamentu RTV odbywa się na zasadzie tzw. samoobliczenia - obowiązek uiszczania, wysokość oraz termin zapłaty opłaty abonamentowej wynika wprost z przepisów tej ustawy. Tryb decyzyjny ustawodawca zastrzegł jedynie w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego (art. 7 ust. 6-7). Również Trybunał Konstytucyjny uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu - czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy, stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek.
Przedstawione przez skarżącego argumenty nie mogły odnieść oczekiwanego skutku w postaci uwzględnienia zarzutu nieistnienia obowiązku.
W świetle powołanych powyżej przepisów ustawy o opłatach abonamentowych, obowiązek ponoszenia opłat za używanie odbiorników RTV ciąży na osobie od momentu ich zarejestrowania. Zatem, chcąc uwolnić się od tego obowiązku, skarżący zobowiązany był powiadomić urząd pocztowy o zaprzestaniu używania odbiornika, czyniąc to zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342, obowiązującego od dnia 13 grudnia 2007 r.), tj. poprzez złożenie w placówce operatora publicznego "Formularza zgłoszenia zmiany danych", którego wzór określa załącznik nr 3 do rozporządzenia, bądź zgodnie z wcześniej obowiązującymi przepisami prawa - § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 141, poz. 1190) stosownie do którego posiadacz książeczki, o której mowa w § 2 ust. 2, powiadamia placówkę operatora publicznego o zmianie nazwiska albo nazwy (firmy), miejsca zamieszkania albo siedziby, miejsca używania odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, zgubieniu lub zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiorników, w terminie 7 dni od dnia powstania zmiany lub zaistnienia zdarzenia. Analogiczne rozwiązania w tym zakresie przewidywał także obowiązujący wcześniej akt normatywny, tj. § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338), jak również aktualnie obowiązujący akt prawny - § 11-12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676).
Ponadto zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342), wydanego na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych, dowodem zarejestrowania odbiorników, z zastrzeżeniem § 5, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych (pkt 1) lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych (pkt 2). Zarazem § 5 tego rozporządzenia przesądzał, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (ust. 1), a operator publiczny w tym terminie z urzędu nadaje posiadaczom tych książeczek indywidualny numer identyfikacyjny i powiadamia ich o nadaniu tego numeru, przesyłając wspomniane zawiadomienie (ust. 2).
W sprawie bezsporne jest, iż skarżący zarejestrował odbiornik telewizyjny używany pod adresem: O., ul. [...]. Skarżący nie zaprzeczał, że dokonał rejestracji odbiornika telewizyjnego pod ww. adresem, a dokumenty przedstawione przez wierzyciela ten fakt potwierdzają. Od tego momentu skarżący zobowiązany był do ponoszenia opłat za używanie odbiorników RTV.
Zatem jeśli organ – tak jak w niniejszej sprawie - wykazał dokonanie rejestracji odbiornika telewizyjnego, to abonent podnoszący nieistnienie obowiązku uiszczania opłat powinien wykazać z kolei wyrejestrowanie tegoż odbiornika (por. m.in. wyroki WSA w Gliwicach: z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 650/14, z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 518/14; z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 376/13 oraz WSA w Poznaniu z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Po 57/14).
Powyższe stanowisko znajduje oparcie w regulacjach zobowiązujących abonenta do powiadomienia urzędu pocztowego m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika, czy zmianie danych adresowych. Na ciążący na użytkowniku odbiorników obowiązek niezwłocznego powiadomienia (przez złożenie w placówce "Formularza zgłoszenia danych") m.in. o zaprzestaniu używania odbiorników zwrócił uwagę także Trybunał Konstytucyjny, w powołanym powyżej wyroku z dnia 16 marca 2010 r.
Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 29 października 2021 r., sygn. akt I GSK 637/21 konstrukcja powołanych wyżej uregulowań prawnych nakładających na abonenta obowiązek powiadamiania o zaprzestaniu używania odbiornika przesądza o obowiązku wykazania dokonania tego powiadamiania przez zobowiązanego, a obowiązek ten nie może być przerzucany na wierzyciela. Wyrejestrowanie odbiornika jest okolicznością kluczową dla bytu prawnego zaległych opłat abonamentowych i to w interesie zobowiązanego jest zabezpieczenie i przedstawienie dowodu na podnoszone w tym zakresie twierdzenia. Na wierzycielu nie ciąży prawny obowiązek przypominania zobowiązanemu o braku bieżących wpływów z opłat abonamentowych, wobec czego nawet długotrwały brak reakcji wierzyciela na zaleganie z opłatami abonamentowymi nie zwalnia abonenta z ich uiszczania (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt I GSK 1518/19).
Wierzyciel nie jest także zobowiązany do badania i wykazania, że w okresie, za który domaga się zaległych opłat abonamentowych strona faktycznie korzystała z odbiorników RTV.
Z tych względów nie mogą odnieść skutku twierdzenia skarżącego, jakoby nie korzystał z odbiornika RTV w sposób rodzący obowiązek uiszczania opłat abonamentowych. Zmiana miejsca zamieszkania, czy też zbycie nieruchomości nie powoduje automatycznego wyrejestrowania odbiorników, gdyż rejestracja odbiorników przypisana jest do abonenta, a nie do adresu. Opuszczenie lokalu mieszkalnego nie stanowi, iż osoba posiadająca odbiorniki nie będzie ich używała w nowym miejscu zamieszkania. Sąd podziela stanowisko WSA w Gliwicach wyrażone w wyroku z dnia 11 lutego 2021 r. (sygn. akt I SA/Gl 1465/20), że na zobowiązanym ciąży obowiązek przechowywania dowodu wyrejestrowania odbiornika, a więc dowodu ustania obowiązku ponoszenia opłat abonamentowych, a także obowiązek wykazania w postępowaniu, że obowiązek ten ustał poprzez przedstawienie dowodu wyrejestrowania odbiornika. Dopóki posiadacz odbiornika telewizyjnego nie wyrejestruje tego odbiornika, nie zaoferuje dowodu że tego dokonał, dopóty ciąży na nim obowiązek uiszczania opłat abonamentowych (zob. np. wyrok NSA z dnia 8 marca 2019 r. sygn. I GSK 837/18).
Do skarżącego nadano również zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, który zastąpił książeczkę radiofoniczną. Skarżący wywodził, że zawiadomienie to zostało wysłane na adres, pod którym nie zamieszkiwał w dacie doręczania mu korespondencji. Na poparcie swoich twierdzeń przedstawił akt notarialny sprzedaży nieruchomości położonej pod adresem, pod którym zarejestrował odbiornik RTV.
Zdaniem Sądu stanowisko skarżącego nie jest jednak zasadne. Odnosząc się do argumentu dotyczącego zmiany adresu zamieszkania skarżącego wskazać należy, że w sprawie nie zostały dopełnione formalności związane z aktualizacją danych adresowych. Zmiana miejsca zamieszkania nie powoduje wyrejestrowania odbiorników, gdyż te są przypisane do osoby, która ich rejestracji dokonała. Skarżący nie dopełnił wymaganych przepisami formalności aktualizacji danych adresowych, w sytuacji zmiany miejsca zamieszkania bądź wyrejestrowania odbiorników, w momencie zaprzestania ich użytkowania, które miałyby wpływ na stanowisko wierzyciela.
Niedopełnienie tego obowiązku nie niweczy również skutków zawiadomienia strony o nadaniu indywidualnego numeru. Organ słusznie nadał stosowne pismo na adres podany przez stronę przy rejestracji odbiornika. W związku z tym, że to na skarżącym ciążył obowiązek powiadomienia organu o zmianie danych adresowych, organ nie był zobligowany, by ustalać aktualny adres zamieszkania strony. Jak już wyżej wskazano, to na stronie ciążył obowiązek poinformowania o zmianie danych adresowych.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że w świetle rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r., nr 187, poz. 1342) operator nie musi dysponować potwierdzeniem odbioru powiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego. § 5 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia stanowi, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Zgodnie z § 5 ust. 2 tego rozporządzenia operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Z treści przywołanych przepisów nie wynika, aby powiadomienie dokonywane poprzez przesłanie użytkownikowi zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, stanowiło warunek skuteczności dokonania czynności nadania takiego numeru. Przesłanie zawiadomienia nie kreuje i nie wpływa na skuteczność czynności operatora publicznego, który z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek indywidualny numer identyfikacyjny. Prawodawca nie wprowadza obowiązku, aby dla skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika RTV numeru identyfikacyjnego, konieczne było doręczenie zawiadomienia o jego nadaniu. Przesłanie zawiadomienia ma wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana jest z urzędu, a organ nie jest zobowiązany do uzyskania potwierdzenia odbioru powiadomienia strony o jego nadaniu. Dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego, nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora dowodem nadania, czy też zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia (podobnie NSA w wyrokach z dnia: 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 913/15; z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 1297/15, z dnia 11 sierpnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3328/15, z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt II GSK 3012/17, z dnia 22 marca 2018 r., sygn. akt II GSK 1343/16, 5 września 2018 r., sygn. akt I GSK 2271/18).
Nie może odnieść zamierzonego skutku podniesiony dopiero w skardze do Sądu zarzut przedawnienia zobowiązania. Przede wszystkim podnieść należy, że skarżący nie zarzucał przedawnienia w piśmie z 28 kwietnia 2022 r. stanowiącym zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Organ zatem nie miał możliwości odnieść się do tej kwestii w zaskarżonym postanowieniu. Wyjaśnić jednak przyjdzie, że opłata abonamentowa jest opłatą, o której mowa w art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2651). W konsekwencji, zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie z tytułu opłaty abonamentowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności opłaty. W konsekwencji pięcioletni okres przedawnienia zobowiązania za poszczególne miesiące 2017 r. liczony od końca 2017 r., zakończyłby się 31 grudnia 2022 r.
W ocenie Sądu, w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów kpa, gdyż podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy (art. 7 kpa). Dopełniono również wynikający z art. 77 § 1 kpa obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i tym samym nie uchybiono też art. 80 kpa, z którego wynika powinność oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Nie sposób zatem uznać, by postępowanie było prowadzone z naruszeniem zasad ogólnych wynikających z art. 7, art. 8, czy art. 9 kpa.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329) oddalił skargę.