I SA/Gl 877/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-11-09
NSApodatkoweŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnezarzut egzekucyjnynieistnienie obowiązkudoręczenie decyzjiprawo podatkoweVATniedopuszczalność zarzutusąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, stwierdzając niedopuszczalność zarzutu nieistnienia obowiązku podatkowego z uwagi na jego wcześniejsze rozpatrzenie w postępowaniu odwoławczym.

Skarga dotyczyła postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które stwierdziło niedopuszczalność zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący podnosił, że decyzja podatkowa, będąca podstawą tytułu wykonawczego, nie została mu skutecznie doręczona. Organ nadzoru uznał jednak, że kwestia ta była już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym od decyzji podatkowej, co na mocy art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. czyni zarzut niedopuszczalnym. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które stwierdziło niedopuszczalność zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym. Podstawą egzekucji były tytuły wykonawcze dotyczące niezapłaconego podatku VAT za okres październik-grudzień 2015 r. Skarżąca podnosiła, że decyzja podatkowa określająca zobowiązanie nie została jej skutecznie doręczona, co stanowiło podstawę zarzutu nieistnienia obowiązku. Organ nadzoru, powołując się na art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), stwierdził niedopuszczalność zarzutu, argumentując, że kwestia doręczenia decyzji była już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym od decyzji podatkowej. W tym postępowaniu odwoławczym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jednakże organ odwoławczy odniósł się do kwestii doręczenia decyzji, wskazując na spełnienie warunków formalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że organ nadzoru prawidłowo zastosował przepis o niedopuszczalności zarzutu, ponieważ ponowne badanie skuteczności doręczenia decyzji w postępowaniu egzekucyjnym stanowiłoby powtórne merytoryczne rozpoznanie tej samej kwestii, co jest niedopuszczalne. W związku z tym Sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut jest niedopuszczalny, jeśli był lub jest przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a., wierzyciel stwierdza niedopuszczalność zarzutu, gdy jego podstawa była już rozpatrywana w innym postępowaniu. Ponowne badanie tej kwestii w postępowaniu egzekucyjnym jest niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 34 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wierzyciel stwierdza niedopuszczalność zarzutu, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

K.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 50

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

O.p. art. 146 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 223 § 2

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 150

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut nieistnienia obowiązku był już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym od decyzji podatkowej, co czyni go niedopuszczalnym na mocy art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a.

Odrzucone argumenty

Kwestia doręczenia decyzji podatkowej nie była przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym. Zarzut nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym może być podstawą do badania prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej.

Godne uwagi sformułowania

zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym ponowne merytoryczne badanie wejścia do obrotu decyzji wymiarowej

Skład orzekający

Anna Tyszkiewicz-Ziętek

przewodniczący sprawozdawca

Monika Krywow

członek

Anna Rotter

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. w kontekście zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, gdy kwestia doręczenia decyzji była już badana w postępowaniu odwoławczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odwoławczy odniósł się do kwestii doręczenia decyzji, mimo stwierdzenia uchybienia terminu do odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w egzekucji administracyjnej, a mianowicie granicy między badaniem zarzutów a zasadą niekonkurencyjności postępowań.

Kiedy zarzut w egzekucji administracyjnej jest niedopuszczalny? Sąd wyjaśnia granice postępowań.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 877/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-11-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Anna Rotter
Anna Tyszkiewicz-Ziętek /przewodniczący sprawozdawca/
Monika Krywow
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 449/23 - Wyrok NSA z 2024-03-07
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 34  par. 2 pkt 3 lit. a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Asesor WSA Monika Krywow, Sędzia WSA Anna Rotter, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 listopada 2022 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 13 maja 2022 r. nr 2401-IEW2.720.3.2022.8 UNP: 2401-22-102094 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 maja 2022 r. nr 2401-IEW2.720.3.2022.8 UNP: 2401-22-102094 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.), art. 18 oraz art. 33 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm., dalej: u.p.e.a.) po rozpatrzeniu zażalenia A. M. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia 14 stycznia 2022 r. nr [...] oddalające zarzut nieistnienia obowiązku w egzekucji administracyjnej do tytułów wykonawczych z dnia 17 grudnia 2020 r. o numerach: 2411-723.941082.2020, 2411-723.941088.2020 i 2411-723.941094.2020 dotyczących niezapłaconego podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2015 r. uchylił postanowienie organu egzekucyjnego i, orzekając co do istoty sprawy, stwierdził niedopuszczalność wspomnianego zarzutu.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. działając jako wierzyciel wystawił w dniu 17 grudnia 2020 r. wobec A. M. (dalej: zobowiązana, strona, skarżąca) tytuły wykonawcze o numerach: 2411-723.941082.2020, 2411-723.941088.2020 i 2411-723.941094.2020. Podstawę ich wystawienia stanowiła decyzja tego samego organu z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...].
W piśmie z dnia 4 stycznia 2021 r., opatrzonym tytułem: "SKARGA zarzut na czynność egzekucyjną", uzupełnionym o pełnomocnictwo pismem z dnia 21 stycznia 2021 r., pełnomocnik zobowiązanej wskazał, iż "do dnia sporządzenia niniejszego zarzutu nie została mojej mocodawczyni doręczona jakakolwiek decyzja podatkowa określająca zobowiązanie podatkowe".
Postanowieniem z dnia 1 marca 2021 r. nr [...] organ egzekucyjny oddalił zarzut nieistnienia obowiązku. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2021 r. nr 2401-IEW2.711.10.2021.7 2401-21-149658 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach uchylił postanowienie organu egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ egzekucyjny na podstawie art. 50 K.p.a. wystosował do strony wezwanie z dnia 30 lipca 2021 r. nr [...], jednak nie otrzymał na nie odpowiedzi. Postanowieniem z 30 września 2021 r. nr [...] organ egzekucyjny ponownie oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.
Postanowieniem z dnia 18 listopada 2021 r. nr 2401-IEW2.720.30.2021.2 2401-21-246143 organ nadzoru uchylił w całości postanowienie z dnia 30 września 2021 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ egzekucyjny na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. wystosował do strony wezwanie z dnia 30 listopada 2021 r. i otrzymał w odpowiedzi informację, iż okolicznością uzasadniającą zarzut nieistnienia obowiązku w trybie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. jest brak doręczenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe.
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2022 r. nr [...] organ egzekucyjny oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.
W zażaleniu na to rozstrzygnięcie pełnomocnik strony podniósł, że "doręczenie jakiejkolwiek korespondencji pod ww. adres (P., [...] P.) nie mogło, wbrew temu co twierdzi Naczelnik Urzędu Skarbowego w D., być uznanym za skuteczne a w konsekwencji wobec Podatniczki nie istnieje obowiązek gdyż nie tylko nie doręczono decyzji wymiarowej ale nie dokonano skutecznego wszczęcia postępowania podatkowego."
Organ nadzoru nie uwzględnił zażalenia.
Na wstępie swoich rozważań wskazał, że w dniu 30 lipca 2020 r. na mocy ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070) weszło w życie nowe brzmienie przepisów gwarantujących zobowiązanemu zastosowanie środków zaskarżenia w postaci zarzutów. Przedmiot wniesienia zarzutów wyznacza przepis art. 33 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie postępowania egzekucyjnego. Przepis ten zawiera katalog przyczyn uzasadniających wniesienie tego środka prawnego.
Zgodnie z art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym od 30 lipca 2020 r., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest nieistnienie obowiązku.
W trybie art. 34 § 2 u.p.e.a. wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli:
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Dalej, dokonując oceny prawnej stanu faktycznego, organ nadzoru najpierw nawiązał do swojego postanowienia z dnia 18 listopada 2021 r. nr 2401-IEW2.720.30.2021.2 2401-21-246143, którym uchylono w całości postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 30 września 2021 r. nr [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W postanowieniu tym zobowiązano organ egzekucyjny, aby ustalił rzeczywistą wolę strony oraz tryb rozpatrzenia pisma z dnia 4 stycznia 2021 r., bowiem z treści nie wynikało jednoznacznie, jaki środek zaskarżenia został wniesiony. Na skutek skierowania do strony stosownego wezwania ustalono, że w piśmie z dnia 4 stycznia 2021 r. (doprecyzowanym w piśmie z dnia 13 grudnia 2021 r.) strona wniosła zarzut nieistnienia obowiązku. W zarzucie tym wskazano na następujące okoliczności.
"W dniu 30.12.2020 r. Podatniczka dowiedziała się z wysłanej wiadomości SMS, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. dokonał zajęcia Jej rachunku prowadzonego przez A.. Zajęcie obejmuje kwotę 174.752,04 zł. Wskazuję, że do dnia sporządzenia niniejszego zarzutu nie została mojej mocodawczyni doręczona jakakolwiek decyzja podatkowa określająca zobowiązanie podatkowe. Wobec powyższego dokonana czynność pozostaje w sprzeczności z powołanym na wstępie art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji a tym samym niniejszy zarzut i zawarte we wstępie wnioski są uzasadnione".
W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ nadzoru, na skutek wezwania, o którym mowa w art. 64 § 2 K.p.a., uzyskał informację, iż okolicznością uzasadniającą zarzut nieistnienia obowiązku w trybie art. 33 § 2 pkt 1) u.p.e.a. jest brak doręczenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. W zarzucie wniesiono o uchylenie wszelkich czynności egzekucyjnych, umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz uchylenie naliczonych kosztów egzekucyjnych.
Na poparcie zarzutu podniesiono, że strona w dniu 17 września 2018 r. przekazała, za pośrednictwem CEDiG, informację, że adres P., [...] P. nie jest adresem prowadzenia działalności gospodarczej oraz nie jest adresem do korespondencji. Informacja w przedmiocie zakończenia działalności gospodarczej została zgłoszona na druku VAT-R. Organy podatkowe zostały zatem, zgodnie z obowiązującymi przepisami poinformowane o fakcie zakończenia działalności gospodarczej, w tym zakończenia działalności pod adresem, o którym mowa wyżej.
Zdaniem pełnomocnika za niedopuszczalne należy uznać doręczenie pod nieaktualnym adresem postanowienia z dnia 1 sierpnia 2019 r. (ponad rok od daty wykreślenia adresu z CEDiG i aktualizacji danych w Urzędzie Skarbowym), dalszych pism w rzekomym postępowaniu podatkowym, decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w VAT za październik - grudzień 2015 r. Dalej pełnomocnik wskazał, że "Uwzględniając fakt, iż wszystkie pisma w ramach rzekomego postępowania podatkowego, którego efektem było wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe VAT za 10-12.2015 r., w tym sama decyzja nie zostały nigdy doręczone Podatniczce, w świetle art. 33 § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, prowadzenie czynności egzekucyjnych jest niedopuszczalne i wobec braku tytułu wykonawczego nie mogą być dokonywane".
Następnie pełnomocnik powołał następujące okoliczności:
- powoływany przepis art. 146 § 1 O.p. nakładający na podatnika obowiązek zawiadamiania organów podatkowych o zmianie adresu w toku postępowania, nie znajduje zastosowania z uwagi na fakt, iż w dniu 17 września 2018 r. (zakończenie działalności gospodarczej) nie toczyło się wobec strony postępowanie; kontrola prowadzona przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. zakończyła się 16 kwietnia 2019 r., a w jej toku strona była reprezentowana przez pełnomocnika radcę prawnego K. P. oraz doradcę podatkowego M. P., a organ dysponował adresem pełnomocników profesjonalnych;
- z informacji zawartej w protokole kontroli podatkowej z dnia 27 marca 2019 r. wynika, że adresem zamieszkania podatniczki był adres ul. [...], [...] D.. W czasie prowadzenia kontroli Urząd dysponował innym adresem strony niż P., [...] P.;
- począwszy od dnia zakończenia kontroli (16 kwietnia 2019 r.) strona nie była na podstawie art. 146 § 1 O.p. zobowiązana do zawiadomienia organu o zmianie adresu miejsca zamieszkania;
- postanowienie w przedmiocie wszczęcia postępowania podatkowego datowane na 1 sierpnia 2019 r. skierowano na adres, który od 17 września 2018 r. nie był adresem strony;
- w niniejszej sprawie organ administracji dokonał doręczenia pism na nieaktualny adres, wbrew temu, że strona poinformowała odpowiednie instytucje (CEDIG, Urząd Skarbowy w D. - VAT-R), o tym że nie korzysta z adresu P..
W dalszych wywodach organ nadzoru, nawiązując do art. 33 § 2 pkt 1) u.p.e.a. wyjaśnił, iż pojęcie "nieistnienia obowiązku" oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, np. z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie.
W piśmie z dnia 4 stycznia 2021 r., doprecyzowanym w piśmie z dnia 13 grudnia 2021 r., pełnomocnik strony zakwestionował istnienie obowiązku poprzez okoliczność braku doręczenia decyzji z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...].
Organ egzekucyjny zauważył, że okoliczności podnoszone w zarzutach związanych z doręczeniem korespondencji zostały podniesione przez pełnomocnika w odwołaniu od decyzji z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...]. Jednakże z uwagi na sposób zakończenia postępowania odwoławczego stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ egzekucyjny uznał, że był zobowiązany odnieść się do okoliczności doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wystawienia przedmiotowych tytułów wykonawczych, co też uczynił i w konsekwencji tych ustaleń oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.
Organ nadzoru stwierdził natomiast, że obowiązek badania skuteczności doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wystawienia przedmiotowych tytułów wykonawczych obejmujący badanie przez wierzyciela okoliczności materialno-technicznej czy decyzja istniała, czy została wyeliminowana z obiegu prawnego dotyczy wyłącznie tych sytuacji, w których zarzut nie był przedmiotem rozpoznania w innym środku zaskarżenia. Zgodnie z art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. wierzyciel wydaje postanowienie, w którym stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.
Jednocześnie organ nadzoru zauważył, że to czy proces w sprawie orzekania (w niniejszej sprawie postępowania odwoławczego) się zakończył pozostaje bez znaczenia (por. wyrok NSA z dnia 5 sierpnia 2020 r., sygn. akt II FSK 1537/18 oraz wyroki WSA w Poznaniu: z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Po 76/21 i z dnia 11 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Po 447/20). Uregulowanie wskazane w art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. wprowadza zasadę niekonkurencyjności środków prawnych mającą na celu wyeliminowanie sytuacji, w której kwestia stanowiąca podstawę do sformułowania zarzutu w egzekucji administracyjnej byłaby rozstrzygana w tym postępowaniu, pomimo, że została już lub zostanie rozstrzygnięta w ramach innego postępowania.
Wobec powyższego organ nadzoru stwierdził, że w zaskarżonym postanowieniu błędnie zastosowano art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a., gdyż zaistniały przesłanki do zastosowania art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) ww. ustawy.
Odnosząc się zatem do zarzutu nieistnienia obowiązku z uwagi na okoliczność braku doręczenia decyzji z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...] organ nadzoru stwierdził, stosując art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a., niedopuszczalność tego zarzutu, gdyż był on już przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu. Tożsama okoliczność co w zarzucie stanowiła bowiem przedmiot rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym od decyzji z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...] zakończonym wydaniem postanowienia z dnia 9 marca 2021 r. nr 2401-IOV4.4103.210.2021/JM-M 2401-21-055492.
W odwołaniu z dnia 5 stycznia 2021 r. podniesiono, że " (...)Ewentualna decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2015 r. nie została doręczona a w konsekwencji nigdy nie weszła do obiegu prawnego (...)". Strona kwestionowała zatem tożsamą okoliczność w innym środku zaskarżenia, co wyczerpuje hipotezę wynikającą z art. 34 § 2 pkt 3 lit. a), która traktuje o niedopuszczalności zarzutu.
Istotą regulacji zawartej w art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. jest uproszczenie i skrócenie postępowania oraz zapobieżenie sytuacji kolejnego, merytorycznego rozpoznawania tej samej kwestii. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z dnia 9 marca 2021 r. nr 2401- IOV4.4103.210.2021/JM-M 2401-21-055492 (niezaskarżonym do sądu) stwierdził, że odwołanie z dnia 5 stycznia 2021 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od października do grudnia 2015 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu (na str. 5) organ odwoławczy stwierdził, że " (...) Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia 10 listopada 2020 r. znak: [...] została bowiem skierowana na jedyny znany organowi adres rejestracyjny, widniejący w jego bazach, tj. [...] J., P. Przesyłka zawierająca ww. decyzję o Nr. RR [...] została z powodu niemożności doręczenia, pozostawiona na okres 14 dni do dyspozycji adresata w placówce pocztowej J., ul. [...], w dniu 16 listopada 2020 r. Przesyłka została powtórnie awizowana w dniu 24 listopada 2020 r., po czym 01 grudnia 2020 r. z powodu niepodjęcia awizowanego pisma, zwrócona do Urzędu Skarbowego w D.. Zostały zatem spełnione wszystkie wynikające z art. 150 Ordynacji podatkowej warunki. (...)". Kwestia doręczenia decyzji wymiarowej stanowiła zatem przedmiot rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
W nawiązaniu do argumentacji zażalenia stwierdzono natomiast, że zarzut w postępowaniu egzekucyjnym nie może stanowić uniwersalnego środka zaskarżenia wobec wszystkich okoliczności, zwłaszcza tych które odnoszą się do postępowania podatkowego, kontrolnego, na mocy których finalnie wydano odrębne rozstrzygnięcia, od których przysługują odrębne środki zaskarżenia.
W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Gliwicach, reprezentujący skarżącą doradca podatkowy, zarzucił naruszenie art. 34 § 2 pkt. 3 lit a) u.p.e.a. Wobec takiego zarzutu wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zwrot kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że strona wnosząc odwołanie od ewentualnej decyzji podnosiła, iż decyzja ta nie została wprowadzona do obiegu prawnego, gdyż doręczono ją na historyczny adres skarżącej, który nie był jej adresem zamieszkania, ani miejscem prowadzenia działalności w momencie wszczęcia postępowania podatkowego (organ odwoławczy postanowieniem z dnia 9 marca 2021 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia tego odwołania.) W postępowaniu egzekucyjnym strona podniosła natomiast w zarzucie, że nie istnieje obowiązek, tj. decyzja wymiarowa nie weszła do obiegu prawnego. Zarzuty te nie są więc, wbrew twierdzeniu organu nadzoru, tożsame.
Nadto wskazano (w ślad za wyrokiem NSA z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt III FSK 3291/21), iż możliwe i dopuszczalne jest badanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej w ramach postępowania w sprawie zarzutów, gdyż ustalenie w sprawie, czy decyzja została doręczona prawidłowo, nie prowadzi do podważenia obowiązku określonego decyzją, a ma na celu jedynie sprawdzenie, czy obowiązek istnieje.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) podlegało postanowienie z dnia 13 maja 2022 r. nr 2401-IEW2.720.3.2022.8 UNP: 2401-22-102094, którym organ nadzoru uchylił postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 14 stycznia 2022 r. nr [...] oddalające zarzut nieistnienia obowiązku w egzekucji administracyjnej do tytułów wykonawczych z dnia 17 grudnia 2020 r. o numerach: 2411-723.941082.2020,2411-723.941088.2020, 2411-723.941094.2020 dotyczących podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2015 r. i stwierdził niedopuszczalność tego zarzutu
Kontrolę tą rozpocząć należy od wskazania, że zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być m.in. nieistnienie obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.).Na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Stosownie do art. 34 § 2 u.p.e.a., wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli:
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie organ nadzoru prawidłowo zastosował art. 34 § 2 pkt 3 lit.a u.p.e.a. Zarzut nieistnienia obowiązku dochodzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 17 grudnia 2020 r. dotyczących niezapłaconego podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2015 r. skarżąca wniosła wskazując, że do dnia wniesienia zarzutu nie została doręczona jakakolwiek decyzja podatkowa określająca zobowiązanie podatkowe. Kwestia ta była przedmiotem odrębnego postępowania podatkowego, zakończonego przed wydaniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu egzekucyjnego z dnia 14 stycznia 2022 r. Wbrew twierdzeniom skargi tożsama okoliczność, w oparciu o którą wniesiono zarzut, stanowiła przedmiot rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym od decyzji z dnia 10 listopada 2020 r. nr [...] zakończonym wydaniem postanowienia z dnia 9 marca 2021 r. nr 2401-IOV4.4103.210.2021/JM-M 2401-21-055492. W rozstrzygnięciu tym stwierdzono, że z uwagi na wadliwość doręczenia decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. nie weszła do obrotu prawnego, wobec czego wniesienie od niej odwołania było niedopuszczalne.
Zdaniem Sądu, powyższe ustalenia nie mogły być podstawą do uwzględnienia wniesionego zarzutu, gdyż w istocie stanowiłoby powtórne merytoryczne badanie wejścia do obrotu decyzji wymiarowej z dnia 10 listopada 2020 r., czemu sprzeciwia się regulacja zawarta w art. 34 § 2 pkt 3 lit.a u.p.e.a.
Jak więc wykazano powyżej, zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, wobec czego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI