Orzeczenie · 2025-11-03

I SA/GL 87/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-11-03
NSApodatkoweWysokawsa
restrukturyzacjapostępowanie sanacyjnezaległość podatkowaVATulgi płatniczerozłożenie na ratylegitymacja procesowazarządca masy sanacyjnejsąd administracyjnyodrzucenie skargi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi K. Sp. z o.o. w restrukturyzacji na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy odmowę rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku VAT. Sąd postanowił odrzucić skargę, uznając ją za niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kluczowym argumentem było otwarcie postępowania sanacyjnego wobec spółki, co zgodnie z art. 311 Prawa restrukturyzacyjnego pozbawiło spółkę legitymacji procesowej do samodzielnego wnoszenia skarg w sprawach dotyczących masy sanacyjnej. Legitymację taką posiadał wyłącznie ustanowiony zarządca masy sanacyjnej. Sąd podkreślił bezwzględny charakter tego przepisu i utrwalone orzecznictwo NSA w tym zakresie, wskazując, że spółka nie mogła skutecznie wnieść skargi w swoim imieniu, a brak ten nie podlega konwalidacji po zakończeniu postępowania sanacyjnego, jeśli nastąpiło to po upływie terminu na wniesienie skargi. Sąd zwrócił również uiszczony wpis od skargi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących legitymacji procesowej podmiotów objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym (sanacyjnym) w postępowaniach sądowoadministracyjnych oraz kwestii konwalidacji wadliwie wniesionych środków zaskarżenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spółki w restrukturyzacji i jej relacji z zarządcą masy sanacyjnej w kontekście postępowań sądowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka objęta postępowaniem sanacyjnym posiada legitymację procesową do samodzielnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej masy sanacyjnej, czy też legitymację tę posiada wyłącznie zarządca masy sanacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka objęta postępowaniem sanacyjnym nie posiada legitymacji procesowej do samodzielnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej masy sanacyjnej. Legitymację tę posiada wyłącznie ustanowiony zarządca masy sanacyjnej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 311 Prawa restrukturyzacyjnego, postępowania sądowe dotyczące masy sanacyjnej mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez zarządcę albo przeciwko niemu. Jest to tzw. podstawienie procesowe bezwzględne, pozbawiające dłużnika legitymacji procesowej.

Czy brak legitymacji procesowej spółki do wniesienia skargi w trakcie postępowania sanacyjnego może zostać skonsolidowany po zakończeniu postępowania sanacyjnego i odzyskaniu przez spółkę prawa do działania w postępowaniach sądowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak legitymacji procesowej spółki do wniesienia skargi w trakcie postępowania sanacyjnego nie może zostać skonsolidowany po zakończeniu postępowania sanacyjnego, jeśli nastąpiło to po upływie terminu na wywiedzenie skargi.

Uzasadnienie

Skarga do sądu administracyjnego jest środkiem zaskarżenia reglamentowanym terminem ustawowym. Konwalidacja wadliwie wniesionego środka zaskarżenia może nastąpić wyłącznie w trakcie biegu terminu na jego wywiedzenie. Po jego upływie, brak legitymacji procesowej nie podlega konwalidacji.

Czy decyzje administracyjne skierowane do spółki w trakcie postępowania sanacyjnego, podczas gdy reprezentował ją zarządca, mogą być dotknięte wadą nieważności?

Odpowiedź sądu

Sąd zauważa, że istnieją podstawy do rozważenia, czy decyzje wydane w tej sprawie w trakcie postępowania sanacyjnego, skierowane do spółki zamiast do zarządcy, nie zachodzą przesłanki nieważności z art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd zwraca uwagę na możliwość wystąpienia przesłanki nieważności decyzji z art. 247 § 1 pkt 5 o.p. ze względu na skierowanie decyzji do spółki, a nie do zarządcy masy sanacyjnej, który ją reprezentował w trakcie postępowania sanacyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona z powodu braku legitymacji procesowej spółki w restrukturyzacji do jej wniesienia w trakcie postępowania sanacyjnego.

Przepisy (19)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeśli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5a p.p.s.a.

p.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.

u.p.r. art. 311 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

Postępowania sądowe, administracyjne, sądowoadministracyjne i przed sądami polubownymi dotyczące masy sanacyjnej mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez zarządcę albo przeciwko niemu. Postępowania te zarządca prowadzi w imieniu własnym na rzecz dłużnika.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 222

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.r. art. 51

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 288 § 2

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 294

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 323 § 1

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

u.p.r. art. 293

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne

pr. upadł. art. 144 § 1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

pr. upadł. art. 144 § 2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

pr. upadł. art. 144 § 3

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

k.c. art. 44

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

o.p. art. 247 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przesłanka nieważności decyzji.

o.p. art. 248 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 51 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 53 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka objęta postępowaniem sanacyjnym nie posiada legitymacji procesowej do samodzielnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej masy sanacyjnej; legitymację tę posiada wyłącznie zarządca masy sanacyjnej. • Brak legitymacji procesowej spółki do wniesienia skargi w trakcie postępowania sanacyjnego nie podlega konwalidacji po zakończeniu postępowania sanacyjnego, jeśli nastąpiło to po upływie terminu na wywiedzenie skargi.

Godne uwagi sformułowania

zarządca masy sanacyjnej - jest tzw. stroną zastępczą • podstawienie procesowe syndyka w miejsce upadłego jest podstawieniem bezwzględnym, przy którym legitymację procesową ma tylko podmiot podstawiony • Bezwzględny charakter przepisu art. 311 ust. 1 u.p.r., na co wskazuje formuła 'wyłącznie', skutkuje całkowitym pozbawieniem dłużnika legitymacji procesowej • prawo przedsiębiorcy, jako podatnika, do rozłożenia na raty podatku VAT albo zaległości podatkowej w tym podatku, ewentualnie jego ekspektatywa. Jest to bowiem prawo majątkowe

Skład orzekający

Paweł Kornacki

przewodniczący sprawozdawca

Dorota Kozłowska

sędzia

Anna Rotter

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących legitymacji procesowej podmiotów objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym (sanacyjnym) w postępowaniach sądowoadministracyjnych oraz kwestii konwalidacji wadliwie wniesionych środków zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki w restrukturyzacji i jej relacji z zarządcą masy sanacyjnej w kontekście postępowań sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej związanej z restrukturyzacją spółek i jej wpływem na możliwość dochodzenia praw przed sądem. Pokazuje, jak formalne wymogi procesowe mogą decydować o losach sprawy.

Spółka w restrukturyzacji straciła szansę na obronę praw przed sądem przez formalny błąd?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst