I SA/GL 816/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-04-15
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowysprzedaż nieruchomościprawo własnościowe do lokaluzryczałtowany podatekpięcioletni okres posiadaniacele mieszkanioweOrdynacja podatkowaustawa o PIT

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od sprzedaży lokalu mieszkalnego, uznając prawidłowość stanowiska organów podatkowych.

Sprawa dotyczyła opodatkowania sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Podatniczka sprzedała lokal przed upływem pięciu lat od jego nabycia, co zgodnie z ustawą o PIT rodzi obowiązek zapłaty 10% podatku od dochodu. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły zobowiązanie, uwzględniając jedynie część wydatkowaną na cele mieszkaniowe. Sąd administracyjny uznał, że organy nie naruszyły prawa, a argumenty podatniczki dotyczące trudnej sytuacji finansowej i obietnic męża nie miały wpływu na rozstrzygnięcie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę E. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. określającą E. S. wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego ze sprzedaży własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Organy podatkowe uznały, że sprzedaż nastąpiła przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia, co skutkuje opodatkowaniem 10% podatkiem od dochodu. Podatniczka argumentowała trudną sytuacją finansową i wykorzystywaniem przez męża, domagając się obciążenia byłego męża lub umorzenia podatku. Sąd administracyjny, powołując się na art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, uznał stanowisko organów podatkowych za prawidłowe, podkreślając, że ustawa nie uzależnia powstania przychodu od dodatkowych uwarunkowań, takich jak sytuacja majątkowa czy uzgodnienia małżonków. Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprzedaż przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia rodzi obowiązek zapłaty 10% podatku od dochodu, niezależnie od późniejszego wydatkowania środków na cele mieszkaniowe czy sytuacji majątkowej podatnika.

Uzasadnienie

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych jednoznacznie uzależnia powstanie przychodu ze sprzedaży nieruchomości (w tym spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu) od spełnienia przesłanki czasowej – sprzedaży przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia. Przepisy te nie przewidują dodatkowych uwarunkowań, takich jak sytuacja majątkowa czy uzgodnienia małżonków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.d.o.f. art. 10 § 1 pkt 8 lit.a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Sprzedaż spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie, skutkuje powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu.

u.p.d.o.f. art. 28 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa, że podatek od dochodu ze sprzedaży nieruchomości, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu.

Pomocnicze

O.p. art. 233 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 19 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 32 lit.a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa przypadki, w których przychód ze sprzedaży nieruchomości może być zwolniony lub odliczony, np. wydatkowanie na własne cele mieszkaniowe.

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprzedaż nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia skutkuje powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu 10% podatkiem ryczałtowym, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. Przepisy ustawy o PIT nie przewidują uwzględniania sytuacji majątkowej podatnika ani uzgodnień małżeńskich przy ustalaniu obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży nieruchomości przed upływem wymaganego okresu.

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja finansowa podatniczki i obietnice męża powinny być uwzględnione przy rozstrzyganiu sprawy. Domaganie się obciążenia byłego męża lub umorzenia podatku.

Godne uwagi sformułowania

ustawodawca w sposób nie budzący wątpliwości, uzależnił określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych skutek, w postaci uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości, wyłącznie od spełnienia ściśle określonych w tym przepisie przesłanek ustawodawca nie uzależnił przy tym powstanie bądź nie, wskazanego powyżej przychodu od dodatkowych uwarunkowań, w tym w szczególności od sytuacji majątkowej podatnika.

Skład orzekający

Małgorzata Wolf-Mendecka

przewodniczący sprawozdawca

Przemysław Dumana

sędzia

Teresa Randak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłej interpretacji przepisów dotyczących opodatkowania sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia, niezależnie od sytuacji osobistej podatnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i zastosowania przepisów ustawy o PIT w brzmieniu obowiązującym w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego ze sprzedażą nieruchomości, ale rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej wykładni przepisów, co może być mniej interesujące dla szerokiej publiczności, a bardziej dla prawników i doradców podatkowych.

Sprzedaż mieszkania przed 5 latami? Fiskus nie patrzy na Twoje problemy finansowe ani obietnice męża!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gl 816/04 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-04-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-07-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Małgorzata Wolf-Mendecka /przewodniczący sprawozdawca/
Przemysław Dumana
Teresa Randak
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka (spr.) Sędziowie NSA Przemysław Dumana Asesor WSA Teresa Randak Protokolant Monika Adamus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. nr [...], określającą E. S. wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie [...] zł od dochodu uzyskanego z tytułu sprzedaży własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w 2001 r.
Jako podstawę wydania decyzji wskazano art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 1 pkt 8, art. 19 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 32 lit.a i art. 28 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. w Dz. U. Nr 90, poz. 416 z 1993 r. z późn. zm.).
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej wskazał przede wszystkim, w dniu [...] r. E. S.-W. dokonała wraz z mężem (G. W.) sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w C. przy ul. [...] za kwotę [...] zł (po ½ części dla każdego z małżonków tj. [...] zł.) Wskazano dalej, iż E. S.-W. i G. W. byli właścicielami przedmiotowego lokalu krócej niż pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie. Ponadto podniesiono, w dniu 1[...] r. podatniczka złożyła w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w C. oświadczenie, że przychód uzyskany ze sprzedaży wydatkowany zostanie na własne cele mieszkaniowe. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, iż dokonane ustalenia w sprawie rozliczenia przychodu uzyskanego ze sprzedaży spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego wykazały, iż kwota uzyskana z powyższego sprzedaży została przeznaczona w części na zakup mieszkania (położonego w C. przy ul. [...]), a częściowo nie została wydatkowana.
W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, iż organ pierwszej instancji kierując się przepisem art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, uznał, iż sprzedaż przedmiotowego mieszkania nastąpiła przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie. Oznaczało to konieczność ustalenia w formie ryczałtu podatku od dochodu w wysokości 10% uzyskanego przychodu ze sprzedaży (w trybie art. 28 ust. 1 cyt. ustawy).
W odwołaniu od tej decyzji podatniczka wskazała przede wszystkim na swoją trudną sytuację finansową i powołała się na swoje pisma składane w postępowaniu dotyczącym umorzenia zaległości podatkowych.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził przede wszystkim, że ustawodawca w sposób nie budzący wątpliwości, uzależnił określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych skutek, w postaci uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości, wyłącznie od spełnienia ściśle określonych w tym przepisie przesłanek, tj. od sprzedaży m.in. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie. Organ podatkowy podkreślił, iż ustawodawca nie uzależnił przy tym powstanie bądź nie, wskazanego powyżej przychodu od dodatkowych uwarunkowań, w tym w szczególności od sytuacji majątkowej podatnika. Zatem, uwzględniając wydatkowanie przychodu uzyskanego ze sprzedaży przedmiotowego prawa do lokalu, na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit.a – odliczono podatniczce część pochodzących z tej sprzedaży środków pieniężnych tj. [...] zł (1/2 ceny mieszkania nabytego wspólnie z mężem) na zakup mieszkania położonego w C., przy ul. [...]. Tym samym pozostała do zapłaty kwota [...] zł, którą podatniczka obowiązana była wpłacić w terminie płatności podatku.
Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił uwagę, iż trudna sytuacja finansowa podatnika stanowi podstawę do wystąpienia z wnioskiem do właściwego organu pierwszej instancji o zastosowanie ulg w spłacie zobowiązań.
Decyzję tę E. S zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się obciążenia zaległą kwotą podatku byłego męża – G. W. lub jej całkowite umorzenie.
W uzasadnieniu skargi podatniczka nawiązała do problemów swojego pożycia małżeńskiego podkreślając, iż była wykorzystywana przez męża finansowo. Wskazała, iż czuje się oszukana w związku z dokonaną sprzedażą mieszkania, gdyż małżonek złożył jej obietnicę pokrycia wszystkich wydatków związanych z tą transakcją.
W konsekwencji skarżąca wskazała, iż decyzja jest dla niej krzywdząca, gdyż nie uwzględnia całości przedmiotowej sprawy.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w K. wniosła o jej oddalenie podtrzymując zajęte w zaskarżonej decyzji stanowisko i argumentację powołaną w jej uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należało zauważyć, że zgodnie z treścią przepisu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – oznaczonej dalej skrótem p.p.s.a. przewiduje, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w części lub w całości, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołana wyżej regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości, że skarga podlega uwzględnieniu jedynie wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania i to w takim stopniu, który sprawia, że naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Przystępując do oceny zasadności skargi należy stwierdzić, że wykazany w sprawie stan faktyczny był w zasadzie bezsporny i sprowadzał się do ustalenia, iż w dniu [...] r. E. S.-W. dokonała wraz z mężem sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w C. przy ul. [...] za kwotę [...] zł (co oznaczało po [...] zł dla każdego z małżonków). Bezspornym jest też, iż prawo do tego lokalu mieszkalnego zostało uprzednio przez podatniczkę nabyte w dniu [...] r.
Organy podatkowe w tej sytuacji przyjęły, iż zbycie przez podatnika prawa do przedmiotowego lokalu mieszkalnego i to przez upływem pięciu lat (licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie) rodzi skutki określone w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit.b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stanowisko takie uznać należy za prawidłowe.
Wbrew twierdzeniu strony skarżącej, ustawodawca jednoznacznie uzależnił powstanie przychodu z tytułu sprzedaży (jak w niniejszej sprawie) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego od spełnienia ściśle określonych przesłanek. Zgodnie bowiem z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, skutek w postaci uzyskania przychodu ze sprzedaży nieruchomości (też spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego uznał) następuje jeżeli, iż omawiana sprzedaż dokonana zostanie przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tej nieruchomości (czy prawa do lokalu). Oznacza to konieczność ustalenia w formie ryczałtu podatku od dochodu w wysokości 10% uzyskanego przychodu ze sprzedaży zgodnie z art. 28 ust. 1 cyt. ustawy. Zwrócić należy uwagę, iż w powołanym przepisie ustawodawca nie uzależnia powstania przychodu od dodatkowych uwarunkować, w tym w szczególności od uzgodnień małżonków w kwestii sposobu wywiązania się z obowiązku podatkowego.
Stwierdzić też należy, iż organy podatkowe prawidłowo przyjęły wartość przychodu – jako cenę określoną w umowie sprzedaży pomniejszoną o koszty sprzedaży. Zwrócić też trzeba uwagę, iż zasadnie uznano wydatkowanie części kwoty uzyskanej ze sprzedaży – na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W sumie zatem z dotychczasowych spostrzeżeń wynika, iż organom podatkowym rozstrzygającym w rozpatrywanej sprawie niepodobna postawić zarzutu naruszenia prawa. Tylko zaś taki zarzut, należycie uzasadniony, mógłby stanowić podstawę do uwzględnienia żądania skarżącej i uchylenia zaskarżonej decyzji. Wobec tego Sąd oddalił skargę w trybie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1269).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI