I SA/Gl 742/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatnika, uznając, że nie przysługuje mu prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez nieistniejący i niezarejestrowany podmiot.
Sprawa dotyczyła skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie podatku od towarów i usług. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy firma "B" A. D., która wystawiła faktury, była zarejestrowanym podatnikiem VAT. Sąd, opierając się na zeznaniach A. D. oraz informacjach z urzędów, stwierdził, że firma ta nie istniała i nie była zarejestrowana, co pozbawiało skarżącego prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. Sprawa trafiła do WSA po tym, jak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wcześniejszą decyzję organu odwoławczego. Sąd administracyjny miał obowiązek związania się oceną prawną NSA. Kluczowym elementem postępowania było ustalenie statusu firmy "B" A. D., która wystawiła faktury VAT, z których skarżący chciał odliczyć podatek naliczony. Organy podatkowe, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, włączyły do materiału dowodowego m.in. zeznania A. D. z postępowania karnego, w których zaprzeczyła ona prowadzeniu działalności gospodarczej i posiadaniu dokumentów. Informacje z Urzędu Statystycznego i innych urzędów potwierdziły brak rejestracji firmy "B" A. D. oraz wątpliwości co do autentyczności przedstawionych dokumentów. Sąd uznał, że zebrany materiał dowodowy jest kompletny i jednoznaczny, a firma "B" A. D. nie była zarejestrowanym podatnikiem VAT w dacie wystawiania faktur. W związku z tym, skarżącemu nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że firma "B" A. D. nie była zarejestrowana jako podatnik VAT i nie można było potwierdzić jej istnienia. Zgodnie z przepisami, faktury wystawione przez taki podmiot nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 99
u.p.t.u. art. 9 § ust.1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 50 § ust.4 pkt.1 lit.a
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Ord.pod. art. 233 § §1 pkt.1
Ordynacja podatkowa
u.p.t.u. art. 10 § ust.2
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 36
Ord.pod. art. 188
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 180 § §1
Ordynacja podatkowa
Ustawa o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników art. 3 § ust.2
Ord.pod. art. 121 § §1
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 122
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 123 § §1 i §2
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 129
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 180 § §1
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 188
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 191
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 194 § §1
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Firma "B" A. D. nie była zarejestrowana jako podatnik VAT. Faktury wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony nie dają prawa do odliczenia podatku naliczonego. Zebrany materiał dowodowy (zeznania A. D., informacje z urzędów) był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że organy podatkowe nie uzupełniły materiału dowodowego zgodnie z zaleceniami NSA, w szczególności nie przesłuchały A. D. i nie uwzględniły wniosków dowodowych. Skarżący twierdził, że urzędy celowo zatajały informacje o nadaniu NIP i rejestracji A. D. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących prowadzenia dowodów.
Godne uwagi sformułowania
ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego ... wiąże w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wykazał by przesłuchanie w charakterze świadka osoby wystawiającej przedmiotowe faktury dotyczyło okoliczności nie mającej istotnego znaczenia dla sprawy nie można zasadnie twierdzić, że rzeczony kontrahent skarżącego był w dacie wystawiania zakwestionowanych faktur istniejącym i zarejestrowanym podatnikiem VAT nie chodzi o dokładność absolutną tzn .o wyjaśnienie wszystkiego bez wyjątku, co składa się na dany stan faktyczny. Stan faktyczny powinien być wyjaśniony na tyle, na ile wymaga rozstrzygnięcie sprawy.
Skład orzekający
Marek Kołaczek
przewodniczący
Ewa Karpińska
członek
Anna Wiciak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie prawa do odliczenia VAT z faktur od podmiotów nieistniejących lub niezarejestrowanych; prawidłowość postępowania dowodowego w kontekście zaleceń sądu wyższej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i przepisów obowiązujących w czasie wydania orzeczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące prawa do odliczenia VAT i znaczenia prawidłowego postępowania dowodowego, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Odliczenie VAT z faktur od firmy-widmo? Sąd wyjaśnia, kiedy jest to niemożliwe.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Gl 742/04 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2005-10-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-06-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Anna Wiciak /sprawozdawca/ Ewa Karpińska Marek Kołaczek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I FSK 185/06 - Wyrok NSA z 2007-03-22 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędziowie NSA Ewa Karpińska,, Anna Wiciak (sprawozdawca), Protokolant Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę Uzasadnienie Działając na podstawie art.233§1pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997roku-Ordynacja podatkowa(Dz.U.nr.137 poz.926 ze zm.), art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo decyzją postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.Unr.153 poz.1271) decyzją także art.10 ust.2, art.9 ust.1`ustawy z dnia 8 stycznia 1993r.o podatku od towarów decyzją usług oraz podatku akcyzowym (Dz.U.nr.11 poz.50 ze zm.) §36,50 ust.4 pkt.1 lit.a rozporządzenia Ministra Finansów decyzją dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U.nr.109 poz.1245 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w K. po rozpoznaniu odwołania P. M. reprezentowanego przez pełnomocnika J. S. od decyzji Urzędu Skarbowego decyzją C. z dnia [...] roku Nr [...] określającej w podatku od towarów i usług za [...] 2000 r . kwotę zobowiązania podatkowego w wysokości [...] zł. oraz kwotę nadpłaty w wysokości [...] zł.- zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji w pierwszej kolejności przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania. W tych ramach przybliżono treść decyzji organu I instancji, treść odwołania oraz decyzji organu II instancji który utrzymał tę decyzję w mocy (decyzja z dnia [...] r. Nr [...]). Wskazano, że w wyniku skargi wniesionej od tej decyzji Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 listopada 2003 r.( sygn. akt I SA/Ka 2192/02 ) decyzję tę uchylił. Z kolei nawiązano do istotnych fragmentów uzasadnienia tego wyroku. Podkreślono, że Sąd stwierdził, że organ podatkowy nie wykazał by przesłuchanie w charakterze świadka osoby wystawiającej przedmiotowe faktury dotyczyło okoliczności nie mającej istotnego znaczenia dla sprawy, bądź stwierdzonej wystarczająco innym dowodem, skoro osoba ta legitymowała się dokumentami, których prawidłowość i prawdziwość została przez organy podatkowe zakwestionowana. Zeznania tej osoby mogłyby ewentualnie wyjaśnić okoliczności uzyskania przez nią przedmiotowych dokumentów, rejestracji i prowadzenia działalności gospodarczej w dacie wystawienia przedmiotowych faktur, miejsca składania przez nią zeznań podatkowych dla potrzeb podatku VAT. (...)." Dalej Sąd wskazał, że organ podatkowy przy ponownym rozpatrywaniu sprawy winien "rozważyć zasadność przeprowadzenia postępowania dowodowego w opisanym wyżej zakresie i dokonać ponownej wnikliwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego przy uwzględnieniu obowiązujących reguł wynikających w przepisów Ordynacji podatkowej". Kontynuując, organ odwoławczy podkreślił, że w myśl art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem l stycznia 2004 r. wiąże w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W dalszej kolejności zatem nawiązano do zarzutów odwołania wniesionego przez pełnomocnika skarżącego od decyzji organu I instancji, a następnie przybliżono treść pisma pełnomocnika strony z dnia [...] 2004 r. w którym przedstawił stanowisko dotyczące zebranego w sprawie materiału dowodowego. W piśmie tym pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia w urzędach, które wystawiły dokumenty dotyczące Pani A.D. którzy pracownicy tych urzędów wystawili dokumenty, czy nazwiska wystawiających dokumenty są nazwiskami pracowników tych urzędów, czy podpisy na tych dokumentach są podpisami tych pracowników, czy pieczątki użyte na tych dokumentach były używane przez te urzędy. Wniósł także o przesłuchanie w obecności pełnomocników strony A. D. na okoliczność uzyskania wspomnianych dokumentów, K. W. na okoliczność otrzymania w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w K. informacji o posiadaniu przez A. D. NIP, pracowników "A" Oddziału w W. uczestniczących w zawieraniu umowy rachunku bankowego z A. D., a także pracowników Urzędu Skarbowego w C., którzy przeprowadzili kontrolę, na okoliczność kiedy w toku postępowania kontrolnego dowiedzieli się o podejrzeniach organów odnośnie prawidłowości rejestracji podatkowej A. D. oraz terminu zawiadomienia strony o tych podejrzeniach. W dalszej kolejności wskazano iż wykonując dyspozycję zawartą w wyroku NSA z dnia 24 listopada 2003r. organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] uzupełnił materiał dowodowy poprzez włączenie w poczet dowodów dodatkowych dokumentów zgromadzonych w toku odrębnego postępowania – tj .m.in.: pisma Urzędu Statystycznego w K. z dnia [...] 2002 r. Nr [...],oraz wyciągu z protokołu z dnia [...] 2001r. przesłuchania świadka A. D. przekazanego przez Komendanta Powiatowego Policji w C. za pismem z dnia [...] 2004 r. Wyjaśniono, że z pierwszego z tych dokumentów wynika, że w rejestrze-REGON województwa [...] nie figuruje "B" A. D., ul. [...], [...] D., jak również nie występuje REGON [...]. Dalej Urząd Statystyczny twierdzi iż kserokopia przesłanego zaświadczenia REGON ( z dnia [...] 1998 r.) o numerze identyfikacyjnym - [...] - nie jest zgodna z wzorami zaświadczeń obowiązującymi w 1998 r. (data wydania zaświadczenia REGON jest wcześniejsza od daty rozporządzenia Rady Ministrów, zła wielkość czcionki, dane adresowe powinny być drukowane dużymi literami). Podsumowano te uwagi stwierdzeniem, że w takiej postaci zaświadczenia nie były wydawane w tym czasie. Komentując drugi dokument stwierdzono, że w protokole z dnia [...] 2001 r. A. D. zeznała, iż w 1998 i 1999 r. w K. skradziono jej dokumenty w tym każdorazowo dowód osobisty. Nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej, nie była również wspólnikiem takiej działalności. Również nigdy nie posiadała rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego w "A" w W.. Także nie słyszała o firmie "B" i nie prowadziła z nią transakcji. Nie znała firmy o nazwie "C". Podsumowując można stwierdzić, iż w postępowaniu wyjaśniającym należy gromadzić tylko fakty istotne, a takimi są fakty prawotwórcze. tzn. te, do których prawo przywiązuje określone skutki procesowe lub materialnoprawne. W tym kontekście stwierdzono, że zebrane przez organy obu instancji dowody świadczą o fakcie niezarejestrowania - dla celów podatku od towarów i usług i ewidencyjnych - firmy "B" A. D.. Ustalono też, że osoba A. D. widniejąca jako sprzedawca na sporządzonych/fakturach, nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej. Dalej nawiązano do treści art.9 ust.1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz § 36 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym z których wynika, że tylko podatnik zarejestrowany - czyli taki, który złożył zgłoszenie rejestracyjne wynikające z cyt. art.9 ust.1 ustawy jest uprawniony wystawienia faktury VAT. Wskazano, że zgodnie zaś z § 50 ust,4 pkt. 1 lit. a tego rozporządzenia w przypadku, gdy sprzedaż towarów lub usług została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nie uprawniony do wystawiania faktur lub faktur korygujących, faktury te i dokumenty celne nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Wywód ten podsumowano konstatacją, iż stronie nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez. firmę "B" A. D.. Firma ta nie była podmiotem uprawnionym do wystawiania faktur VAT, bowiem nie dokonała rejestracji dla celów podatku od towarów i usług. Jednocześnie zaś firma ta musi zostać uznana za podmiot nieistniejący z uwagi na brak potwierdzenia prowadzenia przez nią działalności gospodarczej przez kompetentne organy. W świetle zebranych dowodów bezzasadnym staje się - wnioskowane w piśmie z dnia [...] 2004 r. - przeprowadzenie ponownego postępowania w wyżej wymienionych Urzędach w zakresie wskazanym przez pełnomocnika, tj. przesłuchania pracowników tych urzędów - skoro materiał dowodowy uzyskany z tych urzędów w sposób wyczerpujący wyjaśnia wnioskowane przez pełnomocnika kwestie .Z pism urzędów wynika bowiem, że nie wystawiły przedmiotowych dokumentów. Tym samym nie mogą istnieć osoby, które by je wystawiły. Podobnie jawi się dowodowa przydatność przesłuchiwania K.W. na okoliczność otrzymania przez nią w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w K. informacji odnośnie faktu zarejestrowania A. D.. Wskazano dalej, że P. M. - jako bezpośredni uczestnik rozmów z pracownikiem Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. - w toku całego postępowania podatkowego nie wskazał precyzyjnie z imienia i nazwiska pracownika, od którego otrzymał informacje potwierdzające kwestię rejestracji w VAT A. D.. Uniemożliwiło to przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania tego pracownika w charakterze świadka. Oceniając celowość przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania A. D. i pracowników "A" w W.. Wskazano że zeznanie jakie w dniu [...] 2001 r. złożyła A. D. stanowi potwierdzenie faktu, iż osoba ta nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej - w tym firmy o nazwie "B". Nie miała zatem celu w ubieganiu się o wystawienie zakwestionowanych dokumentów, tym samym nie mogła być faktycznym posiadaczem omawianych dokumentów. Nie zakładała też rachunku w "A". Nie ma znaczenia okoliczność, kiedy pracownicy Urzędu Skarbowego w C. prowadzący postępowanie kontrolne dowiedzieli się o podejrzeniach organów odnośnie prawidłowości rejestracji podatkowej A. D.. Pełnomocnik P. M. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podniósł zarzuty naruszenia art..9ust.2 i art.19 ust.1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym,§50ust.4 pkt.1lit.a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r.w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ,art.3 ust.2 ustawy z dnia 13 pażdziernika 1995roku o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników a także art.121§1,122,123§1i §2,129 i 180§1,188,191 i 194§1 Ordynacji podatkowej oraz art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W oparciu o te zarzuty wniósł skarżący o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podatnika zaakcentował na wstępie że istota sporu sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania dowodowego prowadzonego przez organy obydwu instancji. Po przedstawieniu przebiegu postępowania poprzedzającego wyrok NSA z dnia 24 listopada 2003 r. a także stanowiska wyrażonego przez Sąd co do prawidłowości tego postępowania , skarżący wskazał na uchybienia popełnione w toku ponownego postępowania. Zdaniem skarżącego, mimo jednoznacznych zaleceń Sądu nie uzupełniono materiału dowodowego, w szczególności zaniechano przesłuchania A. D. i nie uwzględniono wniosków dowodowych zmierzających do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności związanych z wystawieniem dokumentów na nazwisko A. D.. Zwrócił też uwagę na to, że w jego przekonaniu wszystkie urzędy, nie wyłączając organów prowadzących postępowanie karne celowo zmierzały do zatajenia rzeczywistego stanu rzeczy czyli wyjaśnienia, czy A. D. został nadany numer identyfikacji podatkowej i czy otrzymała ona potwierdzenie zgłoszenia identyfikacyjnego podatnika podatku od towarów i usług. Zdaniem pełnomocnika dokumenty przedstawione organom podatkowym przez podatnika wskazują na to, że A.D. była zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, a tym samym była ona uprawniona do wystawiania faktur VAT. Postępowanie podatkowe-zdaniem skarżącego-zostało przeprowadzone z naruszeniem art.99 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku. a także przepisów Ordynacji podatkowej regulujących prowadzenie dowodów ,gdyż nie przesłuchano w jego toku A. D., a o przesłuchaniu jej w toku postępowania karnego skarżący nie został powiadomiony. Podobnie istotnym uchybieniem było zaniechanie prowadzenia dowodu z wywiadu w "A" na okoliczność przesłanek jakimi bank ten kierował się oceniając wiarygodność dokumentów określających status A. D. jako przedsiębiorcy i zarejestrowanego podatnika podatku od towarów i usług. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga nie jest zasadna. Na wstępie rozważań nad zgodnością z prawem zaskarżonej decyzji należy wskazać na okoliczność niezwykle istotną dla ich zakresu. Otóż, zaskarżona decyzja została wydana po uprzednim uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 listopada 2003 roku ostatecznej decyzji Izby Skarbowej w K. Ośrodek Zamiejscowy w B. z dnia [...] roku(nr. [...]) Znaczy to, na co trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż ma w sprawie zastosowaniem przepis art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. –Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sadów administracyjnych oraz ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.nr.153 poz.1271 )Przepis ten stanowi, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem l stycznia 2004 r. wiąże w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Przez pojęcie "ocena prawna " rozumie się ..." wyjaśnienie (...) istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą"(W. Siedlecki ,w D. Dobrzański i inni: Kodeks postępowania cywilnego .t.I Warszawa 1975.Komentarz.s.637)Ocena prawna dotyczyć może zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego ,jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego (por. wyrok NSA z dnia 29 lipca 1999r.IV S.A. 1177/97 LEX nr.47301) W zakresie oceny prawnej mieści się wiec zarówno krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym(stosowanie prawa) jak i wyjaśnienie .dlaczego stosowanie to zostało w danym konkretnym przypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne i- wreszcie-jakie, zdaniem tego sądu ,zastosowane lub interpretacja przepisów prawnych powinny mieć miejsce ,aby rozstrzygnięcie organu administracji publicznej mogło być uznane za zgodne z prawem. Pogląd taki, sformułowany w literaturze należy uznać za utrwalony także w orzecznictwie (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz T.Woś, H/.KnysiakWolczyk, M.Romańska Wyd. Prawnicze Lexis Nexis Warszawa 2005 s.473). W tym kontekście uznać trzeba, że głównym zadaniem Sądu przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy jest ocena, czy i w jakim stopniu organy podatkowe ponownie prowadzące postępowanie zastosowały się do oceny prawnej zawartej w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2003r.(sygn. akt- I SA./Ka 2192/02) Otóż, na wstępie przypomnieć należy, że Sąd w tym wyroku uznał za naruszenie art.188 Ordynacji podatkowej ograniczenie postępowania dowodowego tylko do informacji uzyskanych od innych organów i urzędów i nieprzeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez stronę w odpowiednim czasie. Zdaniem Sądu, organ podatkowy w niniejszej sprawie przekroczył granice odmowy przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów a nadto nie uzasadnił należycie powodów dla których odmówił ich przeprowadzenia. Przede wszystkim nie wykazał, by słuchanie w charakterze świadka osoby wystawiającej (...)faktury dotyczy okoliczności nie mającej istotnego znaczenia dla sprawy bądź stwierdzonej wystarczająco innym dowodem (...) Przystępując zatem do zasygnalizowanych wcześniej ocen dotyczących postępowania jakie nastąpiło po rzeczonym wyroku przypomnieć na wstępie trzeba, że ..."oddziaływanie wyroku sądu administracyjnego na ponowne postępowanie administracyjne jednak nie oznacza, że nabiera ono szczególnego charakteru. Rozstrzygając sprawę w ponownym postępowaniu organ administracyjny dysponuje takimi samymi możliwościami w zakresie rozstrzygnięcia ,jakimi dysponował w pierwotnym postępowaniu z ograniczeniami wynikającymi zakresie oceny sądu. Oznacza to również możliwość wydania takiego samego rozstrzygnięcia jak przed uchyleniem decyzji"(por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2002r.II S.A. 2465/01,Lex nr.82003) Skoro tak, to organy podatkowe prowadzące postępowanie winny mieć na uwadze obowiązek wynikający z art.180 §1 Ordynacji podatkowej, czyli jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a równocześnie nie jest sprzeczne z prawem. Pod pojęciem środka dowodowego w postępowaniu podatkowym należy rozumieć wszelkie źródła prawdziwych informacji umożliwiających dowodzenie. Wśród środków dowodowych dopuszczalnych w postępowaniu podatkowym wymienia się także materiały zgromadzone w postępowaniu karnym. Ta ostatnia uwaga ma istotne znaczenie w związku z kwestią przeprowadzenia dowodu wnioskowanego przez stronę skarżąca. Było nim przesłuchanie w charakterze świadka A. D.- czyli która na zakwestionowanych fakturach VAT widniała jako ich wystawca. Przypomnieć zaś w tym miejscu trzeba, że zasadniczą w sprawie okolicznością było ustalenie, czy A. D. dokonała zgłoszenia rejestracyjnego VAT-5 a także czy wydana została decyzja w sprawie nadania jej numeru identyfikacyjnego VAT-R. W tezie dowodowej sformułowanej przez pełnomocnika skarżącego wskazano, że dowód ten miał służyć wykazaniu okoliczności uzyskania przez nią dokumentów w tym miedzy innymi potwierdzenia zgłoszenia rejestracyjnego VAT-5 i decyzji w sprawie nadania jej numeru identyfikacyjnego VAT-R. W toku postępowania prowadzonego ponowne, postanowieniem z dnia [...] r.organ odwoławczy włączył w poczet dowodów postępowania odwoławczego miedzy innymi wyciąg z protokołu z dnia [...] 2001r.z przesłuchania A. D.w Komendzie Miejskiej Policji w D.. Została ona przesłuchana w charakterze świadka i zeznała iż dwukrotnie w roku 1999 skradziono jej dokumenty w tym dowód osobisty. O faktach tych informowała Policję która prowadziła postępowanie przygotowawcze umarzając je wobec niewykrycia sprawcy. Zaprzeczyła, by kiedykolwiek prowadziła działalność gospodarczą, by była wspólniczka takiej działalności, a także by otwierała rachunek bankowy w "A" w W.. Nic nie słyszała o firmie "B" ani o firmie "C". Należało zatem rozważyć, czy konieczne było przesłuchiwanie w toku postępowania podatkowego A. D. w charakterze świadka. Jeśli przyjąć, że zgodnie z tym co wcześniej wywiedziono konkretna okoliczność może zostać udowodniona przy pomocy każdego przydatnego dla tego celu środka dowodowego, to skoro z dowodu w postaci protokołu przesłuchania A. D. w postępowaniu karnym wynika to co wcześniej ujawniono, czyli-generalnie rzecz biorąc-że nigdy nie uzyskała dokumentów wskazanych w tezie dowodowej, to nie narusza przepisów Ordynacji podatkowej regulującej prowadzenie dowodów uznanie za zbędne prowadzenie dowodów wskazanych we wniosku z dnia [...] 2004 roku które miały na celu szczegółowe ustalanie okoliczności wynikających z założenia, że A. D. taki dokument uzyskała, a także, że zawarła umowę rachunku bankowego. Nawiązując do ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 24 listopada 2003r.trzeba podkreślić. że w postanowieniu z dnia [...] r organ odwoławczy w sposób bardzo szczegółowy ,wręcz drobiazgowy uzasadnił odmowę przeprowadzenia dowodów objętych wnioskiem z dnia [...] 2004r. Istotne elementy tej argumentacji ,którą należy ocenić jako odpowiadającą zasadom logiki i doświadczenia życiowego zostały przeniesione do uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Trafnie też powołano się w tym uzasadnieniu na zasadę dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Podkreślono tam, że nie chodzi o dokładność absolutną tzn .o wyjaśnienie wszystkiego bez wyjątku, co składa się na dany stan faktyczny. Stan faktyczny powinien być wyjaśniony na tyle, na ile wymaga rozstrzygnięcie sprawy. Nie można bowiem z pola widzenia tracić zasady celowości i ekonomii postępowania. Powołano się w tym kontekście na pogląd W. S. "przez dowód należy rozumieć środek dowodowy, a zatem środek, który umożliwia dowodzenie, a więc pozwala na przekonanie się o istnieniu oznaczonych faktów, a tym samym o prawdziwości twierdzeń o tych faktach." (Postępowanie cywilne. Zarys wykładu. Warszawa 1977). Jeśli zatem przyjąć, iż zasadniczym dla rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie, czy wystawca zakwestionowanych przez organy podatkowe faktur –Firma "B" A. D.- zam. w D.ul. [...] była zarejestrowanym podatnikiem VAT w dacie wystawiania tych faktur, to trzeba przyznać, iż organy podatkowe trafnie uznały, że zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest kompletny i w swej wymowie jednoznaczny. Składały się na ten materiał dowodowy informacje właściwych organów o tym, że podmiot o takiej nazwie nie figuruje w ewidencji podatników VAT, w ewidencji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, a także w rejestrze REGON woj. [...]. Z informacji tych wynika też, że numer NIP widniejący na kserokopii decyzji którą dysponował skarżący został nadany innemu podatnikowi, zaś zarówno ta kserokopia jak i kserokopia zgłoszenia rejestracyjnego posiada cechy dokumentu nieautentycznego o czym szczegółowo traktuje uzasadnienie zaskarżonej decyzji, Jeśli dodać do tego treść zeznań A. D. utrwalonych protokołem przesłuchania w toku postępowania karnego, to nie można zasadnie twierdzić, że rzeczony kontrahent skarżącego był w dacie wystawiania zakwestionowanych faktur istniejącym i zarejestrowanym podatnikiem VAT. Tym samym, za zgodne z prawem należało uznać pozbawienie skarżącego prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych przez ten podmiot. Nie znajdując w tym stanie rzeczy podstaw do uwzględnienia skargi orzeczono w oparciu o przepis art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.Unr.153 poz.1270 ) o jej oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI